Cơ chế nào để hút đầu tư vào năng lượng tái tạo?

Thực hiện cam kết của Việt Nam tại hội nghị COP26, Quy hoạch điện VIII đang được điều chỉnh đúng hướng theo lộ trình giảm tỉ trọng điện than và nâng tỉ trọng năng lượng tái tạo (NLTT) nhằm giảm phát thải khí gây ô nhiễm môi trường, hướng tới xây dựng ngành năng lượng bền vững. Tuy nhiên, vấn đề được nhiều chuyên gia đặt ra hiện nay là, cơ chế nào để hút đầu tư vào NLTT?

Cơ hội chuyển dịch năng lượng

Được đánh giá là quốc gia giàu tiềm năng về NLTT (điện mặt trời, điện gió), nhưng việc khai thác nguồn năng lượng này ở Việt Nam vẫn chưa tương xứng. Nguyên nhân chủ yếu là các rào cản liên quan tới cơ chế chính sách, tổ chức thực hiện… đã hạn chế việc triển khai các dự án NLTT để đưa nguồn điện vào sử dụng trên thực tế. Do đó, theo các chuyên gia, đây là thời cơ để Việt Nam thực hiện quyết tâm chuyển đổi năng lượng theo hướng xanh, sạch, bền vững một cách mạnh mẽ.

Cần nhìn nhận, trong vài năm qua, nhờ các cơ chế khuyến khích của Thủ tướng Chính phủ, NLTT tại Việt Nam đã có những phát triển vượt bậc. Cụ thể, theo số liệu từ Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), tổng công suất nguồn NLTT lắp đặt tính đến ngày 31/10/2021 đạt 20.644MW. Trong đó, thủy điện chiếm 29,60%; năng lượng mặt trời là 22,57%; năng lượng gió là 5,16%. Qua đó cho thấy tiềm năng phát triển NLTT ở Việt Nam là rất lớn với dư địa phát triển rất dồi dào.

Định hướng Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 (Quy hoạch điện VIII) đã nêu rõ tầm quan trọng của việc đa dạng hóa nguồn năng lượng, chú trọng phát triển các nguồn năng lượng sạch, NLTT, nâng tỷ lệ NLTT trong tổng tiêu thụ năng lượng sơ cấp tăng lên hơn 32% vào 2030 và sẽ đạt khoảng 44% vào 2050.

Cơ chế nào để hút đầu tư vào năng lượng tái tạo?
Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam đã nêu rõ tầm quan trọng của việc đa dạng hóa nguồn năng lượng, chú trọng phát triển các nguồn năng lượng sạch, NLTT

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cũng đã đưa ra mục tiêu giảm phát thải ròng bằng 0 vào 2050 tại hội nghị COP26 mới đây. Các chuyên gia cho rằng, với những hạn chế của điện than, điện mặt trời thì quá trình chuyển dịch năng lượng, tăng tỉ trọng nguồn điện gió nói chung và điện gió ngoài khơi nói riêng sẽ là chìa khóa để Việt Nam thực hiện mục tiêu đề ra.

Do đó, Quy hoạch điện VIII đang được Bộ Công Thương nghiên cứu, điều chỉnh theo hướng tăng nguồn năng lượng tái tạo, đặc biệt là điện gió và giảm tỉ trọng điện than trong tổng cơ cấu nguồn được các chuyên gia đánh giá là hoàn toàn đúng hướng và đúng với cam kết quốc tế tại hội nghị COP26 vừa qua.

Theo ông Hoàng Quang Phòng, Phó Chủ tịch thường trực Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) nhấn mạnh, NLTT đóng vai trò quan trọng trong kế hoạch đảm bảo nguồn an ninh năng lượng quốc gia. Tuy nhiên, thực tế việc triển khai các dự án NLTT hiện nay đối mặt với những thách thức mới như hạ tầng lưới điện và kỹ thuật điều độ hệ thống điện do phải tối ưu hoá nguồn điện mới vào hệ thống.

“Hiện tại, trên thực tế, có nhiều nhà máy điện gió, điện mặt trời, phải giảm phát tới 60% công suất, gây lãng phí nguồn lực của xã hội và đang trở thành nguyên nhân cản trở nỗ lực thu hút đầu tư, xã hội hóa vào phát triển hạ tầng năng lượng điện”, ông Hoàng Quang Phòng nhấn mạnh.

Ở góc độ nhà đầu tư, ông Dương Quốc Thái, Phó Tổng giám đốc vận hành Tập đoàn Super Energy, nhà máy điện mặt trời Lộc Ninh cho biết, vấn đề cắt giảm công suất do một số nguyên nhân đang là trở ngại lớn với các nhà đầu tư. Vì hiện tại tập đoàn Super Energy cũng bị cắt giảm công suất ở các nhà máy dự án năng lượng mặt trời rất nhiều.

“Hy vọng trong năm tới đây, tình hình kinh tế phát triển và với sự giúp đỡ thêm nữa của EVN sẽ giải phóng được công suất cho các nhà máy điện mặt trời. Bên cạnh đó, các nhà đầu tư NLTT đang cực kỳ quan tâm đến chính sách, cơ chế mới của Chính phủ, Bộ Công Thương, cũng như EVN về hệ thống lưu trữ năng lượng bằng ác-quy và mong Chính phủ Việt Nam sớm có cơ chế, để tập đoàn tiến hành đầu tư” – ông Thái cho biết.

Cần cơ chế xuyên suốt, lâu dài

Thực tế, thời gian qua, nhờ thông qua các cơ chế khuyến khích được Chính phủ ban hành đã tạo động lực thu hút mạnh mẽ vốn đầu tư từ doanh nghiệp trong và nước ngoài vào lĩnh vực năng lượng tái tạo. Nhận định về vấn đề này, bà Ngô Thị Tố Nhiên – Giám đốc Điều hành Tổ chức Sáng kiến Chuyển dịch Năng lượng Việt Nam (VIETSE) cho biết, chính sách khuyến khích đầu tư phát triển NLTT ở Việt Nam, đặc biệt là các quyết định về giá mua điện mặt trời và điện gió tại Quyết định 11/2017/QĐ-TTg ngày 11 tháng 4 năm 2017 và Quyết định số 13/2020/QĐ-TTg ngày 6 tháng 4 năm 2020, Cơ chế hỗ trợ phát triển các dự án điện gió tại Quyết định số 37/2011/QĐ-TTg và được sửa đổi bổ sung tại Quyết định số 39/2018/QĐ-TTg đã mở ra xu hướng mới trong đầu tư phát triển nguồn điện ở Việt Nam.

Tuy nhiên, theo bà Nhiên, chính sách này chưa có lộ trình xuyên suốt, liên tục, điều này làm giảm cam kết của các nhà đầu tư trong việc triển khai các dự án theo quy hoạch. Do đó, Chính phủ cần có các chính sách duy trì thị trường phát triển trong dài hạn nhằm đáp ứng nhu cầu điện cũng như mục tiêu phát triển kinh tế bền vững cho Việt Nam.

Đặc biệt, bà Nhiên dẫn chứng, theo dự thảo Quy hoạch điện VIII, nhu cầu vốn đầu tư lưới điện giai đoạn 2021-2030 khoảng 32,9 tỷ USD. Và giai đoạn 2031-2045 khoảng 52,1 tỷ USD. Như vậy, để đạt kế hoạch này, tổng nhu cầu vốn đầu tư cho loại năng lượng này tới đây là rất lớn. Và muốn vậy, chính sách, cơ chế cho loại năng lượng này cần liên thông, tránh đứt đoạn, khoảng trống như vừa qua, có như vậy mới có thể huy động thêm vốn đầu tư tư nhân tham gia phát triển trong lĩnh vực điện.

Bên cạnh đó, bà Nhiên đã chỉ ra, thách thức phát triển cho ngành điện Việt Nam trong 10 năm tới song song với phát triển nguồn mới là về phát triển cơ sở hạ tầng lưới điện. Vì thế, cần có cơ chế bình đẳng hơn với các nguồn như tổ chức đấu thầu theo dạng hình năng lượng hoặc công suất hoặc đấu thầu dịch vụ bảo trì lưới điện và cơ sở hạ tầng ngành điện.

Bà Nhiên kiến nghị, Việt Nam cần chính sách nhất quán và có lộ trình rõ ràng, đồng thời xây dựng cơ chế triển khai các vòng đấu thầu cạnh tranh, minh bạch sẽ là tiền đề quan trọng thúc đẩy thị trường đầu tư. Đặc biệt, cần có một bản đồ Quy hoạch điện lực Quốc gia phù hợp với tình hình thực tế, hài hòa giữa các nguồn điện khác nhau, hài hòa giữa nguồn - lưới và hài hoà giữa các vùng miền - toàn quốc gia. Bởi sự mất cân đối đã khiến những khu vực thừa điện phải cắt giảm công suất phát triển miền, gây lãng phí lớn nguồn lực xã hội và làm nản lòng các nhà đầu tư.

Theo Cục Điện lực và Năng lượng tái tạo, để tạo điều kiện thu hút các thành phần kinh tế có điều kiện tham gia phát triển lĩnh vực năng lượng, hiện Bộ Công Thương đang tiến hành nghiên cứu, sửa đổi Luật Ðiện lực để có cơ sở thực hiện xã hội hóa hoạt động truyền tải điện, nhằm tháo gỡ nút thắt quan trọng trong hạ tầng năng lượng; Đồng thời, tiếp tục nghiên cứu, đề xuất Chính phủ cơ chế, chính sách khuyến khích thu hút vốn đầu tư tư nhân phát triển nguồn điện NLTT giai đoạn tới như: Cơ chế mua bán điện trực tiếp, cơ chế đấu thầu lựa chọn NÐT.

Theo Cục Điện lực và Năng lượng tái tạo, việc thực hiện cơ chế này tuy sẽ mất nhiều thời gian hơn nhưng sẽ công bằng, minh bạch hơn cho các nhà đầu tư, đảm bảo sự hài hòa, cân đối giữa phát triển các dự án điện NLTT và lưới truyền tải.

Đỗ Nga

Tin mới nhất

Đảm bảo mục tiêu an toàn và tiến độ dự án Nhà máy điện Nhơn Trạch 3 và 4

Đảm bảo mục tiêu an toàn và tiến độ dự án Nhà máy điện Nhơn Trạch 3 và 4

Dự án Nhà máy điện Nhơn Trạch 3 và Nhơn Trạch 4 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt chủ trương đầu tư, Bộ Công Thương thẩm định thiết kế cơ sở và Tổng Công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam (PV Power) quyết định đầu tư, có tổng công suất 1.624 MW (công suất mỗi nhà máy là 812 MW). Ban quản lý dự án Điện làm đại diện Chủ đầu tư triển khai thực hiện dự án.
Cần khuôn khổ pháp lý vững chắc để thúc đẩy phát triển điện gió ngoài khơi

Cần khuôn khổ pháp lý vững chắc để thúc đẩy phát triển điện gió ngoài khơi

Nhằm thúc đẩy phát triển cho lĩnh vực điện gió ngoài khơi, góp phần giúp Việt Nam đạt được cam kết đầy tham vọng tại hội nghị COP26, theo các chuyên gia nước ngoài, cần một khuôn khổ pháp lý vững chắc tạo sự yên tâm cho các nhà đầu tư khi đầu tư vào ngành công nghiệp còn mới này.
Khánh thành công trình đường dây và Trạm biến áp 110 kV Bãi Trành

Khánh thành công trình đường dây và Trạm biến áp 110 kV Bãi Trành

Mặc dù bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 nhưng với tinh thần quyết tâm cao, Ban Quản lý dự án lưới điện – Tổng công ty Điện lực miền Bắc, Công ty Điện lực Thanh Hóa cùng các đơn vị liên quan đã đóng điện thành công, đưa vào vận hành công trình đường dây và TBA 110kV Bãi Trành, đảm bảo cung ứng điện an toàn, liên tục và ổn định phục nhu cầu sử dụng của khách hàng và đáp ứng phát triển kinh tế - xã hội địa phương.
Ngành điện TP. Hồ Chí Minh đảm bảo cung cấp điện trong Tết Nguyên đán 2022

Ngành điện TP. Hồ Chí Minh đảm bảo cung cấp điện trong Tết Nguyên đán 2022

Tổng công ty Điện lực TP. Hồ Chí Minh (EVNHCMC) đã sẵn sàng các phương án đảm bảo cung cấp điện an toàn, ổn định trong Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022.
Không cắt điện từ ngày 29 đến ngày mồng 4 Tết Nguyên đán 2022

Không cắt điện từ ngày 29 đến ngày mồng 4 Tết Nguyên đán 2022

Để chủ động trong công tác vận hành hệ thống điện và cung cấp điện dịp Tết Nguyên đán Nhâm Dần, EVN và các đơn vị có liên quan đã xây dựng phương án đảm bảo cung cấp điện an toàn, phòng chống cháy nổ; tổ chức phân công, ứng trực 24/24h cũng như chuẩn bị nhân lực, phương tiện, vật tư thiết bị để sẵn sàng xử lý các tình huống sự cố hệ thống điện.

Tin cùng chuyên mục

Tết sớm của những người thợ truyền tải điện Hòa Bình

Tết sớm của những người thợ truyền tải điện Hòa Bình

Mỗi khi đến dịp Tết đến Xuân về người thợ truyền tải điện trên khắp mọi miền Tổ quốc vẫn âm thầm, lặng lẽ “canh” cho những dòng điện quốc gia được truyền tải liên tục, an toàn và ổn định, với họ, đón Tết “sớm” như một lẽ đương nhiên và mùa xuân cũng đến sớm hơn trong lòng mỗi người thợ truyền tải.
Đóng điện vận hành Trạm biến áp 110kV Ba Nanh - Long Sơn

Đóng điện vận hành Trạm biến áp 110kV Ba Nanh - Long Sơn

Tối ngày 25/1, Tổng công ty Điện lực miền Nam đã chính thức đấu nối đóng điện, đưa vào vận hành Trạm 110kV Ba Nanh thuộc dự án công trình Trạm 110kV Long Sơn tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.
EVNHANOI: Đảm bảo điện an toàn phục vụ Tết Nguyên đán và kỷ niệm ngày thành lập Đảng

EVNHANOI: Đảm bảo điện an toàn phục vụ Tết Nguyên đán và kỷ niệm ngày thành lập Đảng

Tổng Công ty Điện lực TP. Hà Nội (EVNHANOI) đã lập phương án đảm bảo cấp điện ổn định và liên tục phục vụ nhân dân đón Tết Nguyên đán Nhâm Dần và các hoạt động chào mừng ngày kỷ niệm 92 năm ngày thành lập Đảng cộng sản Việt Nam (03/02/1930 - 03/02/2022) trên địa bàn Thủ đô Hà Nội.
Tiếp tục phát triển ngành năng lượng Việt Nam bền vững

Tiếp tục phát triển ngành năng lượng Việt Nam bền vững

Ngày 24/1, tại Hà Nội, đã diễn ra Hội nghị cấp cao lần thứ 4 Nhóm Đối tác Năng lượng Việt Nam (VEPG) theo hình thức trực tiếp và trực tuyến với sự tham gia của các Bộ, Ban, Ngành Trung ương, các Đại sứ quán, đối tác phát triển, học viện, tổ chức phi chính phủ, và doanh nghiệp tư nhân hoạt động trong lĩnh vực năng lượng.
Tập trung mọi nguồn lực đẩy nhanh tiến độ dự án đường dây 500kV mạch 3

Tập trung mọi nguồn lực đẩy nhanh tiến độ dự án đường dây 500kV mạch 3

Sáng ngày 21/1 tại TP Đà Nẵng, Ban Quản lý dự án các công trình điện Miền Trung (CPMB) đã có cuộc họp điều độ nhằm đẩy nhanh tiến độ đường dây 500kV mạch 3 đoạn Quảng Trạch – Vũng Áng và Quảng Trạch – Dốc Sỏi.
EVN: Thích ứng an toàn, đảm bảo cung cấp điện

EVN: Thích ứng an toàn, đảm bảo cung cấp điện

Trên cơ sở những kết quả đạt được năm 2021, năm 2022, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) sẽ tiếp tục thích ứng linh hoạt với dịch bệnh và điều kiện thực tế để quản lý vận hành hệ thống điện, đảm bảo cung cấp đủ điện cho nền kinh tế trong giai đoạn bình thường mới.
Nghệ An: Gỡ “nút thắt” giải tỏa công suất nhà máy thuỷ điện

Nghệ An: Gỡ “nút thắt” giải tỏa công suất nhà máy thuỷ điện

Việc giải tỏa công suất nguồn thủy điện nhỏ ở Nghệ An sẽ góp phần đảm bảo an ninh cung cấp điện. Do đó, một số dự án truyền tải điện phục vụ giải toả công suất nguồn điện này cần được thống nhất các phương án xây dựng để đưa vào vận hành đồng bộ.
EVN và Trung ương Đoàn Thanh niên hợp tác tuyên truyền sử dụng điện hiệu quả

EVN và Trung ương Đoàn Thanh niên hợp tác tuyên truyền sử dụng điện hiệu quả

Ngày 18/01/2022 tại Hà Nội, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) và Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh (TWĐTN) đã tổ chức Lễ ký kết Thỏa thuận hợp tác giai đoạn 2022 - 2026.
Trà Vinh: Khánh thành nhà máy điện gió 100 MW

Trà Vinh: Khánh thành nhà máy điện gió 100 MW

Nhà máy điện gió Đông Hải 1 (Đông Hải, Duyên Hải, Trà Vinh) với tổng mức đầu tư gần 5000 tỷ đồng, có tổng công suất 100 MW, quy mô 25 trụ gió, khi đi vào hoạt động sẽ bổ sung khoảng 330 triệu kWh năng lượng xanh hàng năm.
Công suất nguồn điện Việt Nam đứng đầu khu vực Asean

Công suất nguồn điện Việt Nam đứng đầu khu vực Asean

Đây là thông tin được Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đưa ra tại Hội nghị tổng kết công tác năm 2021, triển khai nhiệm vụ năm 2022 ngày 14/1/2022.
EVN: Đảm bảo điện với mức tăng trưởng 7,6% năm 2022

EVN: Đảm bảo điện với mức tăng trưởng 7,6% năm 2022

Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cho biết, năm 2022, toàn đơn vị sẽ tiếp tục triển khai các giải pháp nhằm đảm bảo cung cấp đủ điện cho phát triển kinh tế với mức tăng dự kiến 7,6%.
Bộ Công Thương sẽ trình Quy hoạch Điện VIII trong quý I/2022

Bộ Công Thương sẽ trình Quy hoạch Điện VIII trong quý I/2022

Quy hoạch điện VIII, công tác thanh kiểm tra các dự án điện mặt trời, kế hoạch cung cấp điện 2022… là các nội dung được lãnh đạo các đơn vị chức năng Bộ Công Thương thông tin tại cuộc họp báo thường kỳ của Bộ Công Thương diễn ra chiều 12/1.
Các nhà máy điện không phải trả kinh phí đấu nối vào lưới truyền tải điện

Các nhà máy điện không phải trả kinh phí đấu nối vào lưới truyền tải điện

Liên quan đến thủ tục đấu nối từ nhà máy điện lên hệ thống truyền tải điện quốc gia có phải trả kinh phí hay không? phóng viên đã có cuộc trao đổi với ông Lưu Việt Tiến – Phó Tổng giám đốc Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia (EVNNPT) để rõ hơn về vấn đề này.
Xã hội hóa lưới điện truyền tải: Huy động tối đa nguồn lực

Xã hội hóa lưới điện truyền tải: Huy động tối đa nguồn lực

Để đảm bảo an ninh năng lượng, việc gỡ “nút thắt” lưới điện truyền tải đang là nhiệm vụ cấp thiết. Trong đó, thúc đẩy xã hội hóa lưới điện truyền tải nhằm huy động nguồn vốn đầu tư cho phát triển lưới điện có vai trò quan trọng, đảm bảo vận hành an toàn hệ thống điện trong những năm tới.
Kiến nghị "ứng dụng hệ thống lưu trữ năng lượng" đang được Bộ Công Thương xử lý

Kiến nghị "ứng dụng hệ thống lưu trữ năng lượng" đang được Bộ Công Thương xử lý

Văn phòng Chính phủ vừa có công văn số 39/PC-VPCP, chuyển báo cáo Thủ tướng Chính phủ kết quả “Hội thảo khoa học ứng dụng hệ thống lưu trữ năng lượng và công nghệ nâng cao hiệu suất cho các dự án năng lượng tái tạo của Việt Nam và một số đề xuất, kiến nghị” của Tạp chí Năng lượng Việt Nam đến Bộ Công Thương để xem xét, xử lý theo quy định.
Đóng điện TBA 220kV nối cấp trong trạm biến áp 500kV Phố Nối

Đóng điện TBA 220kV nối cấp trong trạm biến áp 500kV Phố Nối

Ngày 8/1/2022, Ban QLDA các công trình điện miền Bắc (NPMB) phối hợp với các đơn vị liên quan đóng điện trạm biến áp 220kV nối cấp trong trạm biến áp 500kV Phố Nối.
PC Hóc Môn: Nâng cao độ tin cậy cung cấp điện và chất lượng dịch vụ khách hàng

PC Hóc Môn: Nâng cao độ tin cậy cung cấp điện và chất lượng dịch vụ khách hàng

Ông Nguyễn Duy Quốc Việt - Phó Tổng giám đốc Tổng công ty Điện lực TP. Hồ Chí Minh yêu cầu như vậy, tại Hội nghị “Tổng kết công tác sản xuất kinh doanh, công tác công đoàn 2021 và triển khai phương hướng nhiệm vụ 2022” của Công ty Điện lực Hóc Môn (PC Hóc Môn), diễn ra chiều ngày 7/1/2022.
EVNHCMC: Ưu tiên cấp điện cho các nhà máy sản xuất oxy phòng chống dịch Covid-19

EVNHCMC: Ưu tiên cấp điện cho các nhà máy sản xuất oxy phòng chống dịch Covid-19

Trước tình hình dịch Covid-19 còn diễn biến phức tạp ở khu vực phía Nam và cả nước, đặc biệt là nguy cơ biến chủng Omicron xâm nhập vào Việt Nam, Tổng công ty Điện lực TP. HCM (EVNHCMC) đã khẩn trương thực hiện các công tác đảm bảo cung cấp điện cho TP. HCM, ưu tiên cao nhất đối với các cơ sở phòng chống dịch cũng như các nhà máy sản xuất oxy phục vụ công tác điều trị Covid-19.
Bộ Công Thương đã đảm bảo đủ năng lượng cho phát triển đất nước

Bộ Công Thương đã đảm bảo đủ năng lượng cho phát triển đất nước

Với chức năng quản lý ngành, năm 2021 cũng như giai đoạn vừa qua, Bộ Công Thương đã có nhiều nỗ lực để đảm bảo đủ năng lượng cho phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.
Đóng điện vận hành đường dây 500kV Tây Hà Nội – Thường Tín

Đóng điện vận hành đường dây 500kV Tây Hà Nội – Thường Tín

Sau nhiều nỗ lực của chủ đầu tư và các đơn vị liên quan, ngày 5/1/2022, dự án Đường dây 500kV Tây Hà Nội – Thường Tín đã hoàn thành đóng điện, đưa công trình vào vận hành.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động