
Trong năm 2023, giữa những vòng xoáy đa chiều của khu vực và quốc tế, ASEAN vẫn đoàn kết và từng bước khẳng định mình.

Chủ tịch Quốc hội tự hào khẳng định, dù phải đối mặt với nhiều “cơn gió ngược” nhưng ASEAN luôn đứng vững và chưa bao giờ có vị thế tốt đẹp như ngày nay.

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, Việt Nam sẽ làm hết sức mình cùng các nước ASEAN và Nghị viện thành viên AIPA nỗ lực xây dựng một ASEAN - một AIPA vững mạnh.

Chuyên gia Canada cho biết Việt Nam có đóng góp quan trọng thể hiện qua 1 số sáng kiến của Việt Nam nhằm đối phó với thách thức, giải quyết các vấn đề của ASEAN

Sáng 10/7, khai mạc Hội nghị Nhóm Tư vấn Liên nghị viện Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (AIPA Caucus) lần thứ 14.

Theo Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Minh Vũ, chuyến thăm Campuchia của Thủ tướng Phạm Minh Chính là cơ hội để hai nước tăng hợp tác toàn diện, trong đó kinh tế, thương mại, đầu tư sẽ là tiêu điểm.

Tại họp báo thường kỳ chiều 21/7, Phó Phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng đã có đánh giá về chặng đường 27 năm Việt Nam gia nhập ASEAN.

Tốc độ phát triển nhanh chóng của thương mại điện tử (TMĐT) tạo cơ hội cho các doanh nghiệp ASEAN tăng cường tham gia vào thị trường trong nước và quốc tế. Để thúc đẩy TMĐT mạnh mẽ hơn, các chính phủ ASEAN có thể tăng cường luồng dữ liệu, giúp cắt giảm chi phí giao dịch, tăng tốc độ truyền bá ý tưởng và cho phép người dùng sử dụng các nghiên cứu và công nghệ mới.

Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực Đông Á (RCEP) có hiệu lực vào năm 2022 với tư cách là hiệp định thương mại tự do lớn nhất thế giới. Hiệp định đã được phê chuẩn khi đối mặt với những bất ổn chính trị và thương mại quốc tế lớn và là một sự thúc đẩy đáng kể cho hệ thống thương mại toàn cầu.

ASEAN nói chung đã tránh được hoàn toàn gánh nặng của đại dịch vào năm 2020 bằng cách đóng cửa biên giới sớm và hạn chế di chuyển. Hy vọng về một sự phục hồi còn non trẻ được ghi nhận vào cuối năm 2020 và đầu năm 2021 đã nhanh chóng bị dập tắt khi làn sóng của một biến thể Covid dễ lây lan hơn quét qua khu vực vào thời điểm mà tỷ lệ tiêm chủng vẫn chưa ở mức tối ưu.

Đối với các quốc gia thành viên của Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP), việc ký kết, phê chuẩn và có hiệu lực hoàn toàn không phải là mục tiêu cuối cùng. RCEP được thiết kế theo 'Phương thức ASEAN', nghĩa là các thành viên phải biến hiệp định này thành một thỏa thuận sống động và phát triển để bảo vệ thành công chế độ thương mại dựa trên quy tắc.

Trong bối cảnh phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức do tác động của đại dịch Covid-19, nhưng nhờ triển khai hiệu quả các sáng kiến trong tiến trình hợp tác, lĩnh vực tài chính ngân hàng ASEAN ngày càng hội nhập sâu hơn và duy trì trạng thái tương đối ổn định trước các bất ổn của nền kinh tế toàn cầu.

Với các ưu tiên khi tiếp cận nhiều thị trường lớn trên thế giới, hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) đang thu hút sự quan tâm từ nhiều quốc gia, trong đó có các nước ASEAN.

Ngày 22/3, Phó Tổng Thư ký ASEAN phụ trách Cộng đồng kinh tế ASEAN Satvinder Singh đã khẳng định việc ASEAN đàm phán nâng cấp Hiệp định Thương mại hàng hóa (ATIGA) là để ứng phó tốt hơn trong một thế giới đang thay đổi.

Ngày 21/3, Hội đồng Kinh doanh ASEAN - Mỹ (US-ABC), Chính phủ Mỹ thông qua Cơ quan Phát triển quốc tế Mỹ (USAID) và Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) đã công bố kế hoạch thiết kế lại Học viện SME ASEAN, một chương trình điện tử đang diễn ra nền tảng dành cho các doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa (MSMEs) ở Đông Nam Á lần đầu tiên được ra mắt vào năm 2016.

Các Bộ trưởng Kinh tế ASEAN đã thông qua 19 sáng kiến ưu tiên hợp tác kinh tế của Campuchia trong năm Chủ tịch ASEAN 2022.

Môi trường kinh tế tự do cho phép tự do di chuyển hàng hóa và dịch vụ trong khu vực Đông Nam Á là cần thiết để ASEAN thực hiện vị trí trung tâm của mình. Thương mại và đầu tư có thể được khuyến khích thông qua hội nhập khu vực nhiều hơn; nhưng một thành phần quan trọng của quá trình hội nhập này là sự di chuyển tự do của lao động có kỹ năng.

Ngày 4/3 vừa qua, tại Hội nghị Ủy ban Tham vấn chung về Thuận lợi hóa thương mại ASEAN lần thứ 22 được tổ chức theo hình thức trực tuyến, các thành viên ASEAN cho biết, đang nỗ lực tạo điều kiện thúc đẩy thương mại, dỡ bỏ các rào cản thương mại và giảm chi phí giao dịch để đối phó với cuộc khủng hoảng Covid-19.

Với Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP), 10 quốc gia ASEAN cùng với Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc, Australia và New Zealand đã thiết lập khu vực thương mại tự do lớn nhất trên thế giới. Hiệp định đã có hiệu lực từ ngày 1/1. Xét về quy mô tuyệt đối - RCEP bao gồm 2,2 tỷ người và khoảng 30% sản xuất và thương mại trên thế giới.

Ngày 22/2, Chính phủ Ấn Độ đã ghi nhận sự sụt giảm nhập khẩu một số mặt hàng phần cứng điện tử từ các đối tác trong Hiệp định Thương mại tự do (FTA) của Ấn Độ, đặc biệt là ASEAN, sau khi nước này yêu cầu các tài liệu ngoài giấy chứng nhận xuất xứ thông thường (COO) để hưởng lợi ích thuế quan ưu đãi.

Ngày 17/2, tại Hội nghị các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN do Bộ trưởng Ngoại giao Campuchia Prak Sokhonn chủ trì với sự tham dự trực tiếp của các Bộ trưởng Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore và Lào và tham dự trực tuyến của các Bộ trưởng Brunei, Thái Lan và Việt Nam, (Myanmar không tham dự), các Bộ trưởng đã nhắc lại cam kết đảm bảo thực hiện đầy đủ và hiệu quả hiệp định thương mại Đối tác Kinh tế toàn diện khu vực (RCEP), có hiệu lực vào ngày 1/1.

Ngày 16/2, Bộ Ngoại giao và Hợp tác quốc tế Campuchia - nước Chủ tịch ASEAN năm nay cho biết, ASEAN đang khởi động xúc tiến sự gia nhập của Đông Timor vào khối, một nhiệm vụ dự kiến sẽ được hoàn thành vào quý đầu tiên của năm 2022. Quyết định được công bố trong cuộc họp trực tuyến ngày 14/2 giữa Bộ trưởng Ngoại giao và Hợp tác quốc tế Campuchia Prak Sokhonn và Tổng thư ký ASEAN Lim Jock Hoi.

Dữ liệu từ Công ty Du lịch trực tuyến Skyscanner cho thấy, lượng đặt chỗ quốc tế cho các chuyến bay đến các quốc gia Đông Nam Á đã tăng mạnh khi các nước này đang nới lỏng kiểm soát chặt chẽ biên giới liên quan đến đại dịch.

Ngày 9/2, ASEAN và Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD) đã ký Bản ghi nhớ (MOU) kết hợp với Hội nghị Bộ trưởng Đông Nam Á của OECD.

Ngày 9/2, Liên minh châu Âu (EU) và Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) đã thông báo về việc đăng ký tham gia phiên bản thứ 2 của Diễn đàn Các nhà lãnh đạo trẻ ASEAN-EU với chủ đề “Các kịch bản cho tương lai của mối quan hệ ASEAN-EU”. Diễn đàn sẽ quy tụ các nhà lãnh đạo trẻ của cả hai khu vực để kết nối với mạng lưới toàn cầu gồm các nhà hoạch định chính sách, nhà ngoại giao, chuyên gia phát triển quốc tế, doanh nhân và các nhà lãnh đạo truyền cảm hứng khác.

Khu vực châu Á - Thái Bình Dương đang tiếp tục vị thế là nền kinh tế khu vực phát triển nhanh nhất thế giới vào năm 2022, được củng cố bởi sự phục hồi sau đại dịch trong nhu cầu tiêu dùng trong nước và xuất khẩu.

Một trong những phương tiện thúc đẩy hội nhập kinh tế của các nhóm khu vực trên toàn thế giới là thông qua các hiệp định thương mại tự do. ASEAN cũng nằm trong xu hướng đó. Để theo đuổi mục tiêu thiết lập một thị trường và cơ sở sản xuất thống nhất với luồng hàng hóa tự do, các quốc gia thành viên ASEAN (AMS) đã ký Hiệp định Thương mại hàng hóa ASEAN (ATIGA) vào năm 2009.

Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) đã cắt giảm dự báo tăng trưởng kinh tế của ASEAN-5 bao gồm Indonesia, Malaysia, Thái Lan, Việt Nam và Philippines từ 5,8% trong báo cáo tháng 10/2021 xuống 5,6% khi nền kinh tế toàn cầu bước vào năm 2022 ở vị thế yếu hơn trong bối cảnh lạm phát cao hơn và sự lan rộng của biến thể Omicron.

Ngày 25/1, Ủy ban Điều phối ASEAN về doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa (ACCMSME) đã khởi động cổng thông tin ASEAN Access MATCH, một nền tảng kết hợp kinh doanh, nhằm thúc đẩy thương mại trong và ngoài khu vực ASEAN.

Đại dịch Covid-19 khiến các hoạt động đầu tư toàn cầu và khu vực ASEAN giảm - do những bất ổn kinh tế, tình trạng đóng cửa, gián đoạn chuỗi cung ứng và sự trì hoãn đầu tư của các doanh nghiệp đa quốc gia.