Sắp diễn ra Hội nghị khoa học, công nghệ ngành thủy sản năm 2026

Sáng 20/4, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Họp báo thông tin về Hội nghị khoa học, công nghệ thủy sản và kiểm ngư toàn quốc năm 2026; Triển lãm quốc tế khoa học công nghệ thủy sản Việt Nam lần thứ I - VinaFis Expo 2026.

Lần đầu tiên diễn ra Hội nghị khoa học, công nghệ ngành thủy sản

Đây là lần đầu tiên hội nghị khoa học công nghệ của ngành thủy sản được tổ chức trong bối cảnh hợp nhất các đơn vị, gắn với hoạt động triển lãm công nghệ. Hai nội dung này có mối liên kết chặt chẽ, nhằm thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ vào thực tiễn sản xuất.

Thông tin tại Họp báo, ông Nguyễn Hữu Ninh, Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), cho hay, Hội nghị quy tụ khoảng 300 đại biểu là các nhà quản lý, nhà khoa học, doanh nghiệp, tổ chức trong nước và quốc tế, cùng đại diện các địa phương và bà con ngư dân.

Sự kiện được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến, bao gồm các phiên toàn thể, các tiểu ban chuyên môn và khu trưng bày, triển lãm các thành tựu khoa học công nghệ trong lĩnh vực thủy sản và kiểm ngư.Mục tiêu của Hội nghị nhằm tổng kết, đánh giá kết quả nghiên cứu và phát triển khoa học công nghệ trong lĩnh vực thủy sản và kiểm ngư giai đoạn 2021 - 2025.

Cung cấp thông tin mới nhất về thành tựu khoa học công nghệ trong nước và trên thế giới về nuôi trồng thủy sản, dinh dưỡng trong nuôi trồng thủy sản, công nghệ sinh học, quản lý dịch bệnh, bảo vệ nguồn lợi và khai thác, bảo quản và chế biến, phát triển nghề cá bền vững. Định hướng xây dựng Chương trình khoa học công nghệ trọng tâm giai đoạn 2026 - 2030, phục vụ phát triển thủy sản bền vững, kinh tế tuần hoàn, chuyển đổi số.

Trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm, quy trình kỹ thuật, mô hình hiệu quả và đề xuất các giải pháp khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo từ các chuyên gia, nhà khoa học từ viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp, địa phương. Tăng cường kết nối, thúc đẩy hợp tác chặt chẽ giữa “3 nhà: Nhà quản lý - Nhà khoa học - Doanh nghiệp” cùng các địa phương, qua đó tạo lập hệ sinh thái liên kết bền vững, giảm thiểu rủi ro, nâng cao năng lực và gia tăng giá trị cho toàn ngành thủy sản.

Ông Nguyễn Quang Hùng, Phó Cục trưởng Cục Thủy sản và Kiểm ngư (Bộ Nông nghiệp và Môi trường, nhấn mạnh, ngành thủy sản hiện là một trong những lĩnh vực có giá trị xuất khẩu lớn, với kim ngạch khoảng 11,3 tỷ USD/năm và sản lượng duy trì ở mức 9,5–10 triệu tấn. Tuy nhiên, để vượt qua “ngưỡng trần” này, khoa học công nghệ được xác định là yếu tố đột phá. Nếu không đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, ngành sẽ khó nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị gia tăng.

Trong bối cảnh triển khai các chủ trương lớn về đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, hội nghị tập trung vào bốn trục chính của ngành. Thứ nhất là hai đối tượng chủ lực tôm và cá tra với kim ngạch xuất khẩu lần lượt khoảng 4,6 tỷ USD và 2,2 tỷ USD mỗi năm. Các giải pháp khoa học công nghệ sẽ hướng tới nâng cao chất lượng, gia tăng giá trị và mở rộng thị trường cho hai ngành hàng này.

Thứ hai là phát triển nuôi biển, đây là lĩnh vực được đánh giá còn nhiều dư địa. Trong khi nuôi trồng nội địa dần đạt giới hạn, nuôi biển được kỳ vọng trở thành hướng đột phá, góp phần tăng sản lượng và kim ngạch xuất khẩu. 

Thứ ba là phát triển nghề cá biển theo hướng bền vững. Với vùng biển rộng khoảng 1 triệu km², Việt Nam có nguồn lợi hải sản phong phú nhưng đang có dấu hiệu suy giảm. Hội nghị tập trung vào các giải pháp bảo tồn đa dạng sinh học, phục hồi hệ sinh thái, quản lý và khai thác nguồn lợi hợp lý. Đồng thời, thúc đẩy ứng dụng công nghệ khai thác hiện đại nhằm giảm tổn thất sau thu hoạch, nâng cao giá trị sản phẩm, đặc biệt đối với các đối tượng kinh tế có giá trị cao như cá ngừ đại dương.

Thứ tư, vấn đề bảo vệ môi trường biển được đặt ra như một yếu tố then chốt, gắn với mục tiêu phát triển kinh tế biển xanh, tuần hoàn và có trách nhiệm. Quản lý tốt môi trường sẽ góp phần phục hồi nguồn lợi và bảo đảm sinh kế bền vững cho ngư dân, đồng thời đáp ứng các cam kết quốc tế.

Khẳng định vị thế của thủy sản Việt Nam

Ngành thủy sản đặt mục tiêu đến năm 2030 đạt 9,8 triệu tấn về sản lượng, xuất khẩu thủy sản 14 - 16 tỷ USD, đồng thời phát triển nuôi biển thành ngành công nghiệp quy mô lớn. Đến năm 2045, thủy sản tiếp tục giữ vai trò then chốt trong cơ cấu kinh tế nông nghiệp và kinh tế biển, đưa Việt Nam trở thành trung tâm chế biến thủy sản sâu, thuộc nhóm 3 quốc gia hàng đầu thế giới.

Để đạt được các mục tiêu trên, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo được xác định là yếu tố nền tảng cốt lõi, giữ vai trò then chốt trong quá trình phát triển, đúng với tinh thần của Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Phát biểu tại buổi họp báo, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến, nhấn mạnh, ngành nông nghiệp đang đặt mục tiêu tăng trưởng từ 3,6–3,7% và kim ngạch xuất khẩu đạt khoảng 73–74 tỷ USD. Trong bối cảnh đó, khoa học công nghệ được xác định là động lực then chốt, quyết định cả tốc độ và chất lượng tăng trưởng. Riêng lĩnh vực thủy sản, dù đối mặt nhiều khó khăn trong năm 2025, toàn ngành vẫn đạt sản lượng 9,95 triệu tấn, kim ngạch xuất khẩu 11,32 tỷ USD.

Hội nghị lần này được kỳ vọng là cầu nối giữa nghiên cứu khoa học với sản xuất – kinh doanh, thúc đẩy chuyển giao công nghệ, nâng cao hiệu quả hợp tác và gia tăng giá trị cho ngành. Điểm nhấn là khu trưng bày với gần 200 gian hàng, giới thiệu các giải pháp công nghệ, thiết bị và sản phẩm gắn với thực tiễn sản xuất, từ môi trường nuôi trồng đến chế biến. "Sự kiện dự kiến tổ chức tại TP. Hồ Chí Minh, trung tâm kết nối với Đồng bằng sông Cửu Long, vùng sản xuất thủy sản trọng điểm, chiếm khoảng 65–70% giá trị xuất khẩu của cả nước", Thứ trưởng Phùng Đức Tiến chia sẻ.

Thông qua Hội nghị, Bộ Nông nghiệp và Môi trường kỳ vọng thúc đẩy mạnh mẽ sự liên kết giữa Nhà nước, nhà khoa học, doanh nghiệp và người dân, qua đó hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong ngành thủy sản. Đây sẽ là “đòn bẩy” quan trọng để đưa khoa học công nghệ thực sự đi vào cuộc sống, nâng cao năng lực cạnh tranh và khẳng định vị thế của thủy sản Việt Nam trên bản đồ thế giới.

Song hành cùng Hội nghị, “Triển lãm Quốc tế Khoa học Công nghệ Thủy sản Việt Nam lần thứ I - VinaFis Expo 2026” sẽ diễn ra từ ngày 28 - 30/4/2026 tại tại Trung tâm Hội chợ và Triển lãm Sài Gòn (SECC), TP. Hồ Chí Minh. Sự kiện quy tụ gần 200 đơn vị, trong đó khoảng 40% là đối tác quốc tế, tạo không gian kết nối, giao thương toàn chuỗi giá trị và thúc đẩy hợp tác, ứng dụng khoa học công nghệ trong ngành thủy sản.