Nhân lực công nghệ thực phẩm: Chìa khóa nâng giá trị nông sản Việt

Doanh nghiệp cần nguồn nhân lực công nghệ thực phẩm chất lượng cao

Là cựu sinh viên Khoa Công nghệ thực phẩm – Học viện Nông nghiệp Việt Nam, trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, ông Phạm Ngọc Thành, Phó Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Thực phẩm Xuất khẩu Đồng Giao (DOVECO) cho biết, doanh nghiệp hiện đang tuyển dụng và sử dụng nhiều nhân lực trong lĩnh vực công nghệ thực phẩm, trong đó có không ít sinh viên tốt nghiệp từ khoa này.

Theo ông Thành, qua thực tế làm việc, sinh viên sau khi ra trường cơ bản đáp ứng được yêu cầu của doanh nghiệp. Các bạn có nền tảng kiến thức chuyên môn khá vững, năng động và có khả năng nhanh chóng tham gia vào các vị trí công việc trong nhà máy.

“Tất nhiên, khi bước vào môi trường sản xuất thực tế, doanh nghiệp vẫn cần đào tạo thêm một số kỹ năng để sinh viên thích nghi với áp lực công việc và quy trình vận hành. Tuy nhiên, nhìn chung nguồn nhân lực từ nhà trường đáp ứng khá tốt nhu cầu của doanh nghiệp”, ông Thành chia sẻ và cho hay, hiện nay, DOVECO sở hữu ba nhà máy tại Ninh Bình, Sơn La và Gia Lai và đang tiếp tục mở rộng đầu tư. Do đó, nhu cầu nguồn nhân lực trong lĩnh vực chế biến nông sản và công nghệ thực phẩm của doanh nghiệp vẫn rất lớn trong thời gian tới.

Ở góc độ doanh nghiệp chế biến sâu, ông Ninh Văn Mẫn, Giám đốc Nhà máy – Công ty TNHH Đầu tư Sản xuất Nông sản Bình Minh cho rằng, xu hướng tiêu dùng hiện nay đang chuyển mạnh sang các sản phẩm vừa an toàn cho sức khỏe, vừa giữ được giá trị dinh dưỡng tự nhiên.

“Công nghệ sấy thăng hoa giúp bảo toàn tối đa hàm lượng dinh dưỡng và hương vị của nguyên liệu. Trong 5 năm tới, ngành công nghệ thực phẩm cần tập trung phát triển nguồn nhân lực công nghệ cao, để đáp ứng xu hướng chế biến sâu và chế biến hiện đại”, ông Mẫn nhận định.

Theo ông, các doanh nghiệp hiện rất cần đội ngũ kỹ sư có kiến thức chuyên sâu về công nghệ chế biến, đặc biệt là các công nghệ mới trong bảo quản và chế biến nông sản. Tuy nhiên, từ góc nhìn doanh nghiệp, sinh viên cần có thêm cơ hội tiếp xúc thực tế tại nhà máy. Khi hiểu rõ môi trường sản xuất, văn hóa doanh nghiệp và quy trình vận hành, người lao động trẻ sẽ thích nghi nhanh hơn và làm việc hiệu quả hơn.

Doanh nghiệp cũng mong muốn tăng cường hợp tác với nhà trường thông qua các chương trình thực tập, nghiên cứu phát triển sản phẩm, cũng như phối hợp trong các hoạt động phân tích và kiểm nghiệm chất lượng.

Trong bối cảnh đổi mới sáng tạo diễn ra nhanh chóng, công nghệ thực phẩm của Việt Nam cũng đang từng bước bắt kịp xu hướng thế giới. Bà Nguyễn Thị Yên Hà, phụ trách mảng Nghiên cứu và Phát triển – Công ty Cổ phần Hóa chất Thực phẩm châu Á cho biết, doanh nghiệp hiện đang hợp tác với Khoa Công nghệ thực phẩm trong lĩnh vực chế biến sau thu hoạch.

Hai bên cùng nghiên cứu và chế biến các sản phẩm từ khoai, nhằm tạo ra các nguyên liệu như bột khoai và nhiều sản phẩm ứng dụng khác. Đồng thời, doanh nghiệp cũng tham gia đào tạo sinh viên về quản lý chất lượng, kỹ năng phân tích và đánh giá sản phẩm thực phẩm, đây là những kỹ năng quan trọng đối với ngành sản xuất thực phẩm.

Theo bà Hà, sinh viên hiện nay khá năng động, có khả năng tự học và thích nghi nhanh với môi trường làm việc. Với nền tảng kiến thức được đào tạo tại trường, nhiều sinh viên sau khi tốt nghiệp đã sớm tìm được việc làm phù hợp trong ngành.

Đào tạo nguồn nhân lực cho chuỗi giá trị thực phẩm

Chia sẻ tại Lễ kỷ niệm 25 năm thành lập Khoa Công nghệ thực phẩm diễn ra sáng 7/3, PGS.TS Nguyễn Hoàng Anh, Trưởng Khoa Công nghệ thực phẩm – Học viện Nông nghiệp Việt Nam, cho biết, sau 25 năm phát triển, từ một đơn vị còn nhiều khó khăn về cơ sở vật chất và đội ngũ, khoa đã trở thành đơn vị đào tạo và nghiên cứu có uy tín trong lĩnh vực khoa học – công nghệ thực phẩm. Khoa đang đào tạo hai ngành bậc đại học gồm Công nghệ thực phẩm và Công nghệ kinh doanh thực phẩm, cùng chương trình thạc sĩ ngành Công nghệ thực phẩm.

Đặc biệt, chương trình đào tạo tiến sĩ ngành Công nghệ thực phẩm đã được phê duyệt và dự kiến tuyển sinh từ năm 2026. Đây một bước phát triển quan trọng trong nâng cao năng lực đào tạo và nghiên cứu của đơn vị.

Theo ông Hoàng Anh, trong bối cảnh Việt Nam hội nhập sâu rộng với các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới, yêu cầu về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và an toàn thực phẩm ngày càng cao. “Chúng tôi nhận thức rằng đào tạo sinh viên hôm nay không chỉ là đào tạo cử nhân hay thạc sĩ, mà còn góp phần hình thành những chuyên gia, nhà quản lý và doanh nhân sẽ trực tiếp tham gia xây dựng chuỗi giá trị thực phẩm bền vững cho đất nước”, ông Hoàng Anh nhấn mạnh.

Trong giai đoạn tới, Khoa Công nghệ thực phẩm đặt mục tiêu trở thành trung tâm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và trung tâm nghiên cứu – chuyển giao công nghệ có uy tín trong lĩnh vực khoa học và công nghệ thực phẩm.

Nhân dịp kỷ niệm 25 năm thành lập Khoa Công nghệ thực phẩm, trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, GS.TS. Nguyễn Thị Lan – Bí thư Đảng uỷ, Giám đốc Học viện Nông nghiệp Việt Nam ghi nhận, biểu dương những nỗ lực và kết quả nổi bật của tập thể cán bộ, giảng viên và sinh viên Khoa Công nghệ thực phẩm trong 25 qua.

Bà Nguyễn Thị Lan cũng đề nghị Khoa tiếp tục đổi mới đào tạo, đẩy mạnh nghiên cứu khoa học gắn với thực tiễn, tăng cường phục vụ cộng đồng, triển khai hiệu quả Nghị quyết 57-NQ/TW và 71-NQ/TW, góp phần phát triển bền vững ngành Nông nghiệp và đất nước, cùng Học viện vững bước trong kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Công nghệ thực phẩm và Kinh doanh thực phẩm là ngành học nghiên cứu về các công nghệ bảo quản, chế biến, vệ sinh an toàn thực phẩm và kinh doanh thực phẩm. Sau khi tốt nghiệp, sinh viên có thể làm việc trong các doanh nghiệp chế biến, sản xuất và kinh doanh thực phẩm hoặc thức ăn chăn nuôi ở các vị trí như nhân viên kinh doanh, quản lý sản xuất, kiểm soát chất lượng (QA), tổ trưởng kỹ thuật... Bên cạnh đó, họ có thể trở thành chuyên viên tại các cơ quan quản lý nhà nước thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công Thương hay làm việc tại các viện nghiên cứu, trường đại học, cao đẳng. Sinh viên cũng có thể khởi nghiệp trong lĩnh vực kinh doanh nông sản, thực phẩm và phụ gia thực phẩm.

Tại Học viện Nông nghiệp Việt Nam, sinh viên ngành này được học trong môi trường hiện đại, với trang thiết bị tiên tiến nhờ sự đầu tư từ Ngân hàng Thế giới, cùng đội ngũ giảng viên được đào tạo bài bản từ các quốc gia phát triển. Ngoài ra, sinh viên còn có cơ hội thực tập thực tế tại các doanh nghiệp lớn như Acecook, Ajinomoto, Nutricare…, và tham gia các hoạt động nghiên cứu, hội thảo nhằm nâng cao kỹ năng chuyên môn và khả năng làm việc trong môi trường chuyên nghiệp.

Theo GS.TS Phạm Văn Cường, Phó Giám đốc Học viện Nông nghiệp Việt Nam, trong bối cảnh cách mạng công nghiệp 4.0 và yêu cầu nâng cao giá trị nông sản, ngành công nghệ thực phẩm được đánh giá sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế và đảm bảo an toàn thực phẩm.