“Hai mặt” FDI và công cụ “sàng lọc” để hạn chế những bất cập

Đã đến lúc cần một “bộ lọc” trong thu hút dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), nhằm thu hút được những dự án FDI có chất lượng.
Dòng vốn FDI chất lượng tiếp tục dịch chuyển vào Việt Nam Việt Nam là điểm đến đầu tư hấp dẫn của dòng vốn FDI Dòng vốn FDI vào Đông Nam Á tăng 9 lần trong 20 năm

Ngày 16/11, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP) tổ chức Hội thảo Công cụ sàng lọc dự án đầu tư tại Việt Nam.

Thông tin từ hội thảo cho thấy, trải qua 35 năm kể từ khi Luật Đầu tư nước ngoài năm 1987 được ban hành, Việt Nam đã là điểm đến đầu tư hấp dẫn với các nhà đầu tư nước ngoài. Cụ thể, so với năm 1991 - thời điểm Việt Nam chỉ tiếp nhận 1,28 tỷ USD vốn đăng ký và 428,5 triệu USD vốn thực hiện thì số vốn FDI đăng ký và giải ngân năm 2021 đã gấp lần lượt khoảng 30 lần về vốn đăng ký và 38 lần về vốn giải ngân so với năm 1991, dù năm 2021 là thời điểm Việt Nam chịu ảnh hưởng nặng nề của dịch Covid-19.

“Hai mặt” FDI và công cụ “sàng lọc” để hạn chế những bất cập
Bên cạnh những mặt tích cực, các dự án FDI vẫn bộc lộ nhiều bất cập cần sớm được khắc phục

Hoạt động sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp trong khu vực có vốn đầu tư nước ngoài cũng đóng góp quan trọng vào tạo việc làm, thúc đẩy thương mại quốc tế, thúc đẩy liên kết cụm ngành, liên kết chuỗi giá trị và góp phần nâng cao năng suất lao động. Theo ước tính, giá trị xuất khẩu của khu vực FDI tương đương khoảng 72% tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam, góp phần giúp Việt Nam có thặng dư thương mại trong những năm gần đây.

Mặc dù có những đóng góp tích cực, nhưng theo đại diện VCCI, hoạt động của các dự án đầu tư nước ngoài thời gian qua cũng nảy sinh những vấn đề bất cập. Chẳng hạn, theo báo cáo của cơ quan thuế thì có tình trạng một số doanh nghiệp FDI chuyến giá, trốn thuế tại Việt Nam.

Một số doanh nghiệp chưa tuân thủ tốt các quy định về môi trường của pháp luật Việt Nam, tạo ra nhiều hệ lụy cho xã hội. Vụ việc tại biển miền Trung năm 2016 hay xa hơn là vụ xả thải ra sông Thị Vải vào năm 2009 là những lời nhắc nhở về rủi ro tiềm tàng đối với môi trường mà các dự án FDI có thể gây ra nếu không được quản lý, giám sát tốt.

Đặc biệt, theo kết quả thanh tra của Tổng cục Môi trường tại 28 tỉnh phía Bắc từ năm 2017 - 2019, tỷ lệ doanh nghiệp FDI vi phạm các quy định về bảo vệ môi trường tăng lên. Cụ thể, năm 2017 có 44,5% doanh nghiệp FDI vi phạm; năm 2018 là 56% và đến năm 2019 con số này là 68%.

Bên cạnh đó, tình trạng người lao động bị đối xử thiếu công bằng, thậm chí ngược đãi cũng đã xảy ra tại một số doanh nghiệp FDI. Các số liệu thống kê cũng ghi nhận vấn đề đình công tập thể diễn ra thường xuyên hơn đối với các doanh nghiệp FDI so với các doanh nghiệp tư nhân Việt Nam.

Hơn nữa, theo nghiên cứu của VCCI, quy mô vốn trung bình một dự án FDI đang có xu hướng nhỏ lại. Chỉ khoảng 5% dự án sử dụng công nghệ cao, 80% có công nghệ trung bình, còn lại 14% là sử dụng công nghệ thấp. Mức độ nội địa hóa các sản phẩm mới đạt khoảng 20-25%, thấp hơn so với các nước trong khu vực…

“Hai mặt” FDI và công cụ “sàng lọc” để hạn chế những bất cập
Nghị quyết 50-NQ/TW ngày 20/8/2019 của Bộ Chính trị nêu quan điểm cần chủ động thu hút, hợp tác thu hút đầu tư nước ngoài có chọn lọc

Trước những tồn tại của khu vực FDI, ông Đậu Anh Tuấn - Ủy viên Ban Thường trực, Phó Tổng Thư ký, Trưởng Ban pháp chế VCCI đặt câu hỏi, làm sao để thu hút các dự án FDI có chất lượng từ các nhà đầu tư với định hướng kinh doanh có trách nhiệm?

Trên thực tế, Nghị quyết 50-NQ/TW ngày 20/8/2019 của Bộ Chính trị về định hướng hoàn thiện thể chế, chính sách, nâng cao chất lượng, hiệu quả hợp tác đầu tư nước ngoài đến năm 2030 đã nêu ra những tồn tại, hạn chế của khu vực FDI, theo đó đưa ra quan điểm: “Chủ động thu hút, hợp tác thu hút đầu tư nước ngoài có chọn lọc, lấy chất lượng, hiệu quả, công nghệ và bảo vệ môi trường là tiêu chí đánh giá chủ yếu. Ưu tiên các dự án có công nghệ tiên tiến, công nghệ mới, công nghệ cao, công nghệ sạch, quản trị hiện đại, có giá trị gia tăng cao, có tác động lan toả, kết nối chuỗi sản xuất và cung ứng toàn cầu”.

Đồng tình với quan điểm cần nâng cao chất lượng dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài, bởi nếu không chọn lọc, thì dòng vốn FDI cũng có thể tiềm ẩn nhiều rủi ro, thậm chí có thể tác động tiêu cực đến sự phát triển bền vững của nền kinh tế Việt Nam.

Cụ thể, theo bà Ramla Khalidi - Đại diện thường trú Chương trình Phát triển Liên hợp quốc tại Việt Nam (UNDP): EU đang áp dụng bộ luật liên quan đến môi trường, con người. Nhật Bản cũng đang thực hiện thẩm định nhân quyền tại các doanh nghiệp. Hay như Mỹ, hiện đang cấm nhập khẩu từ các doanh nghiệp có hành vi bóc lột sức lao động.

“Tất cả những yêu cầu trên sẽ thay đổi cách thức hoạt động của các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Do vậy, Việt Nam cần định hướng thu hút FDI và các hoạt động kinh doanh phù hợp với thông lệ thế giới” - Ramla Khalidi nhấn mạnh.

Để sàng lọc các dự án FDI, tại hội thảo, VCCI đã giới thiệu bộ công cụ sàng lọc dự án đầu tư tại Việt Nam, công cụ sẽ bao gồm danh mục các yếu tố cần xem xét khi chính quyền địa phương thẩm định các dự án FDI như: Việc làm, chuyển giao công nghệ, phát triển cơ sở hạ tầng, liên kết với doanh nghiệp địa phương, lao động, môi trường. Bộ lọc này kỳ vọng sẽ hạn chế tình trạng “dễ dãi” trong lựa chọn dự án FDI tại nhiều địa phương do chỉ chú trọng số lượng mà bỏ qua chất lượng dự án.

Nghị quyết 50-NQ/TW ngày 20/8/2019 của Bộ Chính trị về định hướng hoàn thiện thể chế, chính sách, nâng cao chất lượng, hiệu quả hợp tác đầu tư nước ngoài đến năm 2030 đã nêu ra những tồn tại, hạn chế của khu vực FDI, theo đó đưa ra quan điểm chủ động thu hút, hợp tác thu hút đầu tư nước ngoài có chọn lọc.
Nguyễn Hòa
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: thu hút đầu tư nước ngoài

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Ngân hàng VIB giảm lãi suất cho khách hàng vay kinh doanh

Ngân hàng VIB giảm lãi suất cho khách hàng vay kinh doanh

Ngân hàng Quốc Tế (VIB) triển khai chương trình giảm lãi suất đến 1,5%/năm và miễn phí trả nợ trước hạn cho khách hàng vay kinh doanh
Vinfast của tỷ phú Phạm Nhật Vượng đã nộp hồ sơ IPO tại Mỹ

Vinfast của tỷ phú Phạm Nhật Vượng đã nộp hồ sơ IPO tại Mỹ

Hãng xe của tỷ phú Phạm Nhật Vượng vừa công bố đã nộp hồ sơ IPO lên Ủy ban Giao dịch chứng khoán Mỹ (SEC) để phát hành cổ phiếu phổ thông lần đầu ra công chúng.
Tỷ giá USD hôm nay 7/12: Đô la Mỹ ổn định ở mức 105 điểm

Tỷ giá USD hôm nay 7/12: Đô la Mỹ ổn định ở mức 105 điểm

Tỷ giá USD hôm nay 7/12, thị trường thế giới không có nhiều biến động. Chỉ số đồng đô la và đô la tương lai mỗi loại giảm 0,4% và được giao dịch ở mức yếu.
Ngân hàng MB vào Top 10 doanh nghiệp niêm yết có báo cáo thường niên xuất sắc nhất

Ngân hàng MB vào Top 10 doanh nghiệp niêm yết có báo cáo thường niên xuất sắc nhất

Ngân hàng MB được vinh danh trong Top 10 Doanh nghiệp niêm yết có báo cáo thường niên xuất sắc nhất năm 2022.
Không công bố thông tin, Khoáng sản Hoàng Phúc bị xử phạt hàng trăm triệu đồng

Không công bố thông tin, Khoáng sản Hoàng Phúc bị xử phạt hàng trăm triệu đồng

Ngày 5/12, Cổng thông tin điện tử Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết, Khoáng sản Hoàng Phúc đã bị xử phạt 100 triệu đồng vì không công bố thông tin.

Tin cùng chuyên mục

Chứng khoán hôm nay ngày 6/12: Dòng tiền "hưng phấn", cổ phiếu ngành chứng khoán hưởng lợi

Chứng khoán hôm nay ngày 6/12: Dòng tiền "hưng phấn", cổ phiếu ngành chứng khoán hưởng lợi

Nhà đầu tư được khuyến nghị tiếp tục nắm giữ cổ phiếu và có thể xoay vòng danh mục để đạt tỷ suất lợi nhuận cao hơn trong các nhóm chứng khoán, thép, ngân hàng.
Tỷ giá USD hôm nay 6/12: Đô la Mỹ chưa thể thoát đáy

Tỷ giá USD hôm nay 6/12: Đô la Mỹ chưa thể thoát đáy

Tỷ giá USD hôm nay 6/12, thị trường thế giới tiếp tục suy giảm. Đồng bạc xanh đã giảm hơn 7% trong tháng 11 và vẫn đang ở mức thấp.
Nóng: Ngân hàng Nhà nước nới room tín dụng thêm 1,5 - 2% cho toàn hệ thống

Nóng: Ngân hàng Nhà nước nới room tín dụng thêm 1,5 - 2% cho toàn hệ thống

Cuối giờ chiều nay (5/12), Ngân hàng Nhà nước quyết định điều chỉnh chỉ tiêu tín dụng định hướng (room tín dụng) năm 2022 thêm khoảng 1,5 - 2% cho toàn hệ thống
Bộ Tài chính đề xuất áp dụng mức sàn giảm thuế bảo vệ môi trường với xăng dầu năm 2023

Bộ Tài chính đề xuất áp dụng mức sàn giảm thuế bảo vệ môi trường với xăng dầu năm 2023

Bộ Tài chính vừa có dự thảo tờ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội về mức thuế bảo vệ môi trường đối với xăng, dầu, mỡ nhờn trong năm 2023.
VKC Holdings bị xử phạt 220 triệu đồng vì công bố thông tin sai lệch

VKC Holdings bị xử phạt 220 triệu đồng vì công bố thông tin sai lệch

Ngày 5/12, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) cho biết Công ty cổ phần VKC Holdings bị xử phạt 220 triệu đồng vì công bố thông tin sai lệch.
Chống rửa tiền: Giao dịch từ 300 triệu đồng phải báo cáo Ngân hàng Nhà nước

Chống rửa tiền: Giao dịch từ 300 triệu đồng phải báo cáo Ngân hàng Nhà nước

Nhằm mục đích chống rửa tiền trong nền kinh tế, các giao dịch có giá trị lớn từ 300 triệu đồng trở lên sẽ phải báo cáo Ngân hàng Nhà nước.
Các ngân hàng đồng loạt giảm lãi suất cho vay dịp cuối năm

Các ngân hàng đồng loạt giảm lãi suất cho vay dịp cuối năm

Mặc dù chi phí đầu vào tăng mạnh theo lãi suất huy động, song để kích cầu tín dụng cuối năm các ngân hàng đã đồng loạt giảm lãi suất cho vay.
Bộ Tài chính trình Quốc hội 2 phương án về ngưỡng không chịu thuế nhà đất

Bộ Tài chính trình Quốc hội 2 phương án về ngưỡng không chịu thuế nhà đất

Bộ Tài chính vừa đưa ra 2 phương án về ngưỡng không chịu thuế đối với nhà là 700 triệu đồng hoặc 1 tỉ đồng, mức thuế suất là 0,3% hoặc 0,4%.
Hàng loạt cá nhân bị xử phạt vì sai phạm trong lĩnh vực chứng khoán

Hàng loạt cá nhân bị xử phạt vì sai phạm trong lĩnh vực chứng khoán

Mới đây, các cá nhân đã có hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán đã bị Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã ra quyết định xử phạt.
Đâu là các yếu tố tác động tới giá vàng?

Đâu là các yếu tố tác động tới giá vàng?

Giá vàng cũng chịu tác động bởi quy luật cung cầu. Do đó, để đầu tư hiệu quả, các nhà giao dịch cần nắm rõ được các điều kiện tác động tới quy luật này.
VNPAY liên tục phát triển các phương thức thanh toán hiện đại

VNPAY liên tục phát triển các phương thức thanh toán hiện đại

Công ty cổ phần Giải pháp thanh toán Việt Nam (VNPAY) đang hợp tác với hơn 40 ngân hàng để phát triển hệ sinh thái, phương thức thanh toán hiện đại.
Chứng khoán hôm nay ngày 5/12: Hơn 1,2 tỷ cổ phiếu về tài khoản sẽ gây áp lực lên thị trường

Chứng khoán hôm nay ngày 5/12: Hơn 1,2 tỷ cổ phiếu về tài khoản sẽ gây áp lực lên thị trường

Trong phiên giao dịch ngày 5/12, hơn 1,2 tỷ cổ phiếu tài khoản về tài khoản, nhà đầu tư cần làm gì để tối ưu hóa lợi nhuận và tìm cơ hội trong thời điểm này?
Tỷ giá USD hôm nay 5/12: Đô la Mỹ ở mức 104,51 điểm, thấp nhất trong 4 tháng

Tỷ giá USD hôm nay 5/12: Đô la Mỹ ở mức 104,51 điểm, thấp nhất trong 4 tháng

Tỷ giá USD hôm nay 5/12, thị trường thế giới chỉ số Dollar Index về mức 104,5 điểm, giảm 1,55 điểm, tương đương 1,37% so với đầu tuần trước.
Ngân hàng Nhà nước nói gì về việc tăng lãi suất?

Ngân hàng Nhà nước nói gì về việc tăng lãi suất?

Ngân hàng Nhà nước cho rằng, mức tăng lãi suất 2 lần, mỗi lần 1% đưa lãi suất về tương đương giai đoạn trước dịch là phù hợp với xu hướng của toàn cầu.
Nhiều giải pháp để sớm hoàn thành báo cáo tài chính nhà nước

Nhiều giải pháp để sớm hoàn thành báo cáo tài chính nhà nước

Việc lập Báo cáo tài chính nhà nước (BCTCNN) là bước tiến tất yếu của nền tài chính nước ta hướng tới minh bạch tài chính, ngân sách theo thông lệ quốc tế.
Tỷ giá USD hôm nay 4/12: Đô la Mỹ phiên cuối tuần giảm nhẹ

Tỷ giá USD hôm nay 4/12: Đô la Mỹ phiên cuối tuần giảm nhẹ

Tỷ giá USD hôm nay 4/12, thị trường thế giới phiên cuối tuần giảm nhẹ, đánh dấu tuần thứ 2 liên tiếp giảm. Chỉ số Dollar Index ở mức 104,51 điểm.
Hải quan TP HCM lên tiếng việc 4 doanh nghiệp tố cán bộ làm khó

Hải quan TP HCM lên tiếng việc 4 doanh nghiệp tố cán bộ làm khó

Theo cơ quan hải quan, 4 doanh nghiệp phản ánh đều là doanh nghiệp trọng điểm, thường xuyên bị xử phạt vi phạm vì khai sai tên hàng, số lượng, chủng loại, xuất xứ.
‘Đại bàng’ đổ bộ, bất động sản công nghiệp hưởng lợi

‘Đại bàng’ đổ bộ, bất động sản công nghiệp hưởng lợi

Bất động sản công nghiệp hưởng lợi lớn từ dòng vốn ngoại mà các "đại bàng" đổ vào Việt Nam.
Tỷ giá USD hôm nay 3/12: Đô la Mỹ phục hồi trở lại

Tỷ giá USD hôm nay 3/12: Đô la Mỹ phục hồi trở lại

Tỷ giá USD hôm nay 3/12, thị trường thế giới lấy lại đà tăng. Những tin tức kinh tế của Mỹ vừa được công bố tốt xấu đan xen khiến đồng bạc xanh ổn định hơn.
Khởi nghiệp và kinh tế số thu hút nhà đầu tư Canada

Khởi nghiệp và kinh tế số thu hút nhà đầu tư Canada

Việt Nam và Canada tiếp tục mở rộng hợp tác phát triển hơn nữa quan hệ song phương trên tất cả mọi lĩnh vực, đặc biệt là thương mại và đầu tư.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động