Cách nào để nâng tầm sản phẩm thủ công mỹ nghệ của đồng bào dân tộc?

Sản phẩm thủ công mỹ nghệ của bà con vùng đồng bào dân tộc có những nét đặc sắc riêng, tuy nhiên, việc định vị thương hiệu sản phẩm này vẫn còn khoảng trống.
Định vị thương hiệu cho sản phẩm vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi Bài 3: Hướng tới chuỗi giá trị toàn diện Tăng giá trị cho sản phẩm thủ công mỹ nghệ: Muốn đột phá phải bắt đầu từ mẫu mã, bao bì

Ông Lê Bá Ngọc - Phó Chủ tịch Hiệp hội xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ Việt Nam đã chia sẻ về chủ đề này tại một cuộc toạ đàm mới đây.

Thưa ông, trong thời gian qua, chúng ta đã có những hoạt động gì nhằm nâng cao giá trị thương hiệu cho sản phẩm thủ công mỹ nghệ của bà con vùng đồng bào dân tộc thiểu số?

Có thể nói, sản phẩm thủ công mỹ nghệ là một sản phẩm chứa đựng giá trị văn hóa và gắn kết chặt chẽ với người dân Việt Nam nói chung và đồng bào dân tộc thiểu số nói riêng.

Cách nào để nâng tầm sản phẩm thủ công mỹ nghệ của đồng bào dân tộc?
Sản phẩm thủ công mỹ nghệ là một sản phẩm chứa đựng giá trị văn hóa và gắn kết chặt chẽ với người dân Việt Nam nói chung và đồng bào dân tộc thiểu số nói riêng

Trải dài từ Bắc vào Nam có những thương hiệu được hình thành một cách ngẫu nhiên, được hình thành qua thời gian, chúng ta đã nghe đến nghề dệt đồng bào dân tộc Mông, dân tộc Thái, nghề rèn của dân tộc Nùng,…

Trong thời gian vừa qua, chúng ta cũng đã có một khung pháp lý để phát triển nghề thủ công của đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Trong đó, phải kể đến Chương trình bảo tồn và phát triển làng nghề Việt Nam giai đoạn 2021 – 2030; Nghị định 52/2018/NĐ-CP về phát triển ngành nghề nông thôn; Nghị định số 98/2018/NĐ-CP về chính sách khuyến khích phát triển hợp tác, liên kết trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp

Bên cạnh đó, ở quy mô cấp quốc gia, chúng ta cũng có nhiều hoạt động xúc tiến quảng bá cho nghề thủ công của đồng bào dân tộc miền núi. Trong đó, phải kể đến Lễ hội văn hóa thổ cẩm Việt Nam tổ chức tại Đắk Nông; Lễ hội dệt của các nước ASEAN tổ chức ở Thái Nguyên; các Đại sứ quán Việt Nam tại các nước, Bộ Văn hoá Thể thao và Du lịch cũng đã có nhiều hoạt động giới thiệu về nghề thủ công tại các khu vực như Pháp, Nhật Bản,…

Ở quy mô cấp tỉnh, nhiều chương trình đào tạo nghề, chương trình khôi phục vùng sản xuất nguyên liệu cho đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, cho các làng nghề, cho các nghề thủ công cũng đã được diễn ra.

Ở cấp doanh nghiệp, cũng hình thành được nhiều liên kết giữa doanh nghiệp sản xuất thương mại và các vùng sản xuất của đồng bào dân tộc.

Ngay tại Hiệp hội Xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ Việt Nam, hàng năm chúng tôi cũng tổ chức các sự kiện mà quảng bá, xúc tiến thương mại cho các sản phẩm của bà con vùng đồng bào dân tộc tại thị trường trong và ngoài nước.

Ngoài ra, trong quá trình số hoá, rất nhiều sản phẩm thủ công mỹ nghệ đã lên được các sàn thương mại điện tử trong và ngoài nước như Amazon, Lazada, Tiki,…

Những hoạt động này đã nhận được sự quan tâm của các doanh nghiệp bà con dân tộc thiểu số như thế nào, và kết quả ra sao, thưa ông?

Những chương trình này đã nhận được sự quan tâm rất lớn của cộng đồng người sản xuất, bà con người dân tộc cũng như cộng đồng các doanh nghiệp.

Cụ thể, nếu bây giờ hỏi bà con điều gì là cần nhất khi sản xuất hàng thủ công? Câu trả lời mà chúng ta luôn nhận được đó là khách hàng, thị trường và các hoạt động kết nối thị trường.

Ông Lê Bá Ngọc - Phó Chủ tịch Hiệp hội xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ Việt Nam (ảnh Nguyễn Hạnh)
Ông Lê Bá Ngọc - Phó Chủ tịch Hiệp hội xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ Việt Nam (ảnh Nguyễn Hạnh)

Bên cạnh đó, các hoạt động xúc tiến thương mại, hoạt động tạo liên doanh, liên kết phát triển theo chuỗi đã thu hút được rất nhiều sự quan tâm của người sản xuất hàng thủ công cũng như của cộng đồng doanh nghiệp.

Mặt khác, trong Chương trình Mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, chúng ta có Chương trình “Mỗi xã một sản phẩm”, trong đó tập trung phát triển các sản phẩm OCOP, du lịch nông thôn, du lịch gắn với ngành nghề thủ công mỹ nghệ. Việc này cũng thu hút được sự quan tâm không chỉ của bà con vùng đồng bào dân tộc mà của các doanh nghiệp, các địa phương.

Tuy nhiên, vẫn còn nhiều khó khăn. Chẳng hạn, lực lượng lao động ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số đa phần bị già hóa. Trong các hoạt động đào tạo, truyền nghề, sự quan tâm, thu hút người lao động cũng chưa đúng, chưa đủ với tâm thế và vai trò của nó.

Để xây dựng và định vị được thương hiệu cho sản phẩm thủ công mỹ nghệ của đồng bào dân tộc thiểu số, những yếu tố nào cần phải quan tâm, thưa ông?

Để định vị và xây dựng thương hiệu cho một sản phẩm cũng giống như xây dựng thương hiệu cho doanh nghiệp, cho ngành hàng và cho quốc gia.

Tôi cũng đã cố đi tìm câu trả lời cho câu hỏi “hàng thủ công mỹ nghệ của Việt Nam hiện nay đang đứng ở đâu?” trong bối cảnh trên thế giới có 8 tỷ dân và trên 200 quốc gia. Và tôi đã phải thừa nhận 1 điều rằng, như chiếc gùi của đồng bào dân tộc Cơ Tu tỉnh Quảng Nam là một trong số những sản phẩm đứng đầu thế giới.

Tuy nhiên, làm thế nào để đưa được sản phẩm này cũng như định vị thương hiệu của sản phẩm đó đến tay người tiêu dùng trong và ngoài nước? Tôi cho rằng, trước hết, cần xuất phát từ nhu cầu thực tế của thị trường, từ khách hàng, phải nắm được mục tiêu khách hàng ở đâu?

Hiện, chúng ta chưa có số liệu nào thống kê là hàng thủ công mỹ nghệ Việt Nam của đồng bào dân tộc đang bán đi đâu và phân khúc như thế nào?

Tuy nhiên, theo đánh giá sơ bộ của Hiệp hội Thủ công mỹ nghệ Việt Nam thì chúng ta có thể chia ra làm 3 mảng thị trường chính: Tiêu dùng tại chỗ; phục vụ khách du lịch; thị trường xuất khẩu. Và trong mỗi mảng thị trường, chúng ta phải chia ra những phân khúc, cao cấp - trung cấp.

Tôi không đề cập đến phân khúc thấp cấp ở đây vì nếu chúng ta định hướng tập trung vào phát triển phân khúc mà sản xuất hàng loạt, sản xuất số lượng lớn với giá thành thấp thì có thể sẽ không thành công.

Yếu tố tiếp theo đó là chúng ta phải định vị được không gian của hàng thủ công của những người đồng bào dân tộc thiểu số. Tôi nghĩ có 3 vấn đề chính và được coi là giá trị cốt lõi để định vị thương hiệu cho các sản phẩm thủ công của đồng bào dân tộc thiểu số: Tính thuần Việt, câu chuyện văn hoá Việt Nam; tính sáng tạo, tính độc đáo; tính bền vững. Từ 3 giá trị cốt lõi đó, chúng ta định vị được vị trí, thương hiệu của các sản phẩm thủ công của đồng bào dân tộc.

Ngoài ra, cần gắn truyền thống văn hoá với phát triển thương hiệu vùng miền và xây dựng thương hiệu quốc gia. Cần tăng cường công tác liên kết giữa các hộ sản xuất với các doanh nghiệp. Công tác quảng bá cần chuyên nghiệp hơn. Cần những chính sách mạnh mẽ hơn thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm.

Ví dụ, ở Ấn Độ có ngày dệt quốc gia cho đồng bào các dân tộc thiểu số, trong ngày đó, Chính phủ Ấn Độ luôn luôn có những chính sách để ủng hộ cho nghề dệt. Trong khối ASEAN thì có Indonesia có ngày 2/10 là ngày Chính phủ yêu cầu tất cả phải đưa ra sáng kiến để phát triển nghề vẽ sáp ong của dân tộc - quốc phục. Họ đưa ra yêu cầu vào ngày thứ 6, 100% quan chức Chính phủ phải mặc quần áo vẽ sáp ong, và họ khuyến khích tất cả những ngày lễ hội phải mặc quần áo vẽ sáp ong; từ đó tạo ra thị trường tiêu thụ… Tôi nghĩ chúng ta nên có những học hỏi từ các quốc gia như vậy và đưa vào chính sách.

Xin cám ơn ông!

Nguyễn Hạnh
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: tiêu thụ nông sản

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Cần khai thác tiềm năng, thế mạnh của vùng đồng bào dân tộc thiểu số

Cần khai thác tiềm năng, thế mạnh của vùng đồng bào dân tộc thiểu số

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh cho rằng, cần khai thác tiềm năng, thế mạnh của vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Longform | Xây dựng cơ sở Đảng gắn với phát triển kinh tế vùng biên: Câu chuyện từ huyện Xín Mần

Longform | Xây dựng cơ sở Đảng gắn với phát triển kinh tế vùng biên: Câu chuyện từ huyện Xín Mần

Để nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức Đảng, thời gian qua Đảng bộ huyện Xín Mần đã có nhiều giải pháp trong phát triển đảng viên...
Đồng bào dân tộc Mông ở Sỉn Khâu vui đón Tết

Đồng bào dân tộc Mông ở Sỉn Khâu vui đón Tết

Chưa năm nào đồng bào dân tộc Mông ở thôn Sỉn Khâu, xã Chế Là của huyện Xín Mần (Hà Giang) lại vui như Tết này, vui vì giờ đây thôn đã có điện lưới quốc gia.
Gương sáng người Mông với quyết tâm thoát nghèo, vượt khó

Gương sáng người Mông với quyết tâm thoát nghèo, vượt khó

Với sự hỗ trợ của các cấp chính quyền địa phương thông qua thực hiện 3 Chương trình mục tiêu quốc gia, nhiều gia đình người Mông ở Hà Giang đã thoát nghèo.
Trải nghiệm ngày Tết cổ truyền dân tộc Mông tại Hang Kia, Pà Cò

Trải nghiệm ngày Tết cổ truyền dân tộc Mông tại Hang Kia, Pà Cò

Đến Hang Kia, Pà Cò vào dịp Tết, chúng ta có dịp trải nghiệm và cùng đồng bào thưởng thức ngày Tết cổ truyền của dân tộc Mông rất mộc mạc, nhưng vô cùng thú vị.

Tin cùng chuyên mục

Lai Châu: Khánh thành 2 cây cầu, giúp trẻ em vùng dân tộc thiểu số tới lớp an toàn

Lai Châu: Khánh thành 2 cây cầu, giúp trẻ em vùng dân tộc thiểu số tới lớp an toàn

Hai cây cầu thuộc dự án “Xây cầu đến lớp” được đưa vào hoạt động tại Lai Châu, giúp hơn 7.000 em học sinh, giáo viên và người dân đi lại an toàn.
Thừa Thiên Huế: Tôn vinh 48 gương điển hình đồng bào dân tộc thiểu số

Thừa Thiên Huế: Tôn vinh 48 gương điển hình đồng bào dân tộc thiểu số

Tỉnh Thừa Thiên Huế vừa tổ chức hội nghị biểu dương, tôn vinh 48 gương điển hình tiên tiến vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2023.
Tiêu thụ sản phẩm OCOP bằng câu chuyện văn hoá

Tiêu thụ sản phẩm OCOP bằng câu chuyện văn hoá

Với câu chuyện riêng có của mình, các sản phẩm OCOP đã có riêng một tấm “giấy thông hành” để tiêu thụ. Câu chuyện về chè Suối Giàng là một câu chuyện như vậy.
Dự án “Từ trang trại đến bàn ăn”: Tạo đầu ra bền vững cho nông sản đồng bào dân tộc

Dự án “Từ trang trại đến bàn ăn”: Tạo đầu ra bền vững cho nông sản đồng bào dân tộc

Với triển khai dự án “Từ trang trại tới bàn ăn” của doanh nghiệp phân phối sẽ góp phần tạo sinh kế ổn định cho những người phụ nữ Chu Ru (tỉnh Lâm Đồng).
Hải Phòng: Đẩy mạnh kết nối cung cầu, tiêu thụ sản phẩm vùng đồng bào dân tộc các huyện đảo

Hải Phòng: Đẩy mạnh kết nối cung cầu, tiêu thụ sản phẩm vùng đồng bào dân tộc các huyện đảo

Thời gian qua, Sở Công Thương Hải Phòng đã triển khai nhiều giải pháp kết nối cung cầu, tiêu thụ sản phẩm cho bà con dân tộc thiểu số tại các huyện đảo.
Kết nối giao thương sản phẩm hàng hóa vùng đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Bắc Kạn

Kết nối giao thương sản phẩm hàng hóa vùng đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Bắc Kạn

Bắc Kạn cần phát huy tiềm năng, lợi thế để thúc đẩy xúc tiến tiêu thụ và kết nối giao thương các sản phẩm hàng hóa vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Nghề dệt thổ cẩm và nuôi vịt Cổ Lũng nâng cao thu nhập cho bà con huyện Bá Thước

Nghề dệt thổ cẩm và nuôi vịt Cổ Lũng nâng cao thu nhập cho bà con huyện Bá Thước

Nghề dệt thổ cẩm truyền thống, nuôi vịt Cổ Lũng đã giúp bà con dân tộc Thái huyện Bá Thước (Thanh Hóa) phát triển kinh tế, vươn lên làm giàu
Tuyên Quang: Khơi thông đầu ra cho sản phẩm OCOP của đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi

Tuyên Quang: Khơi thông đầu ra cho sản phẩm OCOP của đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi

Với đa dạng sản phẩm OCOP của đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi Tuyên Quang, việc khơi thông đầu ra cho các sản phẩm này sẽ thúc đẩy kinh tế địa phương.
Bộ Công Thương thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm miền núi và đồng bào dân tộc thiểu số

Bộ Công Thương thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm miền núi và đồng bào dân tộc thiểu số

Bộ Công Thương đã, đang và sẽ tiếp tục phối hợp với các địa phương, doanh nghiệp thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm cho miền núi và đồng bào dân tộc thiểu số.
Lai Châu: Đa dạng chính sách giúp tiêu thụ nông sản cho bà con vùng dân tộc thiểu số và miền núi

Lai Châu: Đa dạng chính sách giúp tiêu thụ nông sản cho bà con vùng dân tộc thiểu số và miền núi

Là địa phương có nhiều nông sản thế mạnh, Lai Châu luôn chú trọng tìm đầu ra cho sản phẩm, đặc biệt sản phẩm của bà con vùng dân tộc thiểu số và miền núi.
Chợ nông sản Đắk Lắk online: Khơi thông đầu ra cho sản phẩm của bà con dân tộc thiểu số

Chợ nông sản Đắk Lắk online: Khơi thông đầu ra cho sản phẩm của bà con dân tộc thiểu số

Chợ nông sản Đắk Lắk online tại địa chỉ chonongsandaklak.vn dự kiến đi vào hoạt động vào đầu tháng 12/2023, giúp khơi thông đầu ra cho sản phẩm của bà con.
Nghề nuôi ong ở Lai Châu: Chắt chiu mật ngọt cho đời

Nghề nuôi ong ở Lai Châu: Chắt chiu mật ngọt cho đời

Đưa sản phẩm mật ong địa phương phát triển theo chuỗi hàng hoá, đến nay, nghề nuôi ong đã mang lại thu nhập ổn định cho bà con dân tộc thiểu số tỉnh Lai Châu.
Người dân vùng cao Hòa Bình thoát nghèo nhờ nghề may xuất khẩu

Người dân vùng cao Hòa Bình thoát nghèo nhờ nghề may xuất khẩu

Nhiều người dân tộc thiểu số ở huyện Tân Lạc, huyện Lạc Sơn (tỉnh Hòa Bình) nhờ nghề may mặc xuất khẩu đã vươn lên thoát nghèo, có thu nhập ổn định.
Về miền cổ tích với cây chè Shan tuyết Sơn La

Về miền cổ tích với cây chè Shan tuyết Sơn La

Là đặc sản của vùng núi cao Sơn La, cây chè Shan tuyết không chỉ mang lại sinh kế cho bà con dân tộc thiểu số mà còn khẳng định thương hiệu nông sản địa phương.
Vị Xuyên (Hà Giang): Nâng cao năng suất, chất lượng chè Shan theo hướng hàng hóa

Vị Xuyên (Hà Giang): Nâng cao năng suất, chất lượng chè Shan theo hướng hàng hóa

Huyện Vị Xuyên chủ trương đẩy mạnh đầu tư thâm canh, cải tạo và trồng mới nhằm không ngừng nâng cao năng suất, chất lượng của sản phẩm chè Shan tuyết.
Hà Giang: Phát triển các loài cây dược liệu theo hướng hàng hóa

Hà Giang: Phát triển các loài cây dược liệu theo hướng hàng hóa

Nhằm khai thác lợi thế của địa phương, trong những năm qua, tỉnh Hà Giang đã đẩy mạnh phát triển các loài cây dược liệu theo hướng hàng hóa.
Hà Giang: Phát triển cây hoa tam giác mạch theo hướng hàng hóa

Hà Giang: Phát triển cây hoa tam giác mạch theo hướng hàng hóa

Hoa tam giác mạch đã trở thành thương hiệu và là biểu tượng của ngành du lịch Hà Giang. Hiện tỉnh cũng đang phát triển cây hoa này theo hướng hàng hóa.
Nâng cao chuỗi giá trị rừng nguyên liệu

Nâng cao chuỗi giá trị rừng nguyên liệu

Nâng cao chuỗi giá trị rừng nguyên liệu là giải pháp thúc đẩy xuất khẩu gỗ bền vững, nâng cao thu nhập của bà con vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Điện Biên: Nỗ lực xúc tiến thương mại, đưa sản phẩm của đồng bào dân tộc thiểu số vươn xa

Điện Biên: Nỗ lực xúc tiến thương mại, đưa sản phẩm của đồng bào dân tộc thiểu số vươn xa

Với nhiều chương trình xúc tiến thương mại thiết thực, “cánh cửa” đầu ra cho sản phẩm của bà con đồng bào dân tộc thiểu số Điện Biên từng bước rộng mở...
Xây dựng thương hiệu, nâng cao giá trị cho chè Shan tuyết Hà Giang

Xây dựng thương hiệu, nâng cao giá trị cho chè Shan tuyết Hà Giang

Là cây trồng chủ lực của bà con đồng bào dân tộc thiểu số, Hà Giang đang triển khai nhiều giải pháp xây dựng thương hiệu, nâng cao giá trị chè Shan tuyết.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động