“Vết sẹo” của ngành lúa gạo Việt

Giải thưởng gạo quốc tế năm 2023 được trao cho Việt Nam nhẽ ra là tin vui cho ngành lúa gạo Việt Nam, tuy nhiên đã để lại “vết sẹo” không đáng có.
Gạo Việt chiếm 40% thị phần tại thị trường Trung Quốc Nhãn hiệu chứng nhận Gạo Việt Nam, Cà phê Việt Nam chất lượng cao vướng ở đâu?

Khi những lùm xùm không đáng có

Bên cạnh kỷ lục về kim ngạch xuất khẩu 11 tháng năm 2023 đạt 4,41 tỷ USD, tăng 36,3%, gạo Việt tiếp tục đón tin vui khi được vinh danh “Gạo ngon nhất thế giới”.

xuất khẩu gạo
Xuất khẩu gạo 11 tháng năm 2023 đạt 4,41 tỷ USD

Cụ thể, trong khuôn khổ Hội nghị thương mại lúa gạo toàn cầu do The Rice Trader tổ chức tại Philippines, gạo Việt Nam đã vượt qua các đối thủ và được vinh danh giải Nhất "gạo ngon Nhất thế giới" (World’s Best Rice). Danh hiệu này là minh chứng cho sự chủ động về nghiên cứu, chọn tạo giống chất lượng cao, thương mại hóa bài bản của doanh nghiệp nước ta.

Theo đó, Việt Nam có 3 doanh nghiệp tham dự hội nghị và gửi 6 mẫu gạo tham gia giải thưởng. Cụ thể, Doanh nghiệp tư nhân Hồ Quang Trí gửi 2 mẫu gạo ST24, ST25; Tập đoàn Lộc Trời gửi 2 mẫu gạo LT28 và Nàng Hoa 9, Tập đoàn ThaiBinh Seed gửi 2 mẫu gạo TBR39-1 và nếp A Sào.

Nhẽ ra, cả nước Việt Nam có thể cùng nhau ăn mừng chiến thắng này. Tuy nhiên, ngay sau khi thông tin được đưa ra là những tranh cãi về việc "gạo Việt Nam" hay "gạo ST25" ngon nhất thế giới?

Do có những tranh cãi từ Việt Nam nên buộc ban tổ chức phải công bố sớm hơn dự kiến 6 tháng. Theo đó, giống gạo nhận được giải gạo ngon nhất thế giới năm 2023 là gạo ST25 đến từ Việt Nam, được phát triển bởi Doanh nghiệp tư nhân Hồ Quang Trí. Ngoài ST25, không giống gạo Việt Nam nào lọt vào Top 3 chung cuộc và cũng không giống gạo nào ảnh hưởng đến kết quả hội thi.

Như vậy, sau một tuần ngày tranh cãi thì mọi thông tin cũng đã sáng tỏ. Việc tuyên bố gạo ST25 đoạt giải nhất gạo ngon nhất thế giới năm 2023 sớm hơn dự kiến được ban tổ chức cho biết: “Trước vấn đề không lường trước được phải đối mặt, chúng tôi thấy cần phải can thiệp để bảo vệ sự trong sạch của giải thưởng và khuyến khích sự xuất sắc của cá nhân mà chúng tôi rất trân trọng”.

Được vinh danh gạo ngon nhất thế giới thêm một lần nữa khẳng định chất lượng cũng như uy tín của gạo Việt trên thị trường quốc tế. Câu chuyện nhẽ ra là niềm vui chung của ngành lúa gạo Việt thì lại trở thành những sự cố không đáng có.

Thực tế, đây không phải lần đầu tiên ở Việt Nam xảy ra lùm xùm về chủ nhân của gạo ngon nhất thế giới. Năm 2019, lễ công bố giải gạo ngon nhất thế giới của The Rice Trader cũng xảy ra lùm xùm khi thông tin không thống nhất về loại gạo ngon nhất là ST24 hay ST25. Sau đó, ST25 được ban tổ chức công bố là gạo ngon nhất thế giới.

Năm 2022, tại cuộc thi Gạo ngon Việt Nam cũng xảy ra lùm xùm khi "cha đẻ" ST25 và giống ST24 nghi ngờ và đề nghị đánh giá lại nguồn gạo của các đơn vị sử dụng để dự thi xem có việc sử dụng loại gạo của người khác đã được bảo hộ sở hữu trí tuệ để đem đi thi hay không.

Đến câu chuyện thương hiệu của gạo Việt

Hiện Việt Nam duy trì 11 nhóm mặt hàng nông lâm thủy sản có kim ngạch xuất khẩu từ 1 tỷ USD trở lên, trong đó có 7 nhóm mặt hàng đạt kim ngạch xuất khẩu trên 3 tỷ USD.

Mặc dù đạt được những con số ấn tượng về kim ngạch xuất khẩu, nhưng có 80% sản lượng nông sản xuất khẩu chưa xây dựng được thương hiệu, chưa có lôgô, nhãn mác riêng và chưa tham gia đầy đủ vào chuỗi giá trị toàn cầu. Nhiều sản phẩm được xuất khẩu và bán ở thị trường nước ngoài dưới thương hiệu không phải của doanh nghiệp Việt Nam.

Trong tổng số 13 sản phẩm nông sản chủ lực quốc gia đã được đăng ký bảo hộ tại Việt Nam chỉ có 2 sản phẩm có Nhãn hiệu chứng nhận, trong đó có “Gạo Việt Nam”.

Mặc dù Nhãn hiệu chứng nhận Gạo Việt Nam đã được bảo hộ trong nước và tại một số nước, nhưng cho đến nay chưa được cấp cho bất cứ doanh nghiệp nào sử dụng vì còn một số vướng mắc.

Nguyên nhân do cơ sở pháp lý quản lý và sử dụng nhãn hiệu chứng nhận chưa đầy đủ. Việc đăng ký bảo hộ ra nước ngoài cũng gặp khó khăn bởi 2 lý do: Thiếu kinh phí đăng ký; một số nước chỉ chấp nhận bảo hộ dưới hình thức nhãn hiệu thông thường, không bảo hộ dưới hình thức Nhãn hiệu chứng nhận.

Thiếu tính liên kết là câu chuyện cố hữu đối với các doanh nghiệp Việt Nam. Điều này đã làm cho các doanh nghiệp vốn đã yếu lại thêm yếu hơn. Câu nói của tỷ phú người Mỹ Warren Buffett là “muốn đi nhanh hãy đi một mình, muốn đi xa hãy đi cùng nhau” hay câu tục ngữ “Buôn có bạn, bán có phường” trong mọi điều kiện, mọi hoàn cảnh vẫn nguyên vẹn tính thời sự và giá trị của nó.

Chuyên gia nông nghiệp Hoàng Trọng Thủy bình luận, đi thi thì doanh nghiệp nào cũng mong đạt giải. Đây không chỉ là khẳng định thương hiệu giống gạo của doanh nghiệp mình mà còn là vấn đề danh dự của doanh nghiệp. Tuy nhiên, trong thương mại, doanh nghiệp cũng việc cân nhắc giữa việc “đi buôn” với phát triển thị trường. Bởi chỉ khi nào tạo nên được sự tin cậy của khách hàng, sự tin cậy có kỷ cương và đạo đức thì đến lúc đấy thị trường mới bền vững. Và rõ ràng, sự việc lần này đã để lại “vết sẹo” không đáng có của thương mại ngành lúa gạo Việt.

Nhìn sang Đông Nam Á, Thái Lan cũng tập trung xây dựng thương hiệu quốc gia cho các sản phẩm nông sản chủ lực. Chính phủ ưu tiên đầu tư xây dựng và phát triển thương hiệu quốc gia ngành thực phẩm. Từ thương hiệu quốc gia "Thailand - Kitchen of the world" với mong muốn Thái Lan trở thành "gian bếp" của thế giới, tốc độ tăng trưởng xuất khẩu thực phẩm của nước này đang ở con số rất ấn tượng 10%/năm.

Hiện tại thực phẩm Thái Lan đang được đánh giá là xếp thứ 4 (sau Italia, Pháp và Trung Quốc) về mức độ nhận biết đối với thực khách trên thế giới, điều này cũng góp phần quan trọng vào việc thúc đẩy ngành du lịch và thương mại ở quốc gia này.

Với sản phẩm cụ thế, Thái Lan đã thành công trong xây dựng thương hiệu quốc gia cho sản phẩm, đặc biệt là những sản phẩm mang đặc trưng của họ. Thương hiệu THAI’S RICE là thương hiệu quốc gia của Thái Lan được dùng cho nhiều sản phẩm như: Thai Hom Mali, Thai Pathumthani (là 2 loại sản phẩm trong thương hiệu quốc gia về gạo).

Thương hiệu quốc gia “Thai’s rice” là sự bảo đảm của Chính phủ Thái Lan về các đặc tính của sản phẩm, bao gồm về chất lượng, nguồn gốc, truyền thống... đối với người tiêu dùng trên thế giới, thương hiệu này do Cục Ngoại thương, Bộ Thương mại quản lý.

Thái Lan xây dựng nhận biết thương hiệu dựa trên uy tín về chất lượng, hương vị gạo Thái Lan trên thị trường và hình ảnh nhận diện chung gạo Thái Lan, nâng cao chất lượng và giống gạo để tạo sự khác biệt với các đối thủ cạnh tranh.

Quan trọng hơn cả, Chính phủ và khu vực tư nhân có sự hợp tác để quảng bá chất lượng và hương vị gạo Thái trên thị trường thế giới.

Câu hỏi đặt ra liệu các mặt hàng nông lâm thủy sản khác sẽ như thế nào? nếu ngành lúa gạo Việt vẫn còn tư duy "đi buôn" thì hạt gạo Việt có thể đi xa được hay không?

Nguyễn Hạnh
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: Xuất khẩu gạo

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Ngành gỗ liên tục đổi mới để chiếm lĩnh thị trường ngách

Ngành gỗ liên tục đổi mới để chiếm lĩnh thị trường ngách

Với những ưu thế vượt trội so với thương mại truyền thống, thương mại điện tử đã trở thành “cứu cánh” giúp nhiều doanh nghiệp xuất khẩu gỗ vượt qua thách thức.
Hòa Bình xuất 20 tấn sản phẩm măng Kim Bôi sang Hà Lan

Hòa Bình xuất 20 tấn sản phẩm măng Kim Bôi sang Hà Lan

Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Hòa Bình vừa phối hợp với Công ty Cổ phần Kim Bôi xuất khẩu 20 tấn sản phẩm măng sang thị trường Hà Lan.
Hoa Kỳ tiếp tục gia hạn điều tra lẩn tránh thuế phòng vệ thương mại với tủ gỗ từ Việt Nam

Hoa Kỳ tiếp tục gia hạn điều tra lẩn tránh thuế phòng vệ thương mại với tủ gỗ từ Việt Nam

Hoa Kỳ tiếp tục gia hạn thời gian điều tra xem xét phạm vi sản phẩm và lẩn tránh thuế phòng vệ thương mại đối với tủ gỗ nhập khẩu từ Việt Nam.
Hoa Kỳ là nhà mua nông lâm thủy sản nhiều nhất của Việt Nam trong 2 tháng đầu năm 2024

Hoa Kỳ là nhà mua nông lâm thủy sản nhiều nhất của Việt Nam trong 2 tháng đầu năm 2024

2 tháng đầu năm 2024, cơ cấu thị trường xuất khẩu nông lâm thủy sản có sự thay đổi khi Hoa Kỳ chiếm tỉ trọng lớn nhất, thị trường Trung Quốc xuống thứ hai.
Đánh thuế 10% với dịch vụ xuất khẩu: Nên hay không nên?

Đánh thuế 10% với dịch vụ xuất khẩu: Nên hay không nên?

Việc phải chịu thuế suất 10% khi xuất khẩu sẽ khiến các nhà cung cấp dịch vụ cho nước ngoài của Việt Nam gặp khó khăn khi cạnh tranh với đối thủ quốc tế.

Tin cùng chuyên mục

Xuất khẩu gạo 2024: Những khuyến nghị đáng chú ý từ các Thương vụ

Xuất khẩu gạo 2024: Những khuyến nghị đáng chú ý từ các Thương vụ

Các Thương vụ Việt Nam ở những thị trường tiêu thụ gạo lớn nhất đã có những khuyến nghị bổ ích để doanh nghiệp tăng đơn hàng, gia tăng sản lượng xuất khẩu.
Cơ hội tìm kiếm đơn hàng cho doanh nghiệp gỗ tại HawaExpo 2024

Cơ hội tìm kiếm đơn hàng cho doanh nghiệp gỗ tại HawaExpo 2024

Hội chợ quốc tế đồ gỗ và nội thất HawaExpo 2024 sẽ quy tụ hơn 500 doanh nghiệp, trong đó hơn 80% là các doanh nghiệp sản xuất của Việt Nam.
Chưa đầy 2 tháng, xuất khẩu cà phê đã thu về gần 1 tỷ USD

Chưa đầy 2 tháng, xuất khẩu cà phê đã thu về gần 1 tỷ USD

Chưa đầy 2 tháng năm 2024, xuất khẩu cà phê của Việt Nam đã thu về hơn 900 triệu USD, tăng gần gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái.
Thương hiệu gạo Việt Nam đang ở đâu trên bản đồ thế giới?

Thương hiệu gạo Việt Nam đang ở đâu trên bản đồ thế giới?

Dù trong Top các nước đứng đầu về sản lượng xuất khẩu gạo nhưng thương hiệu gạo Việt vẫn rất mờ nhạt tại hầu hết các thị trường trên thế giới.
Đón sóng tăng trưởng, xuất khẩu cá tra sang Trung Quốc, Mỹ, EU, tăng mạnh

Đón sóng tăng trưởng, xuất khẩu cá tra sang Trung Quốc, Mỹ, EU, tăng mạnh

Xuất khẩu cá tra sang các thị trường chính như Mỹ, Trung Quốc, thị trường EU và khối thị trường CPTPP... đều ghi nhận tăng trưởng dương trong tháng 1/2024.
Danh tính mặt hàng Việt Nam đã chi gần 12 tỷ USD nhập khẩu gần 2 tháng qua

Danh tính mặt hàng Việt Nam đã chi gần 12 tỷ USD nhập khẩu gần 2 tháng qua

Tính đến 15/2, Việt Nam đã chi tới 11,34 tỷ USD để nhập khẩu nhóm mặt hàng phục vụ cho ngành công nghiệp chế biến, chế tạo.
Sản phẩm ống thép của Việt Nam có mặt tại chuỗi bán lẻ của Nhật Bản

Sản phẩm ống thép của Việt Nam có mặt tại chuỗi bán lẻ của Nhật Bản

Chuỗi hệ thống bán lẻ có hơn 1.200 cửa hàng trên khắp Nhật Bản đã nhập khẩu ống thép Hòa Phát để bán tận tay tới người tiêu dùng.
Đồng USD và tồn kho tăng đẩy giá cà phê xuất khẩu suy yếu

Đồng USD và tồn kho tăng đẩy giá cà phê xuất khẩu suy yếu

Đồng USD và tồn kho tăng đẩy giá cà phê giảm. Hiện tượng El Nino thường mang mưa lớn ở Brazil và hạn hán ở Ấn Độ,tác động tiêu cực đến giá cà phê xuất khẩu.
2 tháng đầu năm cả nước xuất siêu 4,72 tỷ USD

2 tháng đầu năm cả nước xuất siêu 4,72 tỷ USD

2 tháng đầu năm 2024, tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu hàng hóa ước đạt 113,96 tỷ USD, cán cân thương mại nghiêng về xuất khẩu với con số xuất siêu 4,72 tỷ USD.
Hội nghị Giao ban Xúc tiến thương mại với các cơ quan thương vụ Việt Nam ở nước ngoài tháng 2/2024

Hội nghị Giao ban Xúc tiến thương mại với các cơ quan thương vụ Việt Nam ở nước ngoài tháng 2/2024

Hội nghị được tổ chức lúc 8h30 ngày 29/2/2024 tại trụ sở Bộ Công Thương, do lãnh đạo Cục Xuất tiến thương mại, Cục Xuất nhập khẩu chủ trì.
Giá hạt điều xuất khẩu đang có xu hướng giảm

Giá hạt điều xuất khẩu đang có xu hướng giảm

Trong tháng 1/2024, giá điều xuất khẩu đạt bình quân 5.311 USD/tấn, giảm khoảng 5% so với cùng kỳ năm ngoái và đang tiếp tục có xu hướng giảm.
Hòa Bình xuất 40 tấn sản phẩm cháo sen Bát Bảo sang Nhật Bản

Hòa Bình xuất 40 tấn sản phẩm cháo sen Bát Bảo sang Nhật Bản

Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Hòa Bình vừa phối hợp với Công ty Minh Trung xuất khẩu 40 tấn sản phẩm cháo sen Bát Bảo sang Nhật Bản.
Bình Định: Sắp diễn ra Hội chợ quốc tế hàng phong cách ngoài trời 2024

Bình Định: Sắp diễn ra Hội chợ quốc tế hàng phong cách ngoài trời 2024

Từ ngày 9 - 12/3/2024 tại thành phố Quy Nhơn (Bình Định) sẽ diễn ra Hội chợ quốc tế hàng phong cách ngoài trời 2024 (Q-FAIR 2024).
Nhu cầu tiêu thụ lớn, xuất khẩu tôm sang Trung Quốc tăng mạnh 275%

Nhu cầu tiêu thụ lớn, xuất khẩu tôm sang Trung Quốc tăng mạnh 275%

Xuất khẩu tôm Việt Nam sang Trung Quốc và Hồng Kông (Trung Quốc) trong tháng 1/2024 đạt 42 triệu USD, tăng mạnh 275% so với cùng kỳ năm 2023.
Hà Nội: Kế hoạch tổ chức Hội nghị tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy sản xuất

Hà Nội: Kế hoạch tổ chức Hội nghị tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy sản xuất

Năm 2024, UBND TP. Hà Nội dự kiến tổ chức 6 Hội nghị đối thoại, tập trung tháo gỡ khó khăn vướng mắc, thúc đẩy sản xuất kinh doanh trên địa thành phố.
500 gian hàng quy tụ tại triển lãm quốc tế ngành Dệt may VIATT 2024

500 gian hàng quy tụ tại triển lãm quốc tế ngành Dệt may VIATT 2024

Ngày 28/2, tại TP. Hồ Chí Minh, 500 gian hàng đến từ 16 quốc gia và vùng lãnh thổ tham dự Triển lãm Quốc tế ngành dệt may và Công nghệ dệt Việt Nam VIATT 2024.
Ấn Độ khởi xướng điều tra chống trợ cấp kính cường lực từ Việt Nam

Ấn Độ khởi xướng điều tra chống trợ cấp kính cường lực từ Việt Nam

Ấn Độ khởi xướng điều tra chống trợ cấp đối với mặt hàng kính cường lực tráng và không tráng có xuất xứ hoặc nhập khẩu từ Việt Nam.
Tháng đầu năm 2024, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang Lào tăng 104,4%

Tháng đầu năm 2024, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang Lào tăng 104,4%

Xuất khẩu hàng hóa Việt Nam sang Lào trong thời gian tới được dự báo sẽ tiếp tục tăng trưởng dựa trên cơ sở của mối quan hệ thương mại tích cực giữa hai nước.
WTO nêu các quy tắc mới về thương mại dịch vụ; Mỹ lạc quan về tăng trưởng của kinh tế thế giới

WTO nêu các quy tắc mới về thương mại dịch vụ; Mỹ lạc quan về tăng trưởng của kinh tế thế giới

Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) đã đưa ra các quy tắc mới tạo điều kiện thuận lợi cho thương mại dịch vụ giữa hơn 70 quốc gia thành viên.
Giá cà phê xuất khẩu đạt gần 3.100 USD/tấn, tăng tới 43%

Giá cà phê xuất khẩu đạt gần 3.100 USD/tấn, tăng tới 43%

Lượng cà phê xuất khẩu chỉ tăng 16,7% nhưng kim ngạch tăng tới 66,8%. Theo đó, giá cà phê xuất khẩu đạt gần 3.100 USD/tấn, tăng gần 43% so với cùng kỳ.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động