Ngành thực phẩm giữ đà tăng trưởng

Áp lực chi phí gia tăng, doanh nghiệp chủ động thích ứng

Ngày 9/4, tại TP. Hồ Chí Minh, Hiệp hội Lương thực - Thực phẩm TP. Hồ Chí Minh phối hợp với các đơn vị tổ chức họp báo giới thiệu vể triển lãm Fi Vietnam 2026. Tại đây, các đại biểu cho biết, trong những tháng đầu năm 2026, chỉ số sản xuất ngành chế biến thực phẩm vẫn tăng hơn 13,2%, dù chi phí nguyên liệu, logistics và năng lượng đồng loạt gia tăng.

Theo bà Lý Kim Chi, Chủ tịch Hiệp hội Lương thực - Thực phẩm TP. Hồ Chí Minh, nhiều doanh nghiệp đã chủ động dự trữ nguyên liệu từ 3–6 tháng trước để giữ ổn định giá bán trong ngắn hạn, đồng thời chấp nhận giảm biên lợi nhuận, thậm chí hòa vốn, nhằm duy trì thị phần và hỗ trợ người tiêu dùng.

"Về sản xuất, ngành chế biến thực phẩm tiếp tục là một trong những lĩnh vực có tốc độ tăng trưởng cao và ổn định. Năm 2025, chỉ số sản xuất công nghiệp của ngành tăng khoảng 11%; bước sang năm 2026, chỉ số sản xuất công nghiệp 2 tháng đầu năm tiếp tục tăng khoảng 13%, phản ánh sự phục hồi rõ nét của đơn hàng và hoạt động sản xuất.  Về xuất khẩu, quý I/2026 ghi nhận kim ngạch xuất khẩu nông, lâm, thủy sản đạt khoảng 16,69 tỷ USD, tăng 5,9%, với giá trị xuất siêu gần 5 tỷ USD. Đây là mức cao nhất trong vòng 6 năm qua (giai đoạn 2021–2026), cho thấy ngành đang ngày càng hội nhập sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu". bà Lý Kim Chi cho biết thêm.

Điểm đáng chú ý là các thị trường nhập khẩu hiện nay không còn mở rộng theo chiều rộng, mà đang chuyển sang chọn lọc theo chiều sâu, với việc kiểm soát chặt chẽ hơn toàn bộ chuỗi giá trị do các yêu cầu về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, minh bạch chuỗi cung ứng và tiêu chí bền vững ngày càng khắt khe. Điều này khiến tiêu chuẩn không còn là lợi thế cạnh tranh, mà trở thành điều kiện bắt buộc để doanh nghiệp có thể tham gia thị trường.

Ngành thực phẩm tiếp tục duy trì đà tăng trưởng nhờ nhu cầu tiêu dùng nội địa phục hồi, với tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tăng gần 7,9% trong 2 tháng đầu năm. Nhóm lương thực, thực phẩm tiếp tục đóng vai trò trụ đỡ của thị trường.

Cùng với đó, doanh nghiệp ngày càng nâng cao năng lực sản xuất, chuyển từ tăng trưởng theo quy mô sang tăng trưởng theo chất lượng, đáp ứng tốt hơn các tiêu chuẩn quốc tế. Việc tận dụng các hiệp định thương mại tự do cũng giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường xuất khẩu, không chỉ duy trì các thị trường truyền thống mà còn khai thác những phân khúc mới như Halal, vốn có quy mô hàng nghìn tỷ USD và dư địa tăng trưởng lớn.

Tuy nhiên, đây mới chỉ là giải pháp mang tính tạm thời. Nếu chi phí đầu vào, nhất là xăng dầu và logistics, tiếp tục neo ở mức cao, việc điều chỉnh giá là khó tránh khỏi, tạo thêm áp lực lên thị trường.

Fi Vietnam 2026 thúc đẩy kết nối chuỗi cung ứng và mở rộng thị trường

Ở góc độ khác, PGS.TS Hoàng Kim Anh, Ủy viên Ban Thường vụ Hội Khoa học và Công nghệ Lương thực - Thực phẩm Việt Nam (VAFoST) cho rằng: Trong bối cảnh ngành thực phẩm và đồ uống (F&B) đang chuyển mình mạnh mẽ theo hướng đổi mới – bền vững – vì sức khỏe, nguyên liệu thực phẩm không chỉ là đầu vào của sản xuất, mà đã trở thành yếu tố cốt lõi quyết định giá trị, chất lượng và bản sắc riêng của sản phẩm. Xu hướng phát triển các thành phần nguyên liệu giá trị cao (high-value ingredients) ngày càng rõ nét, mở ra cơ hội nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển sản phẩm mới.

Theo đó, thị trường không còn tăng trưởng đại trà mà chuyển sang chọn lọc, đòi hỏi doanh nghiệp phải chủ động thích ứng, chuyển từ cạnh tranh về giá sang cạnh tranh về giá trị. Việc đầu tư vào nguyên liệu, nâng cấp chất lượng và hoàn thiện chuỗi giá trị là yêu cầu tất yếu để doanh nghiệp tồn tại và phát triển. Do đó, xúc tiến thương mại được xem là giải pháp quan trọng giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường.

Với vai trò là cầu nối xúc tiến thương mại, bà Rose Chitanuwat, Giám đốc chuỗi dự án ASEAN của Tập đoàn Informa Markets, cho biết triển lãm Fi Vietnam 2026 sẽ diễn ra từ ngày 13–15/5 tại SECC, quy tụ hơn 300 doanh nghiệp và khoảng 9.000 khách tham quan đến từ hơn 40 quốc gia.

Triển lãm Fi Vietnam 2026 không chỉ là nơi trưng bày sản phẩm, sự kiện còn tích hợp các hội nghị, hội thảo về xu hướng tiêu dùng, đổi mới nguyên liệu và tiêu chuẩn chất lượng, góp phần hỗ trợ doanh nghiệp kết nối, nâng cao năng lực cạnh tranh và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.