Tin Khu Vực
Khai mở "xương sống" của chuỗi giá trị kinh tế biển
Sau cột mốc lịch sử ngày 1/7/2025, tỉnh Khánh Hòa sáp nhập và hợp nhất toàn diện với tỉnh Ninh Thuận, một không gian phát triển mới, rộng lớn hơn, đa dạng hơn đã mở ra.
Tình hình kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm 2026 của tỉnh Khánh Hòa chuyển biến tích cực. Tốc độ tăng trưởng GRDP của tỉnh đạt 9,03%, đưa Khánh Hòa lên vị trí thứ 14 cả nước và thứ 2 khu vực duyên hải Nam Trung Bộ - Tây Nguyên. Quy mô kinh tế theo giá hiện hành ước đạt gần 107.000 tỷ đồng, với khu vực dịch vụ chiếm 42,14% và công nghiệp, xây dựng chiếm 39,31%. Thu ngân sách nhà nước đạt 28.053 tỷ đồng, tăng tới 82,3% so với cùng kỳ và đã hoàn thành 74,6% dự toán cả năm.
Du lịch cũng ghi nhận sự bùng nổ với gần 11,9 triệu lượt khách lưu trú, trong đó hơn 4,6 triệu lượt khách quốc tế, mang về doanh thu hơn 42.502 tỷ đồng. Đáng chú ý, khu vực công nghiệp, xây dựng tăng 12,19%, được dẫn dắt bởi các tổ hợp công nghiệp quy mô lớn như Nhà máy đóng tàu HD Hyundai Việt Nam và Nhà máy nhiệt điện BOT Vân Phong 1, kéo theo nhu cầu giao thương và lưu chuyển hàng hóa xuất nhập khẩu ngày càng sôi động.
Cảng tổng hợp Cà Ná.
Các chỉ số vĩ mô lạc quan được lãnh đạo tỉnh Khánh Hoà nhìn nhận, đây chính là nền tảng khẳng định dư địa phát triển và nhu cầu thực tế rất lớn đối với hạ tầng logistics. Một nền kinh tế đang tăng tốc không thể vận hành trơn tru nếu thiếu hệ thống "mạch máu" giao thông và hạ tầng đồng bộ. Vì vậy, hạ tầng cảng biển, cảng cạn và logistics tại Khánh Hòa không chỉ chạy theo nhu cầu trước mắt, mà phải được đầu tư hiện đại, đồng bộ và "đi trước một bước" để đóng vai trò động lực dẫn dắt, mở ra không gian phát triển mới và kéo giảm chi phí cho toàn chuỗi cung ứng.
Khánh Hòa sở hữu vị trí địa lý mà không phải địa phương nào cũng có được: diện tích hơn 8.700 km2, là địa phương sở hữu đường bờ biển dài nhất nước, gần 500 km, là cửa ngõ giao thương quan trọng. kết nối chặt chẽ với các vùng kinh tế động lực Đông Nam Bộ, Tây Nguyên và Nam Trung Bộ. Cùng với hạ tầng giao thông ngày càng đồng bộ, tỉnh có tiềm năng nổi bật để bứt phá trong các lĩnh vực kinh tế biển, logistics trung chuyển quốc tế, công nghiệp công nghệ cao và đô thị thông minh.
Với khoảng 200 hòn đảo lớn nhỏ cùng những vịnh nổi tiếng như Nha Trang, Cam Ranh, Vân Phong và Vĩnh Hy có thể thấy rõ: Khánh Hòa hội tụ đầy đủ điều kiện để phát triển kinh tế biển theo tinh thần Nghị quyết số 36-NQ/TW về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Đặc biệt, lợi thế địa chiến lược của cảng biển nước sâu Vân Phong và Cảng tổng hợp Cà Ná tạo tiền đề quan trọng để phát triển dịch vụ cảng biển, logistics, công nghiệp đóng tàu, năng lượng và các lĩnh vực kinh tế biển khác.
Theo điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 vừa được UBND tỉnh phê duyệt, Khánh Hòa xác định phát triển không gian kinh tế theo mô hình đa cực. Đến năm 2030 trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, là trung tâm dịch vụ, du lịch biển quốc tế, đồng thời là trung tâm dữ liệu của quốc gia và khu vực.
Không gian phát triển được tổ chức theo 2 trục kết nối Bắc - Nam và Đông - Tây, 3 cực tăng trưởng gồm vịnh Vân Phong ở phía Bắc, vùng đô thị Nha Trang - Cam Lâm - Cam Ranh ở trung tâm và vùng đô thị Phan Rang ở phía Nam, cùng 4 trụ cột động lực là du lịch - dịch vụ, công nghiệp, năng lượng, đô thị - xây dựng. Trong tổng thể đó, hệ thống cảng biển, cảng cạn và trung tâm logistics được xác định không chỉ là hạ tầng kỹ thuật đơn thuần, mà phải trở thành "xương sống" của chuỗi giá trị kinh tế biển, là điểm tựa cho công nghiệp, năng lượng, thương mại, dịch vụ hàng hải, xuất nhập khẩu và liên kết vùng.
Hệ thống cảng biển quy mô lớn, đa chức năng
Theo Kế hoạch phát triển hệ thống cảng biển Khánh Hòa giai đoạn 2026-2030 đã được UBND tỉnh phê duyệt, tính đến năm 2026, hệ thống cảng biển của tỉnh được tổ chức thành 6 khu bến chính: Bắc Vân Phong, Nam Vân Phong, Nha Trang, Cam Ranh, Ninh Chử và Cà Ná.
Toàn tỉnh hiện có 21 bến cảng với tổng cộng 42 cầu cảng, tổng chiều dài cầu cảng đạt 8.785,5 mét. Năng lực tiếp nhận tàu lớn nhất lên tới 400.000 tấn tại khu bến Nam Vân Phong, trong khi bến cảng Ninh Chử tiếp nhận tàu nhỏ nhất khoảng 2.000 tấn - cho thấy sự phân tầng chức năng rõ nét giữa các khu bến.
Hạ tầng cảng biển, cảng cạn và logistics tại Khánh Hòa định hướng đầu tư hiện đại, đồng bộ, đóng vai trò động lực dẫn dắt, mở ra không gian phát triển mới.
Bám sát các Quy hoạch chi tiết phát triển vùng đất, vùng nước cảng biển Khánh Hòa thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 đã được Bộ Xây dựng phê duyệt, định hướng phát triển đến năm 2030 của từng khu bến đã được vạch rõ.
Bắc Vân Phong được định hướng trở thành cảng trung chuyển quốc tế, có bến container tiếp nhận tàu đến 24.000 TEU, tàu hàng tổng hợp và hàng rời đến 250.000 tấn, cùng bến tàu khách quốc tế Đầm Môn tiếp nhận tàu du lịch đến 225.000 GT. Nam Vân Phong tiếp tục giữ vai trò phục vụ Khu kinh tế Vân Phong, tiếp nhận tàu tổng hợp đến 100.000 tấn, tàu hàng rời đến 300.000 tấn, tàu hàng lỏng và tàu chở khí đến 150.000 tấn, đồng thời bổ sung bến container tiếp nhận tàu đến 18.000 TEU.
Trong khi đó, khu bến Nha Trang được định hướng chuyển đổi toàn bộ công năng thành cảng hành khách quốc tế và bến du thuyền chuyên dụng cao cấp, tiếp nhận tàu khách đến 225.000 GT. Khu bến Cam Ranh phục vụ phát triển kinh tế khu vực, tăng cường liên kết với Tây Nguyên, tiếp nhận tàu tổng hợp, container và hàng rời đến 70.000 tấn, đồng thời đón tàu khách quốc tế đến 225.000 GT gắn với yêu cầu bảo đảm quốc phòng, an ninh.
Cảng tổng hợp Cà Ná - cảng biển loại II - được quy hoạch thành cảng nước sâu phục vụ xuất nhập khẩu và công nghiệp địa phương, với diện tích 566,93 ha, gồm 18 bến, quy mô tiếp nhận tàu đến 300.000 DWT. Hiện giai đoạn 1 của cảng này đã có quy mô 108 ha, tổng mức đầu tư khoảng 6.500 tỷ đồng, đón trên 800 lượt tàu cập bến với lượng hàng hóa thông qua đạt trên 3,2 triệu tấn.
Không dừng lại ở hệ thống cảng, Khánh Hòa xác định ưu tiên thu hút đầu tư 4 trung tâm logistics tại các khu vực trọng điểm: Trung tâm logistics trong Khu kinh tế Vân Phong quy mô cấp vùng với diện tích dự kiến 40 ha, Trung tâm logistics Cà Ná diện tích dự kiến 60 ha, Trung tâm logistics loại II tại xã Nam Cam Ranh diện tích 20-30 ha, và Trung tâm logistics Ninh Chử diện tích 30 ha.
Song song đó, tỉnh cũng quy hoạch ưu tiên phát triển 4 hệ thống cảng cạn gồm Cảng cạn Vân Phong, Cảng cạn Cam Ranh, Cảng cạn Lợi Hải và Cảng cạn Cà Ná, tạo thành mạng lưới hậu cần khép kín, giảm áp lực cho khu vực cảng biển và tối ưu chi phí logistics cho doanh nghiệp.
Về công nghiệp, Khánh Hòa hiện đã được quy hoạch 20 khu công nghiệp (KCN) với tổng diện tích 6.122,47 ha. Trong đó, 5 KCN đã đi vào hoạt động là Suối Dầu, Thành Hải, Ninh Thủy, Du Long và Phước Nam, với diện tích trên 1.214 ha; 6 KCN khác đang triển khai xây dựng gồm: Dốc Đá Trắng, Cà Ná giai đoạn 1, Ninh Xuân 1, Ninh Xuân 2, Ninh Diêm 1 và Ninh Thọ với diện tích trên 2.271 ha.
Bên cạnh đó, tỉnh Khánh Hòa đang tập trung kêu gọi đầu tư thêm 9 KCN: gồm Nam Cam Ranh (352 ha), Xuân Sơn (200 ha), Diên Thọ (300 ha) và Cà Ná giai đoạn 2 (449,2 ha) và 5 KCN khác đang được nhà đầu tư đề xuất, gồm Ninh Diêm 3, Ninh Diêm 2, Ninh An, Ninh Sơn và Vạn Lương với tổng diện tích 2.636,2 ha.
Với hệ thống khu kinh tế, khu công nghiệp, các dự án năng lượng, công nghiệp chế biến cùng mạng lưới giao thông liên vùng ngày càng hoàn thiện, Khánh Hòa đang từng bước hội đủ điều kiện để trở thành trung tâm tập kết, trung chuyển và phân phối hàng hóa quan trọng của khu vực Nam Trung Bộ và Tây Nguyên.
Mục tiêu chiến lược tỉnh Khánh Hòa đề ra đến năm 2030 đã được lượng hóa rất rõ ràng thông qua Kế hoạch phát triển hệ thống cảng biển Khánh Hòa giai đoạn 2026 - 2030 đó là đưa Khánh Hòa trở thành thành phố trực thuộc Trung ương; trung tâm dịch vụ, du lịch biển quốc tế; trung tâm dữ liệu của quốc gia và khu vực; đạt mức tăng trưởng kinh tế hai con số (bình quân 11-12%/năm), nâng tầm vị thế kinh tế biển với mục tiêu đưa bến cảng biển Khánh Hòa thuộc nhóm cảng biển số 3 từ cảng loại I hướng thẳng lên cảng biển đặc biệt.