Xuất khẩu thủy sản đối diện thách thức mới và bài toán IUU

Cùng với thị trường EU, tới đây thị trường Nhật Bản cũng sẽ kiểm soát IUU trong toàn bộ quá trình chuỗi và đảm bảo truy xuất nguồn gốc đối với thủy sản Việt Nam
Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản nêu lý do xuất khẩu cá tra tăng trưởng chậm lại Hiệp định CPTPP tạo bệ phóng cho xuất khẩu thủy sản sang Nhật Bản, Canada

Nhật Bản áp dụng cơ chế tương đương quy định IUU của EU

Trong Công văn 1562/QLCL-CL1 ngày 16/11/2022 của Cục Quản lý chất lượng Nông lâm sản và thủy sản (Nafiqad) -Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn gửi đến các cơ sở chế biến thủy sản xuất khẩu và các trung tâm chất lượng nông lâm thủy sản vùng, đơn vị này cho biết, từ 1/12/2022, 4 loại thủy sản của Việt Nam khi xuất khẩu sang thị trường Nhật Bản phải có chứng nhận khai thác.

Xuất khẩu thủy sản đối diện với những thách thức mới
Xuất khẩu thủy sản đối diện với những thách thức mới

Cụ thể, các lô hàng thủy sản và sản phẩm thủy sản chế biến từ nguyên liệu thuộc các loài mực ống và mực nang (Squid anh Cuttle fish), cá thu đao (Pacific saury, Cololabis spp.), cá thu (Mackerel, Scomber spp) và cá trích (Sardine, Sardinops spp) được khai thác/nhập khẩu sau ngày 1/12 sẽ phải kèm theo giấy chứng nhận khai thác (Catch Certificate) hoặc xác nhận cam kết (Processing Statement) khi xuất khẩu vào Nhật Bản.

Nafiqad đề nghị các cơ sở chế biến thủy sản khai thác xuất khẩu vào thị trường Nhật Bản khi có nhu cầu xác nhận cho lô hàng thủy sản chế biến từ nguyên liệu nhập khẩu được khai thác sau ngày 1/12/2022 thuộc 04 loài nêu trên để xuất khẩu vào Nhật Bản, lập đầy đủ hồ sơ theo quy định tại Khoản 1 Điều 12 Thông tư 21/2018/TT-BNNPTNT gửi về Trung tâm Chất lượng nông lâm thủy sản vùng thuộc Cục trên địa bàn để được thực hiện xác nhận.

Chuẩn bị đầy đù hồ sơ, tài liệu theo yêu cầu của Cơ quan thẩm quyền để gửi kèm theo lô hàng chế biến từ nguyên liệu được khai thác trước thời điểm yêu cầu này có hiệu lực.

Tạo mối liên hệ thường xuyên, chặt chẽ với nhà nhập khẩu Nhật Bản để cập nhật và thực hiện đầy đủ các quy định, thủ tục có liên quan trong thực hiện IUU của Cơ quan thẩm quyền Nhật Bản trong chế biến, xuất khẩu sản phẩm từ 04 loài thủy sản nêu trên vào thị trường này.

Theo thống kê của Tổng cục Hải quan, tháng 10/2022, Nhật Bản vượt Hoa Kỳ trở thành thị trường xuất khẩu thủy sản lớn nhất của Việt Nam, đạt 160,6 triệu USD, tăng 34,1% so với tháng 10/2021. Tính chung 10 tháng năm 2022, kim ngạch xuất khẩu thủy sản Việt Nam sang Nhật Bản đạt 1,43 tỷ USD, tăng 32,9% so với cùng kỳ năm 2021. Nhật Bản đã vượt qua Trung Quốc trở thành thị trường xuất khẩu thủy sản lớn thứ hai của Việt Nam trong 10 tháng qua (Mỹ 1,9 tỉ USD, Trung Quốc 1,3 tỉ USD). Nhật Bản nhập khẩu nhiều tôm, bạch tuộc, mực, cá ngừ,... từ Việt Nam.

Nafiqad cho hay, Nhật Bản hiện đang thừa nhận và áp dụng cơ chế tương đương về quy định Khai thác hải sản bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU) của Ủy ban châu Âu (EC).

Do đó, các doanh nghiệp cần nghiên cứu quy định của Việt Nam và Nhật Bản để ban hành và tổ chức thực hiện quy định nội bộ của doanh nghiệp nhằm kiểm soát IUU trong toàn bộ quá trình chuỗi (khai thác, thu mua, vận chuyển, tiếp nhận, chế biến, bảo quản, xuất khẩu) và đảm bảo thông tin khả năng truy xuất nguồn gốc.

Cán bộ thực hiện kiểm soát IUU của các doanh nghiệp phải có kiến thức hiểu biết và nắm vững quy định của pháp luật, của doanh nghiệp, kỹ năng thực hành thực tế với nhiệm vụ được giao.

Do yêu cầu truy xuất nguồn gốc thủy sản đáp ứng IUU đòi hỏi xuyên suốt toàn chuỗi, các doanh nghiệp xem xét giao bộ phận đảm bảo chất lượng để liên kết với các bộ phận khác của doanh nghiệp (thu mua, kho bảo quản thành phẩm, nguyên liệu, bộ phận xuất, nhập khẩu…), tránh tình trạng đứt gãy thông tin, dữ liệu gây khó khăn cho việc thực hiện yêu cầu truy xuất trên hồ sơ và thực tế sản xuất.

Đồng thời xây dựng thủ tục và tổ chức theo dõi trừ lùi/cấn trừ và có đối chiếu dữ liệu theo dõi với thực tế sản xuất cho nguyên liệu đưa vào sản xuất, nguyên liệu còn lại, thành phẩm đã xuất khẩu, chưa xuất khẩu,... nhằm minh bạch khả năng truy xuất nguồn gốc trong toàn chuỗi thực hiện quy định IUU, đảm bảo chống lẫn lộn giữa các lô nguyên liệu đưa vào sản xuất, giữa lô nguyên liệu đáp ứng quy định IUU và chưa đáp ứng đầy đủ quy định IUU.

Nafiqad cũng đề nghị các trung tâm chất lượng nông lâm thủy sản vùng phổ biến, hướng dẫn các doanh nghiệp về quy định mới của Nhật Bản và hướng dẫn các doanh nghiệp trong việc xây dựng và tổ chức thực hiện quy định IUU.

Đồng thời, thực hiện thẩm định hồ sơ truy xuất nguồn gốc, xác nhận cam kết nguyên liệu thủy sản khai thác nhập khẩu để chế biến xuất khẩu theo yêu cầu thị trường Nhật Bản theo đúng quy định.

Địa phương không quyết liệt, bao giờ mới gỡ được thẻ vàng IUU?

Trước Nhật Bản, EC đã áp “thẻ vàng” đối với thủy sản Việt Nam. Sau 5 năm bị áp “thẻ vàng”, thủy sản Việt Nam vẫn chưa được tháo gỡ. Mới đây, Đoàn thanh tra của EC đã kiểm tra thực tế lần thứ 3 về tình hình chống khai IUU tại Khánh Hòa và làm việc tại Tổng cục Thủy sản.

Kết quả chuyến làm việc, phía EC đánh giá cơ quan Trung ương đã nỗ lực rất lớn trong việc theo dõi, phát hiện các tàu cá vượt ranh giới cho phép trên biển, tàu cá bị mất kết nối trên 10 ngày trên biển và kịp thời thông báo cho các địa phương để xử lý tàu cá vi phạm giám sát hành trình.

Tuy nhiên, kết quả xử lý của các địa phương chủ yếu chỉ ở mức độ lập biên bản nhắc nhở không tái phạm và rất ít trường hợp bị xử phạt vi phạm hành chính. Ngoài ra, còn rất nhiều địa phương chưa phối hợp xử lý khi nhận thông báo hoặc đã có báo cáo nhưng chưa xử lý đến cùng vụ việc theo quy định.

Theo thống kê của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, 10 tháng đầu năm 2022, xảy ra 412 lượt tàu mất kết nối VMS thì 108 lượt tàu/8 tỉnh, thành phố chưa xử lý đến cùng; 46 lượt tàu/9 tỉnh, thành phố không phản hồi kết quả xử lý.

Để sớm gỡ “thẻ vàng” đối với thủy sản rất cần sự vào cuộc kiên quyết của chính các địa phương có biển. Ngày 18/11, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Phùng Đức Tiến đã ký văn bản gửi UBND các tỉnh, thành phố ven biển đề nghị phối hợp xử lý các trường hợp tàu cá mất kết nối giám sát hành trình 10 ngày trên biển. Yêu cầu này được đưa ra nhằm tăng cường trách nhiệm của chính quyền các địa phương ven biển trong việc quản lý tàu cá, chống khai thác IUU.

Theo đó, các địa phương khi nhận được thông báo tàu cá mất kết nối 10 ngày trên biển phải xác nhận qua email và trả lời kết quả xử lý bằng văn bản về Tổng cục Thuỷ sản. Các địa phương cũng cần báo cáo đầy đủ kết quả xử lý tới cùng vụ việc đối với các tàu cá bị mất kết nối trên 10 ngày trên biển trong năm 2021, 2022 trước ngày 30/11. Đây là động thái quyết liệt của cơ quan quản lý trung ương, sau chuyến làm việc của Đoàn thanh tra EC tại Việt Nam để kiểm tra về IUU hồi tháng 10.

Trong bối cảnh “thẻ vàng” thủy sản của EC chưa được tháo gỡ, thị trường Nhật Bản gia tăng những quy định khắt khe hơn khi xuất khẩu thủy sản vào thị trường này đã đặt ra những thách thức không nhỏ cho ngành hàng này trong giai đoạn sắp tới.

Nguyễn Hạnh
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: chống khai thác IUU

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

10 tháng năm 2020, xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ sang thị trường EU tăng 1,4%

10 tháng năm 2020, xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ sang thị trường EU tăng 1,4%

10 tháng đầu năm 2022, xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ sang thị trường EU, vẫn đạt 470,27 triệu USD, tăng 1,4% so với cùng kỳ năm 2021.
Vì sao dăm gỗ vẫn chủ yếu xuất thô?

Vì sao dăm gỗ vẫn chủ yếu xuất thô?

90% dăm gỗ được xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc, tính toán chế biến sâu đang là bài toán không dễ đối với doanh nghiệp ngành hàng này.
Nhập khẩu hơn 7,5 triệu tấn xăng dầu, tăng 24,1% để bảo đảm nguồn cung cuối năm

Nhập khẩu hơn 7,5 triệu tấn xăng dầu, tăng 24,1% để bảo đảm nguồn cung cuối năm

Từ đầu năm đến 15/11, cả nước nhập khẩu hơn 7,5 triệu tấn xăng dầu các loại, tổng kim ngạch đạt 7,74 tỷ USD, tăng 24,1% về lượng so với cùng kỳ năm ngoái.
Kinh tế xanh tạo động lực cho phát triển xuất khẩu

Kinh tế xanh tạo động lực cho phát triển xuất khẩu

Kinh tế xanh mở ra những cánh cửa mới cho tăng trưởng xuất khẩu, mở ra các thị trường mới, giảm thiểu rủi ro thị trường.
Xuất khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đạt 48,3 tỷ USD

Xuất khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đạt 48,3 tỷ USD

Từ đầu năm đến 15/11, xuất khẩu nhóm hàng máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đạt 48,3 tỷ USD, tăng gần 12,6%.

Tin cùng chuyên mục

Chính thức xuất khẩu lô Bưởi đầu tiên sang thị trường Hoa Kỳ

Chính thức xuất khẩu lô Bưởi đầu tiên sang thị trường Hoa Kỳ

Ngày 28/11, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp với UBND tỉnh Bến Tre tổ chức "Lễ công bố xuất khẩu lô bưởi đầu tiên của Việt Nam sang Hoa Kỳ".
Logistics Việt Nam làm cách nào thích ứng với bối cảnh mới?

Logistics Việt Nam làm cách nào thích ứng với bối cảnh mới?

Thị trường xuất nhập khẩu được dự kiến sẽ ấm dần lên trong năm 2024 kéo theo nhu cầu về vận tải tăng cao, vậy cách nào giúp ngành logistics Việt Nam thích ứng
Xuất khẩu thủy sản năm 2022 dự kiến đạt 11 tỷ USD

Xuất khẩu thủy sản năm 2022 dự kiến đạt 11 tỷ USD

Xuất khẩu thủy sản năm 2022 dự kiến đạt 11 tỷ USD, tuy nhiên, năm 2023, ngành hàng này đối diện với thách thức về bài toán đơn hàng giảm, lãi suất tăng.
6 giải pháp tại Chương trình hành động thực hiện Chiến lược xuất nhập khẩu hàng hóa đến năm 2030

6 giải pháp tại Chương trình hành động thực hiện Chiến lược xuất nhập khẩu hàng hóa đến năm 2030

Quyết định 1445/QĐ-TTg ban hành Chương trình hành động thực hiện Chiến lược xuất nhập khẩu hàng hóa đến năm 2030 đề ra 6 nhiệm vụ, giải pháp.
Xuất khẩu hàng hóa thương hiệu Việt sang các thị trường trong EVFTA

Xuất khẩu hàng hóa thương hiệu Việt sang các thị trường trong EVFTA

Ngày 25/11, Tạp chí Công Thương đã tổ chức Tọa đàm Xuất khẩu hàng hóa thương hiệu Việt sang các thị trường trong EVFTA.
VinFast xuất khẩu lô xe ô tô điện đầu tiên sang Mỹ: Viết nên kỳ tích cho công nghiệp ô tô Việt Nam

VinFast xuất khẩu lô xe ô tô điện đầu tiên sang Mỹ: Viết nên kỳ tích cho công nghiệp ô tô Việt Nam

Ngày 25/11, VinFast đã xuất khẩu lô xe ô tô điện thông minh đầu tiên, gồm 999 chiếc VF 8 sang thị trường Mỹ, viết nên kỳ tích cho công nghiệp ô tô Việt Nam.
Kim ngạch xuất nhập khẩu gần đạt 645 tỷ USD

Kim ngạch xuất nhập khẩu gần đạt 645 tỷ USD

Tính chung từ đầu năm đến 15/11, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam đã đạt 644,68 tỷ USD.
Xuất khẩu rau quả sang thị trường Trung Quốc tăng mạnh trong tháng 10/2022

Xuất khẩu rau quả sang thị trường Trung Quốc tăng mạnh trong tháng 10/2022

Trong tháng 10/2022, trị giá xuất khẩu rau quả sang thị trường lớn nhất là Trung Quốc đã tăng mạnh, đạt 151,7 triệu USD, tăng 44,2% so với tháng 10/2021.
10 tháng đầu năm, nhập khẩu phân bón đạt 2,77 triệu tấn, trị giá trên 1,3 tỷ USD.

10 tháng đầu năm, nhập khẩu phân bón đạt 2,77 triệu tấn, trị giá trên 1,3 tỷ USD.

10 tháng đầu năm 2022 lượng phân bón nhập khẩu của cả nước đạt trên 2,77 triệu tấn, trị giá trên 1,3 tỷ USD. Xuất khẩu phân bón cũng chạm ngưỡng 1 tỷ USD.
Đài Loan cấm nhập khẩu các sản phẩm chứa amiăng từ 1/5/2023

Đài Loan cấm nhập khẩu các sản phẩm chứa amiăng từ 1/5/2023

Cục Xuất nhập khẩu - Bộ Công Thương cho biết, kể từ ngày 01/5/2023, Đài Loan (Trung Quốc) cấm nhập khẩu các sản phẩm có chứa amiăng.
Lấy ý kiến sửa đổi Nghị định 107 về kinh doanh xuất khẩu gạo: Đảm bảo mục tiêu xuất khẩu bền vững

Lấy ý kiến sửa đổi Nghị định 107 về kinh doanh xuất khẩu gạo: Đảm bảo mục tiêu xuất khẩu bền vững

Bộ Công Thương vừa có tờ trình gửi Thủ tướng Chính phủ về việc sửa đổi nghị định 107 về kinh doanh xuất khẩu gạo.
10 tháng, xuất khẩu dệt may tăng trưởng 17,2%

10 tháng, xuất khẩu dệt may tăng trưởng 17,2%

Bất chấp nhiều khó khăn bủa vây từ cuối quý III đến nay, 10 tháng năm 2022, xuất khẩu dệt may vẫn tăng trưởng 17,2% so với cùng kỳ.
Tăng sự hiện diện của doanh nghiệp Việt Nam tại thị trường EU

Tăng sự hiện diện của doanh nghiệp Việt Nam tại thị trường EU

Tiềm năng của hàng Việt Nam ở thị trường EU còn rất lớn và Hiệp định EVFTA có thể mang lại những lợi ích nhiều hơn hiện nay.
Năm 2022, ngành dệt may dự kiến đạt 42 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu

Năm 2022, ngành dệt may dự kiến đạt 42 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu

Dù quý IV có nhiều thách thức, ảnh hưởng đến sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp nhưng năm 2022 ngành dệt may Việt Nam vẫn dự kiến về đích với 42 tỷ USD.
Hội thảo Xuất khẩu vào các thị trường FTA: Giải bài toán phát triển bền vững

Hội thảo Xuất khẩu vào các thị trường FTA: Giải bài toán phát triển bền vững

Sáng 18/11, tại TP Hồ Chí Minh, Báo Công Thương tổ chức Hội thảo xuất khẩu vào các thị trường FTA: Giải bài toán phát triển bền vững.
Kích hoạt thị trường Trung Quốc cho xuất khẩu tổ yến Việt Nam

Kích hoạt thị trường Trung Quốc cho xuất khẩu tổ yến Việt Nam

Nghị định thư xuất khẩu tổ yến sang thị trường Trung Quốc được ký kết đã khởi động việc xuất khẩu chính ngạch mặt hàng này sang thị trường tỷ dân.
Ngành da giày đặt mục tiêu xuất khẩu 27 tỷ USD năm 2023

Ngành da giày đặt mục tiêu xuất khẩu 27 tỷ USD năm 2023

Thông tin được Hiệp hội Da giày- Túi xách Việt Nam đưa ra tại Hội nghị tổng kết ngành da giày năm 2022.
Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản nêu lý do xuất khẩu cá tra tăng trưởng chậm lại

Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản nêu lý do xuất khẩu cá tra tăng trưởng chậm lại

Xuất khẩu cá tra trong tháng 10 dù vẫn tăng 31% song lại là mức tăng thấp nhất kể từ đầu năm 2022.
Xuất khẩu phân bón: Cần linh hoạt, ưu tiên nhu cầu trong nước trước

Xuất khẩu phân bón: Cần linh hoạt, ưu tiên nhu cầu trong nước trước

10 tháng đầu năm 2022, xuất khẩu phân bón của Việt Nam đạt gần 1,5 triệu tấn với kim ngạch gần 973 triệu USD.
Trung Quốc chính thức nhập khẩu khoai lang và tổ yến của Việt Nam

Trung Quốc chính thức nhập khẩu khoai lang và tổ yến của Việt Nam

Ngành rau quả Việt Nam tiếp tục đón tin vui khi Tổng cục Hải quan Trung Quốc đã ký Nghị định thư cho phép nhập khẩu chính ngạch khoai lang, tổ yến vào nước này.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động