TP. Hồ Chí Minh: Thương mại dịch vụ bứt phá, tạo đà tăng trưởng quý I

Thị trường ổn định, tiêu dùng tăng mạnh

Trong bức tranh tăng trưởng chung của kinh tế TP. Hồ Chí Minh quý I/2026, lĩnh vực thương mại, dịch vụ tiếp tục đóng vai trò trụ cột, ghi nhận mức tăng trưởng tích cực, góp phần quan trọng đưa GRDP của Thành phố đạt mức tăng 8,27%, cao nhất trong 5 năm gần đây.

Sự phục hồi mạnh mẽ của tiêu dùng nội địa, cùng với việc mở rộng hệ thống phân phối và đẩy mạnh chuyển đổi số, đang tạo nền tảng vững chắc cho tăng trưởng bền vững.

Theo Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng quý I/2026 đạt gần 474.600 tỷ đồng, tăng 13,3% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, doanh thu bán lẻ hàng hóa đạt  hơn 223.670 tỷ đồng, tăng 14,9%.

Ông Bùi Tá Hoàng Vũ - Giám đốc Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh - cho biết: Thị trường hàng hóa trên địa bàn duy trì ổn định, nguồn cung dồi dào, không xảy ra tình trạng khan hiếm hay tăng giá đột biến. Hoạt động lưu thông, phân phối diễn ra thông suốt, đáp ứng tốt nhu cầu tiêu dùng của người dân.

Một trong những yếu tố quan trọng giúp thị trường giữ được sự ổn định là chương trình bình ổn thị trường. Hiện TP. Hồ Chí Minh có hơn 89 doanh nghiệp tham gia, với lượng hàng hóa bình ổn chiếm từ 23% đến 43% thị phần tùy nhóm hàng. Các mặt hàng bình ổn đều là sản phẩm trong nước, có nguồn gốc rõ ràng, tập trung vào nhóm thiết yếu như lương thực, thực phẩm, gia vị, bánh kẹo.

Đáng chú ý, xu hướng tiêu dùng đang thay đổi mạnh mẽ theo hướng số hóa. Trong dịp Tết Nguyên đán 2026, tỷ lệ người dân mua sắm qua các sàn thương mại điện tử đạt 63%, tăng mạnh so với mức 48% của cùng kỳ năm trước. Điều này cho thấy thương mại điện tử đang ngày càng trở thành kênh tiêu dùng chủ lực, song song với các kênh truyền thống.

Hệ thống phân phối của Thành phố tiếp tục được mở rộng và hiện đại hóa. Hiện TP. Hồ Chí Minh có 66 trung tâm thương mại, 300 siêu thị, 405 chợ truyền thống và khoảng 3.653 cửa hàng tiện lợi. Sự phát triển đồng bộ của các kênh phân phối giúp nâng cao khả năng cung ứng hàng hóa, đồng thời tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh, thúc đẩy tiêu dùng.

Bên cạnh đó, các chợ đầu mối tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng, đặc biệt đối với nhóm hàng nông sản, thực phẩm. Đây không chỉ là nơi giao thương mà còn là điểm trung chuyển hàng hóa từ các tỉnh về Thành phố và khu vực lân cận, góp phần đảm bảo nguồn cung ổn định.

Xuất nhập khẩu chịu áp lực, đẩy mạnh xúc tiến thương mại

Trong khi thị trường nội địa tăng trưởng tích cực, hoạt động xuất nhập khẩu của TP. Hồ Chí Minh trong quý I/2026 chịu nhiều tác động từ bối cảnh quốc tế. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 45,97 tỷ USD, tăng 2,7% so với cùng kỳ; trong đó xuất khẩu đạt 22,06 tỷ USD (tăng 1,12%) và nhập khẩu đạt 23,9 tỷ USD (tăng 4,2%).

Các chuyên gia nhận định, căng thẳng tại khu vực Trung Đông đã ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động logistics toàn cầu. Chi phí vận tải tăng cao, thời gian giao hàng kéo dài, làm gia tăng rủi ro đứt gãy chuỗi cung ứng. Nhiều doanh nghiệp phải điều chỉnh kế hoạch sản xuất, tìm kiếm nguồn nguyên liệu thay thế và đa dạng hóa thị trường.

Đặc biệt, các doanh nghiệp xuất khẩu thực phẩm và thủy hải sản chịu tác động trực tiếp khi vận chuyển hàng không bị gián đoạn, nhiều chuyến bay bị hủy hoặc thay đổi lộ trình. Điều này không chỉ làm tăng chi phí mà còn tiềm ẩn nguy cơ hư hỏng hàng hóa, nhất là với sản phẩm tươi sống, đông lạnh.

Trước bối cảnh đó, TP. Hồ Chí Minh đã chủ động triển khai kế hoạch xúc tiến thương mại năm 2026 với 74 hoạt động, bao gồm 55 hoạt động trong nước, 11 hoạt động ở nước ngoài và 8 hoạt động hỗ trợ doanh nghiệp. Các hoạt động được tổ chức theo hướng chuyên nghiệp, có trọng tâm, tập trung vào các ngành hàng chủ lực và thị trường tiềm năng.

Song song đó, Thành phố đẩy mạnh đổi mới phương thức xúc tiến thương mại, kết hợp giữa hình thức truyền thống và nền tảng số. Việc tăng cường kết nối giữa doanh nghiệp trong nước, doanh nghiệp FDI với các nhà phân phối, đối tác quốc tế được xem là giải pháp quan trọng nhằm xây dựng chuỗi cung ứng ổn định, bền vững.

Ngoài ra, việc tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do (FTA) cũng được xác định là hướng đi chiến lược, giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường, giảm phụ thuộc vào một số thị trường truyền thống và nâng cao khả năng thích ứng trước biến động toàn cầu.

Hướng tới trung tâm dịch vụ hiện đại, phát triển bán lẻ bền vững

Trong chiến lược dài hạn, TP. Hồ Chí Minh đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu trở thành trung tâm dịch vụ lớn của cả nước và khu vực. Theo Đề án đã được phê duyệt, giai đoạn 2025-2030, ngành dịch vụ Thành phố phấn đấu tăng trưởng 12-14%/năm, đóng góp 60-65% GRDP.

Đến giai đoạn 2030-2040, tốc độ tăng trưởng dịch vụ dự kiến duy trì ở mức 11-13%/năm, với tỷ trọng đóng góp vào GRDP đạt 70-75%. Đây là định hướng quan trọng nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh và khẳng định vị thế của TP. Hồ Chí Minh trong khu vực.

Cùng với đó, Thành phố đang xây dựng kế hoạch triển khai Chiến lược phát triển thị trường bán lẻ đến năm 2030, tầm nhìn 2050. Mục tiêu là phát triển thị trường bán lẻ theo hướng hiện đại, ứng dụng công nghệ, thúc đẩy chuyển đổi số và tiêu dùng xanh.

Việc phát triển hệ thống bán lẻ không chỉ nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu dùng mà còn được xem là “công cụ” quan trọng để hỗ trợ doanh nghiệp trong nước nâng cao chất lượng sản phẩm, xây dựng thương hiệu và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Bên cạnh đó, TP. Hồ Chí Minh cũng chú trọng tăng cường liên kết vùng, mở rộng mạng lưới phân phối, nâng cao hiệu quả kết nối cung - cầu giữa Thành phố và các địa phương. Đây là giải pháp quan trọng giúp ổn định thị trường, kích cầu tiêu dùng và thúc đẩy tăng trưởng tăng trưởng hai con số.

Có thể thấy, với sự phục hồi mạnh mẽ của tiêu dùng nội địa, cùng với các chính sách điều hành linh hoạt và chiến lược phát triển dài hạn rõ ràng, lĩnh vực thương mại, dịch vụ đang tiếp tục là động lực tăng trưởng quan trọng của TP. Hồ Chí Minh trong năm 2026 và các giai đoạn tiếp theo.