Tin Khu Vực
Gỡ điểm nghẽn, khơi thông xuất khẩu
Chiều 3/9, tại họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 8/2026, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Đặng Ngọc Điệp thông tin về tình hình xuất khẩu nông sản và các giải pháp tháo gỡ khó khăn đối với ngành hàng sầu riêng.
Theo Thứ trưởng Đặng Ngọc Điệp, 7 tháng đầu năm, xuất khẩu nông sản của Việt Nam ước đạt khoảng 49,3 tỷ USD. Riêng sầu riêng, đây là mặt hàng có giá trị cao, với diện tích khoảng 200.000 ha và sản lượng khoảng 2,08 triệu tấn.
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Đặng Ngọc Điệp thông tin về tình hình xuất khẩu nông sản. Ảnh: Lê An
Kim ngạch xuất khẩu sầu riêng tăng mạnh trong những năm qua. Năm 2021, kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này đạt khoảng 177 triệu USD, trong khi năm 2025 đạt 3,85 tỷ USD.
Sầu riêng hiện là một trong những sản phẩm chủ chốt của ngành trồng trọt, đóng góp khoảng 40% sản lượng xuất khẩu của ngành. Trong 8 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng ước đạt khoảng 1,95 tỷ USD. Riêng thị trường Trung Quốc đóng góp khoảng 1,85 tỷ USD, chiếm khoảng 95% thị phần.
Trước những khó khăn phát sinh trong xuất khẩu, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã triển khai nhiều giải pháp nhằm tháo gỡ vướng mắc cho doanh nghiệp và địa phương.
Bộ đã cử các đoàn công tác làm việc trực tiếp với các địa phương có vùng trồng sầu riêng lớn tại Tây Nguyên, Đông Nam Bộ và Tây Nam Bộ để xử lý các khó khăn, vướng mắc.
Từ ngày 1/7, Bộ Nông nghiệp và Môi trường thực hiện truy xuất nguồn gốc trên hệ thống chuyển đổi số của Bộ. Theo đó, khách hàng trong nước và quốc tế có thể truy cập dữ liệu liên quan đến quá trình trồng trọt, chăm sóc, phân bón và sản xuất nông sản, trong đó có sầu riêng.
Bộ cũng tập trung tháo gỡ những khó khăn liên quan đến cấp mã số vùng trồng. Bộ đã trình Chính phủ Nghị quyết 36 về tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong cấp mã số vùng trồng đối với các loại cây trồng.
Cùng với đó, việc cấp mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói được phân cấp, ủy quyền mạnh mẽ về địa phương. Theo Thứ trưởng Đặng Ngọc Điệp, các địa phương được giao thực hiện cấp mã vùng trồng, mã cơ sở đóng gói đối với sầu riêng; việc cấp mã đối với diện tích trồng xen canh cũng được thực hiện theo hướng phân cấp này.
"Một kết quả đáng chú ý khác là sau chuyến công tác của lãnh đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường tại Trung Quốc ngày 14/8, Tổng cục Hải quan Trung Quốc đã cấp thêm 567 mã vùng trồng sầu riêng của Việt Nam, nâng tổng số mã vùng trồng lên khoảng hơn 1.800 mã. Hiện Việt Nam có khoảng 1.599 mã vùng trồng sầu riêng và 281 cơ sở đóng gói", Thứ trưởng Đặng Ngọc Điệp thông tin.
Theo Thứ trưởng Đặng Ngọc Điệp, Bộ đang hoàn tất các thủ tục còn lại để thúc đẩy xuất khẩu sầu riêng trong những tháng cuối năm, với mục tiêu kim ngạch cả năm ít nhất đạt bằng năm 2025 là 3,85 tỷ USD, hoặc có thể đạt khoảng 4 tỷ USD.
Đa dạng thị trường, nâng chất lượng
Theo Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường, tốc độ tăng trưởng nhanh nhưng diện tích sản xuất tại một số địa phương chưa gắn chặt với tổ chức chuỗi giá trị; việc mở rộng diện tích còn mang tính tự phát, chưa gắn đầy đủ với điều kiện đất đai, nguồn nước.
Toàn cảnh họp báo. Ảnh: Lê An
Để nâng cao sức cạnh tranh, Bộ Nông nghiệp và Môi trường xác định 5 nhóm giải pháp trọng tâm.
Thứ nhất, đẩy mạnh xúc tiến thương mại và đa dạng hóa thị trường xuất khẩu; tiếp tục đàm phán mở rộng thị trường, tăng thị phần tại các thị trường tiềm năng như Ấn Độ, Australia và New Zealand. Đồng thời, thúc đẩy xuất khẩu sầu riêng đông lạnh, sản phẩm chế biến và các sản phẩm phù hợp với nhu cầu thị trường.
Trong tháng 7, Ấn Độ đã đồng ý cho Việt Nam xuất khẩu sầu riêng. Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang triển khai các công việc nhằm mở rộng thị trường này.
Thứ hai, tổ chức lại sản xuất và phát triển vùng nguyên liệu bền vững. Bộ sẽ rà soát quy hoạch vùng sản xuất phù hợp với điều kiện đất đai, nguồn nước, khí hậu; phát triển hạ tầng vùng nguyên liệu gắn với sơ chế, chế biến, bảo quản, tiêu thụ và xuất khẩu.
Việc kết nối nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp, đồng thời khuyến khích doanh nghiệp đầu tư trở lại vùng nguyên liệu, cũng được xác định là hướng đi nhằm từng bước xây dựng thương hiệu sầu riêng Việt Nam.
Theo Thứ trưởng Đặng Ngọc Điệp, tỷ lệ thất thoát và khấu hao trong quá trình từ sản xuất đến lưu thông còn cao do hệ thống nhà máy sơ chế chưa đáp ứng đầy đủ. Vì vậy, Bộ khuyến khích doanh nghiệp đầu tư thêm các nhà máy sơ chế, chế biến và bảo quản để nâng cao chất lượng sản phẩm.
Thứ ba, tiếp tục chuẩn hóa chất lượng, an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc; nâng cao năng lực nghiên cứu, ứng dụng, chuyển giao khoa học công nghệ và chuyển đổi số. Hệ thống truy xuất nguồn gốc được triển khai từ ngày 1/7 cho phép khách hàng trong nước và quốc tế tra cứu thông tin về quá trình sản xuất, tưới tiêu, sử dụng phân bón, thu hoạch và đóng gói sản phẩm.
Thứ tư, phát triển hạ tầng bảo quản, chế biến và logistics; khuyến khích đầu tư kho lạnh, kho sơ chế, bảo quản và chế biến tại các vùng sản xuất tập trung. Đồng thời, đẩy mạnh chế biến, đa dạng hóa sản phẩm và phương thức vận chuyển, ứng dụng công nghệ để giảm chi phí và nâng cao chất lượng; nâng cấp hạ tầng thủy lợi, giao thông phục vụ vùng nguyên liệu.
Thứ năm, mở rộng và nâng cao năng lực hệ thống phòng thí nghiệm. Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục xã hội hóa, mở cửa các phòng thí nghiệm đủ điều kiện, ưu tiên thiết bị và nâng cao năng lực kiểm nghiệm chất lượng đối với cadimi, vàng ô cùng các tiêu chí theo yêu cầu của thị trường nhập khẩu.
Theo Thứ trưởng Đặng Ngọc Điệp, Việt Nam đã đàm phán với phía Trung Quốc và được nước này đồng ý cho 52 phòng kiểm nghiệm sản phẩm đáp ứng yêu cầu và điều kiện xuất khẩu. Thời gian tới, Bộ sẽ tiếp tục làm việc với các cơ quan chức năng để phát triển thêm các phòng kiểm nghiệm, đáp ứng yêu cầu kiểm soát chất lượng sản phẩm trước khi xuất khẩu.