Ngành Than: Chủ động phòng ngừa rủi ro, đảm bảo an toàn vệ sinh lao động

Nâng cao năng lực phòng ngừa từ cơ sở

Hưởng ứng Tháng hành động về An toàn, vệ sinh lao động (ATVSLĐ) năm 2026, các đơn vị thuộc Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) đã đồng loạt triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, sát thực tiễn. Từ tăng cường huấn luyện tại hiện trường đến phát huy vai trò lực lượng an toàn vệ sinh viên, toàn ngành đang chuyển mạnh từ bị động ứng phó sang chủ động phòng ngừa. Đồng thời, lấy con người làm trung tâm trong bảo đảm sản xuất an toàn, bền vững. 

Tiêu biểu là tại Công ty Than Quang Hanh - TKV. Theo đó, công tác huấn luyện ATVSLĐ quý II/2026 đã được tổ chức với quy mô đồng bộ tại các phân xưởng vào hai ngày 12/4 và 19/4. Toàn bộ cán bộ, công nhân viên, người lao động được bố trí tham gia đầy đủ theo từng ca sản xuất, bảo đảm không gián đoạn hoạt động khai thác.

Điểm nổi bật của đợt huấn luyện là cách tiếp cận thực tiễn, “cầm tay chỉ việc”, bám sát điều kiện làm việc cụ thể tại từng vị trí. Các bài giảng đã tập trung phân tích sâu các nguy cơ mất an toàn đã và có thể xảy ra trong quá trình sản xuất. Đặc biệt, những vụ tai nạn lao động, sự cố phát sinh trong quý I/2026 được đưa ra mổ xẻ, rút kinh nghiệm thẳng thắn, giúp người lao động nhận diện rõ rủi ro và nâng cao ý thức tự bảo vệ.

Song song với đó, nội dung nhận diện nguy cơ và đánh giá rủi ro theo từng công việc được triển khai bài bản. Người lao động không chỉ tiếp thu thông tin một chiều mà còn trực tiếp tham gia thảo luận, phản ánh các bất cập trong thực tế sản xuất. Từ đó, các giải pháp phòng ngừa được bổ sung, hoàn thiện trên cơ sở kinh nghiệm thực tiễn, nâng cao tính khả thi khi áp dụng.

Đáng chú ý, công tác huấn luyện được đặt trong bối cảnh thời tiết chuyển mùa, chuẩn bị bước vào mùa mưa bão. Đây cũng chính là thời điểm tiềm ẩn nhiều nguy cơ trong khai thác hầm lò như bục nước, sạt lở, cháy nổ khí, sự cố thiết bị. Vì vậy, các nội dung về phòng chống thiên tai, kiểm soát khí mỏ, bảo đảm thông gió, thoát nước, an toàn điện… được đặc biệt nhấn mạnh. Qua đó, thể hiện rõ định hướng chủ động “đi trước một bước” trong phòng ngừa rủi ro.

Bên cạnh huấn luyện chuyên môn, Công ty Than Quang Hanh còn siết chặt kỷ luật lao động và xây dựng văn hóa an toàn. Người lao động được quán triệt nghiêm túc việc không sử dụng rượu bia trước và trong giờ làm việc. Đồng thời, tuân thủ quy định về an toàn giao thông, bảo đảm thời gian làm việc và nghỉ ngơi hợp lý. Đây là những yếu tố quan trọng nhằm hạn chế tai nạn từ nguyên nhân chủ quan.

Để nâng cao hiệu quả truyền đạt, phương pháp huấn luyện cũng được đổi mới với việc ứng dụng hình ảnh trực quan, video minh họa, hạn chế lý thuyết khô cứng. Đội ngũ cán bộ quản lý, quản đốc, tổ trưởng và thợ bậc cao trực tiếp tham gia giảng dạy, chia sẻ kinh nghiệm thực tế, tạo sự gần gũi và tăng khả năng tiếp thu.

Không dừng lại ở các buổi học tập trung, công tác ATVSLĐ tại Than Quang Hanh còn được duy trì thường xuyên tại hiện trường thông qua hình thức hướng dẫn trực tiếp, tương tác hai chiều. Người lao động được nhận diện nguy cơ ngay tại vị trí làm việc, từ đó hình thành thói quen làm việc an toàn, chủ động phòng tránh rủi ro.

Việc tổ chức viết bài thu hoạch sau huấn luyện cũng là điểm mới đáng ghi nhận, giúp lãnh đạo phân xưởng đánh giá mức độ tiếp thu của người lao động. Qua đó, kịp thời bổ sung kiến thức còn thiếu và tổng hợp các kiến nghị từ thực tiễn sản xuất.

Phát huy vai trò nòng cốt của lực lượng an toàn vệ sinh viên

Cùng với nâng cao năng lực phòng ngừa từ cơ sở, các đơn vị trong ngành than đặc biệt chú trọng củng cố và phát huy vai trò của mạng lưới an toàn vệ sinh viên (ATVSV). Đây cũng chính là cánh tay nối dài” trong công tác bảo đảm an toàn tại hiện trường, đồng thời từng bước lan tỏa văn hóa an toàn trong toàn đơn vị. 

Tại Công ty Than Khe Chàm - TKV, hoạt động huấn luyện nghiệp vụ cho mạng lưới ATVSV đã được tổ chức vào ngày 12/4 vừa qua với sự tham gia của gần 200 an toàn viên. Buổi huấn luyện có sự phối hợp của đội ngũ y, bác sĩ Bệnh viện Đa khoa khu vực Cẩm Phả, cùng sự tham dự của lãnh đạo Đảng ủy, Công đoàn và các phòng ban chức năng công ty.

Không dừng lại ở việc cập nhật kiến thức, nội dung huấn luyện tập trung nâng cao kỹ năng nhận diện nguy cơ, giám sát an toàn và xử lý tình huống tại chỗ. Đây là những yêu cầu vô cùng cần thiết đối với lực lượng làm việc trực tiếp tại hiện trường. Việc lồng ghép nội dung sơ cấp cứu, chăm sóc sức khỏe ban đầu trong môi trường lao động đặc thù cũng giúp các ATVSV nâng cao khả năng ứng phó khi xảy ra sự cố, giảm thiểu rủi ro cho người lao động.

Trong khi đó, ngày 19/4, Công ty Than Dương Huy - TKV cũng đã tổ chức lớp bồi dưỡng kỹ năng, nghiệp vụ cho 210 ATVSV trong toàn đơn vị, hưởng ứng Tháng hành động về ATVSLĐ gắn với Tháng Công nhân. Với sự tham gia trực tiếp của lãnh đạo công ty, tổ chức Công đoàn cùng các chuyên gia trong lĩnh vực chính sách, pháp luật và y tế, chất lượng huấn luyện được nâng cao rõ rệt. 

Điểm đáng chú ý là nội dung được thiết kế theo hướng ngắn gọn, dễ tiếp cận nhưng vẫn bảo đảm tính thực tiễn, giúp học viên hiểu rõ hơn quyền hạn, trách nhiệm và nghĩa vụ của mình trong quá trình giám sát an toàn lao động. Qua đó, mỗi ATVSV không chỉ thực hiện nhiệm vụ kiểm tra, nhắc nhở mà còn trở thành người hướng dẫn, lan tỏa ý thức an toàn tới đồng nghiệp.

Trong môi trường sản xuất của ngành than, lực lượng ATVSV giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Đây là những người bám sát hiện trường, gần người lao động nhất. Đồng thời, họ có khả năng phát hiện sớm nguy cơ và can thiệp kịp thời ngay tại nơi phát sinh. Thực tiễn sản xuất cho thấy, nhiều sự cố đã được ngăn chặn từ sớm nhờ sự chủ động của lực lượng này. Chính vì vậy, việc chú trọng bồi dưỡng, phát huy vai trò ATVSV không chỉ góp phần giảm thiểu tai nạn lao động mà còn tạo nền tảng để hình thành văn hóa an toàn trong toàn đơn vị ngành than.

Tháng hành động về an toàn, vệ sinh lao động năm 2026 sẽ diễn ra từ ngày 1/5 đến 31/5 với chủ đề: “Đổi mới quản lý và nâng cao hiệu quả công tác an toàn, vệ sinh lao động trong kỷ nguyên số”.