Lộ trình cung ứng xăng E10: Việt Nam không nằm ngoài xu hướng thế giới

Việc đưa xăng E10 vào cung ứng, sử dụng trên toàn quốc từ ngày 1/6 là giải pháp tất yếu, phù hợp xu hướng tiêu dùng thế giới và bảo đảm nguồn cung năng lượng dài hạn.

60 quốc gia trên thế giới đã sử dụng

Việc Việt Nam triển khai đưa xăng E10 vào phân phối trên toàn quốc từ ngày 1/6 không phải là một bước đi đơn lẻ mà nằm trong xu thế chuyển dịch năng lượng đang diễn ra trên phạm vi toàn cầu. Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), hiện có hơn 60 quốc gia triển khai chính sách pha trộn ethanol vào xăng, trong đó E10 là tỷ lệ phổ biến nhất. Các quốc gia lựa chọn nhiên liệu sinh học không chỉ nhằm giảm phát thải khí nhà kính mà còn để tăng cường an ninh năng lượng quốc gia và hỗ trợ phát triển nền nông nghiệp bền vững.

Xăng E10 sẽ được cung ứng trên toàn quốc từ ngày 1/6. Ảnh: Báo Chính phủ

Xăng E10 sẽ được cung ứng trên toàn quốc từ ngày 1/6. Ảnh: Báo Chính phủ

Tại Mỹ, xăng sinh học đã trở thành một phần quan trọng trong chính sách năng lượng quốc gia suốt nhiều năm qua. Đặc biệt, Brazil được xem là một trong những hình mẫu thành công nhất về phát triển nhiên liệu sinh học. Sau cuộc khủng hoảng dầu mỏ năm 1973, quốc gia này đã thúc đẩy mạnh việc pha trộn ethanol vào xăng. Hiện nay, tỷ lệ phối trộn đã lên tới 27% và đang hướng tới mức 30%, thậm chí có thể nâng lên 35% vào tháng 6/2026 theo Đạo luật “Nhiên liệu cho tương lai”.

Tại khu vực Đông Nam Á, Thái Lan cũng đi trước nhiều quốc gia trong việc phát triển nhiên liệu sinh học. Nhờ tận dụng hiệu quả nguồn nguyên liệu từ sắn và mía đường, xăng E20 hiện được phân phối phổ biến trên thị trường nước này.

Tại Ấn Độ, Chính phủ nước này cũng đang thúc đẩy mạnh lộ trình E20 như một phần trong chiến lược giảm phụ thuộc dầu thô nhập khẩu và xử lý tình trạng dư thừa sản lượng đường trong nước. Từ năm 2024, xăng E20 đã trở thành quy chuẩn bắt buộc tại Ấn Độ.

Kinh nghiệm quốc tế từ những quốc gia đã sử dụng xăng E10 cho thấy, nhiên liệu sinh học không còn là giải pháp thử nghiệm mà đã trở thành một cấu phần quan trọng trong chiến lược năng lượng của nhiều quốc gia.

Điểm đáng chú ý là dù tỷ lệ phối trộn khác nhau, song mục tiêu mà các quốc gia hướng tới đều tương đồng: giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, đa dạng hóa nguồn cung năng lượng và nâng cao khả năng chống chịu trước những biến động của thị trường năng lượng toàn cầu.

Từ năm 2024, xăng E20 đã trở thành quy chuẩn bắt buộc tại Ấn Độ - Ảnh: Economictimes

Từ năm 2024, xăng E20 đã trở thành quy chuẩn bắt buộc tại Ấn Độ - Ảnh: Economictimes

Việt Nam không nằm ngoài xu hướng toàn cầu

Trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới liên tục biến động, câu chuyện sử dụng xăng E10 tại Việt Nam không đơn thuần là thay đổi một loại nhiên liệu người dân đã quen dùng, mà còn là bước đi nhằm gia tăng khả năng tự chủ về năng lượng.

Trao đổi tại Toạ đàm do Báo Công Thương tổ chức vào tháng 4/2026, bà Ngô Thúy Quỳnh - chuyên gia năng lượng cho biết: Hiện Việt Nam vẫn phụ thuộc đáng kể vào nguồn dầu thô và xăng dầu nhập khẩu. Do đó, việc đẩy nhanh sử dụng nhiên liệu sinh học sẽ góp phần đa dạng hóa nguồn cung năng lượng, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch và nâng cao khả năng chủ động trong điều hành thị trường.

Đặc biệt, với tỷ lệ ethanol chiếm 10% trong mỗi lít xăng E10, Việt Nam sẽ có thêm một nguồn nhiên liệu thay thế được sản xuất từ nguồn nguyên liệu trong nước. Theo bà Ngô Thuý Quỳnh, điều này góp phần bù đắp một phần nguồn cung khi thị trường thế giới gặp biến động, đồng thời giúp ổn định giá bán lẻ xăng dầu trong ngắn và trung hạn, hạn chế nguy cơ xảy ra các cú sốc về giá năng lượng.

Không chỉ có ý nghĩa đối với ngành năng lượng, việc phát triển nhiên liệu sinh học còn mở ra cơ hội hình thành chuỗi giá trị nội địa từ sản xuất nguyên liệu, chế biến ethanol đến phân phối nhiên liệu. Khi xăng sinh học được tiêu thụ trên phạm vi toàn quốc, thị trường cho ethanol sẽ được mở rộng, tạo đầu ra ổn định cho các loại cây nguyên liệu như sắn, ngô, mía và nhiều phụ phẩm nông nghiệp khác. Việt Nam là một quốc gia có lợi thế về nông nghiệp, nên sẽ là cơ hội lớn để phát triển dòng xăng ethanol.

Ở góc độ doanh nghiệp, ông Cao Tuấn Sĩ - Giám đốc Nhà máy Lọc dầu Dung Quất cho biết: Chính sách phối trộn xăng E10 bên cạnh ý nghĩa về môi trường sẽ giúp tăng nguồn cung thêm 10% sản xuất trong nước, giảm phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu từ bên ngoài, đặc biệt trong tình hình thế giới có nhiều biến động và nguồn cung từ bên ngoài hạn chế. Song song với đó, việc phát triển xăng nhiên liệu sinh học giúp các nhà máy có cơ hội tăng sản lượng sản xuất, nếu ứng dụng và phối trộn trực tiếp sản phẩm xăng khoáng.

Cũng theo ông Cao Tuấn Sĩ: Nhiên liệu sinh học đòi hỏi phối trộn giống nhiên liệu sinh học và xăng khoáng bình thường, nhưng quá trình phối trộn nhiên liệu sinh học yêu cầu phải cách ly với nước, độ ẩm, vì vậy các doanh nghiệp khi chuyển đổi hệ thống cung cấp nhiên liệu sinh học cần phải cải hoán. Thay đổi hệ thống về tồn chứa, phân phối, nên cần thời gian và khoản đầu tư nhất định để thay đổi hệ thống, nhằm đảm bảo chất lượng trong quá trình cung cấp ra thị trường.

Hiện, Nhà máy Lọc dầu Dung Quất đã triển khai các giải pháp để có khả năng pha chế và phân phối nhiên liệu sinh học trong thời gian tới. “Chúng tôi cũng đã cung cấp nhiên liệu cho một số đơn vị ở khu vực miền Trung, nhằm chuyển đổi hệ thống phân phối từ xăng khoáng sang nhiên liệu sinh học. Với các hệ thống hiện tại, chúng tôi tự tin có thể cung ứng cho nhu cầu khách hàng khi các lộ trình chuyển đổi nhiên liệu sinh học đi vào thực tế” - ông Cao Tuấn Sĩ thông tin.

Không chỉ có ý nghĩa về an ninh năng lượng, theo bà Ngô Thuý Quỳnh, khi xăng sinh học được tiêu thụ trên toàn quốc sẽ mở ra nhiều cơ hội cả trong ngắn hạn và dài hạn. Những cơ hội này không chỉ đến trong ngành năng lượng mà cho cả ngành nông nghiệp và phát triển bền vững của đất nước.

Cụ thể, sẽ giúp hình thành và sử dụng chuỗi giá trị trong nước, việc sử dụng xăng sinh học quy mô toàn quốc sẽ tạo thị trường ổn định cho xăng Ethanol và Biodiesel trong tương lai và các nhà máy nhiên liệu sinh học sẽ hoạt động hiệu quả hơn. Đồng thời, thúc đẩy chuỗi liên kết nông nghiệp từ chế biến đến phân phối, nhất là đối với các cây trồng, nguyên liệu nếu được quy hoạch hợp lý sẽ mang lại nguồn giá trị lớn.

Xăng sinh học được tiêu thụ trên toàn quốc cũng tạo động lực cho ngành nông nghiệp và kinh tế địa phương phát triển, nếu sử dụng nhiên liệu sinh học thì nông dân sẽ có đầu ra ổn định, giá cả được dự báo trước, giúp giảm thiểu rủi ro “được mùa rớt giá”, đóng góp vào mục tiêu phát triển kinh tế nông thôn và tăng trưởng kinh tế 2 con số.

Phù hợp với chủ trương của Đảng, Chính phủ

Lộ trình đưa xăng E10 vào sử dụng từ ngày 1/6/2026 được Bộ Công Thương thực hiện theo chủ trương của Đảng và Nhà nước, trong đó có Nghị quyết số 55-NQ/TW của Bộ Chính trị về định hướng Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Nghị quyết số 70-NQ/TW, ngày 20/8/2025 của Bộ Chính trị về đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045… Các văn bản này đều yêu cầu hiện thực hóa các giải pháp giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, giảm phát thải, bảo vệ môi trường.

Đặc biệt, Quyết định số 53/2012/QĐ-TTg ngày 22/11/2012 của Thủ tướng Chính phủ quy định, sau thời gian thử nghiệm thì từ ngày 1/12/2015, xăng được sản xuất, phối chế, kinh doanh để sử dụng cho phương tiện cơ giới đường bộ tiêu thụ trên toàn quốc là xăng E5. Từ ngày 1/12/2017, xăng được sản xuất, phối chế, kinh doanh để sử dụng cho phương tiện cơ giới đường bộ tiêu thụ trên toàn quốc là xăng E10.

Thực hiện nội dung của Quyết định số 53, sau nhiều thử nghiệm, xăng E5 đã được chính thức phân phối trên toàn quốc từ 1/1/2018. Thế nhưng lộ trình thực hiện xăng E10 theo Quyết định 53 thì vẫn chưa thực hiện được. Vì vậy, Bộ Công Thương đã báo cáo Thủ tướng Chính phủ để tiếp tục thực hiện lộ trình theo đúng tinh thần của Quyết định số 53 của Thủ tướng Chính phủ.

Theo đó, việc chuyển đổi chính thức xăng sinh học (E5RON92 và E10RON95) trên toàn quốc từ ngày 1/6/2026 là bước tiếp theo nhằm triển khai thực hiện lộ trình nhiên liệu sinh học theo tinh thần Quyết định 53, hoàn toàn phù hợp với yêu cầu thực tiễn, cơ sở pháp lý, đúng với chủ trương đường lồi của Đảng và Chính phủ về chuyển đổi năng lượng, xây dựng nền kinh tế xanh, giảm phát thải cacbon.

Việc đẩy nhanh sử dụng xăng sinh học E10 không chỉ là giải pháp quan trọng trong bối cảnh nguồn cung xăng dầu biến động, mà còn mang lại nhiều lợi ích lâu dài cho nền kinh tế, giúp giảm phụ thuộc vào xăng dầu nhập khẩu, qua đó nâng cao tính tự chủ và đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.

Nguyễn Hoà

Có thể bạn quan tâm