Kinh tế toàn cầu năm 2023: Một năm đầy biến động?

Sau năm 2022 với nhiều khó khăn, 2023 đã trở thành một năm kinh tế “biến động ổn định” khi thế giới bước vào một kỷ nguyên “bình thường mới”.
Tôn vinh 73 doanh nghiệp tại Diễn đàn Kinh tế toàn cầu 2023 Hậu quả của cuộc xung đột Israel-Hamas đối với nền kinh tế toàn cầu Longform | FTA, khẳng định vị thế của Việt Nam trên “sân chơi” kinh tế toàn cầu Nền kinh tế thế giới được dự báo hoạt động tốt hơn vào năm 2024

Thực trạng trên chủ yếu là do vấn đề địa chính trị đang ngày càng ảnh hưởng đến kinh tế - từ lạm phát, chuỗi cung ứng cho đến chi tiêu ngân sách.

Thắt chặt chính sách tiền tệ

Các ngân hàng trung ương thế giới dường như đã kiềm chế được làn sóng lạm phát, đồng thời tránh được suy thoái kinh tế, nhưng họ cũng không vội “ăn mừng chiến thắng”. Bên cạnh đó, mặc dù đợt tăng lãi suất mạnh mẽ và đồng bộ nhất trong 4 thập kỷ đã kết thúc, nhưng chính sách tiền tệ ở nhiều nơi trên thế giới vẫn tiếp tục được thắt chặt.

Lạm phát toàn cầu đã giảm kể từ giữa năm 2022, nhưng đỉnh điểm tăng lãi suất trên thế giới chỉ trôi qua vào giữa năm 2023, vào thời điểm này hầu hết các ngân hàng trung ương đã ngừng tăng lãi suất nhưng cũng không cắt giảm.

Các nhà kinh tế cho rằng, lạm phát toàn cầu sẽ không đi đến đâu ngoài việc giảm trong những tháng tới. Đến giữa tháng 12/2023, trong số các ngân hàng trung ương lớn trên thế giới, chỉ có Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) cho phép khả năng giảm lãi suất vào năm 2024.

Kinh tế toàn cầu năm 2023: Một năm đầy biến động?

Kinh tế thế giới đã trải qua một năm đầy thăng trầm (Ảnh minh họa)

Chủ tịch Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB), bà Christine Lagarde cho biết, các ngân hàng trung ương châu Âu thậm chí còn chưa thảo luận về những triển vọng giảm lãi suất và không vội vàng. “Chúng tôi phụ thuộc vào dữ liệu. Chúng tôi không phụ thuộc vào thời điểm bắt đầu cắt giảm lãi suất”, bà Lagarde nhấn mạnh.

Ông Andrew Bailey, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Anh (BoE), nơi đã giữ lãi suất ở mức cao nhất trong 15 năm vào tháng 12, tin rằng tình hình sẽ duy trì ở mức này trong một thời gian nữa. “Các ngân hàng trung ương vốn đã đánh giá thấp lạm phát sau đại dịch và dành thời gian để nới lỏng chính sách tiền tệ”, ông Bailey nhận định.

Nguy cơ nền kinh tế thế giới bị chia cắt thành các khối cạnh tranh

Toàn cầu hóa được dự đoán sẽ kết thúc kể từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, nhưng động lực mạnh mẽ đằng sau quá trình phi toàn cầu hóa không phải là yếu tố kinh tế mà là yếu tố chính trị. Sự chia rẽ địa chính trị ngày càng sâu sắc tạo ra nguy cơ nền kinh tế thế giới bị chia cắt thành các khối cạnh tranh.

Hậu quả kinh tế của quá trình phi toàn cầu hóa là mối lo ngại ngày càng tăng của các nhà hoạch định chính sách và các nhà kinh tế đã dành cả năm để đánh giá các kịch bản khác nhau về sự phân mảnh của thế giới cũng như những hậu quả, cho thấy họ đang xem xét khả năng xảy ra sự phân mảnh một cách nghiêm túc.

Giới chuyên gia kinh tế cho hay, sự phân chia nền kinh tế thế giới thành các khối mang lại tổn thất phúc lợi cho tất cả các quốc gia. Cho đến nay nghiên cứu vẫn chưa tiết lộ bất kỳ dấu hiệu nào về sự chia rẽ địa kinh tế trên thế giới.

Nguồn cung hàng hóa từ Trung Quốc sang Mỹ giảm đã được thay thế bằng hàng hóa từ các quốc gia khác, nhưng các quốc gia này lại tăng nhập khẩu từ Trung Quốc”, nghiên cứu của các nhà kinh tế chỉ ra.

Đối mặt với tình trạng thiếu lao động

Nhiều quốc gia đã phải đối mặt với tình trạng thiếu lao động trong giai đoạn phục hồi sau đại dịch và đã tỏ ra rất kiên trì. Tỷ lệ thất nghiệp ở tất cả các thị trường phát triển và mới nổi đang ở mức thấp nhất trong thập kỷ.

Thị trường lao động chặt chẽ một mặt cho phép giảm lạm phát mà không phải hy sinh dưới hình thức thất nghiệp gia tăng; mặt khác tạo ra rủi ro rằng theo thời gian, tiền lương tăng sẽ tạo ra áp lực lạm phát.

Kinh tế toàn cầu năm 2023: Một năm đầy biến động?

Một số nền kinh tế có dấu hiệu phục hồi, song chậm và không vững chắc, trong khi tác động của tình hình địa chính trị bất ổn làm chậm tốc độ tăng trưởng của một số khu vực

Ở cấp độ toàn cầu, người sử dụng lao động đã tăng lương danh nghĩa vào năm 2023 lên mức cao nhất kể từ năm 2020 (mặc dù trên thực tế, mức lương này giảm nhẹ trong bối cảnh lạm phát cao). Ngoài ra, tỷ lệ luân chuyển lao động cũng tăng lên, người dân sẵn sàng thay đổi công việc hơn do nguy cơ thất nghiệp gia tăng. Đồng thời, người sử dụng lao động bắt đầu tạo ra “dự trữ lao động” và lắng nghe ý kiến ​​​​của nhân viên nhiều hơn.

Ở Mỹ, tỷ lệ các công ty cung cấp giờ làm việc linh hoạt đã tăng vào cuối năm 2023 lên 62% từ mức 51% vào đầu năm và lưu lượng làm việc tại văn phòng trên thế giới vẫn thấp hơn trung bình 30% vào năm 2023 so với trước đại dịch - chỉ có 37% người lao động đến văn phòng mỗi ngày làm việc.

Xung đột vũ trang tác động đến kinh tế

Vào năm 2023, Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS) đã ghi nhận số lượng xung đột vũ trang trong khu vực ở mức cao nhất trong 30 năm tăng lên 183 từ 137 vào năm trước. Các cuộc đụng độ đang xảy ra trên khắp thế giới: chiến sự Nga-Ukraine vẫn tiếp diễn, Azerbaijan đã giành được quyền kiểm soát Nagorno-Karabakh, ở Pakistan quan hệ với Ấn Độ đã đạt đến “điểm nguy hiểm”, xung đột Israel-Hamas và đảo chính liên miên ở Châu Phi.

IISS gọi việc không thể giải quyết xung đột là một trong những đặc điểm chính của tình hình địa chính trị hiện đại. Theo các chuyên gia, ảnh hưởng của Liên Hợp Quốc, vốn được thiết lập để đảm bảo hòa bình trên thế giới đã suy yếu do căng thẳng địa chính trị giữa các cường quốc phủ quyết các nghị quyết của nhau tại Hội đồng Bảo an.

Các mối đe dọa quân sự ngày càng gia tăng buộc các nước phải tăng ngân sách quốc phòng. Theo Viện Nghiên cứu Hòa bình Quốc tế Stockholm (SIPRI), vào năm 2022, ngân sách quốc phòng đã tăng lên mức kỷ lục 2,24 nghìn tỷ USD, tương đương 2,2% GDP toàn cầu - mức cao nhất trong lịch sử thống kê kể từ năm 1949. Mức tăng trưởng mạnh nhất được quan sát thấy ở châu Âu.

Mặc dù vẫn chưa có dữ liệu cuối cùng về năm 2023 nhưng ước tính sơ bộ cho thấy, nhiều quốc gia đã tiếp tục tăng ngân sách quốc phòng và có kế hoạch tăng ngân sách vào năm 2024. Mỹ, nước chiếm 39% tổng chi tiêu quân sự toàn cầu vào năm 2022, mới đây đã phê duyệt việc tăng ngân sách quốc phòng vào năm 2024 tăng 3% lên 886 tỷ USD. Quốc gia xếp vị trí thứ hai thế giới về chi tiêu quốc phòng là Trung Quốc đã tăng chi tiêu vào năm 2022 thêm 4,2% lên 292 tỷ USD và theo dự báo của SIPRI sẽ tăng ít nhất cho đến năm 2030.

Tuy nhiên, các nghiên cứu đưa ra những kết luận trái ngược nhau về tác động của việc tăng chi tiêu quốc phòng đối với nền kinh tế. Một mặt, sự tăng trưởng của chúng có thể tạo ra công nghệ và việc làm mới, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế. Nhưng mặt khác, về lâu dài, việc mở rộng ngân sách quốc phòng sẽ làm chậm nền kinh tế do tác động tiêu cực đến việc tích lũy vốn con người, giảm đầu tư vào lĩnh vực dân sự và phân bổ nguồn lực không hiệu quả.

Theo IMF, kinh tế thế giới 2023 vẫn chưa khôi phục về mức trước đại dịch. Cơ quan này dự đoán rằng Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) chung của thế giới năm 2023 sẽ tăng 3,3%-3,5% (thấp hơn mức trung bình 3,8% của giai đoạn 2000-2019). Trong khi đó, lạm phát trung bình của thế giới vẫn ở mức cao 5,9%, dù giảm đáng kể so với mức 9,2% của năm 2022. Nguyên nhân khiến kinh tế thế giới có phần chững lại vì trong năm qua ngân hàng trung ương tại các nước phát triển đồng loạt tăng lãi suất kìm hãm lạm phát, khiến chi phí vay tăng cao và làm các doanh nghiệp giảm quy mô đầu tư.

Thanh Bình
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: Phát triển kinh tế

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Israel và Iran sẽ không tấn công đáp trả lẫn nhau; Nga gọi tình hình Trung Đông là rất tồi tệ

Israel và Iran sẽ không tấn công đáp trả lẫn nhau; Nga gọi tình hình Trung Đông là rất tồi tệ

Hãng CNN dẫn nguồn tin từ các cơ quan tình báo cho hay, Israel và Iran không có ý định tiến hành các cuộc tấn công đáp trả lẫn nhau.
Trung Quốc lập kỷ lục toàn cầu về sản xuất và sử dụng năng lượng điện gió

Trung Quốc lập kỷ lục toàn cầu về sản xuất và sử dụng năng lượng điện gió

Theo tổ chức nghiên cứu năng lượng Ember, các trang trại điện gió của Trung Quốc lập kỷ lục toàn cầu khi đã sản xuất hơn 100 terawatt giờ điện trong tháng 3.
Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 19/4/2024: Binh sĩ Ukraine vượt sông Dnieper đầu hàng

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 19/4/2024: Binh sĩ Ukraine vượt sông Dnieper đầu hàng

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 19/4/2024: Binh sĩ Ukraine vượt sông Dnieper đầu hàng; Nga tăng cường sản xuất "Bão mặt trời" để tăng cường khả năng tấn công.
Các hãng vận tải tìm lợi ích ngắn hạn khi cuộc khủng hoảng Biển Đỏ đẩy giá cước lên cao

Các hãng vận tải tìm lợi ích ngắn hạn khi cuộc khủng hoảng Biển Đỏ đẩy giá cước lên cao

Cuộc khủng hoảng Biển Đỏ đẩy giá cước container lên cao, các hãng vận tải phần lớn đã từ bỏ chiến thuật sử dụng các chuyến đi trống để điều chỉnh nguồn cung.
Căng thẳng Israel - Iran: Israel bất ngờ tấn công tên lửa trả đũa Iran

Căng thẳng Israel - Iran: Israel bất ngờ tấn công tên lửa trả đũa Iran

Căng thẳng Israel - Iran: Israel bất ngờ tấn công tên lửa trả đũa Iran sau vụ tập kích quy mô lớn với hơn 300 đạn tên lửa Tehran thực hiện hôm 14/4.

Tin cùng chuyên mục

Cuộc cạnh tranh trên thị trường xe điện toàn cầu đang nóng lên

Cuộc cạnh tranh trên thị trường xe điện toàn cầu đang nóng lên

Năm 2023 là một năm kỷ lục của xe điện. Châu Á là chiến trường của thị trường xe điện, trong đó Trung Quốc là quốc gia dẫn đầu.
Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 19/4/2024: CIA nói “tin buồn” về Ukraine; Ba Lan từ chối cung cấp Patriot cho Kiev

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 19/4/2024: CIA nói “tin buồn” về Ukraine; Ba Lan từ chối cung cấp Patriot cho Kiev

Thông tin chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 19/4/2024: CIA nói “tin buồn” về Ukraine; Ba Lan từ chối cung cấp Patriot cho Kiev.
EU ủng hộ Ukraine tăng cường nhập khẩu điện; giá năng lượng giúp kinh tế Mỹ phát triển tốt hơn châu Âu

EU ủng hộ Ukraine tăng cường nhập khẩu điện; giá năng lượng giúp kinh tế Mỹ phát triển tốt hơn châu Âu

Liên minh châu Âu (EU) ủng hộ đề xuất của Ukraine về việc tăng công suất nhập khẩu điện từ Mạng lưới vận hành hệ thống truyền tải điện châu Âu (ENTSO-E).
Ấn Độ giảm nhập khẩu dầu; Nga vẫn bơm khí đốt sang châu Âu

Ấn Độ giảm nhập khẩu dầu; Nga vẫn bơm khí đốt sang châu Âu

Theo Bộ Dầu mỏ và Khí đốt Ấn Độ, sau thời gian ồ ạt mua dầu giá rẻ từ nước ngoài, gần đây nước này đã bắt đầu giảm nhập khẩu dầu.
Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 18/4/2024: Nga tập kích vị trí chỉ huy Ukraine; Kiev thừa nhận yếu thế

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 18/4/2024: Nga tập kích vị trí chỉ huy Ukraine; Kiev thừa nhận yếu thế

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 18/4/2024: Nga tập kích vị trí chỉ huy Ukraine; Kiev thừa nhận yếu thế trong bài phát biểu của Tổng thống Volodymir Zelensky.
Chiến sự Israel – Hamas ngày 18/4/2024: GDP của Israel giảm 21% do chiến sự; Tel Aviv nội bộ bất hòa

Chiến sự Israel – Hamas ngày 18/4/2024: GDP của Israel giảm 21% do chiến sự; Tel Aviv nội bộ bất hòa

Chiến sự Israel – Hamas ngày 18/4/2024: GDP của Israel giảm 21% do chiến sự; Tel Aviv nội bộ bất hòa trong cách giải quyết cuộc xung đột với Hamas tại Dải Gaza.
Liệu Ấn Độ có trở thành siêu cường kinh tế lớn thứ 3 thế giới?

Liệu Ấn Độ có trở thành siêu cường kinh tế lớn thứ 3 thế giới?

Theo một số quan sát viên dự báo, với sự phát triển bền vững Ấn Độ sẽ trở thành cường quốc lớn thứ 3 thế giới chỉ sau Hoa Kỳ và Trung Quốc.
Chiến sự Nga-Ukraine ngày 18/4/2024: Ông Zelensky công nhận bước tiến của Nga; Mỹ bác khả năng đưa quân tới Ukraine

Chiến sự Nga-Ukraine ngày 18/4/2024: Ông Zelensky công nhận bước tiến của Nga; Mỹ bác khả năng đưa quân tới Ukraine

Thông tin chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 18/4/2024: Ông Zelensky công nhận bước tiến của Nga; Mỹ bác khả năng đưa quân tới Ukraine.
Tổng nợ công toàn cầu tăng lên 93,2% GDP

Tổng nợ công toàn cầu tăng lên 93,2% GDP

Theo báo cáo của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), mức nợ công của tất cả các nước năm ngoái đã tăng lên mức 93,2% GDP toàn cầu.
Chiến sự Israel - Hamas ngày 17/4/2024: 4 kịch bản trả đũa Iran của Israel; xe tăng tiến vào Dải Gaza

Chiến sự Israel - Hamas ngày 17/4/2024: 4 kịch bản trả đũa Iran của Israel; xe tăng tiến vào Dải Gaza

Chiến sự Israel – Hamas ngày 17/4/2024: 4 kịch bản trả đũa Iran của Israel; xe tăng tiến vào Dải Gaza báo hiệu cho hoạt động quy mô lớn sắp tới của IDF ở đây.
Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 17/4/2024: Ukraine thông qua Luật Tổng động viên bổ sung

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 17/4/2024: Ukraine thông qua Luật Tổng động viên bổ sung

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 17/4/2024: Ukraine thông qua Luật Tổng động viên bổ sung; Sĩ quan AFU cảnh báo chiến tuyến có thể sụp đổ trong mùa hè 2024.
Dự báo lạm phát toàn cầu giảm, nền kinh tế liệu có khởi sắc?

Dự báo lạm phát toàn cầu giảm, nền kinh tế liệu có khởi sắc?

Theo Quỹ Tiền tệ quốc tế dự báo, lạm phát toàn cầu trung bình sẽ giảm xuống từ mức 4% năm 2023 còn 2,8% vào cuối năm 2024 và xuống còn 2,4% vào năm 2025.
Chiến sự Nga-Ukraine 17/4/2024: Mỹ sẽ không đảm nhận “vai trò chiến đấu” ở Ukraine; ông Zelensky nói Kiev hết tên lửa

Chiến sự Nga-Ukraine 17/4/2024: Mỹ sẽ không đảm nhận “vai trò chiến đấu” ở Ukraine; ông Zelensky nói Kiev hết tên lửa

Thông tin chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 17/4/2024: Mỹ sẽ không đảm nhận “vai trò chiến đấu” ở Ukraine; Tổng thống Zelensky nói Ukraine hết tên lửa.
Cơ hội kinh tế nào từ cuộc gặp giữa tổng thống Argentina và tỉ phú Elon Musk?

Cơ hội kinh tế nào từ cuộc gặp giữa tổng thống Argentina và tỉ phú Elon Musk?

Tình bạn "vừa chớm nở" giữa tỷ phú Elon Musk và Tổng thống Javier Milei được hứa hẹn sẽ mở ra tiềm năng phát triển giữa hai nước Mỹ và Argentina.
WTO kỷ niệm 30 năm ký Hiệp định Marrakesh thành lập Tổ chức Thương mại thế giới

WTO kỷ niệm 30 năm ký Hiệp định Marrakesh thành lập Tổ chức Thương mại thế giới

Ngày 15/4/1994, 123 quốc gia đã tập trung tại Ma-rốc để ký Hiệp định Marrakesh thành lập Tổ chức Thương mại Thế giới, nền tảng của hệ thống thương mại quốc tế.
Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 16/4/2024: Tại sao Mỹ và phương Tây không bảo vệ Ukraine tương tự như Israel?

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 16/4/2024: Tại sao Mỹ và phương Tây không bảo vệ Ukraine tương tự như Israel?

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 16/4/2024: Tại sao Mỹ và phương Tây không bảo vệ Ukraine tương tự như Israel? Chính vì sự khác biệt địa chính trị của Ukraine.
Thị trường sợi bông Trung Quốc có gì mới?

Thị trường sợi bông Trung Quốc có gì mới?

Thị trường sợi bông Trung Quốc tuần qua (8-12/4/2024) được đánh giá giao dịch sợi bông khá tốt, các nhà máy kéo sợi tiếp tục giảm lượng hàng tồn kho.
Chiến sự Nga-Ukraine 16/4/2024: Mỹ thừa nhận Nga đạt được thành công trên chiến trường; Ukraine bổ sung số lượng lớn UAV

Chiến sự Nga-Ukraine 16/4/2024: Mỹ thừa nhận Nga đạt được thành công trên chiến trường; Ukraine bổ sung số lượng lớn UAV

Thông tin chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 16/4/2024: Mỹ thừa nhận Nga đạt được thành công trên chiến trường; Ukraine bổ sung số lượng lớn UAV.
Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 15/4/2024: Ukraine dự kiến tấn công cầu Crimea vào giữa tháng 7/2024

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 15/4/2024: Ukraine dự kiến tấn công cầu Crimea vào giữa tháng 7/2024

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 15/4/2024: Ukraine dự kiến tấn công cầu Crimea vào giữa tháng 7; lính dù Ukraine đầu hàng tại mặt trận Avdeevka.
Việt Nam kêu gọi công dân nên cân nhắc kỹ trước khi đến Iran, Iraq, Syria

Việt Nam kêu gọi công dân nên cân nhắc kỹ trước khi đến Iran, Iraq, Syria

Đại sứ Việt Nam tại Iran vừa đưa ra khuyến cáo với công dân trong bối cảnh căng thẳng giữa Iran và Israel đang có dấu hiệu leo thang.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động