Kiểm toán nhà nước: Nhiều vướng mắc trong thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ tái định cư

Theo Kiểm toán nhà nước, công tác thu hồi đất, bồi thường, giải phóng mặt bằng, hỗ trợ tái định cư thời gian qua còn nhiều hạn chế, vướng mắc.
Kiểm toán nhà nước Việt Nam sẽ tham dự Đại hội ASEANSAI lần thứ 7 Cần thiết phải kiểm toán công tác quản lý, điều hành xe buýt Còn nhiều bất cập trong kiểm toán đất đai

Thu hồi đất khi chưa đảm bảo các điều kiện

Những năm qua, Kiểm toán nhà nước đã thực hiện nhiều cuộc kiểm toán chuyên đề hoặc lồng ghép về việc quản lý, sử dụng đất đai và định giá đất tại nhiều địa phương, nhiều dự án có sử dụng đất, như: Chuyên đề kiểm toán việc quản lý, sử dụng đất đô thị; kiểm toán việc quản lý, sử dụng đất của các doanh nghiệp cổ phần hóa; kiểm toán việc quản lý quy hoạch xây dựng đô thị; kiểm toán công tác quản lý nhà nước về đất đai tại một số địa phương giai đoạn 2017 - 2021.

Qua thực tiễn, Kiểm toán nhà nước khu vực I cho biết, công tác thu hồi đất, bồi thường, giải phóng mặt bằng còn nhiều hạn chế, vướng mắc chủ yếu như: Thu hồi đất khi chưa đảm bảo các điều kiện và trình tự, thủ tục theo quy định; xác định nguồn gốc đất của các tổ chức, hộ dân chưa rõ ràng, còn chồng lấn.

Đáng nói, giá bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất còn thấp, chưa sát với giá thị trường; trình tự, thủ tục thu hồi và bồi thường thiệt hại khi thu hồi đất còn thiếu công khai, minh bạch; một số dự án còn tình trạng trục lợi, xác định sai đối tượng, khối lượng công tác đền bù, hỗ trợ.

“Việc bố trí tái định cư, hỗ trợ ổn định đời sống, chuyển đổi việc làm chưa đảm bảo yêu cầu... làm cho việc bồi thường, giải phóng mặt bằng kéo dài nhiều năm, chậm được hoàn thành, ảnh hưởng rất lớn tới việc đưa đất đai vào sử dụng theo quy hoạch” - Kiểm toán nhà nước khu vực I nhấn mạnh.

Kiểm toán nhà nước: Nhiều vướng mắc trong thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ tái định cư
Theo Kiểm toán nhà nước, công tác thu hồi đất, bồi thường, giải phóng mặt bằng còn nhiều hạn chế

Bên cạnh đó, theo Kiểm toán nhà nước khu vực IV, trong công tác xác định chi phí bồi thường giải phóng mặt bằng để khấu trừ vào tiền sử dụng đất, tiền thuê đất phải nộp, còn tình trạng xác định sai vị trí thửa đất dẫn đến việc xác định chi phí bồi thường giải phóng mặt bằng được khấu trừ vào tiền sử dụng đất phải nộp cao hơn theo quy định.

Chưa kể, việc xác định thời điểm bồi thường giải phóng mặt bằng để làm căn cứ tính giá đất theo thời điểm bàn giao thực tế không đúng, dẫn đến giảm tiền sử dụng đất phải nộp ngân sách Nhà nước. “Xác định tiền bồi thường giải phóng mặt bằng được trừ nhiều hơn số tiền bồi thường giải phóng mặt bằng đã được Sở Tài chính đã xác nhận” - Kiểm toán nhà nước khu vực IV chỉ rõ.

Nhiều sai phạm về xác định đơn giá bồi thường tài sản

Thêm vào đó, Kiểm toán nhà nước khu vực XIII cho biết, xác định giá để tính tiền bồi thường, hỗ trợ tái định cư còn cho thấy 4 bất cập chủ yếu:

Thứ nhất, việc xác định đơn giá bồi thường dựa trên các chứng thư thẩm định giá của đơn vị tư vấn thực hiện. Tuy nhiên, việc xác định giá trong chứng thư thẩm định giá còn chưa đủ cơ sở pháp lý và không đáng tin cậy để thẩm định theo Tiêu chuẩn Thẩm định Giá Việt Nam số 8 ban hành tại Thông tư số 126/2015/TT-BTC ngày 20/8/2015.

Thứ hai, còn những sai phạm về xác định đơn giá bồi thường tài sản. Đơn cử, địa phương xác định giá cây cao su thanh lý theo cách tiếp cận về chi phí là không phù hợp quy định tại khoản 1 Điều 90 Luật Đất đai năm 2013. (“Đối với cây lâu năm, mức bồi thường được tính bằng giá trị hiện có của vườn cây theo giá ở địa phương tại thời điểm thu hồi đất mà không bao gồm giá trị quyền sử dụng đất” tức là giá bồi thường, hỗ trợ phải được xác định theo cách tiếp cận từ thị trường theo quy định tại Thông tư số 126/2015/TT-BTC ngày 20/8/2015 của Bộ Tài chính - Tiêu chuẩn Thẩm định Giá số 8. Tuy nhiên, Sở Tài chính không áp dụng phương pháp tiếp cận từ thị trường mà sử dụng cách tiếp cận từ chi phí là chưa phù hợp).

Ngoài ra, địa phương còn bồi thường cho cả phần diện tích cây cao su đã hết thời gian khai thác trong khi vẫn cho phép doanh nghiệp thanh lý cây cao su trong phần diện tích này.

Kiểm toán nhà nước: Nhiều vướng mắc trong thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ tái định cư
Quá trình thực hiện kiểm toán công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đã nảy sinh một số vướng mắc

Thứ ba, việc xử lý giá trị thanh lý các tài sản trên đất thu hồi sau khi Nhà nước đền bù vẫn còn vướng mắc. “Các tài sản trên đất (cây cao su) sau khi được Nhà nước đền bù, doanh nghiệp có được thanh lý không hay thuộc về tài sản của Nhà nước? Nếu doanh nghiệp đã thanh lý, giá trị thanh lý có được khấu trừ vào số tiền đền bù của Nhà nước cho doanh nghiệp hay không” - Kiểm toán nhà nước khu vực XIII đặt câu hỏi.

Thứ tư, quy định trong công tác bồi thường đền bù, thu hồi đất của các cá nhân, hộ gia đình còn một số điểm bất cập. Cụ thể, chính sách hỗ trợ ổn định đời sống được quy định tại khoản 1 Điều 19 Nghị định số 47/2014/NĐ-CP chỉ nêu đối tượng là: “Hộ gia đình, cá nhân được Nhà nước giao đất nông nghiệp...” mà không quy định cụ thể “người trực tiếp sản xuất đất nông nghiệp trên các thửa đất bị thu hồi.” Điều đó dẫn đến hiện tượng, tại các địa phương, một số người nhận chuyển nhượng đất (hình thức bằng hợp đồng ủy quyền) để đầu cơ kiếm chênh lệch từ bán đất, nhưng vẫn được hưởng các khoản hỗ trợ ổn định đời sống.

Đối với chính sách hỗ trợ thu hồi đất không đủ điều kiện bồi thường, Kiểm toán nhà nước khu vực XIII nêu rõ: Có địa phương còn ban hành quy định cho phép bố trí tái định cư cho các hộ gia đình, cá nhân có nhà xây dựng trên đất nông nghiệp trái quy định tại điểm c, khoản 2 Điều 83 Luật Đất đai 2013 (Hỗ trợ tái định cư đối với trường hợp thu hồi đất ở của hộ gia đình, cá nhân, người Việt Nam định cư ở nước ngoài mà phải di chuyển chỗ ở) và khoản 2 Điều 6 Nghị định số 47/2014/NĐ-CP của Chính phủ (Trường hợp trong hộ gia đình quy định tại khoản 1 Điều này mà trong hộ có nhiều thế hệ, nhiều cặp vợ chồng cùng chung sống trên một thửa đất ở thu hồi nếu đủ điều kiện để tách thành từng hộ gia đình riêng theo quy định của pháp luật về cư trú hoặc có nhiều hộ gia đình có chung quyền sử dụng một thửa đất ở thu hồi thì Ủy ban nhân dân cấp tỉnh căn cứ vào quỹ đất ở, nhà ở tái định cư và tình thực tế tại địa phương quyết định mức đất ở, nhà ở tái định cư cho từng hộ gia đình).

Ngoài ra, các trường hợp này cũng có dấu hiệu không được Nhà nước bố trí chỗ ở (bán, cho thuê, cho thuê mua nhà đất theo giá do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh phê duyệt) theo quy định tại khoản 2 Điều 79 Luật Đất đai năm 2013. Nguyên nhân là do xây dựng nhà trái phép trên đất nông nghiệp trong khi đất nông nghiệp vẫn đủ điều kiện bồi thường về đất có nội hàm khác với trường hợp không đủ điều kiện được bồi thường về đất theo quy định tại khoản 2 Điều 79 Luật Đất đai: Hộ gia đình, cá nhân khi Nhà nước thu hồi đất gắn liền với nhà ở phải di chuyển chỗ ở mà không đủ điều kiện được bồi thường về đất ở, nếu không có chỗ ở nào khác, được Nhà nước bán, cho thuê, cho mua nhà ở hoặc giao đất ở có thu tiền sử dụng đất.

Ngân Thương
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: Kiểm toán nhà nước

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Sớm xử lý trục lợi trên dự án đường dây 500kV Lào Cai - Vĩnh Yên

Sớm xử lý trục lợi trên dự án đường dây 500kV Lào Cai - Vĩnh Yên

Các cơ quan chức năng đang vào cuộc xử lý tình trạng loạt công trình xây dựng 'thần tốc', có dấu hiệu trục lợi tại dự án đường dây 500kV Lào Cai - Vĩnh Yên.
Bộ Y tế thông tin mới nhất về bệnh lạ gây sốt cao, ho ra máu

Bộ Y tế thông tin mới nhất về bệnh lạ gây sốt cao, ho ra máu

Bộ Y tế thông tin việc xuất hiện bệnh lạ tại Nga gây sốt cao, ho ra máu. Bước đầu xác định do vi khuẩn Mycoplasma và đang theo dõi sát, khuyến cáo phòng bệnh.
HDBank mang ánh sáng tới 1000 bệnh nhân nghèo trong năm 2025

HDBank mang ánh sáng tới 1000 bệnh nhân nghèo trong năm 2025

Ngày 02/4/2025, tại TP.HCM, HDBank tiếp tục trao kinh phí thực hiện 1000 ca phẫu thuật mắt đục thuỷ tinh thể Phaco cho Hội Bảo trợ Bệnh nhân nghèo TP.HCM.
Bộ Công an đề xuất bỏ tử hình 8 tội danh

Bộ Công an đề xuất bỏ tử hình 8 tội danh

Bộ Công an vừa đề xuất sửa đổi Bộ luật Hình sự, trong đó có nội dung bỏ hình phạt tử hình đối với 8/18 tội danh hiện hành như tội tham ô tài sản, nhận hối lộ...
Thời tiết hôm nay 4/4: Cảnh báo nắng nóng ở Nam Bộ

Thời tiết hôm nay 4/4: Cảnh báo nắng nóng ở Nam Bộ

Thời tiết hôm nay 4/4, cảnh báo nắng nóng ở Nam Bộ có khả năng kéo dài trong những ngày tới dẫn đến nguy cơ cháy nổ, hỏa hoạn do nhu cầu sử dụng điện tăng.

Tin cùng chuyên mục

Thời tiết biển hôm nay 4/4/2025: Biển Đông có gió mạnh

Thời tiết biển hôm nay 4/4/2025: Biển Đông có gió mạnh

Dự báo thời tiết biển hôm nay 4/4/2025, gió đông bắc có cường độ trung bình đến mạnh trên khu vực Biển Đông và các vùng biển phía Nam.
Kinh tế Bình Thuận, Lâm Đồng, Đắk Nông trước sáp nhập tỉnh

Kinh tế Bình Thuận, Lâm Đồng, Đắk Nông trước sáp nhập tỉnh

Bình Thuận là tỉnh trội hơn về quy mô kinh tế so với 2 địa phương còn lại. Tuy nhiên, nếu sáp nhập 3 tỉnh này với nhau sẽ có nhiều dư địa để phát triển.
Mở rộng băng tần 6 GHz:

Mở rộng băng tần 6 GHz: 'Cú huých' cho hạ tầng số

Việc Bộ Khoa học và Công nghệ bổ sung 500 MHz phổ tần trong băng tần 6 GHz được coi là một ‘cú huých’ cho phát triển của hạ tầng số Việt Nam.
Sở Văn hoá TT&DL TP Hồ Chí Minh: Đang xác minh làm rõ sự việc ‘ViruSs và Pháo’

Sở Văn hoá TT&DL TP Hồ Chí Minh: Đang xác minh làm rõ sự việc ‘ViruSs và Pháo’

Liên quan đến ồn ào tình cảm giữa ViruSs và Pháo, đại diện Sở Văn hoá Thể Thao TP.Hồ Chí Minh cho biết, vụ việc trên đang được xác minh và làm rõ.
Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải làm việc tại tỉnh Lâm Đồng

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải làm việc tại tỉnh Lâm Đồng

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải đề nghị Viện Nghiên cứu hạt nhân Đà Lạt phải đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho Việt Nam.
Hà Nội: Cháy lớn tại quán bò tơ khu Mỹ Đình, khói lửa ngùn ngụt

Hà Nội: Cháy lớn tại quán bò tơ khu Mỹ Đình, khói lửa ngùn ngụt

Vụ cháy xảy ra tại quán bò tơ ở đường Lưu Hữu Phước (quận Nam Từ Liêm, TP. Hà Nội) khiến cột khói bốc lên ngùn ngụt cao hàng chục mét.
Ngành giáo dục

Ngành giáo dục 'bắt tay' phát triển công nghệ chiến lược

Thực hiện Nghị định số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, ngành giáo dục tích cực “bắt tay” hợp tác phát triển công nghệ chiến lược.
Gỡ

Gỡ 'đá tảng' chặn dòng vốn đầu tư Thủ đô

Tổ công tác đặc biệt của Hà Nội họp phiên thứ bảy, tháo gỡ vướng mắc cho 5 dự án quan trọng, thúc đẩy dòng vốn đầu tư trên địa bàn.
Bộ trưởng Bộ Y tế: Nâng cao sức khỏe nhân dân là đầu tư cho phát triển

Bộ trưởng Bộ Y tế: Nâng cao sức khỏe nhân dân là đầu tư cho phát triển

Theo lãnh đạo Bộ Y tế, nhiều năm qua, Việt Nam đã đạt được những kết quả nổi bật trong công tác chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em...
Khách sạn gần Đền Hùng

Khách sạn gần Đền Hùng 'đắt như tôm tươi' dịp Giỗ Tổ

Dịp Giỗ Tổ năm nay, các khách sạn quanh Đền Hùng nhanh chóng kín phòng, nhiều người phải tìm chỗ ở xa hoặc lựa chọn giải pháp lưu trú tạm thời.
Nhật Bản: Động đất 6,2 độ, hàng triệu người cảm nhận rung chấn

Nhật Bản: Động đất 6,2 độ, hàng triệu người cảm nhận rung chấn

Một trận động đất 6,2 độ Richter đã làm rung chuyển khu vực cách Nishinoomote, Nhật Bản 54 km về phía đông bắc vào lúc 14:03:57 GMT ngày 2/4.
Thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2025: Gấp đôi mã đề

Thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2025: Gấp đôi mã đề

Thay vì 24 mã đề như năm 2024, kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2025 có 48 mã đề, học sinh thi theo Chương trình giáo dục phổ thông 2006 sẽ thi riêng.
Những vấn đề cần làm ngay sau sáp nhập tỉnh

Những vấn đề cần làm ngay sau sáp nhập tỉnh

Sáp nhập tỉnh không chỉ là thay đổi địa giới hành chính, mà còn là bài toán về nhân sự, ngân sách, hạ tầng. Vậy phải làm gì để tránh xáo trộn?
Từ ngày 1/7/2025 chi trả lương hưu theo hình thức nào?

Từ ngày 1/7/2025 chi trả lương hưu theo hình thức nào?

Từ ngày 1/7/2025 có 3 hình thức chi trả lương hưu và chế độ bảo hiểm xã hội. Người hưởng lương có thể lựa chọn hình thức chi trả phù hợp và tối ưu nhất.
Đảm bảo an toàn tuyệt đối cho di tích Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh

Đảm bảo an toàn tuyệt đối cho di tích Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh

Một trong những mục tiêu của Pháp lệnh Quản lý, bảo vệ Khu Di tích Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh là đảm bảo an toàn tuyệt đối cho khu di tích.
Dạy thêm, học thêm: Bộ chỉ đạo, địa phương vẫn lúng túng!

Dạy thêm, học thêm: Bộ chỉ đạo, địa phương vẫn lúng túng!

Bộ Giáo dục và Đào tạo đánh giá, một số địa phương còn lúng túng trong triển khai thực hiện quy định về quản lý dạy thêm, học thêm.
Chuyển đổi năng lượng ở Tổng công ty Điện lực TKV

Chuyển đổi năng lượng ở Tổng công ty Điện lực TKV

Để chuẩn bị cho chuyển đổi năng lượng tại các nhà máy nhiệt điện than theo chỉ đạo của Chính phủ, Tổng công ty Điện lực TKV đang thử nghiệm các giải pháp.
Nhiệt điện Mông Dương: Mô hình điểm trong sản xuất xanh

Nhiệt điện Mông Dương: Mô hình điểm trong sản xuất xanh

Là doanh nghiệp điển hình sản xuất xanh, những năm qua, Công ty Nhiệt điện Mông Dương đã tăng cường kiểm soát nguồn thải, trồng cây xanh, bảo vệ môi trường.
Thời tiết hôm nay 3/4: Hà Nội đêm rét, ngày hửng nắng

Thời tiết hôm nay 3/4: Hà Nội đêm rét, ngày hửng nắng

Thời tiết hôm nay 3/4, Hà Nội nhiều mây, không mưa, sáng sớm có sương mù và sương mù nhẹ rải rác, trưa chiều giảm mây hửng nắng.
Thời tiết biển hôm nay 3/4/2025: Bắc Vịnh Bắc Bộ có mưa

Thời tiết biển hôm nay 3/4/2025: Bắc Vịnh Bắc Bộ có mưa

Dự báo thời tiết biển hôm nay 3/4/2025, gió đông bắc hoạt động với cường độ trung bình đến mạnh trên hầu khắp các vùng biển, Bắc Vịnh Bắc Bộ có mưa vài nơi.
Mobile VerionPhiên bản di động