Kết nghĩa mẹ con, nét đẹp văn hóa của dân tộc Ê Đê

Kết nghĩa mẹ con là nghi thức thiêng liêng thể hiện lối sống chan hòa giữa con người và con người, là nét đẹp văn hóa đậm chất Tây Nguyên của dân tộc Ê Đê.
Tinh thần đoàn kết trong lễ kết nghĩa dân tộc Ê Đê Bến nước trong đời sống người Tây Nguyên

Nghệ nhân Hyum Niê, xã Ea Kao, TP. Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk cho biết: Trong lễ kết nghĩa mẹ con, người được nhận kết nghĩa thường sẽ được hưởng những quyền lợi nhất định về tinh thần và vật chất. Chẳng hạn, khi kết nghĩa mẹ con, người mẹ phải có trách nhiệm bảo ban, chỉ dạy, yêu thương quan tâm người con. Ngược lại, người con kết nghĩa cũng phải biết kính trọng, chăm sóc mẹ.

Kết nghĩa mẹ con, nét đẹp văn hóa của dân tộc Ê Đê
Kết nghĩa mẹ con, nét đẹp văn hóa của dân tộc Ê Đê

Đối với dân tộc Ê Đê việc nhận con nuôi, mẹ nuôi xuất phát từ tấm lòng trong sáng đầy tình người của đồng bào. Người nhận con nuôi, mẹ nuôi có thể ở cùng làng hoặc làng khác, không cách xa về địa lý. Với phụ nữ Ê Đê có gia đình, con cái đầy đủ nhưng vẫn muốn có một đứa con “kết nghĩa”. Hoặc có thể họ neo đơn, ít con cái nên muốn có đứa con nuôi để thêm con thêm đông vui. Cũng có những trường hợp, người phụ nữ cô đơn, đơn thân, không có chồng con nên nhận con nuôi để có chỗ dựa lúc về già. Những bà mẹ đông con cũng ưng thuận, vui lòng cho con ruột mình làm con nuôi của bà mẹ khác để có thêm mối quan hệ thân tộc, bà con. Nếu bố mẹ ruột của con nuôi mất thì người mẹ nuôi thay thế, bảo ban, chăm sóc con nuôi như con ruột của mình.

Kết nghĩa mẹ con, nét đẹp văn hóa của dân tộc Ê Đê
Lễ vật trong buổi lễ kết nghĩa mẹ con
Kết nghĩa mẹ con, nét đẹp văn hóa của dân tộc Ê Đê
Nếu nhà người được kết nghĩa khó khăn, chỉ cần mời đầy đủ dòng họ hai bên

Theo một nghi thức kết nghĩa mẹ con đầy đủ, chủ nhà sẽ chuẩn bị 10 ché rượu cần, một con heo thiến, 2 con gà, gạo, nếp và các gia vị. Người được kết nghĩa phải có mặt trước 5 giờ sáng chứng kiến chủ nhà mổ heo, chuẩn bị các lễ vật, buộc ché rượu cần, gùi nước, chặt lá chuối… Nghi thức kết nghĩa mẹ con đầy đủ là vậy nhưng nếu nhà người được kết nghĩa khó khăn, mà vẫn muốn đến với nhau bằng tình cảm thì vẫn tổ chức lễ kết nghĩa, chỉ cần mời đầy đủ dòng họ hai bên và có người chứng giám, không cần lễ vật cầu kỳ. Bởi vì tất cả đều trên tinh thần tự nguyện, không vụ lợi.

Kết nghĩa mẹ con, nét đẹp văn hóa của dân tộc Ê Đê
Cồng chiêng vang lên báo hiệu nghi lễ bắt đầu
Kết nghĩa mẹ con, nét đẹp văn hóa của dân tộc Ê Đê
Đại diện già làng, trưởng bản, người có uy tín trong lễ kết nghĩa mẹ con

Tiếng cồng chiêng vang lên báo hiệu nghi lễ bắt đầu, mọi người ổn định chỗ ngồi theo phong tục, phụ nữ được ưu tiên ngồi bên phía Nam của căn nhà, còn đàn ông ngồi bên phía Bắc. Bà con dòng họ hai bên ngồi đối diện nhau trao đổi ý kiến. Người nhận con nuôi và người được nhận làm con nuôi cùng chạm tay vào vòng (kông) và hứa trước già làng, trưởng bản hoặc người có uy tín: Từ nay về sau sẽ coi nhau như mẹ con ruột thịt. Họ phải có trách nhiệm chăm sóc nhau, vui buồn, sướng khổ có nhau. Nếu trái lời hứa sẽ bị phạt một con bò đẻ được hai lứa. Người được nhận làm con nuôi hứa với già làng sẽ chăm sóc và coi mẹ nuôi như mẹ đẻ.

Để tỏ lòng quý mến, yêu thương, gắn kết nhau, trong lễ kết nghĩa mẹ con diễn ra nghi thức đeo vòng của dòng họ. Già làng đeo chiếc vòng đồng cho mẹ nuôi, con nuôi, những người trong gia đình, cùng với lời chúc sức khỏe, cầu mong điều tốt lành đến với gia đình, thể hiện tình cảm, sự quan tâm đùm bọc và gắn kết mẹ con.

Kết nghĩa mẹ con, nét đẹp văn hóa của dân tộc Ê Đê
Lễ kết nghĩa mẹ con không thể thiếu lời kể K’han
Kết nghĩa mẹ con, nét đẹp văn hóa của dân tộc Ê Đê
Lễ vật được trao trong buổi lễ
Kết nghĩa mẹ con, nét đẹp văn hóa của dân tộc Ê Đê
Nghi thức đeo vòng trong lễ kết nghĩa mẹ con

Trong lễ kết nghĩa mẹ con không thể thiếu lời kể K’han được ngân lên ngay lúc này để hai bên họ hàng cùng giao lưu, gắn kết mật thiết với nhau, gần gũi nhau hơn. Đây là một loại hình văn hóa độc đáo của dân tộc Tây Nguyên nói chung và người Ê Đê nói riêng, một thể loại sử thi trường ca truyền thống của cha ông để lại bao đời nay. Mọi người cùng nghe lời kể K’han để nhớ lại công lao của ông bà cha, mẹ ta đi trước, với những lời nhắn nhủ đoàn kết, thương yêu đùm bọc nhau, những tình cảm thiêng liêng của con người giành cho nhau.

Kết nghĩa mẹ con, nét đẹp văn hóa của dân tộc Ê Đê
Đồng bào uống rượu chúc phúc mẹ con

Sau khi thực hiện các nghi lễ, mọi người uống rượu cần chia vui, chúc mừng hai mẹ con và hai dòng họ. Họ cũng không quên khuyên nhủ con nuôi phải biết yêu thương, chăm sóc bố mẹ cùng các thành viên khác trong gia đình mới. Mẹ đẻ, chị gái và hai già làng và những người thân trong gia đình và bà con trong buôn làng chúc mừng người con được mẹ mới nhận nuôi.

Kết nghĩa mẹ con là một phong tục tốt đẹp, được quy định rõ trong luật tục của đồng bào Ê Đê. Lễ kết nghĩa mẹ con với những nghi thức thiêng liêng, thể hiện nét tinh tế của đồng bào trong quan hệ, ứng xử, cố kết cộng đồng, mang những ý nghĩa nhân văn, giáo dục sâu sắc.

Phạm Tiệp
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: kết nghĩa mẹ con

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Gia Lai: Bà con xã Ia Kly ấm lòng đón Tết

Gia Lai: Bà con xã Ia Kly ấm lòng đón Tết

Những hoạt động thăm hỏi, động viên làm ấm lòng bà con xã Ia Kly (huyện Chư Prông, tỉnh Gia Lai) khi Tết Nguyên đán Quý Mão 2023 đang đến gần.
Khai mạc Chương trình “Tết đồng bào 2023” tại Hòa Bình

Khai mạc Chương trình “Tết đồng bào 2023” tại Hòa Bình

Chiều ngày 7/1/2023 đã khai mạc Chương trình “Tết đồng bào 2023” tại xã Cao Sơn, huyện Đà Bắc, tỉnh Hòa Bình.
Đà Nẵng: Người Cơ Tu cuối cùng giữ vị cay nồng của nếp

Đà Nẵng: Người Cơ Tu cuối cùng giữ vị cay nồng của nếp

Thức quà cay nồng của đồng bào Cơ Tu tại Đà Nẵng tưởng đã bị đứt đoạn sau những thăng trầm của cuộc sống, tuy nhiên vẫn còn đó một người “giữ lửa”…
Đắk Lắk: Thăm hỏi các cơ sở tôn giáo nhân dịp Lễ Giáng sinh năm 2022

Đắk Lắk: Thăm hỏi các cơ sở tôn giáo nhân dịp Lễ Giáng sinh năm 2022

Ngày 22/12, lãnh đạo tỉnh Đắk Lắk đã đến thăm và chúc mừng các cơ sở tôn giáo nhân dịp Lễ Giáng sinh năm 2022.
Đắk Lắk tổng kết dự án “Bảo tồn và phát huy văn hóa cồng chiêng”

Đắk Lắk tổng kết dự án “Bảo tồn và phát huy văn hóa cồng chiêng”

Ngày 21/12, Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch tỉnh Đắk Lắk tổ chức Lễ tổng kết Dự án “Bảo tồn và phát huy văn hóa cồng chiêng trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk”.

Tin cùng chuyên mục

Cà Mau tăng cường kiến thức văn hóa dân tộc thiểu số cho cán bộ công chức

Cà Mau tăng cường kiến thức văn hóa dân tộc thiểu số cho cán bộ công chức

Gần 100 học viên là cán bộ, công chức, viên chức thuộc nhóm đối tượng 3 và 4 trên địa bàn tỉnh đã được tập huấn, bổ sung kiến thức văn hóa dân tộc thiểu số.
Lào Cai: Mục tiêu giá trị xuất nhập khẩu qua các cửa khẩu 5 tỷ USD vào 2023

Lào Cai: Mục tiêu giá trị xuất nhập khẩu qua các cửa khẩu 5 tỷ USD vào 2023

Năm 2023, Lào Cai đặt mục tiêu tổng mức bán lẻ hàng hóa, doanh thu dịch vụ: 34.400 tỷ đồng; giá trị xuất nhập khẩu qua các cửa khẩu 5 tỷ USD.
Huyện Lang Chánh (Thanh Hóa): Nỗ lực thu hút đầu tư công nghiệp, sớm thoát khỏi huyện nghèo

Huyện Lang Chánh (Thanh Hóa): Nỗ lực thu hút đầu tư công nghiệp, sớm thoát khỏi huyện nghèo

Lang Chánh đang nỗ lực đẩy mạnh thu hút đầu tư sản xuất công nghiệp, du lịch, tạo nhiều việc làm, nâng cao thu nhập người dân, sớm thoát khỏi huyện nghèo.
Đắk Nông tăng cường công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực khoáng sản

Đắk Nông tăng cường công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực khoáng sản

Tỉnh Đắk Nông kiên quyết xử lý nghiêm và triệt để các vi phạm trong lĩnh vực khoáng sản, gây lãng phí tài nguyên khoáng sản và thất thu ngân sách của tỉnh.
Khám phá ngôi chùa Khmer lớn nhất tại Việt Nam

Khám phá ngôi chùa Khmer lớn nhất tại Việt Nam

Đến tỉnh Trà Vinh, bất cứ du khách nào cũng bị chinh phục trước vẻ đẹp uy nghi, lộng lẫy của chùa Vàm Ray, một trong những ngôi chùa Khmer lớn nhất Việt Nam.
Đắk Lắk: Thú vị Lễ ăn cơm mới của đồng bào Ê đê

Đắk Lắk: Thú vị Lễ ăn cơm mới của đồng bào Ê đê

Sau khi thu hoạch xong thóc lúa cũng là lúc cộng đồng người Êđê ở xã Cư Né (huyện Krông Búk, tỉnh Đắk Lắk) quây quần bên nhau mừng Lễ ăn cơm mới.
Đắk Lắk: Bảo tồn giai điệu cồng chiêng của đồng bào Êđê, M’nông

Đắk Lắk: Bảo tồn giai điệu cồng chiêng của đồng bào Êđê, M’nông

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Đắk Lắk lên kế hoạch sưu tầm 7 bài chiêng truyền thống của đồng bào Êđê, M’nông tại các địa phương.
PGS.TS Nguyễn Ngọc Thơ: Khai thác nét đẹp văn hóa dân tộc để phát triển kinh tế địa phương

PGS.TS Nguyễn Ngọc Thơ: Khai thác nét đẹp văn hóa dân tộc để phát triển kinh tế địa phương

Sở hữu kho tàng di sản văn hóa đặc sắc và đa dạng, các địa phương Tây Nam bộ đang phát huy các giá trị văn hóa dân tộc trong thu hút du lịch.
Ban Dân tộc Bình Phước bồi dưỡng kiến thức cho 457 người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số

Ban Dân tộc Bình Phước bồi dưỡng kiến thức cho 457 người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số

Lớp tập huấn, bồi dưỡng kiến thức giúp người có uy tín, già làng trong đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh hiểu và thực hiện tốt chính sách của Đảng.
Vì sao đồng bào M

Vì sao đồng bào M'nông làm lễ thổi tai cho trẻ nhỏ?

Lễ thổi tai (khôm tor) cho trẻ nhỏ là nghi lễ vô cùng quan trọng của đồng bào M'nông tại tỉnh Đắk Nông, để sau này các con trẻ bước vào đời tự tin, vững vàng.
Lễ hội cốm Tú Lệ có gì đặc sắc?

Lễ hội cốm Tú Lệ có gì đặc sắc?

Lễ hội cốm Tú Lệ là chuỗi các hoạt động nằm trong khuôn khổ Lễ hội văn hóa, du lịch Mường Lò, khám phá danh thắng Quốc gia đặc biệt Ruộng bậc thang Mù Cang Chải
Lễ hội Mường Khô – nét văn hóa đồng bào dân tộc Mường xứ Thanh

Lễ hội Mường Khô – nét văn hóa đồng bào dân tộc Mường xứ Thanh

Lễ hội Mường Khô là nét đẹp văn hóa của người Mường, tri ân Quận công Hà Công Thái, các tướng họ Hà đã có công dẹp loạn vùng biên giới phía Tây tỉnh Thanh Hóa.
PC Đắk Lắk: Bàn giao hai căn nhà tình nghĩa tại huyện M’đrắk

PC Đắk Lắk: Bàn giao hai căn nhà tình nghĩa tại huyện M’đrắk

Công ty Điện lực Đắk Lắk (PC Đắk Lắk) đã bàn giao nhà tình nghĩa cho gia đình bà H’Biêr Byă – xã Krông Jing và ông Lê Đức Tường - xã Ea H’Mlay, huyện M’Đrắk.
Làn điệu Khặp – nét đẹp văn hóa của người Thái ở xứ Thanh

Làn điệu Khặp – nét đẹp văn hóa của người Thái ở xứ Thanh

Làn điệu Khặp là nét đẹp văn hóa của người Thái ở huyện Lang Chánh. Khi điệu Khặp cất vang là lúc đồng bào người Thái sum họp bên nhau để xua đi những mệt nhọc.
Những hủ tục lạc hậu trong đời sống đồng bào Mông ở Thanh Hóa dần được xóa bỏ

Những hủ tục lạc hậu trong đời sống đồng bào Mông ở Thanh Hóa dần được xóa bỏ

Đồng bào dân tộc Mông tồn tại những hủ tục lạc hậu như với sự vào cuộc các ban, ngành, sự đồng thuận của đồng bào dân tộc Mông, nhiều hủ tục này dần xóa bỏ.
Đồng bào dân tộc vùng cao Đồng Văn: Giảm nghèo bền vững nhờ vận dụng kiến thức bản địa vào đời sống, sản xuất

Đồng bào dân tộc vùng cao Đồng Văn: Giảm nghèo bền vững nhờ vận dụng kiến thức bản địa vào đời sống, sản xuất

Để xóa đói, giảm nghèo bền vững, đồng bào các dân tộc huyện Đồng Văn (Hà Giang) đã vận dụng kiến thức bản địa vào sản xuất và đời sống.
Nhiều bản vùng cao ở Nghệ An vẫn ngóng điện lưới quốc gia

Nhiều bản vùng cao ở Nghệ An vẫn ngóng điện lưới quốc gia

Nhiều năm nay, người dân nhiều bản vùng cao Nghệ An vẫn đang thiếu điện, không có điện phục vụ đời sống, sản xuất kinh doanh…
Hát “Sắc bùa” - Nét văn hóa đặc sắc của đồng bào dân tộc Mường xứ Thanh

Hát “Sắc bùa” - Nét văn hóa đặc sắc của đồng bào dân tộc Mường xứ Thanh

Hát Sắc bùa là loại hình nghệ thuật trình diễn dân gian của người Mường. Tại Ngọc Lặc, hát Sắc bùa có những đặc trưng mang đậm sắc thái người Mường xứ Thanh.
Cồng chiêng -nét văn hóa và hồn cốt của đồng bào dân tộc Mường xứ Thanh

Cồng chiêng -nét văn hóa và hồn cốt của đồng bào dân tộc Mường xứ Thanh

Cồng chiêng mang đậm nét văn hóa của đồng bào các dân tộc Mường ở xứ Thanh. Với người Mường huyện Thạch Thành, cồng chiêng còn là hồn cốt gắn với đời sống.
Độc đáo nét đẹp nhà sàn người Mường ở xứ Thanh

Độc đáo nét đẹp nhà sàn người Mường ở xứ Thanh

Qua nhiều thế kỷ, người dân tộc Mường vẫn giữ nguyên nét bình dị trong kiến trúc xây cất nhà sàn cổ, chứa đựng những vẻ đẹp độc đáo trong cộng đồng xã hội.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động