Gỡ 'nút thắt' mặt bằng, bảo đảm tiến độ các dự án điện tại Phú Quốc

Áp lực phụ tải tăng cao, hạ tầng điện cần nâng cấp đồng bộ

Trong bối cảnh Đặc khu Phú Quốc phát triển mạnh mẽ về du lịch, dịch vụ và hạ tầng đô thị, nhu cầu sử dụng điện ngày càng gia tăng, đặc biệt khi địa phương được lựa chọn đăng cai Hội nghị cấp cao APEC 2027, một sự kiện quốc tế có quy mô lớn, yêu cầu rất cao về chất lượng và độ tin cậy cung cấp điện.

Hiện nay, hệ thống điện Phú Quốc đang được cấp từ hai nguồn 110kV gồm Trạm biến áp 110kV Phú Quốc (2x63MVA), vận hành qua tuyến cáp ngầm Hà Tiên - Phú Quốc, và TBA 110kV Nam Phú Quốc (2x63MVA), nhận điện từ đường dây 220kV Kiên Bình - Phú Quốc. Tuy nhiên, hai nguồn cấp này chưa được liên kết, nếu một trong hai nguồn bị sự cố, sẽ ảnh hưởng đến công tác đảm bảo cung ứng điện trên địa bàn.

Theo thống kê của ngành điện, tổng công suất các trạm biến áp hiện hữu tại Phú Quốc đạt 315 MVA, trong khi nhu cầu phụ tải cực đại trong thời gian diễn ra APEC 2027 dự kiến lên tới 332 MVA. Cụ thể, khu vực Nam Phú Quốc dự kiến đạt 155 MVA (so với công suất 126 MVA), khu vực Phú Quốc 106 MVA và Bắc Phú Quốc khoảng 71 MVA.

Những con số này cho thấy áp lực rất lớn đối với hệ thống điện hiện hữu, đòi hỏi phải sớm nâng cấp, hoàn thiện hạ tầng lưới điện để đáp ứng yêu cầu phát triển, đồng thời đảm bảo tiêu chí cấp điện N-1, yếu tố then chốt đối với các sự kiện quốc tế quy mô lớn.

Để giải quyết bài toán này, Tổng công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) đã chủ động đầu tư và triển khai các công trình lưới điện trọng điểm, gồm: Trạm biến áp 220kV Phú Quốc, đường dây 110kV Phú Quốc - Bắc Phú Quốc và đường dây 110kV Phú Quốc - Nam Phú Quốc. 

Trong đó, Trạm biến áp 220kV Phú Quốc có quy mô 2x250MVA, tổng vốn 877,6 tỷ đồng, khởi công tháng 12/2025, dự kiến đóng điện tháng 11/2026. Dù dự án đã được phê duyệt phương án bồi thường, song mới có 10/13 hộ dân nhận tiền, còn 3 hộ chưa bàn giao mặt bằng.

Đối với đường dây 110kV Phú Quốc - Nam Phú Quốc, chiều dài gần 20km, tổng vốn 934 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành trong tháng 4/2026. Tuy nhiên, hiện vẫn còn 7/79 vị trí trụ và một số khoảng néo chưa được bàn giao mặt bằng, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ kéo dây và hoàn thành công trình.

Còn đường dây 110kV Phú Quốc - Bắc Phú Quốc dài hơn 40km (2 mạch), tổng vốn gần 353 tỷ đồng, dự kiến đóng điện tháng 6/2026, đang gặp nhiều trở ngại nhất khi còn tới 43/75 vị trí trụ chưa có mặt bằng thi công, cùng với một số vướng mắc về chuyển đổi mục đích sử dụng đất rừng.

Những “nút thắt” này nếu không được tháo gỡ kịp thời sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ hoàn thành toàn bộ hệ thống điện phục vụ APEC 2027. Đồng thời có ý nghĩa đặc biệt quan trọng không chỉ trong việc đảm bảo an ninh năng lượng mà còn tạo nền tảng cho phát triển kinh tế, xã hội bền vững của Phú Quốc trong giai đoạn tới,

Những “nút thắt” cần được tháo gỡ quyết liệt

Thời gian qua, EVNSPC cùng Ban Quản lý Dự án Điện lực miền Nam và các nhà thầu đã tập trung tối đa nguồn lực, đẩy nhanh tiến độ thi công. Lãnh đạo Tổng công ty thường xuyên trực tiếp kiểm tra hiện trường, tổ chức các cuộc họp với UBND tỉnh An Giang, Đặc khu Phú Quốc về tiến độ thi công. Đồng thời đưa ra các giải pháp để tháo gỡ khó khăn, đặc biệt là các vướng mắc trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng.

Về phía địa phương, An Giang đã thể hiện quyết tâm cao khi thành lập Ban Chỉ đạo các dự án điện, do Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh làm Trưởng ban. Đồng thời chỉ đạo các sở, ngành và chính quyền đặc khu xây dựng kế hoạch chi tiết đến từng vị trí móng trụ.

Toàn bộ hệ thống chính trị cơ sở đã được huy động để phối hợp với ngành điện trong việc vận động người dân, tháo gỡ các điểm nghẽn về mặt bằng. Tuy nhiên, hiện cả 3 dự án vẫn còn gặp nhiều rào cản, khó khăn trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, gây nguy cơ ảnh chậm tiến độ hoàn thành theo kế hoạch.

Nguyên nhân, các tuyến đường dây khá dài với nhiều vị trí trụ, ảnh hưởng đến nhiều tổ chức và hộ dân; khối lượng công việc đo đạc, khảo sát thực địa lớn, trong khi lực lượng cán bộ thực hiện công tác giải phóng mặt bằng, đền bù còn hạn chế. Các chính sách giá bồi thường theo khung quy định của Nhà nước ở một số vị trí thấp hơn giá thị trường, dẫn đến người dân chưa đồng thuận, khiếu nại kéo dài.

Cùng với đó, tình trạng biến động đất đai, chuyển nhượng nhiều lần, chưa cập nhật kịp thời hồ sơ địa chính cũng làm phát sinh thêm khó khăn. Một số trường hợp chưa chấp hành chủ trương, thậm chí cản trở thi công, trong khi quy trình cưỡng chế cần thời gian hoàn thiện đầy đủ các bước pháp lý.

Ngoài ra, công trình đường dây 110 kV Phú Quốc - Bắc Phú Quốc có 24 vị trí bị vướng do chưa có quyết định chuyển mục đích sử dụng đất rừng…

Để bảo đảm các công trình hoàn thành đúng tiến độ, đáp ứng yêu cầu cung ứng điện cho Phú Quốc, đặc biệt phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027, EVNSPC đề nghị chính quyền địa phương và các đơn vị liên quan khẩn trương chi trả bồi thường đối với phần diện tích đã được phê duyệt; đồng thời tăng cường vận động, làm việc trực tiếp với từng hộ dân để sớm bàn giao mặt bằng sạch trong tháng 4/2026.

Dù còn nhiều khó khăn, EVNSPC khẳng định đã sẵn sàng toàn diện về nhân lực, vật tư, thiết bị. Các nhà thầu đang triển khai phương châm “có mặt bằng đến đâu, thi công đến đó”, tận dụng tối đa thời gian để bù đắp tiến độ.

Khi hoàn thành, các dự án sẽ giúp liên kết các nguồn điện, nâng cao độ tin cậy cung cấp điện theo tiêu chí N-1, đồng thời nâng tổng năng lực cấp điện toàn đặc khu lên mức đáp ứng nhu cầu phụ tải tăng cao.

Quan trọng hơn, hệ thống điện được nâng cấp sẽ tạo nền tảng hạ tầng vững chắc cho phát triển du lịch, dịch vụ, thương mại và thu hút đầu tư tại Phú Quốc, một trong những cực tăng trưởng mới của khu vực phía Nam.

Đặc biệt, với yêu cầu khắt khe về hạ tầng kỹ thuật của Hội nghị cấp cao APEC 2027, việc bảo đảm nguồn điện ổn định, liên tục không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn góp phần khẳng định hình ảnh, uy tín quốc gia trên trường quốc tế.

Sự đồng hành của chính quyền, ngành điện và người dân sẽ là yếu tố quyết định để các công trình về đích đúng hẹn, góp phần bảo đảm thành công cho Hội nghị cấp cao APEC 2027. Đồng thời tạo động lực phát triển bền vững cho Phú Quốc trong giai đoạn mới, nơi đang được kỳ vọng trở thành trung tâm kinh tế, du lịch tầm cỡ khu vực và quốc tế.