Gia Lai: Công nghiệp, thương mại tăng trưởng tích cực trong 9 tháng năm 2026

Công nghiệp tạo thêm động lực từ các dự án mới

Ngày 25/9, trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, ông Dương Minh Đức, Giám đốc Sở Công Thương Gia Lai cho biết, trong 9 tháng năm 2026, hoạt động sản xuất công nghiệp, thương mại và xuất nhập khẩu trên địa bàn tỉnh tiếp tục duy trì đà tăng trưởng, dù doanh nghiệp phải đối mặt với không ít biến động từ thị trường quốc tế, chi phí logistics, rào cản thương mại và yêu cầu ngày càng cao về tiêu chuẩn hàng hóa.

Theo ông Đức, ngay từ đầu năm, Sở Công Thương đã tập trung triển khai các giải pháp hỗ trợ sản xuất, kinh doanh; nắm bắt tình hình doanh nghiệp, bảo đảm nguồn cung hàng hóa, bình ổn thị trường và thúc đẩy xúc tiến thương mại. Qua đó, nhiều chỉ tiêu của ngành tiếp tục ghi nhận mức tăng khá.

Một trong những điểm đáng chú ý của bức tranh công nghiệp Gia Lai sau 9 tháng là tốc độ tăng của chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP). Cụ thể, tháng 9/2026, IIP của tỉnh ước tăng 11,1% so với cùng kỳ; riêng quý III tăng khoảng 8,98%. Tính chung 9 tháng, IIP ước tăng 9,03%. Trong đó, công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục là điểm sáng khi tăng 10,7%; công nghiệp khai khoáng tăng 5,08%; sản xuất và phân phối điện tăng 3,88%; cung cấp nước, quản lý và xử lý rác thải tăng 6,35%.

Không chỉ thể hiện ở chỉ số sản xuất, sức bật của công nghiệp còn được phản ánh qua số lượng dự án mới đi vào hoạt động. Kế hoạch năm 2026 Gia Lai có 112 dự án sản xuất công nghiệp đi vào hoạt động. Đến hết tháng 9, đã có 79 dự án hoàn thành và đưa vào hoạt động, với tổng vốn đầu tư khoảng 16.683 tỷ đồng. Đáng chú ý, trong số này có 16 dự án trọng điểm, tổng vốn đầu tư lên tới 15.311 tỷ đồng.

“Việc các dự án lần lượt đi vào hoạt động không chỉ bổ sung năng lực sản xuất mà còn tạo thêm động lực cho công nghiệp chế biến, chế tạo, góp phần nâng giá trị sản phẩm và mở rộng dư địa tăng trưởng của tỉnh”, ông Dương Minh Đức thông tin.

Cùng với phát triển các dự án, hệ thống cụm công nghiệp trên địa bàn cũng được đẩy nhanh hoàn thiện. Theo phương hướng phát triển cụm công nghiệp tích hợp trong điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Gia Lai thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, toàn tỉnh có 175 cụm công nghiệp với tổng diện tích hơn 10.373 ha, phân bổ trên địa bàn 93 xã, phường.

Riêng 9 tháng năm 2026, tỉnh đã quyết định thành lập 13 cụm công nghiệp với diện tích 951 ha và mở rộng 4 cụm công nghiệp với diện tích gần 170 ha. Đến nay, Gia Lai có 75/175 cụm công nghiệp được quyết định thành lập, tổng diện tích 3.486,5 ha, vượt mục tiêu năm 2026 là 72 cụm công nghiệp. Trong đó, 48 cụm công nghiệp đã đi vào hoạt động với tổng diện tích đất công nghiệp khoảng 1.174,8 ha.

Tuy nhiên, theo lãnh đạo Sở Công Thương, quá trình phát triển cụm công nghiệp vẫn còn những điểm nghẽn. Một số dự án gặp khó trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng do chi phí tăng; hạ tầng kỹ thuật tại một số cụm công nghiệp chưa được đầu tư đồng bộ, đặc biệt là các cụm công nghiệp do Nhà nước làm chủ đầu tư. Công tác xúc tiến, thu hút nhà đầu tư vào hạ tầng cụm công nghiệp cũng cần được đẩy mạnh hơn.

Tổng mức bán lẻ và doanh thu dịch vụ đạt hơn 171,7 nghìn tỷ đồng

Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tháng 9/2026 ước đạt 21.352 tỷ đồng, tăng 22,6% so với cùng kỳ. Tính chung 9 tháng, con số này ước đạt 171.774,3 tỷ đồng, tăng 15,3%. Nguồn cung hàng hóa trên địa bàn cơ bản thông suốt, các nhóm hàng thiết yếu được doanh nghiệp, hệ thống phân phối và tiểu thương chủ động chuẩn bị. Hoạt động của trung tâm thương mại, siêu thị, chợ và cửa hàng bán lẻ diễn ra ổn định.

Đặc biệt, trong dịp nghỉ lễ Quốc khánh 2/9, sức mua tại nhiều hệ thống phân phối tăng, tập trung vào nhóm thực phẩm, rau củ quả, nước giải khát và các mặt hàng tiêu dùng thiết yếu. Nguồn cung được bảo đảm, không xảy ra tình trạng thiếu hàng hoặc gián đoạn nguồn cung trên diện rộng.

Theo lãnh đạo Sở Công Thương, tỉnh đang triển khai chương trình “Vươn ra thị trường quốc tế giai đoạn 2026-2030” theo định hướng Go Global; đồng thời đẩy mạnh thương mại điện tử xuyên biên giới, cập nhật quy chuẩn kỹ thuật quốc tế, phát triển logistics nông sản, kho lạnh và trung tâm đóng gói.

Trong nước, ngành Công Thương tiếp tục phối hợp hỗ trợ tiêu thụ nông sản. Riêng dưa hấu, các đơn vị đã phối hợp với nhiều địa phương, doanh nghiệp và hệ thống phân phối hỗ trợ tiêu thụ khoảng 109.360 tấn.

Một vấn đề khác được ngành Công Thương đặc biệt quan tâm là bảo đảm nguồn cung xăng dầu. Theo ông Dương Minh Đức, thị trường xăng dầu cơ bản đáp ứng nhu cầu, song cuối tháng 7 từng xuất hiện thiếu hàng cục bộ tại một số cửa hàng do nguồn hàng từ một số đầu mối giao chậm hoặc không đủ số lượng. Trong khi đó, nhu cầu nhiên liệu trên địa bàn tăng do nhiều công trình lớn được triển khai, trong đó có cao tốc Quy Nhơn - Pleiku, các dự án tại Cảng hàng không Phù Cát, dự án đầu tư công, khu và cụm công nghiệp.

Ngày 30/7, UBND tỉnh Gia Lai đã làm việc với Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam để thống nhất giải pháp bảo đảm nguồn cung. Theo kế hoạch, nhu cầu xăng dầu của tỉnh trong 6 tháng cuối năm 2026 dự kiến khoảng 397.197 m³, tăng 11,9%.

"Trong bối cảnh thị trường quốc tế tiếp tục biến động, chính sách thương mại của các thị trường lớn thay đổi và yêu cầu về tiêu chuẩn hàng hóa ngày càng cao, ngành Công Thương Gia Lai xác định nhiệm vụ thời gian tới là vừa giữ ổn định thị trường trong nước, vừa hỗ trợ doanh nghiệp nâng sức cạnh tranh. Trọng tâm là theo sát diễn biến cung cầu, bảo đảm hàng hóa thiết yếu; tăng cường xúc tiến thương mại, kết nối tiêu thụ nông sản và sản phẩm OCOP; hỗ trợ doanh nghiệp đáp ứng các yêu cầu về truy xuất nguồn gốc, tiêu chuẩn xuất khẩu và EUDR; đồng thời thúc đẩy thương mại điện tử, logistics và mở rộng thị trường xuất khẩu", ông Dương Minh Đức nhấn mạnh.

Với đà tăng trưởng công nghiệp và thương mại sau 9 tháng, những giải pháp này được kỳ vọng sẽ tiếp tục tạo thêm động lực cho Gia Lai trong chặng đường cuối năm, nhất là khi tỉnh đang đẩy mạnh đầu tư hạ tầng, thu hút các dự án công nghiệp và mở rộng không gian thị trường cho hàng hóa địa phương.