Căng thẳng thương mại Mỹ - Trung đang nóng dần: Lợi thế đặc biệt của Việt Nam là gì?

Hàng xuất khẩu của Việt Nam đang có lợi thế tại Mỹ, trong bối cảnh nước này chủ trương giảm thương mại với Trung Quốc bằng các biện pháp tăng thuế quan vừa qua.
Hai năm thực thi thỏa thuận thương mại Mỹ - Trung và lựa chọn trong ngắn hạn Mỹ - Trung thống nhất giải phóng dự trữ dầu thô Lo sợ Trung Quốc xuất siêu, Bộ trưởng Ngân khố Hoa Kỳ kêu gọi EU vào cuộc

Cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung đang "nóng" hơn bao giờ hết. Vừa qua, Tổng thống Hoa Kỳ Joe Biden đã quyết định nâng thuế quan với các mặt hàng chất bán dẫn, pin và xe điện từ Trung Quốc, với mặt hàng xe điện thậm chí sẽ phải chịu mức thuế là 100%. Với cuộc bầu cử Tổng thống đang đến gần, cả ông Joe Biden và đối thủ ông Donald Trump đều quyết tâm sẽ có những chính sách cứng rắn hơn với hàng hóa Trung Quốc.

Mặc dù cuộc chiến trên chưa phân thắng bại, nước đang có lợi thế đặc biệt lại là Việt Nam. Năm ngoái, Việt Nam ghi nhận tổng kim ngạch thương mại gần 105 tỷ đôla với Mỹ - tăng gấp 2,5 lần so với năm 2018, khi cựu Tổng thống Donald Trump lần đầu tiên áp đặt thuế nặng lên hàng hóa Trung Quốc.

Mỹ tăng thuế quan lên Trung Quốc, hàng xuất khẩu Việt Nam được lợi gì?
Cả hai ứng cử viên Tổng thống Hoa Kỳ Joe Biden và Donald Trump đều quyết tâm sẽ "cứng rắn hơn" với Trung Quốc. Nguồn ảnh: ABC News

Mỹ cũng đã nhập khẩu số hàng hóa có trị giá trên 114 tỷ USD từ Việt Nam vào năm ngoái, tăng hơn gấp đôi so với năm 2018 khi cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung bắt đầu. Điều này đã góp phần gia tăng sức hấp dẫn của Việt Nam đối với các nhà sản xuất và thương nhân Mỹ, khi họ đang tìm cách giảm thiểu rủi ro kinh tế liên quan đến căng thẳng Mỹ - Trung. Trong các đối tác của Mỹ, hiện nay, Việt Nam là nước có tổng kim ngạch cao thứ 4, chỉ đứng sau Trung Quốc, Mexico, và Liên minh châu Âu.

Tuy vậy, Việt Nam cũng là đối tác đầu tư lớn từ Trung Quốc, khi nước này đã đẩy mạnh dòng vốn đầu tư vào Việt Nam. Năm 2023, Trung Quốc trở thành nước có vốn đấu tư FDI lớn thứ 4 vào Việt Nam, với tổng vốn trong năm là hơn 8,8 tỷ USD. Được biết, các nhà đầu tư Trung Quốc đã đầu tư vào Việt Nam tổng cộng 4.161 dự án, với tổng vốn đăng ký trên 27 tỷ USD, đứng thứ 6 trong tổng số 144 quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam. Riêng 11 tháng năm 2023, Trung Quốc dẫn đầu về số dự án cấp mới vào Việt Nam – 632 dự án, tổng vốn hơn 3 tỷ USD (cao thứ 2 về vốn đăng ký).

Theo các chuyên gia, điều này cho thấy sự "bùng nổ" của hàng xuất khẩu Việt Nam sang Mỹ đang được thúc đẩy bởi sự đầu tư của Trung Quốc, với dòng vốn FDI chảy từ Trung Quốc gần như trùng khớp với sự tăng trưởng xuất khẩu sang Mỹ trong những năm gần đây. Ngân hàng Thế giới (WB) tính toán mối tương quan giữa hai dòng chảy lên đến 96%, tăng từ mức 84% trước nhiệm kỳ tổng thống của ông Donald Trump.

Theo Reuters, sự đột biến trong quan hệ thương mại Việt - Mỹ - Trung phản ánh sự gia tăng đầu tư vào Việt Nam khi các công ty chuyển một số hoạt động trong chuỗi cung ứng ra khỏi Trung Quốc. Nhiều công ty, nhà sản xuất Trung Quốc đã gia tăng đầu tư vào các nhà máy mới ở Việt Nam nhưng vẫn phụ thuộc nhiều vào nguyên liệu đầu vào từ quê nhà.

Được biết, 33% số hàng hóa nhập khẩu của Việt Nam đến từ Trung Quốc, trong đó, chủ yếu là hàng điện tử và linh kiện. Ngược lại, các mặt hàng chủ lực xuất khẩu của Việt Nam như máy móc hay và các sản phẩm điện tử được làm phần lớn từ các bộ phận và linh kiện được nhập khẩu tại Trung Quốc. Theo Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB), những sản phẩm chứa linh kiện nhập khẩu chiếm khoảng 80% giá trị xuất khẩu điện tử của Việt Nam năm 2022.

Ngoài ra, Trung Quốc cũng là nguồn cung cấp bông và polysilicon, với bông là nguyên liệu cho mặt hàng chủ lực từ Việt Nam là đồ may mặc, và polysilicon là nguyên liệu cho mặt hàng tiềm năng là pin điện mặt trời. Được biết, hai mặt hàng này đã chiếm khoảng 9% tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang thị trường Mỹ vào năm ngoái.

Mỹ tăng thuế quan lên Trung Quốc, hàng xuất khẩu Việt Nam được lợi gì?
Công nhân nhà máy của Foxconn, một trong những công ty Trung Quốc lớn đang đầu tư tại Việt Nam. Nguồn ảnh: AFP

Theo Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD), khoảng 90% hàng hóa trung gian mà ngành điện tử và dệt may của Việt Nam nhập khẩu vào năm 2020 đã sau đó được tích hợp vào quá trình xuất khẩu tới các quốc gia công nghiệp hóa, trong đó có Mỹ là thị trường hàng đầu.

Tuy vậy, tương lai thương mại Mỹ - Việt Nam có thể thay đổi, đặc biệt là sau cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ vào tháng 11. Ông Nguyễn Bá Hùng, Chuyên gia kinh tế Việt Nam hàng đầu tại ADB, cho biết: “Một kịch bản có thể xảy ra là sau cuộc bầu cử, người thắng có thể thay đổi chính sách đối với Việt Nam”. Được biết, cựu Tổng thống Donald Trump đã từng đe dọa sẽ tăng mức thuế quan với hàng hóa Trung Quốc, và điều đó cũng có thể bao gồm hàng hóa từ các công ty Trung Quốc có nhà máy tại Việt Nam.

Mặc dù thế, quyết định này cũng có thể sinh ra hậu quả khôn lường. Nếu chi phí nhập khẩu các mặt hàng giá rẻ từ Việt Nam tăng, thì người tiêu dùng Mỹ sẽ là người chịu ảnh hưởng lớn. Hiện nay, lạm phát tại quốc gia này đang đẩy hàng hóa lên mức cao kỷ lục, và chính điều này đã khiến nhiều người không hài lòng với các chính sách của Tổng thống Biden. Nếu người thắng cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ sắp tới quyết định tăng mức thuế nhập khẩu, thì ông có thể hứng chịu “làn sóng phản đối” từ chính những cử tri đã bầu cho mình.

Nhật Ánh (theo Reuters)
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: Trung Quốc

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Tăng cường giao thương, thương mại Đắk Nông duy trì đà tăng trưởng

Tăng cường giao thương, thương mại Đắk Nông duy trì đà tăng trưởng

Các giải pháp kết nối cung cầu, tăng cường giao thương đã giúp thương mại nội địa và xuất nhập khẩu tỉnh Đắk Nông duy trì đà tăng.
Nhập khẩu lúa mì từ thị trường Brazil tăng mạnh 332%

Nhập khẩu lúa mì từ thị trường Brazil tăng mạnh 332%

5 tháng đầu năm 2024, nhập khẩu lúa mì từ thị trường Brazil tăng 332% về lượng, tăng 194,6% về kim ngạch nhưng giảm 31,8% về giá so với 5 tháng đầu năm 2023.
Quảng bá vải thiều Việt Nam tại Thái Lan

Quảng bá vải thiều Việt Nam tại Thái Lan

Ngày 21/6, tại Trung tâm Thương mại CentralwOrld (Bangkok, Thái Lan), Central Retail đã tổ chức khai mạc sự kiện “Quảng bá vải thiều từ Việt Nam”.
Đức là quốc gia nhập khẩu cà phê lớn nhất của Việt Nam

Đức là quốc gia nhập khẩu cà phê lớn nhất của Việt Nam

Tính đến nửa tháng 6, xuất khẩu cà phê của Việt Nam đã đạt hơn 862.400 tấn, trị giá 3,04 tỷ USD, giảm hơn 8% về lượng nhưng tăng 38% về trị giá so với cùng kỳ.
Trên 400 mẫu sản phẩm tham gia Triển lãm chuyên đề ngành sơn mài khảm trai – đồ gỗ điêu khắc

Trên 400 mẫu sản phẩm tham gia Triển lãm chuyên đề ngành sơn mài khảm trai – đồ gỗ điêu khắc

Trên 400 mẫu sản phẩm tham Triển lãm chuyên đề các sản phẩm thủ công mỹ nghệ, OCOP, công nghiệp nông thôn tiêu biểu ngành sơn mài khảm trai – đồ gỗ điêu khắc.

Tin cùng chuyên mục

Một quốc gia bất ngờ tăng nhập khẩu cao su từ thị trường Việt Nam

Một quốc gia bất ngờ tăng nhập khẩu cao su từ thị trường Việt Nam

Thị trường Sri Lanka bất ngờ tăng nhập khẩu cao su từ Việt Nam với mức tăng 435,7% về lượng và 530,5% về giá trị trong 5 tháng đầu năm.
Xuất khẩu được dự báo sẽ tiếp tục tăng trưởng tích cực

Xuất khẩu được dự báo sẽ tiếp tục tăng trưởng tích cực

Việt Nam thuộc Top 14 quốc gia có tỷ lệ xuất khẩu/GDP cao nhất thế giới. Dự báo, xuất khẩu trong các tháng còn lại của năm 2024 tiếp tục tăng trưởng tích cực.
Việt Nam nhập khẩu những mặt hàng nào từ thị trường Nga?

Việt Nam nhập khẩu những mặt hàng nào từ thị trường Nga?

5 tháng đầu năm, Việt Nam nhập khẩu 2,4 triệu tấn than từ thị trường Nga, tăng 96% về lượng và tăng 58% về trị giá so với cùng kỳ năm trước.
Nửa đầu năm 2024, xuất khẩu rau quả ước thu về 3,4 tỷ USD

Nửa đầu năm 2024, xuất khẩu rau quả ước thu về 3,4 tỷ USD

Nửa đầu năm 2024, xuất khẩu rau quả ước thu về 3,4 tỷ USD, tăng 28% so với cùng kỳ năm ngoái.
Bình Thuận: Tìm cơ hội xuất khẩu sang thị trường Lào

Bình Thuận: Tìm cơ hội xuất khẩu sang thị trường Lào

Tỉnh Bình Thuận đang tìm kiếm cơ hội đưa thương hiệu các sản phẩm đặc trưng của tỉnh tiếp cận và có chỗ đứng vững chắc tại thị trường Lào.
Cơn sốt giá tiêu: Nỗ lực ổn định thị trường khi hàng trong dân vẫn còn

Cơn sốt giá tiêu: Nỗ lực ổn định thị trường khi hàng trong dân vẫn còn

Những biến động mạnh mẽ về giá tiêu trong thời gian qua đã làm ảnh hưởng đến nông dân và cả thị trường xuất khẩu, vì thế doanh nghiệp cần có bước đi thận trọng.
Xuất khẩu dệt may năm 2024 dự kiến tăng trưởng 8-10%

Xuất khẩu dệt may năm 2024 dự kiến tăng trưởng 8-10%

Nhờ nhu cầu tiêu dùng cải thiện, đơn hàng khởi sắc ngay từ những tháng đầu năm, dự kiến năm 2024 xuất khẩu dệt may của Việt Nam tăng trưởng 8-10%.
Tăng cường kết nối cung cầu, khai thác tốt thị trường nội địa

Tăng cường kết nối cung cầu, khai thác tốt thị trường nội địa

Thời gian qua, Sở Công Thương tỉnh Thái Bình đã triển khai nhiều giải pháp kết nối cung cầu, thúc đẩy tiêu thụ hàng hoá tại thị trường nội địa.
Automechanika 2024: Cơ hội mở rộng kinh doanh cho doanh nghiệp sản xuất, phân phối ô tô

Automechanika 2024: Cơ hội mở rộng kinh doanh cho doanh nghiệp sản xuất, phân phối ô tô

Ngày 20/6, Triển lãm thương mại ngành dịch vụ ô tô Việt Nam Automechanika 2024 đã diễn ra tại Trung tâm hội chợ và triển lãm Sài Gòn (SECC), TP. Hồ Chí Minh.
Lo ngại triển vọng nguồn cung Robusta từ Việt Nam, giá cà phê xuất khẩu sẽ tăng trở lại

Lo ngại triển vọng nguồn cung Robusta từ Việt Nam, giá cà phê xuất khẩu sẽ tăng trở lại

Giá cà phê xuất khẩu sẽ tăng trở lại, chủ yếu đến từ việc giới đầu tư gia tăng lo ngại đối với triển vọng nguồn cung Robusta từ Việt Nam.
Nửa đầu năm 2024, xuất siêu ước đạt 8,4 tỷ USD

Nửa đầu năm 2024, xuất siêu ước đạt 8,4 tỷ USD

6 tháng đầu năm 2024, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa ước đạt gần 370 tỷ USD, tăng 16,03% so với cùng kỳ năm trước, xuất siêu ước đạt 8,4 tỷ USD.
Giằng co giá tiêu

Giằng co giá tiêu

Bật tăng lên 180.000 đồng/kg sau đó chóng vánh giảm xuống quanh mức 160.000 đồng/kg, sự giằng co của giá tiêu khiến cả người trồng, doanh nghiệp đều ngỡ ngàng.
TP. Hồ Chí Minh: Gần 400 tấn hạt điều nhập khẩu vướng kiểm dịch

TP. Hồ Chí Minh: Gần 400 tấn hạt điều nhập khẩu vướng kiểm dịch

Lô hàng 384 tấn “Hạt điều thô chưa bóc vỏ, xuất xứ Tanzania” từ kho ngoại quan ở Đồng Nai đang gặp vướng về quy định kiểm dịch thực vật.
Đẩy mạnh quảng bá, phát triển thị trường tiêu thụ nông sản Bình Thuận

Đẩy mạnh quảng bá, phát triển thị trường tiêu thụ nông sản Bình Thuận

Hiện nay, nông sản Bình Thuận đang đối diện với nhiều thách thức, để mở rộng thị trường tiêu thụ, đặc biệt là xuất khẩu, cần nhiều giải pháp tổng thể.
Logistics xanh - hướng đi mới cho sự phát triển bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh

Logistics xanh - hướng đi mới cho sự phát triển bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh

Logistics xanh là giải pháp giúp các doanh nghiệp vừa đáp ứng các tiêu chí về bảo vệ môi trường, nâng cao khả năng cạnh tranh và tăng trưởng bền vững.
Giúp doanh nghiệp vươn tầm quốc tế thông qua thương mại điện tử

Giúp doanh nghiệp vươn tầm quốc tế thông qua thương mại điện tử

Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương) chủ trì và phối hợp tổ chức Hội nghị quốc tế về xuất khẩu trực tuyến thông qua nền tảng thương mại điện tử Alibaba.com.
Tiếp nhận hồ sơ rà soát áp dụng biện pháp phòng vệ thương mại đường mía nhập khẩu

Tiếp nhận hồ sơ rà soát áp dụng biện pháp phòng vệ thương mại đường mía nhập khẩu

Cục Phòng vệ thương mại thông báo về việc tiếp nhận hồ sơ rà soát việc áp dụng biện pháp phòng vệ thương mại đối với sản phẩm đường mía nhập khẩu.
Việt Nam nhập khẩu khí đốt hóa lỏng của Qatar tăng mạnh

Việt Nam nhập khẩu khí đốt hóa lỏng của Qatar tăng mạnh

Việt Nam nhập khẩu khí đốt hóa lỏng của Qatar đạt 277.703 tấn, tương đương trên 165,97 triệu USD, giá 597,7 USD/tấn, tăng 202,4% về lượng và 169,9% về kim ngạch
Bộ Công Thương sẽ sớm trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Chiến lược phát triển ngành thép

Bộ Công Thương sẽ sớm trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Chiến lược phát triển ngành thép

Bộ Công Thương đang xây dựng và dự kiến sẽ sớm trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Chiến lược phát triển ngành thép Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Cá tra Việt Nam đang được tiêu thụ nhiều nhất tại thị trường Trung Quốc

Cá tra Việt Nam đang được tiêu thụ nhiều nhất tại thị trường Trung Quốc

Với kim ngạch xuất khẩu 203 triệu USD trong 5 tháng đầu năm, Trung Quốc và Hồng Kông (Trung Quốc) hiện là thị trường tiêu thụ cá tra nhiều nhất của Việt Nam.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động