Cần làm rõ dấu hiệu vi phạm khuyến mại thuốc chữa bệnh tại nhà thuốc Circa

Giảm giá thuốc chữa bệnh

Theo phản ánh của bạn đọc, thời gian gần đây, cửa hàng dược phẩm Circa thuộc Công ty TNHH Circa Pharmacy bị cho là có dấu hiệu vi phạm quy định thương mại trong hoạt động bán lẻ dược phẩm, có thể gây ảnh hưởng đến quyền lợi người tiêu dùng và làm méo mó môi trường cạnh tranh trên thị trường.

Tài liệu bạn đọc cung cấp cho thấy, trong ngày 17/4/2026, tại quầy thuốc Circa Medly ở tòa Park 11, Khu đô thị Vinhomes Times City Park Hill, Hà Nội, cơ sở này đã áp dụng voucher giảm 240.000 đồng cho nhiều hóa đơn mua thuốc chữa bệnh của khách hàng cá nhân.

Ở đơn hàng số DHC007579…, khách hàng mua 4 hộp Cerebrolysin 10ml Ever Pharma, là thuốc điều trị các rối loạn thần kinh, với tổng số tiền 2.228.000 đồng; kèm theo đó là 1 gói khẩu trang kháng khuẩn 5D Unicare giá 6.500 đồng. Tổng cộng, đơn hàng có giá 2.234.500 đồng và sau khi trừ voucher khuyến mại 240.000 đồng, số tiền thanh toán thực tế còn 1.994.500 đồng.

Không dừng lại ở khoản giảm trực tiếp trên hóa đơn, giao dịch này còn được cộng thêm 19.945 điểm vào tài khoản khách, tương đương 1% giá trị thanh toán.

Tương tự, tại hóa đơn DHC007580…, khách hàng mua 3 vỉ Ketosteril tablets Fresenius Kabi, vốn là thuốc dùng trong điều trị rối loạn chuyển hóa protein ở bệnh nhân suy thận mạn, với giá 310.000 đồng/vỉ, cùng 1 hộp Ketosteril tablets Fresenius Kabi giá 1.550.000 đồng. Tổng giá trị đơn hàng là 3.100.000 đồng. Sau khi được giảm 240.000 đồng, số tiền phải thanh toán còn 2.860.000 đồng.

Tiếp đó, tại hai hóa đơn DHC007581… và DHC007581…, hai khách hàng khác đã mua bộ sản phẩm giống hệt nhau về chủng loại và số lượng, gồm: 1 hộp Diamicron MR 30mg Servier giá 220.000 đồng, 1 chai Coveram 5mg/5mg Servier giá 255.000 đồng, 1 hộp Coversyl 5mg Servier giá 209.000 đồng và 1 hộp Twynsta 40mg/5mg Boehringer giá 1.474.000 đồng. Toàn bộ đều là các thuốc điều trị đái tháo đường típ 2 hoặc tăng huyết áp.

Tổng giá trị của mỗi hóa đơn là 2.158.000 đồng và sau khi trừ khoản khuyến mại 240.000 đồng, số tiền phải thanh toán còn 1.918.000 đồng. Ngoài mức giảm trực tiếp này, cả hai giao dịch còn được cộng điểm với tỷ lệ 1% giá trị hóa đơn để sử dụng cho những lần mua sau.

Circa có thể bị xử phạt ra sao?

Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, Luật sư Lê Đức Thắng, Trưởng Văn phòng Luật sư Lê và Đồng sự, cho rằng nếu Circa áp dụng voucher ưu đãi cho các đơn mua thuốc của khách lẻ, đây là tình huống có dấu hiệu vi phạm quy định cấm khuyến mại đối với thuốc chữa bệnh cho người.

Cụ thể, theo Điều 92 Luật Thương mại 2005, khuyến mại bao gồm nhiều hình thức như bán hàng với giá thấp hơn giá bán trước đó, bán kèm phiếu mua hàng hoặc phiếu sử dụng dịch vụ, cũng như tổ chức chương trình khách hàng thường xuyên. Điều này có nghĩa, không chỉ giảm giá trực tiếp trên hóa đơn, mà cả voucher cho lần mua sau, tích điểm, hoàn tiền hay các cơ chế ưu đãi tương tự đều có thể bị xem là khuyến mại theo quy định của pháp luật.

Trong khi đó, Điều 5 Nghị định 81/2018/NĐ-CP, đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 128/2024/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 1/12/2024, nêu rõ hàng hóa được khuyến mại và hàng hóa dùng để khuyến mại không bao gồm thuốc chữa bệnh cho người, kể cả thuốc đã được phép lưu thông, trừ trường hợp khuyến mại cho thương nhân kinh doanh thuốc. Nói ngắn gọn, thuốc chữa bệnh không được đem ra khuyến mại cho người tiêu dùng mua lẻ.

Từ các quy định nêu trên, đối chiếu với những hóa đơn đã được cung cấp, rủi ro pháp lý đặt ra đối với Circa là khá rõ. Khi trên hóa đơn xuất hiện trực tiếp dòng "Khuyến mại -240.000 đồng" trong các giao dịch có chứa thuốc chữa bệnh, hoặc khi cơ sở bán lẻ lý giải đây là voucher dành cho lần mua sau phát sinh từ đơn hàng mua thuốc vượt ngưỡng 2 triệu đồng, thì về bản chất, giao dịch này vẫn mang tính chất khuyến mại gắn với việc bán thuốc.

Việc chuyển lợi ích từ giảm giá trực tiếp sang phiếu mua hàng cho lần mua kế tiếp không làm thay đổi bản chất pháp lý của giao dịch, bởi cả hai đều thuộc các hình thức khuyến mại đã được Luật Thương mại xác định.

Mặt khác, những chính sách như tích điểm hoàn tiền, dùng điểm để thanh toán, nếu không được công bố rõ ràng về phạm vi hàng hóa áp dụng, sẽ tiếp tục khiến giao dịch mang dáng dấp của một chương trình xúc tiến thương mại hướng tới khách mua lẻ, thay vì đơn thuần là cơ chế bán lẻ với mức giá cố định, minh bạch.

Theo Luật sư Lê Đức Thắng, trong trường hợp cơ quan quản lý kết luận nhà thuốc đã thực hiện khuyến mại đối với thuốc chữa bệnh cho người bán cho khách lẻ, thì theo Điều 33 Nghị định 98/2020/NĐ-CP, hành vi này có thể bị phạt từ 20 triệu đồng đến 30 triệu đồng, trừ trường hợp khuyến mại cho thương nhân kinh doanh thuốc. Nếu vi phạm diễn ra trên địa bàn từ hai tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương trở lên, mức phạt có thể tăng gấp đôi, lên 40 - 60 triệu đồng. Ngoài ra, tổ chức vi phạm còn có thể bị buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp thu được từ hành vi vi phạm.

Thuốc chữa bệnh vốn là loại hàng hóa đặc biệt, chịu sự kiểm soát nghiêm ngặt về chất lượng, giá cả, phương thức lưu thông và khả năng tiếp cận của người bệnh. Chính vì mang tính chất đặc thù ấy, việc pháp luật đặt ra ranh giới cấm khuyến mại đối với thuốc không đơn thuần nhằm hạn chế cạnh tranh không lành mạnh mà mục đích quan trọng hơn là bảo vệ sức khỏe cộng đồng và đảm bảo sự an toàn, minh bạch trong việc sử dụng thuốc.

Theo thông tin đăng tải trên website và fanpage được cho là của chuỗi nhà thuốc Circa, chương trình voucher giảm 240.000 đồng cho hóa đơn từ 2 triệu đồng được giới thiệu áp dụng trong khoảng thời gian từ 1/4 đến 30/4. Tuy nhiên, khi trao đổi với phóng viên Báo Công Thương vào ngày 23/4, nhân viên Circa cho biết chương trình đã bất ngờ dừng triển khai từ ngày 20/4.