Tin Khu Vực
Lãnh đạo các nước tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 23 và các Hội nghị Cấp cao liên quan.
CôngThương - Đẩy mạnh liên kết kinh tế
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khẳng định: ASEAN cần dành quyết tâm cao nhất để xây dựng thành công Cộng đồng ASEAN vào 2015, đồng thời đề ra Tầm nhìn để ASEAN tiếp tục phát triển vững mạnh trong giai đoạn sau 2015, thực sự là một Cộng đồng ASEAN gắn kết về chính trị, liên kết về kinh tế, cùng chia sẻ các trách nhiệm xã hội, hướng tới phúc lợi của người dân, phát huy vai trò chủ đạo trong cấu trúc khu vực đang định hình và ứng phó hiệu quả với các thách thức đang đặt ra.
Thủ tướng đánh giá cao vai trò và đóng góp của Brunei với vai trò Chủ tịch ASEAN trong năm 2013.
Để phát huy nỗ lực của ASEAN trên ba trụ cột Cộng đồng, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nhấn mạnh: Thứ nhất, tiếp tục đẩy mạnh liên kết kinh tế và kết nối khu vực; đặc biệt, cần tập trung thực hiện 227 biện pháp ưu tiên để hình thành Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC) vào 2015, đồng thời nỗ lực thúc đẩy các khuôn khổ hợp tác kinh tế với các đối tác và xây dựng Hiệp định Đối tác Kinh tế toàn diện khu vực (RCEP); đẩy mạnh triển khai Kế hoạch tổng thể về Kết nối ASEAN (MPAC) và mở rộng kết nối ra toàn khu vực Đông Á.
Thứ hai, tiếp tục nỗ lực củng cố một ASEAN gắn kết về chính trị, nỗ lực chủ động vì hòa bình, an ninh và ổn định ở khu vực cũng như ứng phó hiệu quả với các thách thức đang đặt ra. Theo đó, ASEAN cần đoàn kết, thống nhất, chủ động tăng cường xây dựng, chia sẻ các chuẩn mực ứng xử, nâng cao giá trị và hiệu quả thực thi của các công cụ và cơ chế hợp tác hiện có ở khu vực như Hiệp ước Thân thiện và Hợp tác ở Đông Nam Á (TAC), Hiệp ước Đông Nam Á không có vũ khí hạt nhân (SEANWFZ), Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC), ASEAN+1, EAS, ARF…; đồng thời đưa các cơ chế hợp tác mới của ASEAN như ADMM+, AMF, EAMF… đi vào hoạt động hiệu quả và gắn kết với các cơ chế và tiến trình hợp tác khu vực đã có.
Thứ ba, tiếp tục nỗ lực xây dựng Cộng đồng Văn hóa-Xã hội ASEAN, hướng tới lợi ích của người dân. Theo đó, tôi nhất trí việc Cấp cao ASEAN-23 thông qua 5 tuyên bố quan trọng trong lĩnh vực này. Nhân dịp này, Thủ tướng thông báo và mong nhận được sự ủng hộ và phối hợp chặt chẽ của các nước cho hai hoạt động hợp tác quản lý thiên tai ASEAN do Việt Nam chủ trì năm 2013 là: Diễn tập cứu trợ thiên tai ASEAN (ARDEX) và Hội nghị Đối tác thực hiện Hiệp định ASEAN về Quản lý thiên tai và Ứng phó khẩn cấp (AADMER) diễn ra vào tháng 10 và tháng 11/2013.
Định hướng của ASEAN trong tương lai
Về định hướng Cộng đồng ASEAN giai đoạn sau 2015, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng ủng hộ việc xấp cao ASEAN lần này ra Tuyên bố về Tầm nhìn của Cộng đồng ASEAN sau năm 2015. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nêu một số định hướng của ASEAN.
Theo đó, tầm nhìn ASEAN sau 2015 cần thể hiện tính chiến lược và dài hạn, với những định hướng vĩ mô nhằm đưa Cộng đồng ASEAN phát triển cao hơn và trên cả ba trụ cột Cộng đồng, với vai trò, vị thế và tầm ảnh hưởng lớn hơn, ngày càng có trách nhiệm trong xử lý các vấn đề của khu vực và quốc tế. Liên kết và kết nối ASEAN sau 2015 phải là sự tiếp nối của tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN, được nâng cao hơn về cấp độ và nội hàm, đồng thời chủ động thúc đẩy mở rộng và gắn kết với tiến trình liên kết của cả khu vực Đông Á, với nhiều tầng nấc, trong đó ASEAN đóng vai trò trung tâm và động lực.
Cần đề cao vai trò chủ đạo của ASEAN trong việc mở rộng quan hệ với các đối tác và trong bảo đảm hòa bình, an ninh và phát triển ở khu vực; tiếp tục nâng cao và nhân lên các giá trị, nguyên tắc, chuẩn mực ứng xử của ASEAN thành giá trị và chuẩn mực chung của khu vực, cũng như phát huy hữu hiệu các cơ chế, tiến trình hợp tác khu vực vì các mục tiêu này. Tiếp tục phát huy giá trị của “Cộng đồng ASEAN lấy người dân làm trung tâm”, khuyến khích sự tham gia tích cực và đóng góp xây dựng hơn nữa của các tầng lớp xã hội vào sự phát triển của ASEAN, để người dân khu vực thật sự là chủ thể của Cộng đồng ASEAN.
“Cuối cùng, để phục vụ việc xây dựng và thực hiện Tầm nhìn ASEAN sau 2015, chúng ta cần một bộ máy hoạt động hiệu quả, kể cả việc nâng cao hiệu quả và phối hợp giữa các cơ quan ASEAN cũng như tăng cường năng lực Ban thư ký ASEAN”, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nhấn mạnh.
Về vai trò trung tâm và quan hệ đối ngoại của ASEAN, điều quan trọng nhất là ASEAN chúng ta cần phải giữ vững sự đồng thuận và phát huy vai trò, tiếng nói chủ đạo của mình trên những vấn đề về hòa bình, an ninh và phát triển ở khu vực, cũng như trong cấu trúc hợp tác khu vực đang định hình. Trước những biến chuyển nhanh chóng ở khu vực và trong quan hệ giữa các nước lớn, hơn bao giờ hết, ASEAN cần phải tăng cường sự đoàn kết, bảo đảm định hướng và lợi ích của Hiệp hội dựa trên các mục tiêu và nguyên tắc của Hiến chương. ASEAN cần ủng hộ và khuyến khích các đối tác nâng cao trách nhiệm, tham gia và đóng góp xây dựng cho hợp tác khu vực cũng như hỗ trợ ASEAN xây dựng cộng đồng, cùng nhau giải quyết các thách thức đang nổi lên ở khu vực, tuân thủ các nguyên tắc, chuẩn mực ứng xử đã có, vì các mục tiêu chung là hòa bình, ổn định, phát triển và thịnh vượng ở khu vực.
Đối với vấn đề Biển Đông, ASEAN nhất trí rằng hòa bình, ổn định, an ninh, an toàn và tự do hàng hải ở Biển Đông là lợi ích chung của khu vực và tất cả các nước; các bên liên quan cần giải quyết tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, kiềm chế, không sử dụng vũ lực; tuân thủ luật pháp quốc tế, Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển 1982. ASEAN càng cần phải tiếp tục đoàn kết, phát huy vai trò chủ đạo và tiếng nói chung về Biển Đông trên cơ sở Tuyên bố 6 Nguyên tắc của ASEAN; ủng hộ ASEAN-Trung Quốc thực hiện đầy đủ DOC và Tuyên bố chung Cấp cao kỷ niệm 10 năm DOC, sớm đạt được Bộ quy tắc COC.