Lá bài mới trên bầu trời Ukraine
Trong những năm gần đây, ngành công nghiệp quốc phòng Ukraine đẩy mạnh phát triển các dòng máy bay không người lái (UAV) đánh chặn nhằm bù đắp sự thiếu hụt của các tổ hợp phòng không truyền thống. Tại Triển lãm Quốc phòng và Hàng không vũ trụ (SAHA) 2026 diễn ra ở Istanbul (Thổ Nhĩ Kỳ), một mẫu UAV đánh chặn mới mang tên Chaklun Jet lần đầu được giới thiệu, gây chú ý nhờ sử dụng động cơ phản lực thay vì cấu hình điện quen thuộc.
Chaklun Jet là UAV cánh cố định cỡ nhỏ, điều khiển từ xa, sử dụng động cơ phản lực. Đây là hướng phát triển hoàn toàn khác so với các mẫu UAV trước đó cùng thương hiệu Chaklun.
Danh mục UAV Chaklun từng được công bố gồm: UAV trinh sát Chaklun nặng khoảng 32 kg, tầm hoạt động tới 120 km, tốc độ hành trình khoảng 100 km/h. UAV trinh sát - vận tải Chaklun-B 2.0 với thời gian bay tới 8 giờ, tầm hoạt động hơn 500 km. UAV tấn công Chaklun-V mang đầu đạn khoảng 20 kg, tầm hoạt động được công bố lên tới 700 km.

UAV Chaklun Jet gây chú ý với tham vọng đánh chặn mục tiêu trên không tốc độ cao. Ảnh: RIA
So với các mẫu trên, Chaklun Jet có thiết kế hoàn toàn mới, dù nhiều khả năng vẫn kế thừa một số công nghệ đã được phát triển trước đó. Về cấu hình khí động học, UAV này có thân dạng thon dài, mũi nhọn, cánh xuôi đặt thấp và cụm đuôi truyền thống. Quan sát bên ngoài cho thấy thân máy bay có thể được chế tạo bằng vật liệu composite nhằm giảm trọng lượng.
Chaklun Jet là mẫu UAV đánh chặn cỡ nhỏ với thiết kế khá gọn nhẹ, dài 1,65 m và sải cánh 1,5 m, phù hợp cho các nhiệm vụ đánh chặn tốc độ cao ở cự ly ngắn. UAV này có trọng lượng cất cánh tối đa 10,4 kg, trong đó phần tải trọng mang theo đạt 1,6 kg, đủ để mang đầu đạn nhỏ hoặc hệ thống tác chiến phục vụ nhiệm vụ đánh chặn.
Theo thông số công bố, thiết bị có thể đạt tốc độ tối đa 320 km/h, trong khi tốc độ hành trình ổn định ở mức 220 km/h. Trần bay tối đa khoảng 6.000 m, cho phép hoạt động ở độ cao tương đối lớn so với nhiều UAV cùng phân khúc. Thời gian hoạt động liên tục khoảng 40 phút, còn tầm tác chiến hiệu quả vào khoảng 30 km, chủ yếu bị giới hạn bởi khả năng duy trì kết nối điều khiển và truyền dữ liệu.
UAV phản lực mới của Ukraine lộ diện
Động cơ phản lực được bố trí ở phần đuôi thân. Do lực đẩy không đủ để tự cất cánh, Chaklun Jet phải sử dụng bệ kiểu máy phóng. Hệ thống điều khiển được cho là tích hợp nền tảng ChaklunLRS, bao gồm lái tự động, thiết bị điều khiển từ xa, hệ thống dẫn đường và camera quan sát phía trước. Nhà phát triển tuyên bố UAV có thể hoạt động qua các kênh liên lạc số và analog được mã hóa bảo mật, đồng thời sở hữu mức độ tự động hóa nhất định, bao gồm khả năng tự phát hiện và bám bắt mục tiêu.
Một điểm đáng chú ý khác là Chaklun Jet vẫn còn khá bí ẩn về cấu hình tác chiến thực tế. Nhà phát triển chưa công bố UAV này sử dụng loại đầu đạn nào cũng như phương thức tiêu diệt mục tiêu ra sao. Hiện nay, các UAV đánh chặn thường theo hai hướng chính, hoặc mang đầu đạn nổ phân mảnh để tiêu diệt mục tiêu ở cự ly gần; hoặc sử dụng phương thức đánh chặn động năng, tức lao thẳng vào mục tiêu để phá hủy bằng lực va chạm.
Với tải trọng mang theo 1,6 kg, Chaklun Jet về lý thuyết đủ khả năng mang một đầu đạn cỡ nhỏ, song cũng không loại trừ khả năng được thiết kế theo mô hình tự sát để tối ưu tốc độ và khả năng cơ động. Tuy nhiên, cho đến nay, phương án cụ thể vẫn chưa được hé lộ.
Sự xuất hiện của Chaklun Jet cũng phản ánh xu hướng mới trong cuộc đua UAV, khi các mục tiêu trên không ngày càng nhanh hơn và khó đánh chặn hơn. Trong bối cảnh đó, các UAV đánh chặn chạy điện hoặc sử dụng động cơ cánh quạt truyền thống ngày càng bộc lộ hạn chế, bởi khoảng thời gian để phát hiện, tiếp cận và tiêu diệt mục tiêu tốc độ cao là rất ngắn. Đây được xem là lý do khiến các UAV đánh chặn phản lực như Chaklun Jet bắt đầu xuất hiện, nhằm lấp khoảng trống mà các hệ thống đánh chặn chi phí thấp hiện nay chưa thể đáp ứng.
Chaklun Jet phản ánh cuộc đua UAV đang tăng tốc. Tuy nhiên, khả năng tác chiến thực sự của mẫu UAV này vẫn cần thời gian kiểm chứng.




