Tục lệ “Đầu năm mua muối, cuối năm mua dầu” trong ngày Tết quê tôi

Đã trở thành một tập tục từ xa xưa truyền lại, vào phiên chợ Tết cuối năm ở quê tôi, những hàng dầu hỏa, hàng muối lại tấp nập người mua.
Rộn ràng những phiên chợ Tết

Phiên chợ ngày Tết ở quê tôi có lẽ cùng với hàng quà, bánh, thực phẩm, quần áo thì hàng bán muối, bán dầu hỏa cũng được nhiều người tìm đến. Tuy nhiên ngày nay với sự phát triển của nền kinh tế, không mấy ai còn đi chợ ngày tết để mua dầu hỏa, mua muối như trước nữa.

Câu “thần chú” “Đầu năm mua muối, cuối năm mua dầu” của mẹ tôi vào mỗi dịp đi chợ phiên cuối năm luôn làm tôi nhớ về một thời bao cấp đầy khó khăn, gian khổ. Thời thơ bé đó tôi chỉ chờ đếnTết để được cùng mẹ dẫn đến hàng quà vặt, ngồi ăn bánh rán và chờ mẹ chạy đi xếp hàng mua dầu hỏa và muối.

Tục lệ “Đầu năm mua muối, cuối năm mua dầu” trong ngày Tết quê tôi
Phiên chợ Tết giờ người mua muối đã không còn nhiều

Tôi thường hỏi mẹ vì sao đầu năm phải mua muối và cuối năm phải mua dầu, mẹ thường nói đó là tập tục xa xưa các cụ truyền lại với mong muốn sang một năm mới gia đình sẽ làm ăn phát đạt, đủ đầy và hạnh phúc.

Năm nay làm năm thứ 20 tôi về quê chồng ăn tết cũng là nơi tôi sinh ra - Phủ Lạng Thương ( Lạng Giang, Bắc Giang ngày nay), cũng không nằm ngoài xu thế phát triển và hội nhập của đất nước, Lạng Giang giờ ngày càng hiện đại, sầm uất và đời sống của người dân ngày càng được cải thiện và đủ đầy. Tuy nhiên những nét truyền thống vốn có trong ngày tết vẫn được người dân nơi đây duy trì.

Mẹ chồng tôi nay đã ngoài 80, có lẽ lớp trẻ bây giờ đi chợ Tết chỉ để dạo chơi mua sắm và trang trí nhà cửa, còn việc mua dầu, mua muối chỉ có các cụ già còn nhớ đến.

Mẹ chồng tôi bảo, mua muối là mong muốn cầu bình an, đem tài lộc về cho gia đình. Vào ngày đầu tiên của năm mới, sau thời khắc Giao thừa, nhiều người có thói quen mua một gói muối để rước may mắn, tài lộc và sự ấm no cho cả năm.

Theo thời gian, tục mua muối đầu năm cũng có những biến đổi. Muối được đong vào các túi nhỏ có màu đỏ - màu của vận may. Kèm theo đó là một bao diêm hoặc cái bật lửa – tượng trưng cho sự đầm ấm, hòa hợp.

Tục lệ “Đầu năm mua muối, cuối năm mua dầu” trong ngày Tết quê tôi
Muối và gạo luôn là những lễ vật không thể thiếu trong lễ cúng gia tiên và thần linh được mẹ chồng tôi chuẩn bị kỹ lưỡng

“Ngày xưa, mỗi dịp gần tết, nhiều người đi bán muối rong qua khắp nẻo đường làng, với tiếng rao hết sức trong trẻo, hoặc họ gánh theo thúng muối bán ngay đầu làng, cổng đình, chùa, nghè của làng”, mẹ chồng tôi kể.

Theo nhà nghiên cứu văn hóa tâm linh Hoàng Anh Sướng, theo quan niệm, người ta gọi muối bán trong ngày đầu năm là “muối lộc”. Muối là thứ mặn, xua tà khí, loại bỏ xú uế. Mua muối đầu năm cũng có mang ý nghĩa trong văn hóa tình cảm. Nó thể hiện sự mặn mà, hài hòa trong các mối quan hệ giữa vợ chồng, con cái.

Trong đời sống sinh hoạt hàng ngày của người dân vùng đồng bằng phía Bắc, muối có một vị trí rất quan trọng, chỉ đứng sau gạo. Bát muối khi mua sẽ được đong đầy đến tận ngọn chứ không gại ngang miệng bát.

Do đó, trong tục thờ cúng thần linh của người Việt đặc biệt người vùng Đồng bằng Bắc Bộ thì luôn có muối và gạo đi kèm.

Còn “cuối năm mua dầu” lại mang ý nghĩa khác, ngày trước đèn dầu là vật dụng gắn liền với đời sống sinh hoạt của con người và cũng là biểu hiện cho những giá trị văn hóa độc đáo của dân tộc Việt Nam. Cùng với đó, trong văn hóa thờ cúng tâm linh, đèn dầu là một vật dụng quan trọng không thể thiếu được do vậy dầu thắp không thể thiếu dịp cuối năm- đây cũng là dịp để con cháu, gia đình thắp hương tưởng nhớ đến tổ tiên.

Thêm vào đó, dầu hỏa tượng trưng cho Lửa- đây là một trong những yếu tố quan trọng nhất với cuộc sống của con người. Nó vừa mang ý nghĩa tâm linh, vừa mang ý nghĩa phong thủy.

Về mặt đời sống tâm linh của người Việt, lửa có ý nghĩa như là cầu nối giữa thế giới người sống và thế giới người chết. Điều này được thể hiện rất rõ nét trong nghi thức dâng hương (thắp hương, đốt hương) của người Việt. Người Việt tin rằng, nén hương khi đốt lên như là một nhịp cầu vô hình kết nối hai thế giới hữu hình và vô hình với nhau.

Theo phong thủy, sử dụng ngọn đèn dầu còn coi như pháp khí bảo vệ, ngăn không cho các năng lượng xấu xâm nhập, và xua đuổi tà ma, bùa chú,… giúp cho những vong linh được thờ (thần thánh, gia tiên) không bị quấy phá hay ngăn cản không thể ngự được. Điều này sẽ giúp cho gia chủ được phù hộ và được hưởng nhiều tài lộc.

Đặc biệt, theo Ngũ hành tương sinh, trên bàn thờ của mỗi gia đình cần phải đảm bảo luôn luôn hội tụ đủ 5 yếu tố: Kim – Mộc – Thủy – Hỏa – Thổ. Dầu hỏa dùng để thắp đèn đại diện cho yếu tố Hỏa nó sẽ đảm bảo cân bằng đủ 5 yếu tố ngũ hành. Điều này sẽ giúp cho gia chủ nhận được nhiều phúc lộc, bình an, thuận hòa, không khí gia đình luôn hạnh phúc.

Tục lệ “Đầu năm mua muối, cuối năm mua dầu” trong ngày Tết quê tôi
Giờ đây mua dầu hỏa vào phiên chợ Tết chỉ còn người già là nhớ đến

Mặc dù phiên chợ Tết cuối năm quê tôi ngày càng đông đúc hơn, tuy nhiên mỗi năm những cụ già dừng chân ở hàng bán dầu hỏa, bán muối ngày càng ít đi. Có lẽ đúng như mẹ chồng tôi nói “Giờ chẳng còn mấy ai thắp đèn dầu dù chỉ là đèn thờ, còn muối bây giờ cũng ít sử dụng hơn xưa vì đã có những loại gia vị tiện lợi thay thế”.

Thu Hường
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: cuối năm mua dầu

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Đắk Lắk: Một trung tâm du lịch dừng kinh doanh dịch vụ cưỡi voi

Đắk Lắk: Một trung tâm du lịch dừng kinh doanh dịch vụ cưỡi voi

Từ ngày 10/2, Trung tâm Du lịch Cầu treo Buôn Đôn sẽ dừng hoạt động kinh doanh dịch vụ cưỡi voi và chuyển sang dịch vụ du lịch voi thân thiện với du khách.
Sắp diễn ra Triển lãm ảnh nghệ thuật vùng Đồng bằng sông Hồng

Sắp diễn ra Triển lãm ảnh nghệ thuật vùng Đồng bằng sông Hồng

Triển lãm ảnh nghệ thuật với chủ đề “Vùng Đồng bằng sông Hồng: Liên kết phát triển - Đổi mới sáng tạo - Xanh và Bền vững” sắp diễn ra tại tỉnh Quảng Ninh.
Tỷ phú Bill Gates hẹn hò với vợ của cố CEO Oracle Mark Hurd

Tỷ phú Bill Gates hẹn hò với vợ của cố CEO Oracle Mark Hurd

Tỷ phú Bill Gates được cho là đang hẹn hò Paula Hurd -vợ của cố CEO Oracle Mark Hurd khi xuất hiện cùng nhau tại chung kết đơn nam Giải Australia ở Melbourne.
Link xem trực tiếp, nhận định trận Hà Nội FC gặp Công an Hà Nội: Dấu hỏi cho tham vọng xưng đế?

Link xem trực tiếp, nhận định trận Hà Nội FC gặp Công an Hà Nội: Dấu hỏi cho tham vọng xưng đế?

Báo Công Thương cung cấp link xem trực tiếp, nhận định bóng đá trận CLB Hà Nội - Công an Hà Nội tại vòng 2 V-League 2023 vào lúc 19h15 ngày 9/2/2023.
Đừng làm mẹ cáu tập 18: Vy quyết định nói hết sự thật với mẹ chồng

Đừng làm mẹ cáu tập 18: Vy quyết định nói hết sự thật với mẹ chồng

Đừng làm mẹ cáu tập 18: Vy và Khôi quyết định đường ai nấy đi vì quá mệt mỏi, Hạnh muốn Trung có thêm thời gian suy nghĩ nghiêm túc về mối quan hệ này.

Tin cùng chuyên mục

Phần hai phim The Glory của diễn viên Song Hye Kyo gây tò mò

Phần hai phim The Glory của diễn viên Song Hye Kyo gây tò mò

Phần hai phim The Glory của Song Hye Kyo đang gây tò mò đối với khán giả khi Netflix đã tung bộ poster đi kèm với teaser dài hơn 1 phút.
Huấn luyện viên Park Hang Seo nhận bằng khen của Thủ tướng Việt Nam

Huấn luyện viên Park Hang Seo nhận bằng khen của Thủ tướng Việt Nam

Huấn luyện viên Park Hang-seo cùng trợ lý Lee Young-jin đã được nhận bằng khen của Thủ tướng Chính phủ và Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.
Ngày Sách và văn hóa đọc Việt Nam diễn ra từ 15/4 đến 1/5/2023

Ngày Sách và văn hóa đọc Việt Nam diễn ra từ 15/4 đến 1/5/2023

Ngày Sách và văn hóa đọc Việt Nam lần thứ hai năm 2023 góp phần xây dựng đời sống văn hóa tinh thần, phát huy những giá trị đạo đức, truyền thống hiếu học.
Ca sĩ Đức Phúc và nhóm nhạc 911 ra mắt ca khúc mới dịp lễ Valentine

Ca sĩ Đức Phúc và nhóm nhạc 911 ra mắt ca khúc mới dịp lễ Valentine

Ca sĩ Đức Phúc vừa công bố việc tác với nhóm nhạc 911 trong Em đồng ý - sản phẩm âm nhạc sẽ ra mắt vào dịp Valentine (14/2) năm nay.
Nam diễn viên Yoo Ah In bị điều tra vì nghi sử dụng chất cấm

Nam diễn viên Yoo Ah In bị điều tra vì nghi sử dụng chất cấm

Nam diễn viên Yoo Ah In đang bị điều tra vì nghi sử dụng chất cấm (propofol). Hiện, đại diện công ty quản lý của Yoo Ah In đã lên tiếng.
Lịch thi đấu trực tiếp vòng 2 V.League 2023 hôm nay ngày 9/2: Hà Tĩnh - Viettel, CAHN - Hà Nội

Lịch thi đấu trực tiếp vòng 2 V.League 2023 hôm nay ngày 9/2: Hà Tĩnh - Viettel, CAHN - Hà Nội

Lịch thi đấu trực tiếp vòng 2 V-League 2023, hai trận đấu vòng 2 V-League ngày 9/2 sẽ được phát sóng trực tiếp trên kênh VTV5 và FPT Play.
Kon Tum: Giải chạy marathon, bay dù lượn đầy thú vị và thử thách

Kon Tum: Giải chạy marathon, bay dù lượn đầy thú vị và thử thách

Giải chạy marathon và bay dù lượn nằm trong chuỗi sự kiện chào mừng kỷ niệm 110 năm ngày thành lập tỉnh Kon Tum (9/2/1913-9/2/2023).
Sức hút ca khúc “gây bão” See tình của Hoàng Thuỳ Linh

Sức hút ca khúc “gây bão” See tình của Hoàng Thuỳ Linh

Mấy ngày qua, ca khúc See tình của Hoàng Thùy Linh “gây bão” trên các nền tảng mạng xã hội khi liên tục được các sao quốc tế, người dùng mạng xã hội nhảy cover.
Phương Oanh khoe ảnh hậu trường làm

Phương Oanh khoe ảnh hậu trường làm 'phó nháy' cho Shark Bình

Phương Oanh khoe ảnh hậu trường đầu bù tóc rối, quần áo xộc xệch... vì mải mê làm phó nháy cho Shark Bình nhân chuyến cả hai lên Hà Giang du lịch.
Tuyên truyền kỷ niệm 80 năm ra đời “Đề cương về Văn hóa Việt Nam” (1943-2023)

Tuyên truyền kỷ niệm 80 năm ra đời “Đề cương về Văn hóa Việt Nam” (1943-2023)

Ban Tuyên giáo Trung ương ban hành công văn số 93-HD/BTGTW về hướng dẫn tuyên truyền kỷ niệm 80 năm ra đời “Đề cương về Văn hóa Việt Nam” (1943-2023).
Nhận định bóng đá MU và Leeds (03h00 ngày 9/2), Ngoại hạng Anh

Nhận định bóng đá MU và Leeds (03h00 ngày 9/2), Ngoại hạng Anh

Với một phong độ ấn tượng thời gian qua cùng lợi thế sân nhà, MU được dự đoán sẽ tạo ra một thế trận áp đảo và dễ dàng có 3 điểm trước Leeds.
Link xem trực tiếp, nhận định trận đấu giữa Bình Dương và Hoàng Anh Gia Lai, 19h15 ngày 8/2

Link xem trực tiếp, nhận định trận đấu giữa Bình Dương và Hoàng Anh Gia Lai, 19h15 ngày 8/2

Báo Công Thương cung cấp link xem trực tiếp, nhận định bóng đá trận Bình Dương và Hoàng Anh Gia Lai tại vòng 1 V-League 2023 vào lúc 19h15 ngày 5/2/2023.
Đừng nói khi yêu tâp 6: Leo Nguyễn và Tú tuyên chiến với nhau, Trang giới thiệu người yêu cho Ly

Đừng nói khi yêu tâp 6: Leo Nguyễn và Tú tuyên chiến với nhau, Trang giới thiệu người yêu cho Ly

Đừng nói khi yêu tập 6: Tú quyết tâm giữ lại phòng tập dù Quy nhiều lần gây sức ép. Anh tuyên chiến với Quy khi bị đưa vào đường cùng.
Thích thú "check-in" rạn đá phủ rêu xanh mướt tại thành phố Đà Nẵng

Thích thú "check-in" rạn đá phủ rêu xanh mướt tại thành phố Đà Nẵng

Rạn đá phủ rêu xanh mướt, nước biển trong xanh, bãi cát trắng mịn đã thu hút đông đảo người dân và du khách ghé thăm khi đến thành phố Đà Nẵng.
Lịch thi đấu trực tiếp vòng 2 V.League 2023 hôm nay ngày 8/2: Bình Dương - HAGL, TP. HCM - Hải Phòng

Lịch thi đấu trực tiếp vòng 2 V.League 2023 hôm nay ngày 8/2: Bình Dương - HAGL, TP. HCM - Hải Phòng

Lịch thi đấu trực tiếp vòng 2 V-League 2023, ba trận đấu vòng 2 V-League ngày 8/2 sẽ được phát sóng trực tiếp trên kênh HTV Thể thao và FPT Play.
Toàn cảnh vụ việc gây rúng động Ngoại hạng Anh của Man City

Toàn cảnh vụ việc gây rúng động Ngoại hạng Anh của Man City

Man City đã bị cáo buộc vi phạm luật công bằng tài chính tới hơn 100 lần trong gần 7 năm. Đây là sự vụ gây rúng động Ngoại hạng Anh.
Trấn Thành đăng ảnh chụp cùng diễn viên Go Kyung Pyo phim “Bỗng dưng trúng số”

Trấn Thành đăng ảnh chụp cùng diễn viên Go Kyung Pyo phim “Bỗng dưng trúng số”

Mới đây, trên trang cá nhân, diễn viên Trần Thành đã đăng ảnh chụp cùng Go Kyung Pyo và nhiều diễn viên, thành viên thuộc êkíp phim “Bỗng dưng trúng số”.
Choáng ngợp với vẻ đẹp siêu thực của biển mây tại Bà Nà

Choáng ngợp với vẻ đẹp siêu thực của biển mây tại Bà Nà

Những ngày đầu tháng 2, biển mây trắng xóa liên tục xuất hiện trên đỉnh Bà Nà đã tạo nên một khung cảnh choáng ngợp tựa xứ sở thần tiên.
Điện Biên: Lễ hội Hoa ban năm 2023 diễn ra từ ngày 10 - 13/3

Điện Biên: Lễ hội Hoa ban năm 2023 diễn ra từ ngày 10 - 13/3

Lễ hội Hoa Ban năm 2023 được tổ chức cùng với Ngày hội Văn hóa, Thể thao và Du lịch các dân tộc tỉnh Điện Biên lần thứ VII từ ngày 10 đến 13/3.
Hoàng Anh Gia Lai chính thức nộp đơn kiện VPF

Hoàng Anh Gia Lai chính thức nộp đơn kiện VPF

Trước những xung đột về điều kiện tài trợ, Câu lạc bộ Hoàng Anh Gia gửi đơn kiện Công ty Cổ phần bóng đá chuyên nghiệp Việt Nam (VPF) ra Tòa án.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động