Tin Khu Vực 
Ưu tiên nhà ở xã hội và lực lượng vũ trang nhân dân
Bộ Xây dựng vừa chính thức ban hành Quyết định số 651/QĐ-BXD ngày 05 tháng 5 năm 2026 về việc công bố các thủ tục hành chính mới, sửa đổi và bổ sung trong lĩnh vực nhà ở. Đây là một bước đi quan trọng nhằm cụ thể hóa các quy định của Luật Nhà ở 2023 và các Nghị định hướng dẫn thi hành, có hiệu lực thực tế từ ngày 09 tháng 02 năm 2026.
Một trong những điểm nhấn đáng chú ý nhất của cải cách lần này là việc ban hành mới hai thủ tục then chốt liên quan đến nhà ở cho lực lượng vũ trang nhân dân và nhà ở xã hội được đầu tư không bằng vốn đầu tư công. Quy định mới đã xác định rõ ràng trình tự thực hiện đối với cá nhân có nhu cầu mua, thuê mua hoặc thuê nhà ở lực lượng vũ trang nhân dân, bắt đầu từ việc nộp đơn đăng ký theo Mẫu số 03 cho đơn vị công tác. Các đơn vị trực thuộc Bộ Quốc phòng và Bộ Công an sẽ chịu trách nhiệm xét duyệt, lập danh sách đối tượng dự kiến và gửi về cơ quan chuyên môn để tổng hợp.
Nhiều quy định mới về mua nhà ở xã hội và nhà ở lực lượng vũ trang nhân dân từ năm 2026. Ảnh minh họa
Đáng chú ý, để đảm bảo tính công bằng và đúng đối tượng, danh sách này sẽ được gửi đến Sở Xây dựng địa phương nơi có dự án để kiểm tra xem người đăng ký đã từng được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở hay chưa. Thời hạn để Sở Xây dựng trả lời bằng văn bản là trong vòng 10 ngày. Sau khi có ý kiến từ địa phương, lãnh đạo Bộ Quốc phòng hoặc Bộ Công an sẽ phê duyệt danh sách đủ điều kiện và thông báo cho chủ đầu tư dự án để tiến hành ký kết hợp đồng. Toàn bộ thời gian giải quyết thủ tục này không quá 30 ngày kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ.
Về điều kiện thụ hưởng, Quyết định 651 đã chi tiết hóa các hạn mức thu nhập thực nhận hàng tháng để cá nhân được xét duyệt. Cụ thể, đối với người độc thân, thu nhập bình quân hàng tháng thực nhận không được quá 20 triệu đồng. Trường hợp người độc thân đang nuôi con dưới tuổi thành niên, hạn mức được nâng lên không quá 30 triệu đồng. Đối với những người đã kết hôn, tổng thu nhập của cả hai vợ chồng không được vượt quá 40 triệu đồng tính theo bảng lương do đơn vị nơi công tác xác nhận. Ngoài ra, điều kiện về thực trạng nhà ở cũng được quy định khắt khe, buộc đối tượng phải chưa có nhà ở thuộc sở hữu riêng hoặc nếu có thì diện tích bình quân đầu người phải thấp hơn 15 m2 sàn.
Song song đó, thủ tục bán và cho thuê nhà ở xã hội do tư nhân đầu tư cũng được minh bạch hóa. Người dân nộp hồ sơ cho chủ đầu tư và mỗi hộ gia đình chỉ được đăng ký tại một dự án trong cùng một thời điểm. Chủ đầu tư có trách nhiệm phối hợp với Sở Xây dựng để kiểm tra đối tượng và công khai danh sách hồ sơ đủ điều kiện trong vòng 30 ngày. Việc chuẩn hóa các mẫu đơn như Mẫu số 01 cho đăng ký nhà ở xã hội giúp người dân dễ dàng tiếp cận và thực hiện quyền lợi của mình.
Minh bạch hóa quản lý và chuyển đổi công năng nhà ở
Bên cạnh các quy định mới, Quyết định 651/QĐ-BXD cũng tập trung sửa đổi, bổ sung hàng loạt thủ tục nhằm tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và chính quyền địa phương, tiêu biểu là thủ tục chuyển đổi công năng nhà ở thuộc thẩm quyền của UBND cấp tỉnh. Theo quy định mới, chủ đầu tư dự án có nhu cầu chuyển đổi phải lập đề án chi tiết, nêu rõ lý do, sự cần thiết và phương án quản lý sau khi chuyển đổi. Một yêu cầu bắt buộc là nhà ở phải đã hoàn thành nghiệm thu đưa vào sử dụng nhưng chưa được bố trí sử dụng.
Việc chuyển đổi công năng phải tuân thủ nghiêm ngặt nguyên tắc phù hợp với chương trình phát triển nhà ở cấp tỉnh và không được gây thất thoát tài sản công. Quy trình thực hiện được rút ngắn đáng kể, Sở Xây dựng tiếp nhận hồ sơ và báo cáo UBND cấp tỉnh trong tối tối đa 10 ngày; sau đó UBND cấp tỉnh có thêm tối đa 20 ngày để xem xét và ban hành văn bản chấp thuận. Quy định này giúp linh hoạt hóa quỹ nhà ở, ví dụ như chuyển đổi từ nhà ở phục vụ tái định cư sang nhà ở xã hội hoặc ngược lại khi nhu cầu thực tế thay đổi.
Lĩnh vực quản lý nhà chung cư cũng nhận được sự quan tâm lớn với thủ tục thông báo đơn vị đủ điều kiện quản lý vận hành. Các đơn vị này phải đáp ứng điều kiện về bộ máy với đầy đủ các phòng ban kỹ thuật, bảo vệ, phòng cháy chữa cháy và nhân sự phải có chứng chỉ đào tạo chuyên môn theo quy định của Bộ Xây dựng. Sở Xây dựng sẽ kiểm tra và ban hành văn bản thông báo đủ điều kiện trong vòng 30 ngày kể từ khi nhận đủ hồ sơ.
Xem chi tiết Quyết định tại đây.
Quyết định 651/QĐ-BXD đã hướng dẫn chi tiết, giúp các bên liên quan từ cơ quan quản lý, chủ đầu tư đến người dân có cái nhìn rõ ràng và thực hiện đúng các quy định pháp luật. Việc đơn giản hóa quy trình và tăng cường hậu kiểm sẽ góp phần thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển lành mạnh và bền vững.