Quảng Ninh: Sử dụng hiệu quả tài nguyên, hướng tới phát triển bền vững

Phát biểu tại Diễn đàn Doanh nghiệp phát triển bền vững Việt Nam (VCSF) 2026 do Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức mới đây, ông Lê Văn Ánh, Phó Chủ tịch UBND TP. Quảng Ninh, nhấn mạnh, địa phương xác định phát triển không chỉ được đo bằng tốc độ tăng trưởng mà còn bằng năng suất lao động, chất lượng cuộc sống của người dân và việc bảo vệ môi trường.

Theo ông Lê Văn Ánh, TP. Quảng Ninh không thể tiếp tục duy trì mô hình tăng trưởng dựa chủ yếu vào vốn, lao động giá rẻ hay khai thác nhiều tài nguyên. Vì vậy, chuyển đổi mô hình tăng trưởng từ “nâu” sang “xanh” là sự thay đổi căn bản về phương thức phát triển, chuyển từ dựa vào khai thác tài nguyên sang nâng cao năng suất, hiệu quả trên nền tảng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, Quảng Ninh tập trung cơ cấu lại ngành công nghiệp chế biến, chế tạo theo hướng công nghệ cao; phát triển các khu công nghiệp sinh thái; hiện đại hóa ngành than gắn với bảo vệ môi trường. Đồng thời, địa phương thúc đẩy những động lực tăng trưởng xanh mới như kinh tế biển, logistics, kinh tế tuần hoàn và năng lượng sạch.

Đáng chú ý, trong chiến lược phát triển bền vững, Quảng Ninh chú trọng lồng ghép các tiêu chí về sản xuất và tiêu dùng bền vững vào hoạt động kinh tế - xã hội. Trong sản xuất, địa phương tăng cường kiểm soát việc sử dụng tài nguyên, giảm phát thải, góp phần nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.

Từ thực tiễn triển khai, đại diện TP. Quảng Ninh đề xuất ba nội dung trọng tâm nhằm thúc đẩy và nhân rộng các mô hình phát triển bền vững. Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, tạo không gian để địa phương chủ động thử nghiệm các mô hình kinh tế mới như kinh tế tuần hoàn, thị trường carbon và năng lượng sạch. Đây là cơ sở để phát huy tính chủ động, sáng tạo của địa phương trong khai thác các động lực tăng trưởng mới.

Bên cạnh đó, cần coi “xanh và bền vững” là tiêu chuẩn bắt buộc, đưa các tiêu chí sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm phát thải và tiêu dùng bền vững vào quá trình thẩm định các quyết định đầu tư công và đầu tư tư nhân. Qua đó, bảo đảm tăng trưởng kinh tế không đánh đổi bằng những chi phí môi trường trong tương lai.

Cùng với đó, Quảng Ninh đề xuất thiết lập cơ chế “đồng kiến tạo” giữa ba chủ thể gồm chính quyền, doanh nghiệp và cơ sở nghiên cứu. Sự liên kết này nhằm thúc đẩy chuyển giao tri thức, ứng dụng công nghệ, phát triển sản phẩm và tạo ra những giá trị tăng trưởng mới.

Những định hướng và đề xuất của Quảng Ninh cho thấy, sử dụng hiệu quả tài nguyên, đổi mới mô hình sản xuất và thúc đẩy tiêu dùng bền vững không chỉ là giải pháp bảo vệ môi trường mà còn là nền tảng để nâng cao chất lượng tăng trưởng, hướng tới phát triển kinh tế bền vững.

Theo Quyết định số 889/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình hành động quốc gia về sản xuất và tiêu dùng bền vững giai đoạn 2021 - 2030, một trong những mục tiêu đặt ra là 90% tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương xây dựng kế hoạch hành động thực hiện Chương trình hoặc lồng ghép nội dung thực hiện vào các văn bản chính sách, pháp luật tại địa phương.