Tin Khu Vực
Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những động lực quan trọng để nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của nền kinh tế. Điều này đặt ra yêu cầu mới đối với công tác đào tạo nhân lực, nhất là nhân lực kỹ thuật cho các ngành công nghiệp, trong đó có lĩnh vực dầu khí và năng lượng.
Sau gần 2 năm triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW, Trường Cao đẳng Dầu khí Việt Nam đã cụ thể hóa những yêu cầu này trong công tác đào tạo, ứng dụng công nghệ và gắn kết với doanh nghiệp như thế nào? Những kết quả nổi bật, khó khăn và định hướng của nhà trường trong thời gian tới ra sao?
Xung quanh vấn đề này, phóng viên Báo Công Thương đã có cuộc trao đổi với ông Lương Quốc Kông, Phó Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Dầu khí Việt Nam.
Ông Lương Quốc Kông, Phó Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Dầu khí Việt Nam.
Thay đổi tư duy đào tạo theo tinh thần Nghị quyết 57
- Thưa ông, sau gần 2 năm triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW, đâu là thay đổi lớn nhất trong tư duy đào tạo của Trường Cao đẳng Dầu khí Việt Nam?
Ông Lương Quốc Kông: Sau gần hai năm triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW, theo tôi, thay đổi lớn nhất không đơn thuần là chương trình hay phương pháp đào tạo, mà là thay đổi căn bản tư duy về đào tạo người lao động.
Mục đích cốt lõi của Nghị quyết 57-NQ/TW là tạo ra đột phá phát triển quốc gia dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Với PVCollege, sứ mệnh của chúng tôi là giúp người lao động Petrovietnam tiếp nhận, làm chủ và chuyển hóa những thành tựu khoa học, công nghệ thành năng suất lao động, hiệu quả sản xuất và những giá trị mới. Trong bối cảnh công nghệ thay đổi ngày càng nhanh, điều quan trọng không chỉ là dạy người lao động biết làm công việc hôm nay, mà phải giúp họ có năng lực học hỏi, cập nhật và thích nghi với công việc của ngày mai.
Đó cũng chính là triết lý đào tạo của PVCollege: “Dạy để làm - Dạy theo nhu cầu - Dạy để thích nghi với thời đại”. Dạy để làm là học xong phải làm được việc; dạy theo nhu cầu là đào tạo phải bắt đầu từ yêu cầu thực tế của doanh nghiệp và vị trí việc làm; còn dạy để thích nghi với thời đại là chuẩn bị cho người lao động năng lực tiếp cận, làm chủ công nghệ mới, phương thức sản xuất mới và những nghề nghiệp mới.
Vì vậy, với PVCollege, Nghị quyết 57 không chỉ thúc đẩy ứng dụng công nghệ hay chuyển đổi số trong đào tạo, mà quan trọng hơn là thúc đẩy chuyển đổi tư duy đào tạo: từ truyền đạt kiến thức sang kiến tạo năng lực thích ứng và phát triển liên tục cho người lao động.
PVCollege sử dụng nhiều mô hình mô phỏng động - dynamic simulation - để tái hiện các quá trình công nghệ và tình huống vận hành.
Xây dựng hệ sinh thái học tập số
- Nghị quyết 57 xác định làm chủ khoa học, công nghệ và chuyển đổi số là động lực phát triển. Với một ngôi trường đào tạo, PVCollege đã ứng dụng AI, dữ liệu hay công nghệ mô phỏng như thế nào vào hoạt động đào tạo? Đã có những kế hoạch đột phá gì trong tương lai, thưa ông?
Ông Lương Quốc Kông: Với PVCollege, chuyển đổi số không chỉ là số hóa bài giảng, mà là đưa công nghệ vào toàn bộ quá trình đào tạo và quản trị nhà trường. Trong đào tạo kỹ thuật, chúng tôi đã sử dụng nhiều mô hình mô phỏng động - dynamic simulation - để tái hiện các quá trình công nghệ và tình huống vận hành, từ hoạt động khoan ngoài khơi đến vận hành các nhà máy trên đất liền. Nhờ đó, người học có thể thực hành trong môi trường gần với thực tế, rèn luyện kỹ năng xử lý tình huống và nâng cao năng lực làm chủ công nghệ trước khi bước vào hiện trường.
PVCollege cũng đã xây dựng nền tảng đào tạo trực tuyến phục vụ người lao động trong toàn Petrovietnam. Đồng thời, 100% hoạt động quản lý của Nhà trường hiện được thực hiện trên các nền tảng số, giúp nâng cao tính minh bạch, khả năng kết nối và hiệu quả quản trị. Đến năm 2030, chúng tôi định hướng nâng cấp nền tảng đào tạo trực tuyến thành hệ thống quản trị tri thức của Petrovietnam, nơi tri thức, kinh nghiệm và bài học thực tiễn được tích lũy, chia sẻ và tái sử dụng trong toàn Tập đoàn.
Cùng với đó, AI sẽ được ứng dụng để cá nhân hóa học tập, hỗ trợ giảng viên, xây dựng học liệu và tư vấn lộ trình phát triển năng lực cho từng người lao động.
Mục tiêu cuối cùng là xây dựng một hệ sinh thái học tập số, nơi tri thức được tích lũy, công nghệ được làm chủ và năng lực của người lao động được nâng cấp liên tục.
- Ngành dầu khí đang chuyển dịch theo hướng số hóa, tự động hóa và phát triển năng lượng mới. Nhà trường đã điều chỉnh chương trình đào tạo như thế nào để sinh viên thích ứng với yêu cầu của thị trường lao động trong 5 - 10 năm tới?
Ông Lương Quốc Kông: Với PVCollege, để người học có thể thích ứng với thị trường lao động trong 5 - 10 năm tới, điều quan trọng nhất không phải là cố gắng dự báo chính xác mọi công nghệ sẽ xuất hiện, mà là trang bị cho họ năng lực học tập và thích nghi liên tục. Đây cũng chính là nội hàm của triết lý “Dạy để thích nghi với thời đại”.
Chúng tôi cho rằng, trước hết phải xây dựng văn hóa học tập suốt đời, đồng thời tạo ra hạ tầng để người lao động có thể học suốt đời. Vì vậy, chương trình đào tạo đang được thiết kế theo hướng linh hoạt hơn, chia thành các mô-đun nhỏ, học nhanh - ứng dụng nhanh - cập nhật nhanh. Phần lý thuyết được lựa chọn ở mức cần thiết, còn trọng tâm là rèn luyện kỹ năng, khả năng thực hành, giải quyết vấn đề và làm chủ công nghệ.
Song song với đó, PVCollege phát triển nền tảng đào tạo trực tuyến để người học có thể học mọi lúc, mọi nơi, giảm thời gian phải rời vị trí làm việc và dễ dàng cập nhật những kiến thức, kỹ năng mới. Trong bối cảnh số hóa, tự động hóa và năng lượng mới đang thay đổi rất nhanh ngành công nghiệp năng lượng, chúng tôi không chỉ chuẩn bị cho người học một công việc cụ thể, mà quan trọng hơn là chuẩn bị cho họ khả năng tự học, học lại và nâng cấp kỹ năng trong suốt cuộc đời nghề nghiệp.
Sinh viên PVCollege trong giờ thực hành.
Gỡ điểm nghẽn cơ chế, không để dự án chờ người vận hành
- Trong quá trình triển khai Nghị quyết 57, theo ông, rào cản lớn nhất đối với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp hiện nay là gì và đâu là vấn đề ưu tiên tháo gỡ để tạo bước đột phá?
Ông Lương Quốc Kông: Theo tôi, một trong những rào cản lớn nhất hiện nay là cơ chế mua sắm và đặt hàng đào tạo còn quá nặng về thủ tục thương mại. Một trường học được thành lập trong doanh nghiệp là để thực hiện sứ mệnh đào tạo, bồi dưỡng và phát triển nguồn nhân lực, không đặt mục tiêu lợi nhuận lên hàng đầu.
Tuy nhiên, để tổ chức một khóa học cho người lao động trong cùng hệ sinh thái, nhiều khi vẫn phải trải qua đầy đủ các bước chào giá, đấu thầu, thương thảo và thủ tục mua sắm rất chặt chẽ. Điều đó dẫn đến một nghịch lý: nguồn lực dành cho thủ tục thị trường đôi khi còn nhiều hơn nguồn lực dành trực tiếp cho đào tạo. Nếu được tháo gỡ một vấn đề, tôi mong có cơ chế đặt hàng đào tạo nội bộ phù hợp hơn, vẫn bảo đảm minh bạch, hiệu quả nhưng linh hoạt hơn. Khi đó, nhà trường có thể dành nhiều nguồn lực hơn cho chuyên môn, đổi mới chương trình và nâng cao chất lượng đào tạo.
- Nghị quyết 57 đặt mục tiêu đưa khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trở thành động lực tăng trưởng. Trong 5 năm tới, Trường Cao đẳng Dầu khí Việt Nam đặt mục tiêu gì để góp phần hiện thực hóa mục tiêu đó, đặc biệt trong đào tạo nguồn nhân lực cho ngành năng lượng và công nghiệp?
Ông Lương Quốc Kông: Trong 5 năm tới, PVCollege đặt mục tiêu trở thành trung tâm đào tạo nhân lực chất lượng cao cho Petrovietnam, góp phần đưa khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo vào trực tiếp hoạt động sản xuất, nâng cao năng suất lao động và đóng góp thiết thực vào mục tiêu Fortune Global 500 của Tập đoàn.
Nhà trường sẽ chuyển mạnh sang đào tạo theo nhu cầu doanh nghiệp, theo khung năng lực từng vị trí việc làm và theo chuẩn quốc tế; chủ động chuẩn bị đội ngũ vận hành cho 100% các dự án mới thuộc phạm vi được giao, đặc biệt trong các lĩnh vực điện khí, LNG, điện gió ngoài khơi, điện hạt nhân và hydro.
Đồng thời, PVCollege đẩy mạnh chuyển đổi số, đưa vào vận hành nền tảng đào tạo trực tuyến dùng chung từ năm 2027, ứng dụng AI và dữ liệu số trong đào tạo, từng bước hình thành hệ thống quản trị tri thức. Giai đoạn 2026 - 2030, Nhà trường đặt mục tiêu đào tạo trực tiếp 120.000 lượt người, đạt 550.000 lượt khóa học trực tuyến hoàn thành, với mục tiêu không để nhân lực không theo kịp công nghệ, không để dự án phải chờ người vận hành.
- Xin trân trọng cảm ơn ông!