Phát triển công nghiệp hóa chất theo hướng tập trung, hình thành các tổ hợp hóa chất có quy mô lớn

Đến năm 2030, tăng trưởng công nghiệp hóa chất đạt bình quân từ 10 - 11%/năm và tỷ trọng ngành công nghiệp hóa chất so với toàn ngành công nghiệp đạt 4-5%.
Ngành công nghiệp hóa chất hướng tới tăng trưởng xanh và kinh tế tuần hoàn Bộ Công Thương ban hành kế hoạch thực hiện Chiến lược phát triển ngành công nghiệp hoá chất

Đáp ứng nhu cầu trong nước

Báo cáo về tình hình phát triển ngành công nghiệp hóa chất thời gian qua, theo Cục Hóa chất (Bộ Công Thương), tổng sản lượng công nghiệp hoá chất Việt Nam hàng năm chiếm khoảng 10-11% tổng giá trị GDP ngành công nghiệp, lực lượng lao động chiếm gần 10% và có năng suất lao động cao 1,36 lần năng suất lao động trung bình của toàn ngành công nghiệp do có mức độ tự động hoá khá cao. Theo tính toán, sau khi các dự án đang triển khai hoàn thành và hoạt động ổn định, giá trị tổng sản lượng ngành công nghiệp hóa chất chiếm tỷ trọng từ 13-14% toàn ngành công nghiệp.

Phát triển ngành công nghiệp hóa chất tập trung hình thành các tổ hợp hóa chất có quy mô lớn
Phát triển ngành công nghiệp hóa chất tập trung hình thành các tổ hợp hóa chất có quy mô lớn

Trong số 10 ngành công nghiệp lớn nhất cả nước theo phân ngành cấp 2, công nghiệp hóa chất được xếp vào nhóm ngành thứ ba, chiếm tỷ trọng 2-5% GDP toàn ngành công nghiệp.

Cụ thể, bước đầu hình thành ngành công nghiệp hóa chất có cơ cấu tương đối hoàn chỉnh, bao gồm các lĩnh vực sản xuất chủ yếu như phân bón, hóa chất cơ bản, sản phẩm hóa dầu, sản phẩm cao su, hóa chất tiêu dùng…

Báo cáo của Cục Hóa chất cho thấy, các dự án mới, đặc biệt là các dự án hóa dầu, hóa dược, hóa chất cơ bản góp phần khiến cho chủng loại sản phẩm hóa chất trong nước sản xuất đa dạng hơn, tuy nhiên những sản phẩm công nghệ cao trong nước vẫn chưa sản xuất được, nguyên liệu đầu vào còn phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu. Như với ngành phân bón, trừ phân bón Kali và SA phải nhập khẩu do trong nước không có lợi thế về nguyên liệu, ngành phân bón Việt Nam đã cung cấp đủ cho các nhu cầu nội địa hầu hết các loại phân bón.

Về hoá chất cơ bản, Việt Nam chủ yếu mới sản xuất được một số sản phẩm hóa chất cơ bản vô cơ thông dụng như H2SO4, HCl, H3PO4, xút… Đối với hóa chất cơ bản hữu cơ trong nước hầu như chưa sản xuất được.

Đối với hoá dầu, hiện nay Việt Nam mới chỉ sản xuất được nhựa PVC, PP, phụ gia hoá dẻo DOP, xơ sợi tổng hợp từ các nguyên liệu trung gian nhập khẩu. Trong những năm gần đây, ngành hóa dầu được quan tâm đầu tư mạnh mẽ với nhiều dự án lớn như Nghi Sơn, Long Sơn, Hyosung và một số dự án dưới dạng tổ hợp công nghiệp (Tổ hợp công nghiệp hóa dầu Dung Quất, Nghi Sơn, Long Sơn, Hyosung); một số khu, cụm công nghiệp tập trung nhiều doanh nghiệp hóa chất như: Đình Vũ, Phú Mỹ - Cái Mép, khu công nghiệp Tằng Loỏng, Lào Cai...

Thu hút FDI vào công nghiệp hóa chất

Theo Cục Hóa chất, đối với việc thu hút đầu tư và ngành hóa chất, yếu tố công nghệ là cốt lõi. Một lý do nữa, ngành hóa chất hiện nay gặp khó trong đầu tư là vấn đề về vốn. Theo đó, các doanh nghiệp tư nhân sẽ khó có thể đáp ứng. Bên cạnh đó, ở Việt Nam doanh nghiệp còn dè dặt trong việc đầu tư, khi nguồn vốn quá lớn, khả năng làm chủ công nghệ còn yếu.

Một số chuyên gia kinh tế cũng chỉ ra, công nghiệp hóa chất đứng trước một số khó khăn như quan điểm nhận thức của một bộ phận dân cư, chính quyền địa phương về vị trí vai trò tiềm năng cũng như sự cần thiết phải phát triển công nghiệp hóa chất. Hiện công nghiệp hóa chất còn thiên về hướng an toàn e ngại sự cố hóa chất, sự cố môi trường cũng như ảnh hưởng đến chính trị, an toàn, an sinh xã hội. Vì vậy, thiếu các dự án có quy mô lớn công nghệ hiện đại, làm hạt nhân làm đầu tàu, thu hút các dự án vệ tinh.

Thêm nữa, hiện nay nhiều địa phương xem hóa chất là ngành nguy hiểm, có chủ trương không tiếp nhận các dự án hóa chất. Đây được coi là điểm nghẽn của phát triển công nghiệp hóa chất, đã có những dự án được địa phương tiếp nhận, đầu tư xây dựng bước đầu, nhưng sau đó lại phải dừng lại vì địa phương đánh giá thấy nguy cơ đến môi trường, phía địa phương đã chủ động đề nghị doanh nghiệp không đầu tiếp tục đầu tư nữa.

Hiện nay, trong ngành hóa chất, tại Việt Nam đã bước đầu hình thành một số Tổ hợp công nghiệp hóa dầu Dung Quất (Quảng Ngãi), Nghi Sơn (Thanh Hóa), Long Sơn, Hyosung (Bà Rịa – Vũng Tàu); một số khu, cụm công nghiệp tập trung nhiều doanh nghiệp hóa chất như: Khu Hóa chất hóa dầu Đình Vũ (Hải Phòng), Khu công nghiệp Phú Mỹ 3 (Bà Rịa – Vũng Tàu), khu công nghiệp Tằng Loỏng (Lào Cai)...

Lãnh đạo Cục Hoá chất cho biết, việc hình thành các khu công nghiệp hoá chất tập trung sẽ góp phần phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, tạo động lực cho phát triển công nghiệp hóa chất, hứa hẹn đem lại diện mạo mới cho ngành công nghiệp hóa chất Việt Nam về một ngành công nghiệp xanh và hiện đại.

Hiện nay, bước đầu đã có 5 địa phương là Quảng Ngãi, Thanh Hóa, Bà Rịa - Vũng Tàu, Ninh Thuận và Bình Thuận rất ủng hộ, và chủ trương thu hút xây dựng các khu công nghiệp hoá chất tập trung tại địa phương. Trong thời gian tới, Bộ Công Thương sẽ tích cực phối hợp với các bộ, ngành, địa phương tham mưu, đề xuất xây dựng khung khổ pháp luật, xây dựng các chính sách hỗ trợ đủ mạnh làm tiền đề cho ngành công nghiệp hóa chất phát triển thành ngành công nghiệp nền tảng hiện đại

Tại Chiến lược phát triển ngành công nghiệp hóa chất Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2040 nêu rõ, chuyển mạnh chính sách thu hút FDI trong lĩnh vực công nghiệp hóa chất từ số lượng sang chất lượng và có trọng tâm, trọng điểm, khuyến khích các dự án FDI đầu tư vào các lĩnh vực, sản phẩm ưu tiên, các dự án sử dụng công nghệ tiên tiến, hiện đại, thân thiện môi trường, mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội cao.

Hướng tới mục tiêu ngành công nghiệp nền tảng hiện đại

Quyết định số 726/QĐ-TTg ngày 16/6/2022 phê duyệt Chiến lược phát triển ngành công nghiệp hóa chất Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2040 (Chiến lược) với quan điểm phát triển nhanh, bền vững ngành công nghiệp hóa chất, ứng dụng công nghệ hiện đại, thân thiện với môi trường, hướng tới tăng trưởng xanh và kinh tế tuần hoàn…

Chiến lược nêu rõ, mục tiêu là đến năm 2040, công nghiệp hóa chất Việt Nam được phát triển với đa số các phân ngành có công nghệ tiên tiến chất lượng sản phẩm đạt tiêu chuẩn quốc tế, tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cần, sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả, cạnh tranh bình đẳng trong hội nhập quốc tế; bước đầu chủ động trong các khâu nghiên cứu, thiết kế, chế tạo, làm chủ công nghệ sản xuất một số sản phẩm chất lượng cao; phát huy nội lực, góp phần vào phát triển một nền kinh tế Việt Nam độc lập, tự chủ.

Cụ thể, phấn đấu tốc độ tăng trưởng công nghiệp ngành hóa chất đạt bình quân từ 10 - 11%/năm và tỷ trọng ngành công nghiệp hóa chất so với toàn ngành công nghiệp đạt khoảng 4 - 5% vào năm 2030; giai đoạn đến năm 2040, tốc độ tăng trưởng công nghiệp ngành hóa chất đạt bình quân từ 7 - 8%/năm và tỷ trọng ngành công nghiệp hóa chất so với toàn ngành công nghiệp duy trì khoảng 4-5%.

Đến năm 2040, đáp ứng được một phần nhu cầu trong nước các sản phẩm hóa chất cơ bản hữu cơ, sơn đặc chủng, pin - ắc quy công nghệ cao; nâng khả năng đáp ứng nhu cầu trong nước bình quân của các sản phẩm hóa dầu lên 60%, hoạt chất bảo vệ thực vật lên 50%, hóa chất cơ bản lên 80%, cao su kỹ thuật lên 50%, ắc quy lên 80%; phấn đấu nhịp độ tăng trưởng xuất khẩu bình quân 9-11%/năm trong thời kỳ 2021 - 2030, giai đoạn 2030 - 2040 tăng trưởng bình quân 7,5 - 9%/năm.

Chiến lược đề cập cụ thể, công nghiệp hóa chất Việt Nam phát triển theo hướng là một ngành công nghiệp nền tảng, hiện đại với cơ cấu ngành tương đối hoàn chỉnh gồm 10 phân ngành: phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, hóa dược, hóa dầu, hóa chất cơ bản (gồm cả tiền chất thuốc nổ và vật liệu nổ công nghiệp), các sản phẩm cao su, điện hóa, chất tẩy rửa, sơn - mực in, khí công nghiệp. Trong đó tập trung vào chiến lược phát triển một số phân ngành trọng điểm: hóa chất cơ bản, hóa dầu, cao su kỹ thuật, hóa dược và phân bón.

Phát triển công nghiệp hóa chất theo hướng tập trung, phù hợp với lợi thế của từng vùng, từng địa phương, không dàn đều theo địa giới hành chính, bảo đảm yêu cầu bảo vệ môi trường, quốc phòng, an ninh. Hình thành và phát huy hiệu quả các khu, cụm công nghiệp tập trung, các tổ hợp hóa chất có quy mô lớn để thu hút các dự án sản xuất hóa chất, các dự án sử dụng hóa chất để sản xuất trong các lĩnh vực khác, trung tâm logistics về hóa chất tại các địa điểm có quỹ đất đủ lớn, xa khu vực dân cư, gần cảng nước sâu, thuận tiện kết nối giao thông, khuyến khích các công nghệ tuần hoàn, sản phẩm, chất thải không sử dụng của nhà máy này làm nguyên liệu cho các nhà máy khác.

Ngày 16/5/2024, Bộ trưởng Bộ Công đã ký Quyết định số 1189/QĐ-BCT về việc Ban hành Kế hoạch thực hiện Chiến lược phát triển công nghiệp hóa chất Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2040.

Kế hoạch nhằm cụ thể hoá các yêu cầu tổ chức thực hiện Chiến lược phát triển công nghiệp hoá chất; thể hiện tính chủ động, sáng tạo của từng đơn vị và sự hợp tác giữa các đơn vị trong và ngoài ngành Công Thương trong việc thực hiện nhiệm vụ, giải pháp và đạt được mục tiêu đề ra tại Chiến lược phát triển công nghiệp hoá chất; Đồng thời, đảm bảo sự nhất quán với việc tổ chức thực hiện, các chương trình hành động của Chính phủ thực hiện các nghị quyết của Đảng, các chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của đất nước và ngành Công Thương trong từng thời kỳ.

Duy Anh
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: Cục Hóa chất (Bộ Công Thương)

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Lào Cai: Sản xuất công nghiệp tăng trưởng, sản phẩm chủ lực tiêu thụ thuận lợi

Lào Cai: Sản xuất công nghiệp tăng trưởng, sản phẩm chủ lực tiêu thụ thuận lợi

Trong 6 tháng đầu năm 2024, tình hình hoạt động sản xuất công nghiệp của tỉnh Lào Cai dù còn khó khăn nhưng vẫn trên đà tăng trưởng…
Tuyên Quang đề nghị tăng nguồn vốn hỗ trợ cho đầu tư hạ tầng cụm công nghiệp

Tuyên Quang đề nghị tăng nguồn vốn hỗ trợ cho đầu tư hạ tầng cụm công nghiệp

Phần lớn cụm công nghiệp trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang được đầu tư hạ tầng bằng nguồn ngân sách, tỉnh đề xuất tăng hỗ trợ nhằm hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật.
“Kích” sản xuất công nghiệp đạt mục tiêu tăng trưởng

“Kích” sản xuất công nghiệp đạt mục tiêu tăng trưởng

Với vai trò trụ cột của nền kinh tế, sản xuất công nghiệp đòi hỏi những lực đẩy mới mạnh mẽ, toàn diện hơn để hồi phục trong năm 2024.
Doanh nghiệp dệt may cần chính sách tín dụng linh hoạt hơn

Doanh nghiệp dệt may cần chính sách tín dụng linh hoạt hơn

Dù đơn hàng dồi dào hơn nhưng doanh nghiệp dệt may trong nước lại khó tiếp cận vốn vay cho nhập khẩu nguyên liệu phục vụ sản xuất.
Nam Định “dọn đường” cho phát triển công nghiệp

Nam Định “dọn đường” cho phát triển công nghiệp

UBND tỉnh Nam Định đang đẩy nhanh tiến độ phê duyệt chủ trương đầu tư, hoàn thiện hạ tầng khu công nghiệp nhằm thu hút các dự án sản xuất công nghiệp.

Tin cùng chuyên mục

Yếu tố nào hỗ trợ phục hồi tiêu thụ thép nửa cuối năm?

Yếu tố nào hỗ trợ phục hồi tiêu thụ thép nửa cuối năm?

Ngành thép đang ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực, đặc biệt với những nỗ lực tháo gỡ khó khăn trong lĩnh vực bất động sản, sự thúc đẩy đầu tư công.
Tiến dần đến sự ổn định của ngành công nghiệp ô tô Việt Nam

Tiến dần đến sự ổn định của ngành công nghiệp ô tô Việt Nam

Việt Nam đã và đang nỗ lực xây dựng một ngành công nghiệp ô tô với mục tiêu sản xuất thay thế nhập khẩu và từng bước tiến tới xuất khẩu.
Nhiều ông lớn “đổ bộ”, công nghiệp hỗ trợ Việt Nam cần tiếp sức

Nhiều ông lớn “đổ bộ”, công nghiệp hỗ trợ Việt Nam cần tiếp sức

Việc các tập đoàn đa quốc gia hàng từ điện tử, bán dẫn... đầu tư vào Việt Nam là tín hiệu đáng mừng, đồng thời là cơ hội cho ngành công nghiệp hỗ trợ.
Pháo tự hành 2S43 Malva của Nga lần đầu xuất hiện tại Ukraine có gì đặc biệt?

Pháo tự hành 2S43 Malva của Nga lần đầu xuất hiện tại Ukraine có gì đặc biệt?

Mới đây, phía Ukraine đã công khai bức ảnh chụp từ máy bay không người lái trinh sát tầm xa về pháo tự hành 2S43 Malva của quân đội Nga ở hướng Kharkov.
Nhận diện yếu tố sẽ tác động tới phát triển công nghiệp, thương mại

Nhận diện yếu tố sẽ tác động tới phát triển công nghiệp, thương mại

Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương đã nhận diện những yếu tố sẽ tác động tới phát triển công nghiệp, thương mại.
Đăk Nông vẫn còn lúng túng trong triển khai Nghị định 32 về quản lý, phát triển cụm công nghiệp

Đăk Nông vẫn còn lúng túng trong triển khai Nghị định 32 về quản lý, phát triển cụm công nghiệp

Nghị định 32 về quản lý, phát triển cụm công nghiệp đã có hiệu lực từ ngày 1/5 nhưng ngành Công Thương Đăk Nông còn lúng túng trong triển khai thực hiện.
HanoiPlas 2024: Hơn 200 doanh nghiệp giới thiệu máy móc, thiết bị công nghiệp nhựa và cao su

HanoiPlas 2024: Hơn 200 doanh nghiệp giới thiệu máy móc, thiết bị công nghiệp nhựa và cao su

Triển lãm Quốc tế lần thứ 12 về máy móc, thiết bị công nghiệp ngành nhựa, cao su (HanoiPlas 2024) quy tụ hơn 200 doanh nghiệp diễn ra từ 5-8/6.
PMI tháng 5/2024: Ngành sản xuất Việt Nam cải thiện nhẹ

PMI tháng 5/2024: Ngành sản xuất Việt Nam cải thiện nhẹ

Ngành sản xuất của Việt Nam không thay đổi khi đạt 50.3 trong tháng 5, cho thấy các điều kiện kinh doanh của ngành đã cải thiện nhẹ tháng thứ hai liên tiếp.
Khơi thông chính sách cho công nghiệp hỗ trợ

Khơi thông chính sách cho công nghiệp hỗ trợ

Là một trong những ngành công nghiệp quan trọng, nhưng công nghiệp hỗ trợ Việt Nam đang gặp khó và chưa có cơ chế, chính sách rõ ràng để phát triển tương xứng.
Khánh Hòa: Đề xuất tháo điểm nghẽn cho phát triển cụm công nghiệp

Khánh Hòa: Đề xuất tháo điểm nghẽn cho phát triển cụm công nghiệp

Mặc dù có chuyển biến tích cực song Khánh Hòa vẫn gặp khó trong công tác quản lý, phát triển cụm công nghiệp. Vậy địa phương đã đề xuất những gì để tháo gỡ?
Ngành công nghiệp tạo dựng vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu

Ngành công nghiệp tạo dựng vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu

Quá trình phát triển công nghiệp của Việt Nam trong tiến trình hội nhập đã đạt được những kết quả quan trọng, tạo dựng vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu.
Kiểm tra tình hình thực hiện công tác khuyến công, cụm công nghiệp tại Đắk Nông

Kiểm tra tình hình thực hiện công tác khuyến công, cụm công nghiệp tại Đắk Nông

Cục Công Thương địa phương tổ chức đoàn công tác làm việc với Sở Công Thương Đắk Nông về tình hình thực hiện công tác khuyến công, cụm công nghiệp trên địa bàn.
Doanh nghiệp dệt may tính toán “chốt” đơn hàng quý cuối của năm

Doanh nghiệp dệt may tính toán “chốt” đơn hàng quý cuối của năm

Dù các nhãn hàng vẫn đang thận trọng theo dõi thị trường nhưng doanh nghiệp dệt may được khuyến cáo tính toán đàm phán đơn hàng cho quý IV/2024.
Xuất khẩu điện thoại, linh kiện: Cần chú trọng tới sản phẩm cốt lõi, tạo sức đột phá

Xuất khẩu điện thoại, linh kiện: Cần chú trọng tới sản phẩm cốt lõi, tạo sức đột phá

Mảng điện thoại, linh kiện tiếp tục thể hiện là điểm sáng nhất trong các mặt hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam.
Tỷ lệ cụm công nghiệp có hệ thống xử lý nước thải không cao: Trách nhiệm thuộc về ai?

Tỷ lệ cụm công nghiệp có hệ thống xử lý nước thải không cao: Trách nhiệm thuộc về ai?

Số cụm công nghiệp có hệ thống xử lý nước thải hiện chiếm 30,6% số cụm đang hoạt động, đây tuy là con số thấp nhưng đã cải thiện đáng kể so với những năm trước.
Vĩnh Phúc: Sản xuất công nghiệp đạt chuỗi tăng 3 tháng liên tiếp

Vĩnh Phúc: Sản xuất công nghiệp đạt chuỗi tăng 3 tháng liên tiếp

Sau khi sụt giảm 5,75% vào tháng 2/2024, chỉ số IIP trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc có chuỗi 3 tháng tăng liên tiếp với mức tăng lần lượt 0,37%; 12,71% và 11,06%.
TP. Hồ Chí Minh: Chỉ số sản xuất công nghiệp tăng cao nhất trong 3 năm

TP. Hồ Chí Minh: Chỉ số sản xuất công nghiệp tăng cao nhất trong 3 năm

Tại TP. Hồ Chí Minh, trong 5 tháng đầu năm 2024, chỉ số sản xuất toàn ngành công nghiệp tăng trưởng 5,3% so với cùng ky, tăng cao nhất trong 3 năm trở lại đây.
Ngành dệt may, da giày: Phát triển thị trường mới nhưng không “nới cũ”

Ngành dệt may, da giày: Phát triển thị trường mới nhưng không “nới cũ”

Đa dạng thị trường xuất khẩu, phát triển bền vững là những giải pháp quan trọng Bộ Công Thương đã và đang hỗ trợ cho ngành dệt may, da giày.
Chỉ số sản xuất công nghiệp tháng 5 tăng 8,9% so với cùng kỳ

Chỉ số sản xuất công nghiệp tháng 5 tăng 8,9% so với cùng kỳ

Sản xuất công nghiệp tháng 5 tiếp tục xu hướng tăng trưởng, theo đó IIP tháng 5 tăng 3,9% so với tháng trước và tăng 8,9% so với cùng kỳ.
Quảng Bình: 52 sản phẩm đạt tiêu chí sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu

Quảng Bình: 52 sản phẩm đạt tiêu chí sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu

Chiều ngày 28/5, Hội đồng bình chọn sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu tỉnh Quảng Bình đã lựa chọn 52 sản phẩm đạt tiêu chí.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động