OCOP Lâm Đồng: Mở rộng quy mô, nâng tầm chất lượng

Nền tảng sản xuất lớn từ kinh tế tập thể và công nghệ cao

Trong quá trình tái cơ cấu ngành nông nghiệp, tỉnh Lâm Đồng đang từng bước chuyển từ phát triển theo chiều rộng sang chiều sâu, lấy chất lượng, tiêu chuẩn và thị trường làm trung tâm. Kinh tế tập thể, ứng dụng khoa học - công nghệ và Chương trình OCOP được xác định là những trụ cột quan trọng để nâng cao giá trị và sức cạnh tranh của nông sản địa phương.

Theo ông Lê Quang Dần - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng, việc phát triển kinh tế tập thể và OCOP đã góp phần tổ chức lại sản xuất nông nghiệp, từng bước khắc phục tình trạng manh mún, nhỏ lẻ, hình thành các vùng sản xuất tập trung gắn với chuỗi giá trị, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường.

Hiện nay, toàn tỉnh Lâm Đồng có 8 liên hiệp hợp tác xã, 959 hợp tác xã nông nghiệp và 1.290 tổ hợp tác đang hoạt động; cùng với đó là 10 làng nghề, 14 làng nghề truyền thống và 4 nghề truyền thống được công nhận. Đây là lực lượng nòng cốt trong tổ chức sản xuất nông nghiệp theo hướng hàng hóa, quy mô lớn.

Đáng chú ý, địa phương đã hình thành 16 vùng sản xuất trồng trọt và 9 doanh nghiệp ứng dụng nông nghiệp công nghệ cao được công nhận; hơn 107 nghìn ha sản xuất nông nghiệp công nghệ cao và 149,7 nghìn ha sản xuất an toàn đạt các tiêu chuẩn chứng nhận. Toàn tỉnh hiện có 960 mã số vùng trồng xuất khẩu với tổng diện tích hơn 39,3 nghìn ha và 338 mã cơ sở đóng gói, đáp ứng yêu cầu của các thị trường lớn trên thế giới; bên cạnh đó là 271 mã vùng trồng nội địa với diện tích 2.638 ha cho nhiều đối tượng cây trồng.

Trong lĩnh vực chăn nuôi, đàn bò sữa của Lâm Đồng đạt khoảng 27,3 nghìn con, sản lượng sữa đạt 120 nghìn tấn/năm, góp phần đa dạng hóa cơ cấu nông nghiệp và nâng cao giá trị ngành hàng.

Cùng với sản xuất, hệ thống sơ chế, chế biến nông, lâm, thủy sản tiếp tục được đầu tư với 2.699 cơ sở, trong đó có 563 cơ sở chế biến quy mô doanh nghiệp, tạo nền tảng quan trọng cho phát triển chuỗi giá trị và xuất khẩu bền vững.

Tăng cường kiểm soát chất lượng, quảng bá và bảo hộ thương hiệu

Thực tiễn cho thấy, nhiều doanh nghiệp tại Lâm Đồng đang đóng vai trò hạt nhân trong liên kết sản xuất, ứng dụng công nghệ và xây dựng thương hiệu nông sản.

Tiêu biểu là Công ty TNHH sản xuất và thương mại nông sản Phong Thúy, chuyên sản xuất, cung ứng rau, củ, quả an toàn với hệ thống phân phối tập trung tại TP. Hồ Chí Minh. Hiện doanh nghiệp có quy mô sản xuất hơn 130 ha, trong đó 75 ha liên kết với hàng chục nông hộ, hợp tác xã, hằng năm cung cấp ra thị trường hơn 12 nghìn tấn sản phẩm. Ông Nguyễn Hồng Phong - Giám đốc Công ty cho biết, toàn bộ diện tích sản xuất và liên kết đã đạt chứng nhận VietGAP; doanh nghiệp đang hoàn thiện lộ trình nâng cấp lên GlobalGAP, triển khai hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử, quản lý chất lượng và an toàn thực phẩm, đáp ứng yêu cầu thị trường trong nước và xuất khẩu.

Trong khi đó, Công ty TNHH Nông sản Viên Sơn liên kết với hơn 500 nông hộ để xây dựng vùng nguyên liệu chuẩn hóa phục vụ chế biến và xuất khẩu. Với gần 20 năm kinh nghiệm, doanh nghiệp đã xây dựng được hệ thống xuất khẩu ổn định sang Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan (Trung Quốc), EU và Đông Nam Á; riêng năm 2024, sản lượng xuất khẩu đạt 6.000 tấn. Theo ông Nguyễn Duy Đa - Giám đốc Công ty, việc đầu tư khoa học - công nghệ, truy xuất nguồn gốc là điều kiện quan trọng để khẳng định uy tín sản phẩm và tự tin tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu.

Hiện nay, nhiều trang trại và hợp tác xã tại Lâm Đồng đã ứng dụng đồng bộ công nghệ cao, tự động hóa và LOT(mã lô hàng hóa) trong sản xuất, từ điều tiết ánh sáng, dinh dưỡng, nước tưới đến phân tích dữ liệu môi trường. 

Để bảo đảm chất lượng và an toàn thực phẩm, ngành nông nghiệp Lâm Đồng chú trọng phát triển sản xuất theo các tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP, hữu cơ; đồng thời tăng cường kiểm soát chất lượng từ khâu sản xuất đến chế biến, tiêu thụ. Theo bà Nguyễn Thùy Quý Tú - Chi Cục trưởng Chi cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường tỉnh Lâm Đồng, nhờ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong truy xuất nguồn gốc, tỷ lệ mẫu nông sản không đạt chất lượng năm 2025 chỉ còn 0,92%.

Cùng với đó, công tác xây dựng và bảo hộ thương hiệu được đặc biệt quan tâm. Hiện Lâm Đồng có 89 nhãn hiệu được Cục Sở hữu trí tuệ cấp giấy chứng nhận, gồm 39 nhãn hiệu chứng nhận, 47 nhãn hiệu tập thể và 3 chỉ dẫn địa lý. Tỉnh đã đăng ký thành công nhãn hiệu “Rau Đà Lạt” tại thị trường Trung Quốc, Singapore và “Trà B’Lao” tại Trung Quốc, Nhật Bản; trong năm 2025 tiếp tục triển khai đăng ký nhãn hiệu “Đà Lạt - kết tinh kỳ diệu từ đất lành” tại Hàn Quốc và Nhật Bản.

Chương trình OCOP tiếp tục được xác định là chương trình kinh tế quan trọng ở khu vực nông thôn. Đến hết năm 2025, toàn tỉnh có khoảng 934 sản phẩm OCOP, gồm 844 sản phẩm 3 sao, 90 sản phẩm 4 sao; trong đó 7 sản phẩm đang trình đánh giá nâng hạng 5 sao.

Ở góc độ thị trường, ông Nguyễn Văn Khánh - Phó Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Lâm Đồng cho biết, ngành Công Thương sẽ tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã đầu tư hạ tầng thương mại, mở rộng hệ thống phân phối, đẩy mạnh kết nối cung cầu, xúc tiến thương mại trong và ngoài tỉnh, đưa nông sản, sản phẩm OCOP chất lượng cao đến người tiêu dùng.

Song song đó, tỉnh đã xây dựng 4 điểm giới thiệu và bán sản phẩm OCOP từ nguồn ngân sách địa phương, góp phần quảng bá thương hiệu và kết nối tiêu thụ nông sản. Thời gian tới, Lâm Đồng tiếp tục đẩy mạnh đầu tư chế biến sâu, tận dụng hiệu quả các Hiệp định thương mại tự do song phương, đa phương để mở rộng thị trường, nâng cao giá trị gia tăng và khẳng định vị thế nông sản địa phương trên thị trường trong nước và quốc tế.

Nông nghiệp Lâm Đồng đứng đầu cả nước với quy mô và tiêu chuẩn hóa: 107 nghìn ha nông nghiệp công nghệ cao; 149,7 nghìn ha sản xuất an toàn đạt chứng nhận; 960 mã vùng trồng xuất khẩu, 338 mã cơ sở đóng gói; 2.699 cơ sở sơ chế, chế biến nông - lâm - thủy sản; 27,3 nghìn con bò sữa, sản lượng 120 nghìn tấn/năm.