Tin Khu Vực 
CôngThương - Đây là nhận xét của bà Vũ Xuân Nguyệt Hồng- Viện phó Viện Nghiên cứu Quản lý kinh tế Trung ương- tại Hội thảo Tăng trưởng xanh và chính sách tài khóa nhiên liệu hóa thạch ở Việt Nam diễn ra sáng nay (18/6), tại Hà Nội.
Theo cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA), trợ cấp nhiên liệu hóa thạch ở Việt Nam dao động từ 1,2 tỷ đến 4,49 tỷ USD mỗi năm. Việc trợ cấp này dẫn đến nguồn thu của Chính phủ bị suy giảm đáng kể và khoản nợ ngày càng tăng của các doanh nghiệp nhà nước trong ngành năng lượng. Mặc dù, Việt Nam đã có cam kết về cải cách giá và ngành năng lượng, cũng như giá bán lẻ trung bình đã tăng lên đáng kể, song giá điện vẫn gần như không thay đổi trong giai đoạn 2008- 2013 và thấp hơn so với giai đoạn 2002- 2007 nếu tính toán theo giá cố định năm 2002 (có điều chỉnh lạm phát).
Đại diện Chương trình Phát triển Liên Hiệp Quốc tại Việt Nam cho rằng, giá năng lượng ở Việt Nam hiện đang thấp so với mức giá thế giới. Bởi lẽ lĩnh vực này đang được Việt Nam kiểm soát giá (trợ giá) và đánh thuế môi trường thấp. Cải cách chính sách tài khóa nhiên liệu hóa thạch cần nhiều hơn chứ không chỉ đơn thuần là tăng giá. Điều quan trọng là phải cải cách ngành năng lượng toàn diện. Theo đó, đối với ngành điện cần tăng cường cạnh tranh trên thị trường, cải thiện tính minh bạch của cơ chế định giá và áp giá điện theo hướng phản ánh đủ chi phí và có thể tiên liệu, tăng cường điều tiết thị trường điện, đưa vào khuyến khích để thu hút đầu tư điện tái tạo lên lưới, tiến tới định giá carbon…
Trong khi lợi ích và sự cần thiết của cải cách tài khóa nhiên liệu hóa thạch có thể đã rõ ràng đối với các nhà hoạch định chính sách và chuyên gia thì sự thấu hiểu đối với quá trình này không được chia sẻ bởi tất cả mọi người nhất là nhóm có thu nhập thấp và nhiều doanh nghiệp sử dụng nhiều năng lượng. Vì vậy, truyền thông sẽ có vai trò trung tâm trong quá trình này, nhằm nâng cao nhận thức của hộ và doanh nghiệp về chi phí của trợ giá và những lợi ích của việc cải cách tài khóa nhiên liệu hóa thạch toàn diện, bao gồm định giá carbon.
Chiến lược tăng trưởng xanh đề ra một số giải pháp về chính sách tài khóa nhiên liệu hóa thạch bao gồm áp dụng công cụ thị trường để cải thiện cơ cấu sử dụng nguồn năng lượng, cải thiện hiệu quả sử dụng năng lượng, xây dựng và thực hiện lộ trình xóa bỏ trợ cấp nhiên liệu hóa thạch… Trong phạm vi ngành năng lượng và chính sách tài khóa với nhiên liệu hóa thạch tập trung vào việc từng bước mở cửa thị trường năng lượng hình thành thị trường năng lượng cạnh tranh, thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm hiệu quả, sản xuất và tiêu thụ năng lượng mới và tái tạo…
Tuy nhiên, theo bà Hồng, vẫn còn nhiều thách thức ở phía trước đối với quá trình cải cách tài khóa nhiên liệu hóa thạch như việc Nhà nước vẫn duy trì nhiều dạng trợ cấp đối với nhiên liệu hóa thạch cả dưới dạng trực tiếp và gián tiếp. Nhà nước đã áp dụng một số công cụ kinh tế gắn với chi phí môi trường và xã hội vào giá năng lượng nhưng chưa đầy đủ. Vì vậy, cải cách tài khóa năng lượng hóa thạch không thể tách rời cải cách doanh nghiệp nhà nước.