Nghị quyết 18-NQ/TW: Bảo đảm hài hòa lợi ích, đặt người dân là trung tâm

Nghị quyết 18-NQ/TW về đất đai bảo đảm hài hòa được lợi ích giữa người dân, nhà đầu tư và nhà nước với phương châm không ai bị bỏ lại phía sau
Sửa đổi Luật Đất đai 2013 sau khi có Nghị quyết 18-NQ/TW: Xử lý triệt để các chồng chéo về pháp luật

Ngày 16/6/2022, tại Hội nghị lần thứ 5, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII đã ban hành Nghị quyết số 18-NQ/TW về "Tiếp tục đổi mới, hoàn thiện thể chế, chính sách, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý và sử dụng đất, tạo động lực đưa nước ta trở thành nước phát triển có thu nhập cao". Các nội dung của Nghị quyết 18-NQ/TW được cả xã hội và người dân đón nhận với kỳ vọng sẽ hạn chế được những bất cập trong chính sách, quản lý đất đai tồn tại nhiều năm qua, thúc đẩy quan hệ thị trường phát triển.

Tạo minh bạch trong bồi thường, thu hồi đất

Có thể thế rằng, sau gần 10 năm tổ chức thi hành Luật Đất đai 2013 đã bộc lộ nhiều tồn tại, han chế. Trong đó, việc thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư chưa đảm bảo hài hòa giữa lợi ích giữa Nhà nước, người có đất thu hồi và nhà đầu tư, dẫn đến tình trạng vi phạm pháp luật về đất đai diễn ra tại nhiều địa phương; tranh chấp, khiếu nại, tố cáo về đất đai diễn biến phức tạp; tỷ lệ đơn thư khiếu nại liên quan đất đai cao; số vụ án liên quan đất đai chiếm trên tỉ lệ lớn trong tổng số vụ án được xét xử hàng năm. Điển hình, đơn thư khiếu nại, tố cáo có liên quan đến đất đai vẫn chiếm tỉ lệ cao trong tổng số các đơn thư khiếu nại, tố cáo (trên 60%). Các vụ án hành chính liên quan đến đất đai có xu hướng tăng liên tục từ mức chiếm 64,2% tổng số các vụ án về hành chính năm 2015 lên trên 80% năm 2020. Số lượng thụ lý, giải quyết các vụ án dân sự, kinh doanh thương mại liên quan đến đất đai chiếm 75% tổng số các vụ án. Có nhiều vụ án đặc biệt nghiêm trọng, liên quan đến nhiều tổ chức, nhiều người...

Đánh giá cũng cho thấy, những khiếu kiện liên quan đất đai đã, đang và sẽ gây bất ổn cho tình hình kinh tế - xã hội tại nhiều địa phương trên cả nước. Phải chăng điều này xuất phát một phần khá lớn từ việc chúng ta chưa thật sự chú trọng đến quyền lợi của người dân – người có đất bị thu hồi?

Để đảm bảo lợi ích của người dân, Nghị quyết 18/NQ-TW đã chỉ rõ giải pháp phải là “chỉ được thực hiện sau khi phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được phê duyệt. Đối với trường hợp thu hồi đất mà phải bố trí tái định cư thì phải hoàn thành bố trí tái định cư trước khi thu hồi đất. Việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư phải đi trước một bước, bảo đảm công khai, minh bạch, hài hòa lợi ích của Nhà nước, người có đất bị thu hồi và nhà đầu tư theo quy định của Hiến pháp và pháp luật; có quy định cụ thể về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư để sau khi thu hồi đất thì người dân có đất bị thu hồi phải có chỗ ở, bảo đảm cuộc sống bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ”.

Nghị quyết 18-NQ/TW: Bảo đảm hài hòa lợi ích, đặt người dân là trung tâm
Dự án Khu dân cư xã Mỹ Khánh, Long Xuyên, An Giang là đã bảo đảm được quyền lợi của người dân theo tinh thần Nghị quyết 18-NQ/TW khi chủ đầu tư tư thỏa thuận bồi thường với người dân

Việc đưa những nội dung này vào Nghị quyết sẽ bảo đảm hơn quyền lợi, đời sống và sinh kế của người dân sẽ được đảm bảo hơn trong trường hợp nhà nước thu hồi đất. Tình trạng bỏ hoang đất nông nghiệp và tâm lý sợ mất đất sẽ được khắc phục, người dân sẽ an tâm hơn khi có cơ chế cho thuê quyền sử dụng đất do có chính sách phát triển thị trường cho thuê đất nông nghiệp; đất đai sẽ được sử dụng tiết kiệm, đúng mục đích khi các chính sách về thuế sử dụng đất được hoàn thiện.

Một trong những vấn đề gây bức xúc cho người dân và gián tiếp làm phát sinh nhiều vụ án về tham ô, tham nhũng là vấn đề về khung giá đất được sử dụng khi bồi thường, giải phóng mặt bằng thì giá đất được xác định thường thấp hơn rất nhiều so với giá đất trên thị trường. Có nhiều trường hợp người dân khi bị Nhà nước thu hồi đất, số tiền bồi thường mà người dân nhận được không đủ để mua một suất tái định cư mới, cuộc sống rơi vào tình trạng khó khăn, cực khổ. Từ đó gây nên những bức xúc trong xã hội, người dân không tin vào Nhà nước, quyền lợi của các bên không được cân bằng. Để khắc phục điều này, Nghị quyết đã yêu cầu “Bỏ khung giá đất, có cơ chế, phương pháp xác định giá đất theo nguyên tắc thị trường”. Nếu thể chế được nội dung này của Nghị quyết vào trong Luật thì rõ ràng, chúng ta sẽ hài hòa được lợi ích của ngươi bị thu hồi đất và nhà đầu tư, nhà nước.

Còn đối với nhà đầu tư, thì họ sẽ chủ động hơn trong sản xuất và kinh doanh bởi họ biết theo tinh thần của nghị quyết thì “việc giao đất, cho thuê đất chủ yếu thông qua đầu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu dự án có sử dụng đất…đảm bảo công khai minh bạch”; nhà đầu tư được quyền tiếp cận đất đai linh hoạt với chính sách mở rộng hạn mức và đối tượng nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất nông nghiệp và thị trường cho thuê đất nông nghiệp được phát triển. Ngoài ra, nhà đầu tư còn được giảm chi phi sử dụng đất khi thủ tục hành chính về đất đai được cải thiện và đơn giản hóa, rút ngắn thời gian. Như vậy, lợi ích của nhà đầu tư cũng được đảm bảo.

Đối với Nhà nước, với việc hoàn thiện các thể chế, chính sách về pháp luật đất đai đồng bộ hóa theo đúng tinh thần Nghị quyết này thì Nhà nước sẽ tăng được nguồn thu ngân sách khi đấu giá đất, áp dụng chính sách thuế mới về đất đai. Đặc biệt quan trọng là Nhà nước sẽ đảm bảo được sự ổn định và công bằng xã hội khi giải quyết được vấn đề đất ở, đất sản xuất cho đồng bào dân tộc thiểu số; đảm bảo được quỹ đất cho các chương trình nhà ở xã hội. Khai thác hiệu quả và triệt để nguồn lực về đất đai. Hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai sẽ được nâng cao khi công tác quy hoạch sử dụng đất được đổi mới; cơ sở dữ liệu, hệ thống thông tin về đất đại được hiện đại hóa…. Tình hình an ninh, xã hội cũng được đảm bảo hơn nhiều khi kéo giảm được các vụ việc khiếu kiện liên quan đất đai trên cả nước.

Sớm tháo gỡ những “nút thắt”

Xung quanh Dự án Luật đất đai, để hoàn thiện thể chế, chính sách về đất đai phù hợp với thể chế phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa; giải quyết tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn trong các chính sách, pháp luật có liên quan đến đất đai; đã có nhiều đề xuất, kiến nghị được đưa ra.

Liên quan các quy định về bồi thường, tái định cư: Kiến nghị xem xét, điều chỉnh lại giá bồi thường đất sao cho phù hợp hài hòa giữa lợi ích của Nhà nước, tổ chức và người dân, bổ sung tiền đủ để mua 1 suất đất tái định cư trong trường hợp tiền bồi thường không đủ để mua suất tái định cư. Thống nhất quy định giữa luật và nghị định (Nghị định 47/2014/1NĐ-CP) để xác định “khoản hỗ trợ” có được cộng vào tiền bồi thường về đất để xác định khoản hỗ trợ tái định cư hay không; Quy định cụ thể thành viên, nhiệm vụ và quyền hạn của Hội đồng bồi thường và hỗ trợ tái định cư, quy định rõ cơ chế phối hợp với các đơn vị khác làm cơ sở để tổ chức thực hiện thống nhất; Điều chỉnh, bổ sung các quy định liên quan đến cơ cấu, chức năng, nhiệm vụ của Tổ chức phát triển quỹ đất; Thiết lập các tiêu chí để đảm bảo tính khả thi của quy định “Đối với trường hợp thu hồi đất mà phải bố trí tái định cư thì phải hoàn thành bố trí tái định cư trước khi thu hồi đất” tại Nghị quyết 18/NQ-TW; ...

Nghị quyết 18-NQ/TW: Bảo đảm hài hòa lợi ích, đặt người dân là trung tâm
Nghị quyết 18-NQ/TW ra đời sẽ tạo tiền đề, động lực cho việc tiếp tục đổi mới, hoàn thiện thể chế, chính sách về đất đai đồng bộ với thể chế phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

Liên quan các quy định về thu hồi đất, đền bù giải phóng mặt bằng: Kiến nghị sửa đổi, bổ sung các trường hợp Nhà nước thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng, bổ sung một số trường hợp dự án được Hội đồng nhân dân cấp tỉnh thông qua sự cần thiết phải thu hồi; đa dạng hóa hình thức bồi thường đối với hộ gia đình, cá nhân; bỏ khung giá đất, điều chỉnh các quy định về các nguyên tắc định giá đất, giá đất cụ thể; ...

Liên quan các quy định về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, giao đất, cho thuê đất: Bổ sung một số nguyên tắc lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; đảm bảo tính thống nhất trong hệ thống quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất từ trung ương đến địa phương; quy định cụ thể về việc lấy ý kiến trong quá trình tổ chức lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, công bố công khai; hoàn thiện các quy định về giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất; thể chế hóa Nghị quyết 18-NQ/TW về chủ trương giao đất, cho thuê chủ yếu thông qua đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu dự án có sử dụng đất; tăng cường phân cấp, phân quyền đối với các chủ trương liên quan đến đất đai.

Liên quan các quy định về cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất: Bảo đảm tính ổn định, không gây xáo trộn trong quan hệ sử dụng đất của các thành viên có chung quyền sử dụng đất khi thực hiện thủ tục Cấp GCN QSDĐ; luật hóa quy định cơ quan có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp giấy không đúng quy định của pháp luật thì thông báo cho người sử dụng đất biết nhằm cải cách thủ tục hành chính; hoàn thiện và tăng cường năng lực toàn diện cho đội ngữ cán bộ, công chức và nhân viên hệ thống Văn phòng đăng ký đất đai để phát huy tối đa hiệu quả hoạt động của đơn vị này;...

Đối với các quy định về giải quyết khiếu nại, tố cáo, tranh chấp của luật đất đai: Điều chỉnh quy định để tránh mâu thuẫn trong việc xác định thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai; ...

Tiếp tục rà soát và hoàn thiện việc ban hành các văn bản hướng dẫn thi hành nhằm bảo đảm thực hiện các quyền của người sử dụng đất, của chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất.

Luật sư Nguyễn Chiến - Đại biểu Quốc hội Khóa XIV, Nguyên Phó Chủ tịch Liên đoàn Luật sư Việt Nam)
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: Luật Đất đai (sửa đổi)

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Cơ quan khí tượng cảnh báo thiên tai trong dịp nghỉ lễ 30/4

Cơ quan khí tượng cảnh báo thiên tai trong dịp nghỉ lễ 30/4

Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia đã có cảnh báo thiên tai do nắng nóng xảy ra trên diện rộng trong dịp nghỉ lễ 30/4-1/5.
Quyết tâm hoàn thành sắp xếp, đổi mới công ty nông, lâm nghiệp, không làm thay, đùn đẩy trách nhiệm

Quyết tâm hoàn thành sắp xếp, đổi mới công ty nông, lâm nghiệp, không làm thay, đùn đẩy trách nhiệm

Quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ sắp xếp, đổi mới công ty nông, lâm nghiệp. Khó khăn ở cấp nào, cấp đó phải xử lý, không làm thay, không đùn đẩy trách nhiệm.
Hà Nội: Làng hương trăm tuổi mạnh mẽ chuyển mình trong thời kỳ hội nhập

Hà Nội: Làng hương trăm tuổi mạnh mẽ chuyển mình trong thời kỳ hội nhập

Không chỉ nổi tiếng với nghề làm hương hơn 1 thế kỷ, làng hương Quảng Phú Cầu (Ứng Hòa, Hà Nội) nay đã có chỗ đứng trong bản đồ du lịch.
Nha Trang sẽ bắn pháo hoa tầm thấp vào 3 ngày cuối tuần

Nha Trang sẽ bắn pháo hoa tầm thấp vào 3 ngày cuối tuần

Từ 3/5 đến hết năm 2024, vào lúc 19h các ngày thứ sáu, thứ bảy, chủ nhật hàng tuần, TP. Nha Trang sẽ bắn pháo hoa tầm thấp trong 5 phút tại đảo Hòn Tre.
Hội chợ Công Thương Tây Bắc – Điên Biên đạt doanh thu khoảng 40 tỷ đồng

Hội chợ Công Thương Tây Bắc – Điên Biên đạt doanh thu khoảng 40 tỷ đồng

Chiều 25/4, Ban tổ chức Hội chợ Công Thương khu vực Tây Bắc - Điện Biên năm 2024 tổ chức lễ bế mạc Hội chợ Công Thương khu vực Tây Bắc - Điện Biên.

Tin cùng chuyên mục

Cao tốc Cam Lâm - Vĩnh Hảo trước ngày thông xe

Cao tốc Cam Lâm - Vĩnh Hảo trước ngày thông xe

Tuyến cao tốc Cam Lâm - Vĩnh Hảo dài 78,5 km, đi qua tỉnh Khánh Hoà, Ninh Thuận và Bình Thuận, dự kiến thông xe vào ngày 26/4.
Kiểm toán nhà nước đồng hành hiện thực hóa các dự án, chương trình trọng điểm

Kiểm toán nhà nước đồng hành hiện thực hóa các dự án, chương trình trọng điểm

Thực hiện kiểm toán sớm quá trình triển khai các chương trình, dự án trọng điểm quốc gia đã góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng nguồn lực đầu tư.
Phát hành bộ tem “Hà Nội 12 mùa hoa”

Phát hành bộ tem “Hà Nội 12 mùa hoa”

Ngày 26/4, Bộ Thông tin và Truyền thông, Tổng công ty Bưu điện Việt Nam phát hành chuỗi tem chủ đề “Hà Nội 12 mùa hoa”.
Chống thực phẩm bẩn: Cần hành động quyết liệt của toàn xã hội

Chống thực phẩm bẩn: Cần hành động quyết liệt của toàn xã hội

An toàn thực phẩm “nóng” hơn bao giờ hết khi hàng loạt vụ ngộ độc tập thể diễn ra gần đây. Quý I/2024, số người bị ngộ độc thực phẩm tăng gần 3 lần so cùng kỳ.
Nắng nóng kỷ lục sẽ xuất hiện trong năm 2024, thiếu nước ở khu vực Bắc Bộ, Tây Nguyên

Nắng nóng kỷ lục sẽ xuất hiện trong năm 2024, thiếu nước ở khu vực Bắc Bộ, Tây Nguyên

Thông tin từ Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia cho biết, nắng nóng, khô hạn đã dẫn đến thiếu nước nghiêm trọng tại khu vực Bắc Bộ, Tây Nguyên.
Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo tập trung tìm kiếm người mất tích do chìm thuyền tại Quảng Ninh

Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo tập trung tìm kiếm người mất tích do chìm thuyền tại Quảng Ninh

Phó Thủ tướng Trần Lưu Quang vừa ký Công điện của Thủ tướng về việc tập trung khắc phục sự cố chìm thuyền trên sông Chanh tại TX. Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh.
Quảng Ninh: Đã tìm thấy thi thể 2 nạn nhân trong vụ lật thuyền trên sông Chanh

Quảng Ninh: Đã tìm thấy thi thể 2 nạn nhân trong vụ lật thuyền trên sông Chanh

Lực lượng chức năng đã tìm thấy thi thể 2 nạn nhân trong vụ lật thuyền khiến 4 người mất tích trên sông Chanh (thị xã Quảng Yên, Quảng Ninh).
Khánh Hoà: Cháy xe đầu kéo trên quốc lộ 1

Khánh Hoà: Cháy xe đầu kéo trên quốc lộ 1

Khoảng 11 giờ ngày 25/4, tại quốc lộ 1 (đoạn qua địa phận xã Vạn Lương, huyện Vạn Ninh, tỉnh Khánh Hoà) xảy ra vụ cháy xe đầu kéo.
Hà Nội chuẩn bị tổ chức hội nghị tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, làng nghề

Hà Nội chuẩn bị tổ chức hội nghị tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, làng nghề

Tháng 5 này, UBND TP. Hà Nội sẽ tổ chức Hội nghị đối thoại tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy sản xuất kinh doanh cho doanh nghiệp, làng nghề trên địa bàn.
Hơn 900 chương trình với gần 339.000 người dân được đào tạo về an toàn giao thông

Hơn 900 chương trình với gần 339.000 người dân được đào tạo về an toàn giao thông

Tích cực triển khai các chương trình tuyên truyền, đào tạo an toàn giao thông, trong Quý 1/2024, đã có hơn 900 chương trình với gần 339.000 người dân tham gia.
Trao giải cuộc thi Chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp ngành ngân hàng

Trao giải cuộc thi Chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp ngành ngân hàng

Ngày 25/4, Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam tổ chức Lễ tổng kết và trao giải Cuộc thi “Chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp và quy tắc ứng xử của cán bộ ngân hàng”.
Phát triển nguồn nhân lực bán dẫn Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu

Phát triển nguồn nhân lực bán dẫn Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu

Dự kiến vào ngày 4/5 tại Trường Đại học Phenikaa (Hà Nội) sẽ diễn ra hội thảo quốc tế với chủ đề “Nguồn nhân lực bán dẫn Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
Chương trình “Giờ thứ 9" mùa 3 sắp lên sóng: Thêm sân chơi sôi động cho đoàn viên, người lao động

Chương trình “Giờ thứ 9" mùa 3 sắp lên sóng: Thêm sân chơi sôi động cho đoàn viên, người lao động

Tin từ Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, chương trình “Giờ thứ 9” mùa 3 sẽ lên sóng vào 15h00 ngày 28/4/2024 trên VTV3, tạo thêm sân chơi cho người lao động.
Quảng Ninh: Huy động hơn 250 người tìm kiếm nạn nhân mất tích trên sông Chanh

Quảng Ninh: Huy động hơn 250 người tìm kiếm nạn nhân mất tích trên sông Chanh

Lực lượng cứu hộ đã huy động trên 250 người và 12 tàu, xuồng tìm kiếm những nạn nhân mất tích khi đi thuyền nan qua sông Chanh (thị xã Quảng Yên, Quảng Ninh).
Đối tượng nào sẽ được hỗ trợ mức đóng bảo hiểm y tế?

Đối tượng nào sẽ được hỗ trợ mức đóng bảo hiểm y tế?

Bộ Y tế vừa có thông tin về một số đối tượng sẽ được hỗ trợ mức đóng bảo hiểm y tế cũng như thời gian hưởng.
Điện Biên Phủ rực rỡ cờ hoa trước ngày lễ lớn

Điện Biên Phủ rực rỡ cờ hoa trước ngày lễ lớn

Trên các tuyến đường TP. Điện Biên Phủ những ngày này trang hoàng rực rỡ cờ hoa, pano, áp phích, băng rôn... chào mừng Kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ.
Không để xảy ra khan hiếm, thiếu thuốc dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5

Không để xảy ra khan hiếm, thiếu thuốc dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5

Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) vừa có văn bản gửi Sở Y tế các tỉnh/thành; đơn vị liên quan yêu cầu đảm bảo cung ứng thuốc trong dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5.
ADB dành 9,8 tỷ USD giúp châu Á và Thái Bình Dương phát triển bền vững

ADB dành 9,8 tỷ USD giúp châu Á và Thái Bình Dương phát triển bền vững

ADB đã cam kết dành 9,8 tỷ USD cho hành động khí hậu để giúp châu Á và Thái Bình Dương đạt được tiến bộ về phát triển bền vững.
Kiểm soát phát thải khí nhà kính theo tiêu chuẩn ISO, Thép Hòa Phát rộng đường xuất khẩu

Kiểm soát phát thải khí nhà kính theo tiêu chuẩn ISO, Thép Hòa Phát rộng đường xuất khẩu

Việc thực hiện kiểm soát phát thải khí nhà kính theo tiêu chuẩn ISO 14064-1:2018 và ISO 14067:2018 đã giúp cho sản phẩm của Thép Hòa Phát rộng đường xuất khẩu.
Dự báo thời tiết biển hôm nay 25/4/2024: Sóng cao, có mưa rào và dông vài nơi

Dự báo thời tiết biển hôm nay 25/4/2024: Sóng cao, có mưa rào và dông vài nơi

Thời tiết biển hôm nay 25/4/2024, khu vực Bắc vịnh Bắc Bộ có mưa rào và dông vài nơi. Gió Đông Nam đến Nam mạnh dần lên cấp 4-5. Sóng cao 1,0 - 2,5m.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động