Ngành điện tử: Xuất khẩu nhiều nhưng giá trị gia tăng thấp

Dù ngành điện tử thu về hàng trăm tỷ USD xuất khẩu mỗi năm, nhưng lợi ích kinh tế trong việc tham gia vào chuỗi cung ứng điện tử toàn cầu là tương đối nhỏ.
Ngành điện tử: Tỷ lệ nội địa hóa thấp Công nghiệp hỗ trợ trong ngành điện tử: Nắm bắt cơ hội để bứt phá Xuất khẩu điện thoại, linh kiện: Cần chú trọng tới sản phẩm cốt lõi, tạo sức đột phá

Xuất khẩu nhóm hàng máy tính, sản phẩm điện tử và linh kiện tăng 31,6%

Theo báo cáo của Bộ Công Thương, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa tháng 5/2024 ước đạt 32,81 tỷ USD, mặc dù chỉ tăng 5,7% so với tháng trước nhưng so với cùng kỳ năm trước tăng tới 15,8%. Tính chung 5 tháng đầu năm 2024, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa ước đạt 156,77 tỷ USD, tăng 15,2% so với cùng kỳ năm trước.

xuất khẩu nhóm hàng máy tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đạt 27,01 tỷ USD, tăng 31,6% so với cùng kỳ năm ngoái
xuất khẩu nhóm hàng máy tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đạt 27,01 tỷ USD, tăng 31,6% so với cùng kỳ năm ngoái

Trong 5 tháng đầu năm 2024, có 26 mặt hàng đạt kim ngạch xuất khẩu trên 1 tỷ USD, chiếm 90,0% tổng kim ngạch xuất khẩu (có 7 mặt hàng xuất khẩu trên 5 tỷ USD, chiếm 65,3%).

Trong các nhóm ngành xuất khẩu, kim ngạch xuất khẩu nhóm hàng công nghiệp chế biến chế tạo ước đạt 132,42 tỷ USD, chiếm 84,5% tổng kim ngạch xuất khẩu và tăng 14,9% so với cùng kỳ năm 2023. Nhiều nhóm sản phẩm đạt tốc độ tăng trưởng kim ngạch xuất khẩu cao, trong đó có các mặt hàng xuất khẩu chủ lực như: Máy ảnh, máy quay phim và linh kiện tăng 61,2%; máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện tăng 33,4%; sản phẩm chất dẻo tăng 29,6%; điện thoại các loại và linh kiện tăng 11,6%...

Trong báo cáo mới nhất của Tổng cục Hải quan, 5 tháng đầu năm 2024, trong Top 4 nhóm hàng có kim ngạch xuất khẩu trên 10 tỷ USD, xuất khẩu nhóm hàng máy tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đạt 27,01 tỷ USD, tăng 31,6% so với cùng kỳ năm ngoái; nhóm điện thoại các loại và linh kiện đạt 22,4 tỷ USD, tăng trên 11% so với cùng kỳ.

Bà Đỗ Thị Thúy Hương - Ủy viên Ban chấp hành, Hiệp hội Doanh nghiệp Điện tử Việt Nam – đánh giá, ngành điện tử 10 năm liên tiếp đứng đầu kim ngạch xuất khẩu, chiếm tỷ trọng trên 30% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của cả nước. Thống kê cho thấy, quý I/2024, xuất khẩu điện tử đạt 30,5 tỷ USD, xuất siêu 4,2 tỉ USD. Đây là “con số biết nói” khi ngành đã đóng góp lớn vào thặng dư ngoại tệ cho đất nước.

Đặc biệt, Việt Nam đứng thứ 2 về nước xuất khẩu điện thoại không dây, đứng thứ 5 thế giới về xuất khẩu máy tính. Con số ấn tượng, tự hào, nhiều quốc gia phải ngưỡng mộ. “Nhiều lần tôi sang Ấn Độ làm việc với họ đều thấy rằng họ rất ngưỡng mộ Việt Nam, nhiều chính sách về phát triển điện tử của Việt Nam cũng được Ấn Độ học tập", bà Thuý Hương nói.

Việt Nam vẫn ở đáy “đường cong nụ cười”

Tuy vậy, đại diện Hiệp hội doanh nghiệp Điện tử Việt Nam cũng thẳng thắn cho rằng Việt Nam vẫn ở đáy "đường cong nụ cười" trong chuỗi giá trị toàn cầu. Trong chuỗi cung ứng ngành điện tử Việt Nam, những phân khúc đem lại giá trị gia tăng cao như R&D, thiết kế, phân phối... doanh nghiệp Việt chưa tham gia được. Doanh nghiệp Việt chủ yếu tham gia ở phân khúc lắp ráp nên giá trị gia tăng còn thấp.

Lợi nhuận của ngành điện tử (cũng giống như ngành may mặc và da giày) tham gia vào quá trình lắp ráp cuối cùng ở Việt Nam là khoảng 5 – 10%. Điều này có nghĩa mặc dù có khối lượng xuất khẩu lớn, nhưng lợi ích kinh tế từ việc Việt Nam tham gia vào chuỗi cung ứng điện tử toàn cầu là tương đối nhỏ, bà Thuý Hương cho hay.

Trong khi đó, theo sau các dự án FDI lớn về gia công lắp ráp của các ông lớn đầu chuỗi, những năm kế tiếp sau đó, số lượng dự án và vốn đầu tư vào hạng mục sản xuất gia công linh kiện/cụm linh kiện gia tăng đáng kể. Cụ thể, những năm 2013 - 2014, ghi nhận số vốn đầu tư vào hạng mục gia công lắp ráp thì giai đoạn 2015 - 2017, Việt Nam thu hút được nhiều dự án quy mô vốn đăng ký ở hạng mục gia công lắp ráp gia tăng.

Xu hướng tương tự cũng diễn ra ở giai đoạn 2019 đến nay khi số lượng dự án quy mô vốn gia tăng, ấn tượng với những dự án lớn như Foxconn đầu tư 435 triệu USD sản xuất, lắp ráp máy tính bảng; tiếp đó công ty con của Foxconn cũng đầu tư dự án 621 triệu USD để sản xuất linh kiện, điện tử.

Ngành điện tử Việt Nam vẫn chứa đựng nhiều khó khăn, tuy nhiên, theo bà Đỗ Thị Thúy Hương, Việt Nam hưởng lợi bởi sự cạnh tranh gay gắt công nghệ Mỹ và Trung Quốc. Vì vậy, sự chuyển dịch của nhà đầu tư sang Việt Nam là xu hướng, song lợi thế nắm bắt được hay không tùy thuộc vào doanh nghiệp.

Cơ hội bứt phá sẽ đến với những doanh nghiệp biết nắm bắt thời cơ và vận dụng thế mạnh để nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường toàn cầu. “Hy vọng trong tương lai không xa, công nghiệp điện tử bứt phá có giá trị cao hơn chuỗi cung ứng như thiết kế, marketing, nhích dần lên trên đường cong nụ cười”, bà Thuý Hương chia sẻ.

Trong khi đó, theo ông Sam Hui - Phó Chủ tịch Global Sources – cho hay, đến nay Trung Quốc nhập khẩu linh kiện điện tử nhiều nhất từ Malaysia, Việt Nam, Ấn Độ. Việt Nam là một thị trường “hot” và đang là mục tiêu hàng đầu cho sự mở rộng đầu tư ra nước ngoài của các doanh nghiệp Trung Quốc.

Ông Sam Hui đánh giá, ngành sản xuất điện tử Việt Nam so với Trung Quốc có nhiều đặc điểm nổi trội như dựa vào lắp ráp, nhiều xưởng lớn đầu tư và đặt nhà máy tại Việt Nam. Một số doanh nghiệp lớn đầu tư nhà máy lắp ráp tại Việt Nam.

“Thời cơ đối với Việt Nam đang lớn khi các doanh nghiệp lắp ráp, nhập khẩu đang dần chuyển dịch sang Việt Nam do thị trường có nhiều lợi thế”, ông Sam Hui nhận định và cho rằng việc hiểu rõ xu hướng tìm nguồn cung ứng của nhà mua hàng là điều quan trọng đối với các doanh nghiệp muốn mở rộng thị trường xuyên biên giới.

Ngành điện tử duy trì vị trí đứng đầu kim ngạch xuất khẩu, chiếm tỉ trọng trên 30% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của cả nước. Tuy nhiên, tăng trưởng năm 2023 bị chững lại, với mức 109 tỉ USD. Ngành công nghiệp điện tử đang thay đổi hành vi, nên đặt ra yêu cầu cho doanh nghiệp phải nắm bắt xu hướng này.
Nguyễn Hạnh
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: thị trường Trung Quốc

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Bộ Công Thương lấy ý kiến Dự thảo Thông tư quy định Quy tắc xuất xứ trong AKFTA

Bộ Công Thương lấy ý kiến Dự thảo Thông tư quy định Quy tắc xuất xứ trong AKFTA

Dự thảo Thông tư Quy tắc xuất xứ trong AKFTA áp dụng với cơ quan, tổ chức cấp C/O; Thương nhân; Cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan đến xuất xứ hàng hoá...
‘Chìa khoá’ giúp doanh nghiệp xuất nhập khẩu tận dụng tối đa các FTA

‘Chìa khoá’ giúp doanh nghiệp xuất nhập khẩu tận dụng tối đa các FTA

Quy tắc xuất xứ cộng gộp sẽ giúp hàng hoá xuất nhập khẩu đáp ứng tốt các quy tắc về xuất xứ nguyên liệu trong các FTA, từ đó tận dụng tốt các ưu đãi thuế quan.
Soán ngôi Trung Quốc, Mỹ là thị trường lớn nhất của gốm sứ Việt Nam

Soán ngôi Trung Quốc, Mỹ là thị trường lớn nhất của gốm sứ Việt Nam

Mỹ là thị trường lớn nhất của đồ gốm sứ Việt Nam trong 6 tháng đầu năm với gần 81 triệu USD, tăng 56% so với cùng kỳ 2023, chiếm 25,5% thị phần.
Điểm tên 4 thị trường xuất khẩu đạt kim ngạch trên 10 tỷ USD

Điểm tên 4 thị trường xuất khẩu đạt kim ngạch trên 10 tỷ USD

Hoa Kỳ, Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản là 4 thị trường có kim ngạch xuất khẩu đạt trên 10 tỷ USD trong 6 tháng đầu năm nay.
Xuất khẩu gạo Việt có thêm cơ hội khởi sắc vào cuối năm

Xuất khẩu gạo Việt có thêm cơ hội khởi sắc vào cuối năm

Các chuyên gia dự báo, xuất khẩu gạo sẽ khởi sắc vào cuối năm nay khi nhu cầu nhập khẩu gạo tăng lên từ thị trường truyền thống.

Tin cùng chuyên mục

Mở rộng thị phần hàng dệt may tại EU, chuyên gia khuyến cáo gì?

Mở rộng thị phần hàng dệt may tại EU, chuyên gia khuyến cáo gì?

Thị phần hàng dệt may tại EU vẫn còn dư địa mở rộng, theo khuyến cáo việc chấp hành các tiêu chuẩn xanh là cần thiết, cùng đó chọn lọc phân khúc sản phẩm.
Thu về gần 1,6 tỷ USD nhưng xuất khẩu tôm đang đối diện với thách thức cạnh tranh lớn

Thu về gần 1,6 tỷ USD nhưng xuất khẩu tôm đang đối diện với thách thức cạnh tranh lớn

Nửa đầu năm, giá trị xuất khẩu tôm đạt gần 1,6 tỷ USD, tăng 6%. Tuy nhiên, mặt hàng này đang đối diện với những thách thức cạnh tranh từ thị trường nhập khẩu.
Nguồn cung từ Brazil được bổ sung, xuất khẩu cà phê quay đầu giảm giá mạnh

Nguồn cung từ Brazil được bổ sung, xuất khẩu cà phê quay đầu giảm giá mạnh

Sản lượng cà phê của Brazil được bổ sung đã gây sức ép lên giá, khiến giá xuất khẩu cà phê quay đầu giảm mạnh trong phiên giao dịch ngày hôm qua 23/7.
6 tháng đầu năm, Việt Nam chi 2,56 tỷ USD mua thức ăn gia súc và nguyên liệu

6 tháng đầu năm, Việt Nam chi 2,56 tỷ USD mua thức ăn gia súc và nguyên liệu

6 tháng đầu năm 2024, Việt Nam đã chi 2,56 tỷ USD nhập khẩu nhóm hàng thức ăn gia súc và nguyên liệu, tăng 9,6% so với 6 tháng đầu năm 2023.
Dù giá nguyên liệu sản xuất và chi phí logistics tăng cao, xuất khẩu nông sản tiếp tục tạo dấu ấn

Dù giá nguyên liệu sản xuất và chi phí logistics tăng cao, xuất khẩu nông sản tiếp tục tạo dấu ấn

Các doanh nghiệp Việt Nam vẫn đạt được kết quả tích cực về xuất khẩu nông sản, dù giá nguyên liệu sản xuất và chi phí logistics tăng cao.
Việt Nam nhập khẩu một loại nông sản từ thị trường Campuchia tăng mạnh

Việt Nam nhập khẩu một loại nông sản từ thị trường Campuchia tăng mạnh

6 tháng, Việt Nam nhập khẩu một loại nông sản từ thị trường Campuchia tăng mạnh 1.055% về lượng, tăng 962% về kim ngạch.
Dự báo nào cho xuất khẩu sầu riêng năm 2024?

Dự báo nào cho xuất khẩu sầu riêng năm 2024?

Nếu Việt Nam chưa xuất khẩu được sầu riêng đông lạnh thì kim ngạch xuất khẩu sầu riêng đạt 3,5 tỷ USD/năm sẽ rất khó đạt được.
Nga là một trong 5 thị trường nhập khẩu nhiều nhất cá ngừ của Việt Nam

Nga là một trong 5 thị trường nhập khẩu nhiều nhất cá ngừ của Việt Nam

Với sự tăng trưởng cao liên tục từ đầu năm, Nga đang trở thành 1 trong 5 thị trường nhập khẩu nhiều nhất cá ngừ của Việt Nam.
Cá tra Việt Nam chinh phục hơn 140 thị trường trên thế giới

Cá tra Việt Nam chinh phục hơn 140 thị trường trên thế giới

Cá tra của Việt Nam là mặt hàng thủy sản được nhiều quốc gia trên thế giới ưa chuộng. Tính đến nay, cá tra đã chinh phục được hơn 140 thị trường trên thế giới.
Sóc Trăng: Xuất khẩu gạo đạt mức cao nhất từ trước đến nay

Sóc Trăng: Xuất khẩu gạo đạt mức cao nhất từ trước đến nay

Với trị giá 325 triệu USD, tăng gần 56,7% so với cùng kỳ, 6 tháng đầu năm 2024, giá trị xuất khẩu gạo Sóc Trăng đạt mức cao nhất từ trước đến nay.
Giá hạt tiêu xuất khẩu đạt mức cao nhất trong nhóm hàng nông sản

Giá hạt tiêu xuất khẩu đạt mức cao nhất trong nhóm hàng nông sản

Nửa đầu tháng 7/2024, giá hạt tiêu xuất khẩu đạt 5.727 USD/tấn, tăng 55% so cùng kỳ năm trước. Đây là mặt hàng có mức tăng về giá cao nhất trong nhóm nông sản.
Tại sao châu Âu là khu vực thị trường trọng điểm của hàng hoá Việt?

Tại sao châu Âu là khu vực thị trường trọng điểm của hàng hoá Việt?

Chiến lược xuất nhập khẩu hàng hoá đến năm 2030 chỉ rõ, khu vực thị trường châu Âu là thị trường trọng điểm của hàng hoá Việt Nam.
Nhập khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện khả năng cán mốc 100 tỷ USD

Nhập khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện khả năng cán mốc 100 tỷ USD

Chiếm đến 27,8% tổng kim ngạch nhập khẩu hàng hóa, máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đang là nhóm hàng nhập khẩu lớn nhất của Việt Nam.
Xuất khẩu ớt thu về gần 18 triệu USD, tăng 31,7%

Xuất khẩu ớt thu về gần 18 triệu USD, tăng 31,7%

6 tháng đầu năm Việt Nam xuất khẩu 7.326 tấn ớt với kim ngạch đạt 17,9 triệu USD, tăng 5,3% về lượng và tăng mạnh 31,7% về trị giá so với cùng kỳ năm 2023.
Giá xuất khẩu cà phê tăng vọt, đạt gần 5.000 USD/tấn

Giá xuất khẩu cà phê tăng vọt, đạt gần 5.000 USD/tấn

Theo Tổng cục Hải quan, giá cà phê xuất khẩu bình quân tăng tới 75% so với cùng kỳ, đạt 4.944 USD/tấn trong nửa đầu tháng 7.
Nhập khẩu sắt thép của Việt Nam tăng kỷ lục

Nhập khẩu sắt thép của Việt Nam tăng kỷ lục

6 tháng đầu năm Việt Nam nhập khẩu hơn 8,2 triệu tấn sắt thép, tương đương hơn 5,9 tỷ USD, tăng 48% về lượng và tăng 25% về trị giá so với cùng kỳ năm trước
Xuất khẩu tuần từ 15-19/7: Đến giữa tháng 7, Việt Nam xuất siêu 11,88 tỷ USD; xuất khẩu cá tra khởi sắc

Xuất khẩu tuần từ 15-19/7: Đến giữa tháng 7, Việt Nam xuất siêu 11,88 tỷ USD; xuất khẩu cá tra khởi sắc

Đến giữa tháng 7, Việt Nam xuất siêu 11,88 tỷ USD; xuất khẩu cá tra khởi sắc ở nhiều thị trường... là những tin nổi bật trong điểm tin xuất khẩu tuần 15-19/7.
Giá xuất khẩu gạo tăng cao, đạt 612,3 USD/tấn

Giá xuất khẩu gạo tăng cao, đạt 612,3 USD/tấn

Theo Tổng cục Hải quan, giá xuất khẩu gạo bình quân nửa đầu tháng 7 tăng 12% so với cùng kỳ, đạt 612,3 USD/tấn.
Đơn hàng tăng tốc, xuất khẩu gỗ khả năng về đích 15,2 tỉ USD

Đơn hàng tăng tốc, xuất khẩu gỗ khả năng về đích 15,2 tỉ USD

Tín hiệu tích cực từ nền kinh tế toàn cầu thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa, trong đó mặt hàng gỗ của Việt Nam nửa cuối năm 2024 dự báo tiếp tục tăng trưởng khả quan.
Xuất khẩu sắn đạt trên 600 triệu USD, Trung Quốc vẫn là thị trường chính

Xuất khẩu sắn đạt trên 600 triệu USD, Trung Quốc vẫn là thị trường chính

Điểm sáng của xuất khẩu sắn trong nửa đầu năm là giá tăng mạnh với mức bình quân đạt 454 USD/tấn, tăng 15% so với cùng kỳ 2023.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động