Mắt ướt sau 11 giờ bay

"Không gì có thể so được với Tết Việt Nam", một người Việt xa quê, mắt ướt khi trở về bồi hồi xúc động.
Doanh nhân Ai Cập ăn Tết Việt Nam Tái hiện Tết Việt Nam tại siêu thị tại Carrefour, nước Pháp

Nhưng gần đây, nhiều người Việt lại chọn Tết để đi du lịch, tuổi trẻ thích bay ra thế giới nhiều hơn. Ngược lại, nhiều người Việt chỉ mong được có tấm vé trở về quê nhà, như chiếc lá rơi về gốc. Chị Minh Châu, bạn tôi đã trở về như vậy.

Tôi quen chị ở thư viện Hà Nội, cùng là người đọc sách mà thủ thư thuộc làu tên tuổi, thuở chị học xong Đại học Y khoa, chuẩn bị sang Đức làm nghiên cứu sinh. Bao nhiêu lý do, dự định từ thành phố Frankfurt về Hà Nội với 11 giờ bay.

Mắt ướt sau 11 giờ bay

Chị nhớ phố cổ, những ngõ nghèo xưa, vẫn ám ảnh trong ký ức, đang lần như thước phim tua chậm lại.Với một bác sỹ trong nghề, từng cứu vớt bao sinh linh, từng nếm trải bao đắng ngọt của người xa xứ, trên máy bay, có khoảnh khắc nào chị nhớ tới 17 giây năm trước ở Ấn Độ không? Cứ 17 giây là một người rời khỏi thế gian trong cơn đại dịch. Nghĩa là cứ một phút có hơn 4 người từ giã nhân gian. Phút giây của thời gian, nhiều phận người đã trở về cát bụi, về với nước sông Hằng bên thành phố Varanasi.

Gặp chị, tôi sững lại, tôi tìm thấy thời thanh xuân của mình, cái thuở chạy bom B52, chỉ mong sao còn được sống. Vậy mà đã nửa thế kỷ. Mảnh ký ức về ngõ nhỏ, nơi có hai hồ nước bên cạnh nhà chúng tôi. Tôi còn khoe lội xuống tận đáy hồ Bảy Mẫu, cả hồ Thiền Quang khi họ nạo vét bùn xây kè đá quanh bờ. Hồ Thiền Quang có ba ngôi chùa Thiền Quang, Quang Hoa, Pháp Hoa cổ kính, sẽ hiếm người ngụ cư biết đến một làng Thiền Quang xưa nếp cũ đã nhòa. Vào ngày sóc (ngày mùng 1 âm lịch), người già vẫn sang đảo giữa hồ Bảy Mẫu, lễ Mẫu. Rồi sớm lên Ô Quan Chưởng nhớ bà tư bán bún ốc nguội, rẽ xuống phố chợ Gạo xưa không còn thấy cái nhà tắm công cộng; nơi dành cho những người ở phổ cổ, không có nhà tắm phải ra chợ Gạo tắm táp chiều cuối năm. Chất lên vai câu chuyện đời thường được phơi lên khi tắm, và chờ tắm; dù ở đó không có lấy một chiếc dây phơi, nhưng phơi việc kiếm ăn của những người nghèo chạy chợ, xe ba gác và xe kéo thật xiết bao cảm động.

Phố Bờ sông xưa kia rất tiêu điều chứ không nhiều nhà cao tầng như hiện nay. Bến sông cũng lấn ra bờ cát, chỉ có chợ bến sông thì đầy hương hoa, đầy quả ngon vật lạ bốn phương đổ về. Ven đê là đào mai, cúc đại đóa và quất Quảng An vẫn giữ một sắc lá riêng, xanh mướt mát và quả vàng mọng. Đào thốn cũng phải lên vườn Quảng An. Chuyện của những người đi tuốt lá đào thuê trong tháng Chạp để cây đào trổ hoa đúng ngày 30 Tết, đến chuyện đi chuyên chở đào quất thuê cho nhà giàu cũng được phơi lên trong hơi khói nhà tắm công cộng. Nơi người lao động sấp ngửa vì miếng ăn quanh năm. Sau tắp táp của chiều 23 Tết, hay 30 Tết, có người thư thả nghỉ ngơi, vẫn có người chạy xô đi kiếm thêm vài chuyến hàng chợ. Ở nhà tắm công cộng ở cuối phố Mai Hắc Đế gần cửa ô Cầu Dền, nơi mà công nhân ở bến phà Đen ở gần đầm Trấu hay tụ họp ở nhà tắm, tắm táp. Trấu và hàng hóa ở bến phà được kể qua người lao động khuân vác nặng nhọc, họ no đói ra sao, may mắn ra sao?

Lâu rồi, đã sau hai năm đại dịch, hai cái nhà tắm công cộng đã biến mất từ lâu. Nhưng cái máy nước công cộng cũng đi vào lãng quên cùng với tem phiếu thời bao cấp, cùng với sự khép lại của cửa hàng mậu dịch quốc doanh. Nhưng tuổi thanh xuân ngày ấy, một thế hệ tiêu phí cho xuống hầm trú ẩn tránh bom, cho xếp hàng mậu dịch, chẳng học xa đi rộng được. Nhớ ánh đèn bão đến cái bếp mùn cưa; ám ảnh mùi dầu hỏa của bếp dầu, toàn chuyện cũ Hà Nội không vơi đi hay đầy lên mà nó làm cho đời người giàu thêm ký ức khi trở về. Ắt hẳn là không tẻ nhạt khi ta có trên tay, cầm trên tay ký ức.

Mắt ướt sau 11 giờ bay

Tôi kể cho chị Minh Châu nghe về chuyến trở lại sông Hằng (Ấn Độ) nhìn bến củi của những người Ấn, họ vẫn vác củi để thiêu người đã khuất. Có người ngủ ngay bến sông Hằng, có người ra đi mãi mãi. Tôi cũng trở lại Varanasi để yêu Hà Nội hơn và yêu sông Hồng nước Việt hơn. Chị cũng từ Frankfurt trở về Hà Nội để yêu Hà Nội hơn, dù đã chọn rừng già ở bên Đức để cát bụi cho mình.

Người Việt có nền văn hóa khác với người Ấn, họ không ra sông Hồng tắm sông để gột rửa mọi điều không lành, hay đức tin nước sông Hằng sẽ gột rửa hết thảy tội lỗi cho người Ấn. Sông Hồng yên ả đôi bờ với những cánh đồng hoa và những mái rơm rạ tái hiện hình ảnh cả đồng quê Bắc bộ, nơi dành cho người Hà Nội đi chơi Tết, và người dân lao động không về quê ăn Tết tìm được chút bóng dáng quê nhà.

Đi chợ Tết Hà Nội không còn thấy chợ một tầng, đường đất nữa rồi, bóng dáng chợ phiên cuối Mơ đầu Bưởi đã xóa vẻ xưa cũ, chỉ còn chợ kính cao tầng. Ngay cả hàng bán lá xông, lá bưởi hương nhu, lá tre cũng xếp lá đặt trên bệ xi măng. Chợ của thời hiện đại, đang đánh thó cái hồn quê kiểng của ông bà ta. Hàng mây tre nứa lá, cũng vắng thưa dần, cứ đồ nhựa đỏ xanh thay thế. Nếu nhớ bốt Hàng Đậu, leng keng xưa tàu điện lên Bưởi, xuống hồ Gươm, rồi nhớ rẽ vườn hoa Hàng Trống, đi bộ trên phố nhà Thờ; phố xưa không thảng gặp một nữ tu sỹ u ẩn, cộng với vẻ khổ hạnh khi được làm con chiên của Chúa. Nếu qua hồ Gươm ngồi chơi với vườn hoa con Cóc, nơi hẹn hò chụp ảnh cưới của nhiều cặp vợ chồng; nơi có cầu thê húc gần nhà hát lớn, đâu cần phải sang tới tháp Eiffel ở Paris mới có trăng mật. Trăng mật ở trong lòng người, hạnh phúc ở trong lòng người, dù Tết hay chưa phải Tết.

Vốn là một bác sỹ chuyên khoa, chị Minh Châu từng mổ sẻ và từng học phẫu thuật cơ thể người, chị thấu hiểu cái giá của hạnh phúc. Vậy mà chính chị đã từng có một vệt dài thật hạnh phúc, được yêu và yêu; rồi đoạn kết đổ vỡ. Con cái phương trưởng có cuộc đời riêng. Chị sống ở một căn hộ bên Đức, hàng ngày vẫn đi làm thêm ở một quán cà phê theo giờ. Không thể ngờ rằng chị thật can đảm. Hàng ngày chị loại bỏ dần đồ đạc, sống thật giản đơn hay cũng là cách lựa chọn lối sống theo cách tối giản của người Nhật. Hai chị em tôi cùng chung một sở thích là không thích đồ đạc hay mua sắm và mua sắm. Chỉ mong khỏe mạnh, đọc cuốn sách hay rồi đi đến một nơi nào đó, ngồi với người trồng hoa hay trồng bí ngô ở mạn sông Hồng; chập tối tạt vào ngõ hẹp uống trà chén, nghe kể về phố cổ; về chỗ làm trà sen của cụ Nghĩa trong ngõ Gạch xưa đã đóng cửa, người bán oản ở ngõ hàng Giầy cụ bà đã khuất? hay phở Vui cũng không còn bà Vui ông Vui. Người bán bánh bao nhân thịt gà quay, người bán bánh trôi tàu là nghệ sỹ Phạm Bằng cũng trôi vào quên lãng. Nhiều tên tuổi nghệ sỹ lừng danh của Hà Nội cũng như nước, hãy chảy đi sông ơi. Vẫn còn sự ấm áp ân tình chảy trong lòng người, bạn hữu. Và vì thế, quán trà chén vài ngàn bạc lẻ, cũng hắt lên một phận người như đang bước trên hè phố mưa xuân, mãi còn trong câu chuyện truyền miệng. Khác với bọn trẻ vào quán, mỗi người một điện thoại ngồi bên nhau mà không nói chuyện bằng tiếng người, mà là chít chát nhắn tin khi vẫn ngồi bên nhau.

Hà Nội đêm, khó ngủ nhất chỉ có dãy phố Tạ Hiện, Hàng Bạc hay Hàng Buồm, Hàng Ngang hay Hàng Đào? Lên phố để ăn bún thang vào ngõ chợ Hàng Chiếu, ăn ô mai mơ lên phố Hàng Đường, bánh cuốn cà cuống ở góc hàng Cân… phở bò Hàng Đồng thì không có chanh mà chỉ có dấm.

Nhắn tin đi ăn và rủ nhau đi ăn là ẩm thực quen thuộc của người Hà Nội trẻ, còn người sống lâu năm ở Hà Nội cũ, lại chỉ quen mua về làm nhiều món ăn cho ngon miệng cả nhà. Tết là xum họp, là kể chuyện ngày xưa, và chị Minh Châu dù mắt ướt vẫn cứ lo cho chuyến đi 11 giờ bay chỉ để lần hồi về ký ức không quên, không màu nhưng đầy hương vị người, nỗi người, trong năm hết Tết đến.

Hoàng Việt Thắng
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: Tết Nguyên đán

Tin mới nhất

Hội Lim Xuân Quý Mão 2023: Nghiêm cấm hát quan họ “ngửa nón xin tiền”

Hội Lim Xuân Quý Mão 2023: Nghiêm cấm hát quan họ “ngửa nón xin tiền”

Hội Lim Xuân Quý Mão 2023 cần thực hiện với tinh thần vui tươi, thiết thực, đảm bảo tính trang nghiêm, an toàn và tiết kiệm.
Hà Nam: Đón nhận Bằng di tích lịch sử văn hoá cấp quốc gia cho đình Hạ - Sồng

Hà Nam: Đón nhận Bằng di tích lịch sử văn hoá cấp quốc gia cho đình Hạ - Sồng

Vừa qua, UBND xã Đức Lý (Lý Nhân - Hà Nam) đã tổ chức lễ đón nhận Bằng xếp hạng di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia cho đình Hạ - Sồng.
Đảm bảo an ninh trật tự phiên chợ Viềng xuân Quý Mão 2023

Đảm bảo an ninh trật tự phiên chợ Viềng xuân Quý Mão 2023

Để đảm bảo an ninh trật tự cho phiên chợ Viềng xuân Quý Mão 2023, các cơ quan chức năng liên quan tỉnh Nam Định sẽ triển khai nhiều hoạt động.
Nhộn nhịp Lễ hội khèn hoa, Hội xuân mở cổng trời trên đỉnh Fansipan

Nhộn nhịp Lễ hội khèn hoa, Hội xuân mở cổng trời trên đỉnh Fansipan

Sáng 26/1 (tức mùng 5 Tết Quý Mão), khu du lịch Sun World Fansipan Legend tưng bừng khai mạc Lễ hội khèn hoa và Hội xuân mở cổng trời.
Bộ tem “Kỷ niệm 50 năm Hiệp định Paris về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam”

Bộ tem “Kỷ niệm 50 năm Hiệp định Paris về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam”

Ngày 27/01/2023, Bộ tem “Kỷ niệm 50 năm Hiệp định Paris về chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam (1973-2023)” đã chính thức được phát hành.

Tin cùng chuyên mục

Ninh Bình: Khai hội chùa Bái Đính Xuân Quý Mão 2023

Ninh Bình: Khai hội chùa Bái Đính Xuân Quý Mão 2023

Sáng 27/1 (mùng 6 tháng Giêng), chùa Bái Đính đã diễn ra Lễ khai hội chùa Bái Đính Xuân Quý Mão 2023.
Cúng khai trương đầu năm như thế nào để làm ăn thuận lợi, phát tài?

Cúng khai trương đầu năm như thế nào để làm ăn thuận lợi, phát tài?

Cúng khai trương đầu năm mới là điều quan trọng để khởi đầu công việc làm ăn, buôn bán, kinh doanh của các tiểu thương, doanh nghiệp.
Tựa sách nào bán chạy nhất Lễ hội Đường sách Tết Quý Mão 2023?

Tựa sách nào bán chạy nhất Lễ hội Đường sách Tết Quý Mão 2023?

Đắc nhân tâm, Cây cam ngọt của tôi, Võ Văn Kiệt trăm năm một chữ dân, Muôn kiếp nhân sinh là những tựa sách bán chạy nhất Lễ hội Đường sách Tết Quý Mão.
Khai mạc Lễ hội kỷ niệm chiến thắng Ngọc Hồi - Đống Đa

Khai mạc Lễ hội kỷ niệm chiến thắng Ngọc Hồi - Đống Đa

Lễ hội kỷ niệm chiến thắng Ngọc Hồi - Đống Đa được tổ chức để tưởng nhớ công lao to lớn của người Anh hùng áo vải Quang Trung - Nguyễn Huệ...
Để lễ hội thực sự là sự kiện của cộng đồng, tôn vinh những giá trị văn hóa của dân tộc

Để lễ hội thực sự là sự kiện của cộng đồng, tôn vinh những giá trị văn hóa của dân tộc

Cả nước đang bước vào mùa lễ hội lớn nhất trong năm, dự báo lượng người tham gia tăng đột biến vì thế công tác quản lý, tổ chức lễ hội cần được tăng cường.
​​​​​​​Những lễ hội nổi tiếng ở miền Trung không thể bỏ qua dịp đầu năm

​​​​​​​Những lễ hội nổi tiếng ở miền Trung không thể bỏ qua dịp đầu năm

Lễ hội tại miền Trung luôn có sức hấp dẫn đặc biệt nhờ những sắc màu độc đáo với nhiều truyền thống thú vị được lưu giữ trong suốt nhiều năm.
Khám phá “vương quốc hang động"

Khám phá “vương quốc hang động"

Quảng Bình - điểm du lịch khám phá thiên nhiên với Vườn QG Phong Nha - Kẻ Bàng cùng hàng nghìn hang động lớn nhỏ, được xem là vương quốc hang động.
Về Cồn Chim - Mảnh đất Thuận Thiên

Về Cồn Chim - Mảnh đất Thuận Thiên

Chụp từ trên cao, Cồn Chim mang hình chiếc lá mảnh mai xanh biếc. Chiếc lá mời gọi những cánh chim trời giữa dòng Cổ Chiên sánh mật phù sa.
Mùng 4 Tết: Phủ Tây Hồ (Hà Nội) đông kẹt cứng

Mùng 4 Tết: Phủ Tây Hồ (Hà Nội) đông kẹt cứng

Trưa mùng 4 Tết, “biển người” vẫn đổ về Phủ Tây Hồ để dâng lễ cầu may mắn những ngày năm mới Quý Mão 2023.
Lễ hội chùa Hương Tích Hà Tĩnh 2023 có gì mới?

Lễ hội chùa Hương Tích Hà Tĩnh 2023 có gì mới?

Lễ hội chùa Hương Tích, xã Thiên Lộc, huyện Can Lộc (tỉnh Hà Tĩnh) chính thức khai hội từ 27/1 (tức ngày mùng 6 tháng Giêng).
Phú Thọ: Nghiêm cấm chèo kéo khách, nâng giá bán hàng trong Khu di tích lịch sử Đền Hùng

Phú Thọ: Nghiêm cấm chèo kéo khách, nâng giá bán hàng trong Khu di tích lịch sử Đền Hùng

BQL Khu Di tích lịch sử Đền Hùng nghiêm cấm chèo kéo khách, nâng giá và chèn ép du khách khi đến dâng hương trong dịp Tết Nguyên đán Quý Mão 2023.
Đặc sắc tục “lấy nước mới” của đồng bào Tày, Nùng

Đặc sắc tục “lấy nước mới” của đồng bào Tày, Nùng

Theo phong tục cổ truyền của đồng bào Tày, Nùng tỉnh Cao Bằng, sau thời khắc giao thừa đồng bào dân tộc thường đi “lấy nước mới” đầu năm để dâng bàn thờ tổ tiên
Mèo rừng Cúc Phương: Hành trình hồi sinh

Mèo rừng Cúc Phương: Hành trình hồi sinh

Được giải cứu và đưa về rừng Cúc Phương chăm sóc, chữa trị … mỗi cá thể mèo rừng có những số phận và những câu chuyện như một cuộc hành trình hồi sinh.
Suối thực, suối mơ và rượu Văn Cao

Suối thực, suối mơ và rượu Văn Cao

Chúng tôi cho rằng, thưởng thức rượu Văn Cao là 1 hoạt động văn hóa. Chúng ta có thể nhân rộng cách uống rượu này thông qua việc phổ biến rượu nấu từ gạo VN.
CLIP: Ngàn người đổ về ngôi đền Thiêng dưới chân núi Nưa xin

CLIP: Ngàn người đổ về ngôi đền Thiêng dưới chân núi Nưa xin 'nước thánh'

Những ngày đầu năm mới, hàng ngàn người dân khắp nơi lại đổ về Phủ Na, ngôi đền thiêng ở Như Thanh (Thanh Hóa), để vãn cảnh, xin nước thánh cầu may mắn, bình an
Tục xin chữ đầu năm - tôn vinh truyền thống hiếu học của người Việt

Tục xin chữ đầu năm - tôn vinh truyền thống hiếu học của người Việt

Tục xin chữ, cho chữ không chỉ thể hiện truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo mà còn là một nét đẹp văn hóa của người Việt Nam vào những ngày Tết đến, Xuân về.
"Páo dung” gọi Xuân về

"Páo dung” gọi Xuân về

Từ ngàn xưa, trên những nương lúa, đêm hội gặp gỡ của các đôi trai gái và hội vui Xuân của người Dao đều vang lên lời hát ngọt ngào của điệu Páo dung.
Sinh viên quốc tế hào hứng trải nghiệm Tết cổ truyền Việt Nam

Sinh viên quốc tế hào hứng trải nghiệm Tết cổ truyền Việt Nam

Trong dịp Tết Nguyên đán Quý Mão, nhiều sinh viên quốc tế rất thích thú và ấn tượng khi có cơ hội trải nghiệm nét văn hóa truyền thống độc đáo của Việt Nam.
Mèo“quý tộc” và thú chơi thời thượng

Mèo“quý tộc” và thú chơi thời thượng

Không chỉ là thú cưng, những chú mèo thuộc dòng giống quý tộc, được xách tay về Việt Nam với mức giá lên đến hàng trăm triệu đồng còn là biểu tượng sự giàu có.
Hà Nội: Văn Miếu - Quốc Tử Giám đông nghẹt chiều ngày mùng 2 Tết Quý Mão

Hà Nội: Văn Miếu - Quốc Tử Giám đông nghẹt chiều ngày mùng 2 Tết Quý Mão

Chiều 23/1 (tức mùng 2 Tết), tranh thủ thời tiết đẹp, nhiều người dân Hà Nội đã đổ dồn về di tích tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám để khai bút, xin chữ và du Xuân.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động