Khơi dậy sức mua thị trường trong nước

Đánh giá chất lượng tăng trưởng qua thu nhập và đời sống Nhân dân

Tăng trưởng kinh tế cao phải đi cùng ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và cải thiện đời sống Nhân dân. Đây là một trong những yêu cầu xuyên suốt được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh tại Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV (Hội nghị Trung ương 4), khi đánh giá tình hình kinh tế - xã hội năm 2026 và định hướng nhiệm vụ năm 2027.

Theo đánh giá tại hội nghị, GDP 9 tháng năm 2026 đạt 9,01%. Thị trường trong nước đóng góp quan trọng vào tăng trưởng khi tổng mức bán lẻ hàng hoá và doanh thu dịch vụ tiêu dùng 9 tháng đạt 5.925,7 nghìn tỷ đồng, tăng 13,4% so với cùng kỳ năm trước. Chính phủ đặt mục tiêu tăng tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng năm 2026 từ 13-15%.

Tuy nhiên, dư địa điều hành vĩ mô đang bị thu hẹp, trong khi biến động quốc tế, cạnh tranh công nghệ, chiến tranh thương mại tiếp tục đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực tự chủ, sức chống chịu và khả năng thích ứng của nền kinh tế.

Đối với thị trường trong nước, một trong những định hướng đáng chú ý là củng cố sức mua, khơi thông đầu tư tư nhân và nâng cao sức cạnh tranh của doanh nghiệp trong nước. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh yêu cầu tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, nâng cao năng lực hấp thụ vốn, bảo đảm hạ tầng, năng lượng, nhân lực, qua đó chuyển nguồn lực thành năng lực sản xuất, kinh doanh và kết quả phát triển thực chất.

Trong bài phát biểu bế mạc Hội nghị Trung ương 4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tiếp tục chỉ rõ những hạn chế về chất lượng tăng trưởng, sức cạnh tranh của doanh nghiệp trong nước và áp lực giá cả gia tăng. Trung ương thống nhất mục tiêu năm 2027 phấn đấu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên, tốc độ tăng CPI bình quân khoảng 4,5%, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô và bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế. Cùng với đó là yêu cầu tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, khơi thông đầu tư tư nhân, củng cố sức mua, phát triển doanh nghiệp trong nước; phối hợp chính sách tài khóa, tiền tệ để hỗ trợ tăng trưởng, kiểm soát lạm phát và rủi ro.

Những định hướng này đặt ra yêu cầu đối với công tác điều hành thị trường, không chỉ bảo đảm đủ hàng hóa phục vụ nhu cầu tiêu dùng mà còn phải duy trì lưu thông thông suốt, hạn chế biến động giá bất hợp lý, tạo điều kiện cho doanh nghiệp duy trì sản xuất và mở rộng tiêu thụ sản phẩm.

Trong những tháng cuối năm, khi nhu cầu mua sắm tăng cao, việc chủ động nguồn hàng, kiểm soát giá các mặt hàng thiết yếu và triển khai chương trình kích cầu cần được thực hiện đồng bộ. Đây cũng là điều kiện để sức mua chuyển hóa thành động lực cho sản xuất, kinh doanh, thay vì tạo thêm áp lực lên mặt bằng giá.

Điều hành giá linh hoạt, củng cố sức mua

Yêu cầu giữ ổn định thị trường được cụ thể hóa tại cuộc họp Ban Chỉ đạo điều hành giá ngày 9/10 do Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng, Trưởng Ban Chỉ đạo điều hành giá, chủ trì. Trọng tâm đặt ra là kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn và tạo dư địa hỗ trợ tăng trưởng trong những tháng còn lại của năm 2026.

Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tiếp tục phối hợp chặt chẽ, chủ động, linh hoạt và đồng bộ trong điều hành chính sách tài khóa, tiền tệ cùng các chính sách kinh tế vĩ mô khác. Các cơ quan chức năng cần theo dõi sát diễn biến thị trường, kịp thời triển khai giải pháp kiểm soát giá cả, hạn chế tác động bất lợi đến sản xuất, kinh doanh và đời sống người dân.

Đối với hàng hóa, dịch vụ do Nhà nước định giá, việc điều chỉnh cần thực hiện theo lộ trình phù hợp, đánh giá kỹ tác động đến CPI, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu thực hiện cơ chế thị trường, kiểm soát lạm phát và hỗ trợ phục hồi sản xuất, kinh doanh.

Một yêu cầu quan trọng khác là tăng cường kiểm tra việc kê khai, niêm yết giá, nhất là đối với các mặt hàng thiết yếu. Phó Thủ tướng yêu cầu xử lý nghiêm hành vi đầu cơ, găm hàng, thao túng giá để trục lợi, lợi dụng thiên tai, bão lũ hoặc mùa cao điểm lễ, Tết để tự ý nâng giá bán. Doanh nghiệp cũng cần kịp thời giảm giá bán tương ứng khi chi phí nguyên vật liệu đầu vào giảm, bảo đảm quyền lợi người tiêu dùng.

Cùng với kiểm tra, xử lý vi phạm, công tác thông tin về điều hành giá cần được thực hiện kịp thời, minh bạch. Các bộ, ngành được yêu cầu chủ động cung cấp thông tin về chủ trương điều hành và diễn biến giá những mặt hàng thiết yếu, góp phần ổn định tâm lý người tiêu dùng, doanh nghiệp và kiểm soát lạm phát kỳ vọng.

Thông qua các giải pháp này, điều hành giá không chỉ hướng tới kiểm soát chỉ số lạm phát mà còn góp phần hạn chế chi phí bất hợp lý trong lưu thông hàng hóa, bảo vệ sức mua và duy trì môi trường kinh doanh ổn định.

Bảo đảm nguồn hàng và kích cầu tiêu dùng

Cùng với điều hành giá, bảo đảm nguồn cung các mặt hàng thiết yếu có vai trò quan trọng trong giữ ổn định thị trường. Đối với lương thực, thực phẩm và vật tư nông nghiệp, yêu cầu đặt ra là theo dõi sát diễn biến giá, chủ động phương án cung ứng, hạn chế tình trạng thiếu hàng cục bộ hoặc tăng giá bất hợp lý trong giai đoạn nhu cầu tăng cao.

Tại phiên họp thường kỳ quý III/2026 của Tổ điều hành thị trường trong nước ngày 9/10, ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, đề nghị các bộ, ngành, địa phương phối hợp với Bộ Công Thương theo dõi sát diễn biến cung cầu, giá cả và thị trường; chủ động triển khai giải pháp bảo đảm nguồn cung, hạn chế tình trạng thiếu hàng cục bộ, tăng giá bất hợp lý. Hoạt động phát triển thương mại, xúc tiến thương mại và kích cầu tiêu dùng tại địa phương cần được đẩy mạnh, góp phần thực hiện mục tiêu tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng được Chính phủ giao.

Đối với nhóm lương thực, thực phẩm, việc chuẩn bị nguồn cung phục vụ nhu cầu cuối năm và Tết Nguyên đán cần được chú trọng. Bộ Công Thương đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường ưu tiên theo dõi diễn biến giá thịt lợn trong quý IV, bảo đảm nguồn cung khi nhu cầu tiêu dùng tăng. Với các mặt hàng đầu vào nông nghiệp, hai bộ phối hợp điều tiết nhập khẩu phân bón, nguyên liệu thức ăn chăn nuôi; theo dõi sát giá phân bón trước vụ Đông Xuân 2026-2027 và xây dựng phương án bình ổn các mặt hàng đầu vào chiến lược khi xảy ra biến động lớn.

Cùng với đó, cần kiểm soát hàng nhập lậu, gian lận xuất xứ đối với nông sản, thực phẩm và vật tư nông nghiệp; kiểm tra việc niêm yết, kê khai giá thức ăn chăn nuôi, phân bón tại khâu phân phối. Ngược lại, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng đề xuất Tổ điều hành báo cáo Chính phủ xem xét cơ chế hỗ trợ nông dân, doanh nghiệp nông nghiệp trước áp lực chi phí đầu vào thông qua bình ổn giá, hỗ trợ vốn và dự trữ quốc gia.

Ở cấp địa phương, công tác chuẩn bị hàng hóa và tổ chức phân phối được triển khai gắn với xúc tiến thương mại, kích cầu tiêu dùng. Ông Nguyễn Thế Hiệp, Phó Giám đốc Sở Công Thương Hà Nội, cho biết thành phố tiếp tục củng cố hệ thống phân phối, theo dõi diễn biến thị trường, giá cả các mặt hàng thiết yếu và tác động từ chi phí vận tải, logistics.

Hà Nội đã xây dựng kế hoạch xúc tiến thương mại với sự tham gia, phối hợp của 22 đơn vị và gần 15.800 điểm bán. Thành phố cũng xây dựng phương án dự trữ hàng hóa thiết yếu phục vụ ứng phó sự cố thiên tai, với quy mô dự kiến đáp ứng nhu cầu của 250.000 người trong 7 ngày, tổng giá trị hàng hóa dự trữ 133 tỷ đồng.

Về kích cầu tiêu dùng, Hà Nội dự kiến triển khai chương trình khuyến mại tập trung, trong đó có đợt cao điểm tháng 11, với sự tham gia của các đơn vị bán lẻ và phối hợp cùng các sự kiện xúc tiến thương mại. Hoạt động kết nối thương mại điện tử, quảng bá và mở rộng tiêu thụ sản phẩm OCOP tiếp tục được đẩy mạnh, gắn với bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên môi trường trực tuyến.

Việc chuẩn bị nguồn hàng, mở rộng điểm bán và triển khai các chương trình khuyến mại có ý nghĩa quan trọng trong giai đoạn nhu cầu tiêu dùng tăng cao. Khi được thực hiện đồng bộ với kiểm soát giá và bảo đảm chất lượng hàng hóa, các hoạt động này vừa hỗ trợ người dân tiếp cận hàng hóa phù hợp, vừa tạo điều kiện để doanh nghiệp đẩy mạnh tiêu thụ sản phẩm.

Từ chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đến các giải pháp điều hành giá và bình ổn thị trường, mục tiêu đặt ra là gắn tăng trưởng với ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm nguồn cung và củng cố sức mua. Trong những tháng cuối năm, sự phối hợp giữa các bộ, ngành, địa phương, cùng việc chuẩn bị hàng hóa từ sớm, kiểm soát nghiêm vi phạm và đẩy mạnh kích cầu sẽ góp phần giữ ổn định thị trường, đáp ứng nhu cầu sản xuất và tiêu dùng.