Khoa học và công nghệ: Đòn bẩy đưa nền kinh tế bứt phá

Trong bối cảnh hội nhập và Cách mạng công nghiệp lần thứ tư phát triển mạnh mẽ trên toàn cầu, khoa học và công nghệ, đổi mới sáng tạo trở thành yếu tố đầu vào quan trọng nhất của lực lượng sản xuất hiện đại có ảnh hưởng quyết định tới chất lượng và tốc độ tăng trưởng của các nền kinh tế.

Đổi mới tích cực về cơ chế, chính sách

Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm, xem trọng vai trò của khoa học và công nghệ (KH&CN). Cùng với giáo dục và đào tạo, KH&CN là quốc sách hàng đầu, là nền tảng động lực phát triển kinh tế - xã hội và bảo vệ Tổ quốc. Nhằm tạo điều kiện thuận lợi để KH&CN phát triển, trong thời gian qua, hệ thống pháp luật tiếp tục được hoàn thiện, tư duy quản lý KH&CN đổi mới mạnh mẽ theo hướng phục vụ trực tiếp tăng trưởng kinh tế, phù hợp tình hình phát triển của đất nước và các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới.

Những đổi mới tích cực nhất tập trung vào hoàn thiện đầu tư và cơ chế tài chính, huy động nguồn kinh phí ngoài ngân sách nhà nước cho KH&CN; tăng cường sự tham gia của doanh nghiệp; hoàn thiện chính sách thu hút, sử dụng, trọng dụng cán bộ, đặc biệt là nhà khoa học người Việt Nam ở nước ngoài và người nước ngoài ở Việt Nam.

Khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo: Nền tảng, động lực cho phát triển đất nước
Khoa học và công nghệ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và nền kinh tế

Bên cạnh đó, cải cách thủ tục hành chính, tạo môi trường pháp lý thuận lợi cho doanh nghiệp trong quá trình sản xuất, kinh doanh, chuyển giao, ứng dụng, đổi mới công nghệ; phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo; kết nối cung - cầu công nghệ, phát triển thị trường và doanh nghiệp KH&CN; nâng cao năng lực tiếp cận cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4; tăng cường truyền thông nâng cao nhận thức về vai trò, vị trí của KH&CN và đổi mới sáng tạo.

Bộ KH&CN cũng phối hợp với các bộ, ban, ngành, địa phương triển khai hiệu quả các nhiệm vụ KH&CN quốc gia, các chương trình phát triển khoa học cơ bản, nhiệm vụ trong lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn, khoa học tự nhiên, khoa học kỹ thuật - công nghệ. Cơ cấu chi cho KH&CN đã có sự thay đổi theo xu hướng tích cực: Chi từ ngân sách nhà nước là 52%; từ doanh nghiệp tăng lên 48%.

Đồng thời, tập trung hướng dẫn triển khai cơ chế tự chủ, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thực hiện, sắp xếp lại các tổ chức KH&CN; hoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển nhân lực KH&CN. Nhiều dự án đầu tư lớn được triển khai tại Khu công nghệ cao Hòa Lạc. Số vốn đăng ký và giá trị sản xuất của 3 khu công nghệ cao quốc gia đều tăng.

Các nhiệm vụ KH&CN đã góp phần giải quyết nhiều vấn đề cấp thiết của địa phương. Thị trường KH&CN tiếp tục được phát triển thông qua nhiều hoạt động xúc tiến như triển lãm chuyên ngành, xây dựng các điểm kết nối cung - cầu công nghệ, chợ công nghệ và thiết bị… Số lượng doanh nghiệp KH&CN tăng nhanh với hàng nghìn doanh nghiệp đang hoạt động theo mô hình doanh nghiệp KH&CN. Hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo ngày càng phát triển.

Đặc biệt, triển khai Nghị quyết số 50/NQ-CP của Chính phủ ban hành Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số 52-NQ/TW của Bộ Chính trị về một số chủ trương, chính sách chủ động tham gia Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, nhiều hoạt động đã được triển khai như xét duyệt các nhiệm vụ thuộc Chương trình hỗ trợ các tổ chức nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ của cách mạng công nghiệp lần thứ tư; tổ chức ngày hội trí tuệ nhân tạo; chuỗi sự kiện tọa đàm online giúp doanh nghiệp ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào sản xuất, kinh doanh…

Ngoài ra, trong năm 2020, Bộ KH&CN đã công bố 895 tiêu chuẩn quốc gia, tăng 127% so với 2019; thẩm định 148 quy chuẩn kỹ thuật quốc gia và quy chuẩn kỹ thuật địa phương, tăng 60% so với năm 2019; đã xử lý 68.971 đơn đăng ký xác lập quyền sở hữu công nghiệp (tăng 8,3% so với năm 2019). Cấp văn bằng bảo hộ cho 47.168 đối tượng sở hữu công nghiệp (tăng 15,6% so với năm 2019). Cơ chế hậu kiểm đối với các sản phẩm, hàng hóa phải kiểm tra chuyên ngành thuộc phạm vi quản lý của Bộ Khoa học và Công nghệ đã giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí 820 tỉ đồng…

Đóng góp quan trọng của KH&CN

Nhìn lại chặng đường vừa qua, KH&CN, đổi mới sáng tạo đã đóng góp quan trọng, toàn diện trong phát triển kinh tế - xã hội. Chất lượng tăng trưởng được cải thiện, năng suất lao động nâng lên rõ rệt. Năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP) đóng góp vào tăng trưởng tăng từ 33,6% giai đoạn 2011 - 2015 lên 45,2% giai đoạn 2016 - 2020, tính chung 10 năm 2011 - 2020 đạt 39,0% (vượt mục tiêu 35%); tỉ trọng giá trị xuất khẩu sản phẩm công nghệ cao trong tổng giá trị hàng hoá tăng từ 19% năm 2010 lên khoảng 50% năm 2020.

Trong giai đoạn 2016 - 2020, chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII) của Việt Nam tăng 17 bậc, đứng thứ 3 khu vực Đông Nam Á, đứng đầu trong số các quốc gia ở mức thu nhập trung bình thấp. Riêng năm 2020, Việt Nam tiếp tục giữ vững thứ hạng 42/131 quốc gia, vùng lãnh thổ về GII và tiếp tục được xem là hình mẫu của các nước đang phát triển khác trong việc thiết lập đổi mới sáng tạo như một ưu tiên quốc gia.

Đặc biệt, trong bối cảnh đại dịch Covid-19 tác động tiêu cực đến mọi mặt đời sống kinh tế - xã hội, khi nhiều nước rơi vào suy thoái, Việt Nam nằm trong nhóm ít các quốc gia duy trì tăng trưởng dương, kiểm soát tốt dịch bệnh, đạt nhiều kết quả ấn tượng. Với tổng sản phẩm trong nước (GDP) năm 2020 tăng 2,91%, Việt Nam thuộc nhóm nước có tăng trưởng cao nhất thế giới. Trong thành tựu chung đó, có đóng góp quan trọng của KH&CN và đổi mới sáng tạo.

Nếu nhìn vào từng lĩnh vực cụ thể, các nhiệm vụ nghiên cứu về khoa học xã hội và nhân văn đã đóng góp hiệu quả phục vụ điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trong phát triển kinh tế - xã hội; phục vụ trực tiếp việc chuẩn bị cho Đại hội XIII của Đảng. Về nông nghiệp, các chương trình, nhiệm vụ KH&CN cấp quốc gia được triển khai đã góp phần duy trì xuất khẩu ở mức cao so với các năm trước những mặt hàng nông sản chủ lực trong đại dịch Covid-19. Trong công nghiệp, đã chế tạo thành công nhiều thiết bị, dây chuyền sản xuất, chủng loại vật liệu mới phục vụ phát triển ngành cơ khí chế tạo, năng lượng, công nghiệp hỗ trợ…

Về y dược, trong bối cảnh đại dịch Covid-19, Việt Nam đã huy động các chuyên gia, nhà khoa học, doanh nghiệp triển khai các nhiệm vụ cấp bách với nhiều kết quả quan trọng như: Làm chủ công nghệ sản xuất bộ KIT phát hiện SARS-CoV-2 đạt tiêu chuẩn quốc tế; sản xuất vắc xin phòng Covid-19 bằng công nghệ protein tái tổ hợp và thuốc kháng thể đơn dòng điều trị đặc hiệu Covid-19, trong đó vaccine Nanocovax đang thử nghiệm lâm sàng trên người tình nguyện; tổng hợp trên 1.700 công bố khoa học quốc tế về dịch bệnh; phát huy đề án Hệ tri thức Việt số hóa trong truy vết người tiếp xúc; nghiên cứu chế tạo, thử nghiệm thành công robot vận chuyển, robot khử khuẩn sàn nhà trong khu cách ly…

Trong bối cảnh mới, Đảng, Nhà nước đã nâng tầm vai trò của KH&CN và đổi mới sáng tạo. Văn kiện Đại hội XIII của Đảng coi phát triển nhanh, bền vững dựa chủ yếu vào KH&CN và đổi mới sáng tạo là 1 trong các đột phá chiến lược quan trọng nhất. Đồng thời yêu cầu: “Có thể chế, cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội, thúc đẩy ứng dụng, chuyển giao công nghệ; nâng cao năng lực nghiên cứu, làm chủ một số công nghệ mới, hình thành năng lực sản xuất mới có tính tự chủ và khả năng thích ứng, chống chịu của nền kinh tế; lấy doanh nghiệp làm trung tâm nghiên cứu phát triển, ứng dụng và chuyển giao công nghệ, ứng dụng công nghệ số. Phát triển hệ thống đổi mới sáng tạo quốc gia, hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo”.

Những kết quả KH&CN đạt được trong thời gian qua là sự tiếp nối quan trọng thành tựu và là nền tảng quan trọng tạo đà phát triển trong giai đoạn mới. Đặc biệt, năm 2021 - năm đầu tiên thực hiện Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng và Chiến lược phát triển kinh tế xã hội đất nước đến năm 2030. Bằng sự quyết tâm, đoàn kết thống nhất, dưới sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước, cùng sự phối hợp chặt chẽ của các bộ, ngành, địa phương, KH&CN sẽ tạo nên những đột phá mới trong việc giải quyết các vấn đề thực tiễn cuộc sống đặt ra, tham gia phát triển các ngành, lĩnh vực, góp phần đưa đất nước phát triển nhanh và bền vững./.

Quỳnh Nga
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: Bộ Khoa học và Công nghệ

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Công cụ ChatGPT: Cười nghiêng ngả với những câu trả lời hài hước

Công cụ ChatGPT: Cười nghiêng ngả với những câu trả lời hài hước

Nhiều câu trả lời của công cụ ChatGPT vô cùng hài hước và bất ngờ, khiến người dùng Internet cười nghiêng ngả.
Lexus triệu hồi 64 xe hạng sang vì nguy cơ rò rỉ nhiên liệu

Lexus triệu hồi 64 xe hạng sang vì nguy cơ rò rỉ nhiên liệu

Trên một số xe Lexus được nhập khẩu chính thức về Việt Nam xuất hiện vết nứt trên mặt bích, dẫn đến việc nhiên liệu bị rò rỉ ra ngoài, tăng nguy cơ cháy nổ.
ABB E-mobility tiêu thụ được hơn 1 triệu bộ sạc EV trên toàn cầu

ABB E-mobility tiêu thụ được hơn 1 triệu bộ sạc EV trên toàn cầu

ABB E-mobility đã bán được hơn 1 triệu bộ sạc EV trên toàn cầu trong danh mục sạc AC và DC.
Dịch vụ bảo mật được quản lý: Giải pháp cho sự thiếu hụt nhân sự công nghệ thông tin

Dịch vụ bảo mật được quản lý: Giải pháp cho sự thiếu hụt nhân sự công nghệ thông tin

Dịch vụ bảo mật được quản lý được coi là giải pháp cho sự thiếu hụt nhân sự công nghệ thông tin tại các doanh nghiệp.
Triệu hồi gần 107.000 xe Volvo trên toàn thế giới do lỗi hệ thống phanh

Triệu hồi gần 107.000 xe Volvo trên toàn thế giới do lỗi hệ thống phanh

Hãng xe Thụy Điển Volvo vừa thông báo triệu hồi xe ô tô đối với 106.900 xe trên toàn cầu liên quan tới lỗi hệ thống phanh.

Tin cùng chuyên mục

Bộ Thông tin và Truyền thông trình Chính phủ về việc thay thế vệ tinh VINASAT-1, VINASAT-2

Bộ Thông tin và Truyền thông trình Chính phủ về việc thay thế vệ tinh VINASAT-1, VINASAT-2

Thủ tướng giao Bộ Thông tin và Truyền thông trình Chính phủ phương án về việc thay thế 2 vệ tinh viễn thông VINASAT-1, VINASAT-2.
Khẩn trương hoàn thành cung cấp thẻ căn cước công dân gắn chíp, mã định danh cá nhân

Khẩn trương hoàn thành cung cấp thẻ căn cước công dân gắn chíp, mã định danh cá nhân

Thủ tướng yêu cầu Bộ Công an khẩn trương hoàn thành cung cấp thẻ căn cước công dân gắn chíp, mã định danh cá nhân.
Cảnh báo hàng trăm cuộc tấn công mạng trong dịp nghỉ Tết Nguyên đán 2023

Cảnh báo hàng trăm cuộc tấn công mạng trong dịp nghỉ Tết Nguyên đán 2023

Cục An toàn thông tin đã ghi nhận và cảnh báo 508 cuộc tấn công mạng và 41 sự cố an toàn thông tin trong kỳ nghỉ Tết Nguyên đán 2023.
Nissan triệu hồi hơn 520.000 xe mang thương hiệu Suzuki có nguy cơ gây cháy

Nissan triệu hồi hơn 520.000 xe mang thương hiệu Suzuki có nguy cơ gây cháy

Hãng sản xuất ô tô Nissan đã trình Chính phủ Nhật Bản lệnh triệu hồi hơn 520.000 xe, trong đó có những xe mang thương hiệu Suzuki.
Cuộc chiến cần gạt nước ôtô

Cuộc chiến cần gạt nước ôtô

Cách đây nửa thế kỷ, ông lớn ngành ôtô đã lợi dụng sự lỏng lẻo trong quản lý đánh cắp công nghệ của 1 nhà sáng chế. Thật xui, nhà sáng chế này không dễ bắt nạt.
Nghệ An có trên 27.000 xe ô tô đăng ký mới, lọt Top địa phương có nhiều ô tô cá nhân nhất

Nghệ An có trên 27.000 xe ô tô đăng ký mới, lọt Top địa phương có nhiều ô tô cá nhân nhất

Thông tin từ phòng CSGT Công an tỉnh Nghệ An, trong năm 2022, số xe ô tô đăng ký mới trên địa bàn là 27.404, so với năm 2021 tăng 3.117 xe.
VinFast Canada tham dự Triển lãm ô tô quốc tế Montreal 2023

VinFast Canada tham dự Triển lãm ô tô quốc tế Montreal 2023

VinFast Canada công bố tham dự Triển lãm ô tô quốc tế Montreal từ ngày 20-29/1 với dải xe điện đa dạng, bao gồm VF 6, VF 7, VF 8 và VF 9.
Thị trường ô tô cũ nhộn nhịp trước thềm Tết Quý Mão 2023

Thị trường ô tô cũ nhộn nhịp trước thềm Tết Quý Mão 2023

Tín hiệu tích cực của thị trường ô tô trở lại khi số lượng người có nhu cầu và liên hệ mua xe trước Tết ghi nhận tăng mạnh so với cùng kỳ.
7 cách giảm thiểu nguy cơ mạng cho tài khoản mạng xã hội của doanh nghiệp

7 cách giảm thiểu nguy cơ mạng cho tài khoản mạng xã hội của doanh nghiệp

Các chuyên gia tại Kaspersky đã chỉ ra 7 cách giảm thiểu nguy cơ mạng cho tài khoản mạng xã hội của doanh nghiệp năm 2023.
Viện Nghiên cứu Cơ khí: Coi hoạt động khoa học và công nghệ là trọng tâm

Viện Nghiên cứu Cơ khí: Coi hoạt động khoa học và công nghệ là trọng tâm

Viện Nghiên cứu Cơ khí chủ trương gắn liền hoạt động khoa học và công nghệ với các chương trình kinh tế - xã hội trọng điểm của đất nước.
Thị trường ô tô Việt Nam năm 2022 vượt ngưỡng 500.000 xe

Thị trường ô tô Việt Nam năm 2022 vượt ngưỡng 500.000 xe

Tính chung doanh số bán hàng toàn thị trường ô tô của các đơn vị thành viên VAMA năm 2022 đạt 404.635 xe, tăng 33% so với năm 2021.
Tổng giám đốc Microchip nói gì về triển vọng ngành bán dẫn 2023?

Tổng giám đốc Microchip nói gì về triển vọng ngành bán dẫn 2023?

Ông Ganesh Moorthy, Chủ tịch & Tổng giám đốc điều hành Công ty Microchip Technology Inc.đã chia sẻ với phóng viên báo chí về triển vọng ngành bán dẫn năm 2023.
Bộ đôi xe điện VinFast lần đầu cùng vào Top 10 xe bán chạy nhất thị trường

Bộ đôi xe điện VinFast lần đầu cùng vào Top 10 xe bán chạy nhất thị trường

Lượng xe bàn giao tăng sau khi ổn định chuỗi cung ứng và tối ưu hệ thống sản xuất giúp bộ đôi xe điện VinFast cùng vào Top 10 mẫu xe bán chạy nhất thị trường.
Qualcomm ra mắt dòng SoC có khả năng mở rộng đầu tiên của ngành công nghiệp ô tô

Qualcomm ra mắt dòng SoC có khả năng mở rộng đầu tiên của ngành công nghiệp ô tô

Qualcomm vừa ra mắt Snapdragon Ride Flex - dòng SoC có khả năng mở rộng đầu tiên của ngành công nghiệp ô tô hỗ trợ đồng thời buồng lái kỹ thuật số.
Ford Việt Nam đạt nhiều thành tích cao trong năm 2022

Ford Việt Nam đạt nhiều thành tích cao trong năm 2022

Năm 2022, Ford Việt Nam liên tiếp đạt nhiều thành tích cao về bán hàng và dịch vụ sau đại dịch cùng những thách thức về kinh tế trên toàn cầu.
Tiến bộ công nghệ và bối cảnh mới đối với thương mại và đầu tư quốc tế

Tiến bộ công nghệ và bối cảnh mới đối với thương mại và đầu tư quốc tế

Trường Đại học Ngoại thương vừa tổ chức Hội thảo quốc tế “Tiến bộ công nghệ và bối cảnh mới đối với thương mại và đầu tư quốc tế”.
Khai mạc Hội thảo quốc tế “Khoa học dữ liệu trong Kinh doanh, Tài chính và Công nghiệp”

Khai mạc Hội thảo quốc tế “Khoa học dữ liệu trong Kinh doanh, Tài chính và Công nghiệp”

Ngày 9/1, hội thảo quốc tế chủ đề “Khoa học dữ liệu trong Kinh doanh, Tài chính và Công nghiệp” (DSBFI) 2023 đã chính thức khai mạc tại Đà Nẵng.
Bộ Thông tin và Truyền thông "bắt bài" các chiêu thức lừa đảo trực tuyến tại Việt Nam

Bộ Thông tin và Truyền thông "bắt bài" các chiêu thức lừa đảo trực tuyến tại Việt Nam

Theo ghi nhận từ cổng Cảnh báo an toàn thông tin Việt Nam (tại địa chỉ canhbao.khonggianmang.vn), năm 2022 đã ghi nhận hơn 12.935 trường hợp lừa đảo trực tuyến.
Báo cáo kết quả bảo mật mới nhất của Cisco tiết lộ điều gì?

Báo cáo kết quả bảo mật mới nhất của Cisco tiết lộ điều gì?

Khả năng phục hồi an ninh mạng là ưu tiên hàng đầu của doanh nghiệp Việt Nam khi 63% doanh nghiệp cho hay hoạtđộng kinh doanh bị tác động bởi sự cố an ninh mạng
Ra mắt Land Rover Defender 130 mới tại Việt Nam, giá khoảng 6 tỷ đồng

Ra mắt Land Rover Defender 130 mới tại Việt Nam, giá khoảng 6 tỷ đồng

Sáng 6/1, Phú Thái Mobility - nhà nhập khẩu và phân phối chính hãng duy nhất thương hiệu Land Rover tại thị trường Việt Nam giới thiệu Land Rover Defender 130.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động