Tin Khu Vực
Nằm ở độ cao gần 1.500m dưới chân dãy Hoàng Liên Sơn hùng vĩ, xã Sin Suối Hồ (tỉnh Lai Châu) từ lâu được biết đến là một trong những điểm du lịch cộng đồng tiêu biểu của vùng Tây Bắc. Không chỉ sở hữu khí hậu mát mẻ quanh năm, nơi đây còn lưu giữ nhiều giá trị lịch sử, văn hóa và thiên nhiên đặc sắc. Con đường đá cổ Pa vi cùng quần thể chè cổ thụ hàng nghìn năm tuổi đang trở thành điểm nhấn, thu hút những người yêu thiên nhiên, khám phá và trải nghiệm.
Cảnh quan thơ mộng và khí hậu mát mẻ quanh năm, Sin Suối Hồ trở thành điểm đến du lịch hấp dẫn trên bản đồ tỉnh Lai Châu.
Con đường di sản giữa rừng chè cổ thụ hàng nghìn năm tuổi
Giữa tháng 7/2026, trong chuyến khảo sát thực tế cùng đoàn công tác của UBND xã Sin Suối Hồ, chúng tôi có dịp đặt chân đến bản Sàng Mà Pho – nơi bắt đầu hành trình khám phá con đường đá cổ Pavi. Theo các tài liệu lịch sử, đường đá Pavi được người Pháp xây dựng từ khoảng năm 1920 nhằm phục vụ việc vận chuyển hàng hóa và kết nối các vùng núi cao. Sau nhiều năm thi công, tuyến đường từng có chiều dài khoảng 100km, nối Bát Xát (Lào Cai) với khu vực Phong Thổ (Lai Châu), qua thời gian và sự tác động của thiên nhiên, phần lớn tuyến đường đã bị mai một, hiện chỉ còn khoảng 17km được bảo tồn, kéo dài từ bản Nhiu Cồ San (Bát Xát, Lào Cai) sang bản Sàng Ma Pho, xã Sin Suối Hồ (Lai Châu).
Không giống những cung đường trekking hiểm trở, đường đá cổ Pavi có độ dốc vừa phải, xuyên qua rừng nguyên sinh và những triền núi cao hùng vĩ, phù hợp với nhiều du khách yêu thích khám phá thiên nhiên. Hằng năm, nơi đây còn là cung đường chính của giải leo núi tỉnh Lai Châu tổ chức chinh phục đỉnh Tả Liên Sơn cao 2.996m, thu hút hàng nghìn vận động viên và du khách trên cả nước.
Khám phá con đường đá cổ Pa vi từ bản Sàng Mà Pho, xã Sin Suối Hồ.
Điều làm nên nét độc đáo của hành trình không chỉ là con đường đá cổ mà còn bởi những cánh rừng chè cổ thụ trải dài hai bên lối đi. Trưởng bản Sàng Mà Pho Sùng A Phùa cho biết: “Hiện địa phương có khoảng 3.000–4.000 cây chè cổ thụ phân bố trong rừng. Có những cây chè hoa trắng, hoa đỏ với thân cây lớn đến mức một người trưởng thành ôm không xuể. Nhiều cây đã tồn tại từ thời ông bà, tổ tiên của người dân trong bản”.
Đối với đồng bào Mông nơi đây, chè cổ không chỉ là nguồn sinh kế mà còn là một phần của văn hóa bản địa. Người dân cùng nhau bảo vệ từng gốc chè, thu hái theo hướng dẫn của cán bộ chuyên môn để vừa giữ được chất lượng sản phẩm, vừa bảo tồn nguồn gen quý hiếm.
Nhận thấy tiềm năng từ cảnh quan tự nhiên và giá trị của rừng chè cổ, gia đình anh Sùng A Phùa đã mạnh dạn đầu tư mô hình homestay phục vụ khách du lịch kết hợp trải nghiệm trekking, thưởng trà và khám phá văn hóa Mông. Cao điểm, homestay có thể đón hàng chục lượt khách mỗi ngày, góp phần tạo thêm việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân. Cùng với đó, nhiều hộ dân còn bắt đầu nhân giống chè cổ thụ nhằm bảo tồn nguồn gen quý, đồng thời phát triển vùng nguyên liệu phục vụ sản xuất trà đặc sản trong tương lai.
Thu hái chè cổ tại bản Sàng Mà Pho.
Sau quãng đường đi bộ giữa rừng già, chúng tôi được thưởng thức chén trà cổ thụ tại gia đình anh Phùa. Hương thơm thanh khiết, vị chát dịu ban đầu rồi nhanh chóng chuyển sang hậu ngọt sâu lắng. Chén trà như lưu giữ trọn vẹn hương vị của đại ngàn Tây Bắc giữa không gian mây núi trong lành,
Đánh thức tiềm năng du lịch cộng đồng vùng cao Sin Suối Hồ
Không chỉ riêng bản Sàng Mà Pho, xã Sin Suối Hồ còn sở hữu nhiều lợi thế để phát triển du lịch sinh thái và du lịch cộng đồng. Từ bản du lịch cộng động nổi tiếng Sin Suối Hồ tới bản Sàng Ma Pho là cung đường đưa du khách đi qua những biển mây, những cánh rừng xanh ngút ngàn và các sườn núi trùng điệp. Khi sương tan, khung cảnh Hoàng Liên Sơn hiện lên hùng vĩ với những đỉnh núi nổi tiếng như Bạch Mộc Lương Tử, Ky Quan San...
Không chỉ có cảnh quan thiên nhiên, Sin Suối Hồ còn lưu giữ đậm nét bản sắc văn hóa của đồng bào Mông. Những ngôi nhà trình tường, hàng rào đá, ruộng bậc thang, các lễ hội truyền thống, nghề thêu thổ cẩm, ẩm thực bản địa và chợ vùng cao tạo nên sức hấp dẫn riêng cho vùng đất này.
Sin Suối Hồ lưu giữ đậm nét bản sắc văn hóa của đồng bào Mông.
Theo Chủ tịch UBND xã Sin Suối Hồ Nguyễn Văn Quỳnh, với tiềm năng của các bản, xã quy hoạch bản Sàng Mà Pho thành bản du lịch cộng đồng, gắn với đường đá cổ Pavi và vùng chè cổ thủ có giá trị cao... từ đó, thu hút đầu tư, khai thác tối đa tiềm năng lợi thế. Từng bước kết nối, liên kết du lịch giữa các bản. Song song với đó, khuyến khích người dân phát triển homestay, nhân giống chè cổ, xây dựng sản phẩm OCOP từ trà và các nông sản đặc trưng, tạo sinh kế lâu dài cho cộng đồng.
Đồng thời, xã đề xuất với Sở Khoa học Công nghệ, Sở Nông nghiệp và Môi trường quan tâm hỗ trợ bảo tồn, phát huy và đưa giống cây chè cổ thụ hoa đỏ phát triển thành sản phẩm, cây trồng cần được nhân rộng. Mong muốn, tuyến đường từ đường tỉnh lộ 131 lên đến bản Sảng Mà Pho sớm được đầu tư để tạo thuận lợi cho bà con đi lại cũng như khai thác phát triển du lịch, tổ chức các giải chạy trên cung đường di sản này”.
Khi kết hợp hài hòa giữa bảo tồn di sản và phát huy bản sắc văn hóa địa phương, Sin Suối Hồ từng bước trở thành điểm đến hấp dẫn của du lịch Tây Bắc.
Sau khi sáp nhập, xã Sin Suối Hồ hiện có gần 4.000 hộ dân, khoảng 16.000 nhân khẩu, chủ yếu là đồng bào Mông, Dao, Thái và Giáy. Những năm gần đây, địa phương từng bước chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng phát triển nông nghiệp gắn với du lịch cộng đồng. Tỷ lệ hộ nghèo liên tục giảm, đời sống người dân ngày càng được cải thiện.
Con đường đá cổ Pavi không chỉ là dấu tích lịch sử còn lại giữa đại ngàn mà còn mở ra cơ hội phát triển du lịch cho vùng cao Sin Suối Hồ. Khi kết hợp hài hòa giữa bảo tồn di sản, gìn giữ rừng chè cổ thụ và phát huy bản sắc văn hóa địa phương, nơi đây đang từng bước trở thành điểm đến hấp dẫn của du lịch Tây Bắc.