Kết quả kiểm toán ngân sách nhà nước có gì đáng chú ý?

Ước thực hiện thu, chi và lập dự toán không sát, giải ngân vốn đầu tư công thấp… là điều đáng chú ý tại Báo cáo kiểm toán quyết toán ngân sách 2022.
Nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng ngân sách nhà nước Thu ngân sách nhà nước 4 tháng tăng 10,1% 4 tháng đầu năm 2024, thu ngân sách nhà nước từ xuất nhập khẩu đạt 124.740 tỷ đồng

Lập dự toán chưa đầy đủ, tổng số chi chuyển nguồn tăng

Chiều 30/5, tại Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa XV, Tổng Kiểm toán nhà nước Ngô Văn Tuấn sẽ trình bày Báo cáo kiểm toán quyết toán ngân sách nhà nước năm 2022.

Thấy gì qua kết quả kiểm toán quyết toán ngân sách nhà nước?
Tổng Kiểm toán nhà nước Ngô Văn Tuấn

Đánh giá về công tác lập và giao dự toán, Kiểm toán nhà nước chỉ rõ, tại thời điểm xây dựng dự toán năm 2022, dịch Covid-19 bùng phát, nhiều tỉnh, thành phố bị phong tỏa, cách ly, ảnh hưởng nghiêm trọng đến các hoạt động kinh tế - xã hội, nhiều doanh nghiệp ngừng và tạm ngừng hoạt động.

Trong bối cảnh đó, Chính phủ ước thực hiện thu nội địa, thu xuất nhập khẩu năm 2021 làm cơ sở xây dựng dự toán năm 2022 thận trọng, thực tế thực hiện lớn hơn so với ước thực hiện.

Cụ thể, ước thực hiện thu nội địa (không bao gồm dầu thô) năm 2021 là 1.133.200 tỷ đồng, thực tế thực hiện năm 2021 là 1.313.281 tỷ đồng, bằng 115,9% so với ước thực hiện năm 2021.

Ước thực hiện thu từ hoạt động xuất nhập khẩu năm 2021 là 335.000 tỷ đồng, thực tế thực hiện năm 2021 là 377.105 tỷ đồng, bằng 112,6% so với ước thực hiện năm 2021 tại thời điểm lập dự toán, bằng 119,7% so với dự toán giao. Qua kiểm toán cho thấy, tại một số địa phương, ước thực hiện năm 2021 làm cơ sở xây dựng dự toán thu năm 2022 thấp hơn 90% so với thực hiện năm 2021.

“Một số địa phương lập dự toán chưa đầy đủ, chưa bao quát hết nguồn thu. Một số chỉ tiêu thu dự báo chưa sát nên lập dự toán chưa phù hợp với thực tế thực hiện; việc lập, giao dự toán nguồn thu xuất nhập khẩu tại một số Cục Hải quan chưa sát với khả năng thu” - báo cáo của Kiểm toán nhà nước nêu rõ.

Kết quả kiểm toán cũng cho thấy, việc lập, giao kế hoạch đầu tư công năm 2022 tại một số Bộ, cơ quan Trung ương, địa phương còn hạn chế, nhất là việc dự kiến kế hoạch vốn cho dự án chưa sát thực tế dẫn đến không giải ngân được hoặc tỷ lệ giải ngân rất thấp. Công tác lập, thẩm định, giao kế hoạch vốn chậm so với quy định; bố trí kế hoạch vốn chưa sát thực tế, phải hủy hoặc điều chỉnh kế hoạch vốn; chưa đảm bảo thứ tự ưu tiên; chưa ưu tiên bố trí dứt điểm nợ đọng xây dựng cơ bản; bố trí cho dự án khởi công mới khi chưa có chủ trương đầu tư, quyết định đầu tư…

Tương tự, đối với dự toán chi thường xuyên, Bộ Tài chính tham mưu Chính phủ trình và được Quốc hội bố trí dự toán ngân sách trung ương (NSTW) năm 2022 để xử lý các vấn đề phát sinh trong năm (chi hỗ trợ các địa phương thực hiện chế độ, chính sách mới và thực hiện các nhiệm vụ khác của NSTW) số tiền 43.069 tỷ đồng.

Tuy nhiên, khoản dự toán này chưa sát thực tế do trong năm có một số nhiệm vụ chưa phân bổ số tiền 16.306,9 tỷ đồng hoặc không phân bổ hết số tiền 16.275 tỷ đồng, ảnh hưởng đến việc xác định chỉ tiêu bội chi (số không phân bổ và chưa phân bổ là 32.581,9 tỷ đồng, bằng 9,3% dự toán bội chi NSTW) và kế hoạch vay của ngân sách nhà nước. Tại một số Bộ, cơ quan Trung ương, địa phương lập dự toán chi thường xuyên chưa phù hợp quy định; lập dự toán chậm; chưa sát thực tế…

Một trong những nội dung đáng chú ý khác trong Báo cáo kiểm toán là tổng số chi chuyển nguồn năm 2022 sang năm 2023 là 1.146.676 tỷ đồng (NSTW 379.276 tỷ đồng; ngân sách địa phương 767.400 tỷ đồng), bằng 39,6% tổng chi ngân sách nhà nước (2.897.466 tỷ đồng) và bằng 65,5% số thực chi (1.750.790 tỷ đồng).

“Số chuyển nguồn tiếp tục tăng cao cả về số tương đối và số tuyệt đối so với năm 2021, trong đó loại trừ nguồn kinh phí thực hiện cải cách tiền lương 432.350 tỷ đồng, nguồn tăng thu, tiết kiệm chi 287.374 tỷ đồng, số chuyển nguồn năm 2022 sang 2023 còn lại 426.952 tỷ đồng, tăng 55.917 tỷ đồng so với năm trước (371.035 tỷ đồng)” - Kiểm toán nhà nước đánh giá.

Còn tồn tại nợ thuế và việc tính thiếu thuế, lệ phí

Đối với công tác chấp hành ngân sách, theo số liệu của Kiểm toán nhà nước, thu ngân sách nhà nước quyết toán 1.820.310 tỷ đồng, bằng 128,8% (tương ứng vượt 406.902 tỷ đồng) so với dự toán giao và tăng 14,3% so với thực hiện năm 2021.

Trong đó, thu nội địa vượt 22,9% dự toán giao (một số khoản thu vượt dự toán cao, như: Thu từ doanh nghiệp nhà nước vượt 13,3%, thu từ khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài vượt 18,2%, thu từ khu vực kinh tế ngoài quốc doanh vượt 21,7%, thu tiền sử dụng đất vượt 54,4% so với dự toán Trung ương giao).

Phân tích nguyên nhân thu vượt dự toán, Kiểm toán nhà nước nêu rõ, ngoài nguyên nhân do tại thời điểm lập dự toán Chính phủ thận trọng trong dự báo tình hình phục hồi và phát triển kinh tế thì nguyên nhân chủ yếu do dịch bệnh sớm được kiểm soát, kinh tế nhanh chóng được mở cửa trở lại, việc ban hành các chính sách tài khóa, kích cầu, đầu tư công được triển khai quyết liệt, nền kinh tế tăng trưởng vượt cao so với mục tiêu; thu ngân sách của nhiều ngành, lĩnh vực tăng trưởng đột biến và duy trì mức nộp cao. Ngoài ra, ngành thuế đẩy mạnh công tác quản lý thu, chống thất thu, thu hồi nợ đọng cũng góp phần tăng thu cho ngân sách nhà nước.

Tuy nhiên, Kiểm toán nhà nước cũng phát hiện, tình trạng hạch toán và kê khai thiếu doanh thu, xác định sai chi phí, từ đó tính thiếu các loại thuế, phí, lệ phí, các khoản thu khác… đã được Kiểm toán nhà nước chỉ ra từ các năm trước vẫn diễn ra tại các đơn vị được kiểm toán. Kiểm toán nhà nước xác định số phải nộp ngân sách nhà nước tăng thêm 3.841 tỷ đồng.

Đồng thời, số nợ thuế do cơ quan thuế quản lý tiếp tục gia tăng. Tổng số nợ đến ngày 31/12/2022 là 158.914,7 tỷ đồng, tăng 36% so với năm 2021, số tuyệt đối tăng 41.952,9 tỷ đồng. Nợ thuế do cơ quan hải quan quản lý cũng tăng 3,8% (270,7 tỷ đồng) so với năm 2021.

Giải ngân chậm, vốn đầu tư tại nhiều địa phương phải hủy bỏ

Qua kiểm toán công tác chi đầu tư phát triển, Kiểm toán nhà nước chỉ ra 44 dự án nguồn NSTW được kéo dài thời gian giải ngân, thanh toán từ năm 2021 sang năm 2022 nhưng không giải ngân hết trong năm 2022 phải hủy bỏ với số tiền 348,7 tỷ đồng và tiếp tục được bố trí kế hoạch vốn năm 2022 nhưng vẫn không giải ngân được, phải kéo dài thời gian thực hiện và giải ngân sang năm 2023 hoặc hủy bỏ với tổng số vốn là 2.029 tỷ đồng, bằng 80% kế hoạch vốn giao năm 2022.

Theo báo cáo của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, một số Bộ, cơ quan Trung ương và địa phương không giải ngân hết kế hoạch vốn được bổ sung trong năm, phải đề nghị kéo dài thời gian thực hiện và giải ngân sang năm 2023 của 79 dự án với tổng số đề xuất kéo dài 2.335,732 tỷ đồng, chưa đảm bảo thực hiện theo đúng nguyên tắc, tiêu chí điều chỉnh, bổ sung kế hoạch vốn NSTW năm 2022.

Trong chi thường xuyên, kết quả kiểm toán chỉ rõ, một số khoản chi sự nghiệp nguồn ngân sách trung ương thực hiện thấp so với dự toán giao. Tại một số Bộ, cơ quan Trung ương còn tình trạng chi sai quy định phải thu hồi nộp ngân sách nhà nước, quyết toán kinh phí chậm.

Đáng chú ý, một số địa phương ngân sách tỉnh hụt thu lớn, nhưng chưa kịp thời điều chỉnh giảm chi tương ứng hoặc điều hành ngân sách chưa phù hợp với quy định; có 5/60 địa phương được kiểm toán hỗ trợ không đúng nhiệm vụ chi theo phân cấp; 31/60 địa phương sử dụng sai nguồn 3.296,266 tỷ đồng.

Từ kết quả kiểm toán, Kiểm toán nhà nước kiến nghị tăng thu, giảm chi ngân sách nhà nước đối với niên độ ngân sách năm 2022 là 21.346,33 tỷ đồng, gồm: Các khoản tăng thu 3.841 tỷ đồng; giảm chi ngân sách nhà nước 17.505,33 tỷ đồng (chi thường xuyên 15.319,46 tỷ đồng; chi đầu tư 2.185,87 tỷ đồng); kiến nghị khác 28.595,09 tỷ đồng.

Đồng thời, Kiểm toán nhà nước kiến nghị các Bộ, ngành, địa phương rà soát để hủy bỏ hoặc thay thế, sửa đổi, bổ sung, ban hành mới một số nội dung không phù hợp với quy định pháp luật hoặc chưa phù hợp với thực tiễn của 198 văn bản, gồm: 1 luật, 8 nghị định, 5 quyết định, 27 thông tư và 157 văn bản khác.

Kết quả kiểm tra tình hình thực hiện kiến nghị kiểm toán năm 2022 về niên độ ngân sách nhà nước năm 2021 của Kiểm toán nhà nước trong năm 2023 cho thấy, đến ngày 31/12/2023, số kiến nghị xử lý tài chính, kiến nghị khác đã thực hiện là 62.285 tỷ đồng/71.545 tỷ đồng, đạt tỷ lệ 87,06%, tăng 3,76% so với năm trước (năm 2022, tỷ lệ thực hiện kiến nghị kiểm toán năm 2021 về niên độ 2020 là 83,3%); có 98/270 nội dung/văn bản đã được Chính phủ, các Bộ, cơ quan Trung ương và địa phương thực hiện hủy bỏ, sửa đổi, bổ sung theo kiến nghị của Kiểm toán nhà nước; có 68/183 báo cáo kiểm toán có kiến nghị kiểm điểm đã được các đơn vị thực hiện.

Quỳnh Nga
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: Kiểm toán nhà nước

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Có nên áp dụng mức thuế suất 5% đối với phân bón?

Có nên áp dụng mức thuế suất 5% đối với phân bón?

Đại biểu Quốc hội cho rằng, cần đánh giá kỹ về tác động của việc chuyển mặt hàng phân bón từ không chịu thuế sang đối tượng phải chịu thuế suất 5%.
Quốc hội thông qua Nghị quyết về phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước

Quốc hội thông qua Nghị quyết về phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước

Chiều 24/6, tiếp tục Kỳ họp thứ 7, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết về phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước năm 2022 với tỷ lệ tán thành cao.
Thủ tướng Phạm Minh Chính tiếp một số doanh nghiệp Trung Quốc

Thủ tướng Phạm Minh Chính tiếp một số doanh nghiệp Trung Quốc

Tại Trung Quốc, chiều 24/6/2024, Thủ tướng Phạm Minh Chính tiếp Chủ tịch Công ty Đầu máy toa xe Đại Liên và lãnh đạo Tập đoàn xây dựng Điện Trung Quốc.
Thuế giá trị gia tăng (VAT) cho phân bón: Mức nào thì phù hợp?

Thuế giá trị gia tăng (VAT) cho phân bón: Mức nào thì phù hợp?

Dự thảo Luật Thuế Giá trị gia tăng (sửa đổi) đã đưa phân bón thành mặt hàng chịu thuế giá trị gia tăng với mức thuế 5% thay vì không chịu thuế như hiện hành.
Thủ tướng Phạm Minh Chính bắt đầu tham dự Hội nghị WEF và làm việc tại Trung Quốc

Thủ tướng Phạm Minh Chính bắt đầu tham dự Hội nghị WEF và làm việc tại Trung Quốc

Trưa 24/6, Thủ tướng Phạm Minh Chính và Đoàn đại biểu Việt Nam đã đến sân bay Chu Thủy Tử, Đại Liên, Trung Quốc để tham dự Hội nghị WEF Đại Liên 2024.

Tin cùng chuyên mục

Hội nghị của Diễn đàn Kinh tế thế giới tại Trung Quốc sẽ thảo luận 6 nội dung chính

Hội nghị của Diễn đàn Kinh tế thế giới tại Trung Quốc sẽ thảo luận 6 nội dung chính

Các nhà lãnh đạo tham dự Hội nghị thường niên các nhà tiên phong lần thứ 15 của Diễn đàn Kinh tế thế giới tổ chức tại Trung Quốc sẽ thảo luận 6 nội dung chính.
Hợp tác giữa Việt Nam và Diễn đàn kinh tế thế giới phát triển trên nhiều lĩnh vực

Hợp tác giữa Việt Nam và Diễn đàn kinh tế thế giới phát triển trên nhiều lĩnh vực

Từ khi Việt Nam và WEF thiết lập quan hệ năm 1989, hợp tác giữa Việt Nam và WEF được lãnh đạo hai bên quan tâm thúc đẩy, phát triển trên nhiều lĩnh vực.
Thủ tướng Phạm Minh Chính lên đường dự WEF và làm việc tại Trung Quốc

Thủ tướng Phạm Minh Chính lên đường dự WEF và làm việc tại Trung Quốc

Sáng 24/6, Thủ tướng Phạm Minh Chính và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam rời Thủ đô Hà Nội, lên đường tham dự WEF và làm việc tại Trung Quốc từ ngày 24-27/6/2024.
Quốc hội đồng ý thành lập Tòa án chuyên biệt

Quốc hội đồng ý thành lập Tòa án chuyên biệt

Sáng 24/6, tiếp tục chương trình làm việc Kỳ họp thứ 7, với tỷ lệ 94,25% đại biểu có mặt tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật Tổ chức Tòa án nhân dân sửa đổi.
Thủ tướng yêu cầu đề xuất cụ thể lộ trình điều chỉnh giá điện, viện phí, học phí

Thủ tướng yêu cầu đề xuất cụ thể lộ trình điều chỉnh giá điện, viện phí, học phí

Thủ tướng yêu cầu đánh giá kỹ tác động đến chỉ số giá tiêu dùng và mục tiêu, kịch bản kiểm soát lạm phát cụ thể, báo cáo trước ngày 30/6/2024.
Thủ tướng nêu đích danh 9 tỉnh, thành chậm giải phóng mặt bằng dự án trọng điểm

Thủ tướng nêu đích danh 9 tỉnh, thành chậm giải phóng mặt bằng dự án trọng điểm

Trong triển khai các dự án giao thông trọng điểm, Thủ tướng đánh giá công tác giải phóng mặt bằng còn lại của một số dự án còn chậm ở 9 địa phương.
Thủ tướng dự WEF 2024 và cơ hội thúc đẩy hợp tác kinh tế giữa Việt Nam - Trung Quốc

Thủ tướng dự WEF 2024 và cơ hội thúc đẩy hợp tác kinh tế giữa Việt Nam - Trung Quốc

Việc Thủ tướng dự WEF Đại Liên là cơ hội để quảng bá thành tựu tăng trưởng kinh tế; truyền đi thông điệp mạnh mẽ về Việt Nam năng động, đổi mới, nhiều sức hút.
Thủ tướng Phạm Minh Chính sẽ có phát biểu đặc biệt tại Diễn đàn Kinh tế thế giới

Thủ tướng Phạm Minh Chính sẽ có phát biểu đặc biệt tại Diễn đàn Kinh tế thế giới

Thủ tướng Chính phủ sẽ có bài phát biểu đặc biệt tại phiên khai mạc toàn thể Hội nghị Thường niên các nhà tiên phong lần thứ 15 của Diễn đàn Kinh tế thế giới.
Công điện của Thủ tướng về kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2024

Công điện của Thủ tướng về kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2024

Thủ tướng vừa ký công điện yêu cầu tổ chức kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2024 nghiêm túc, chu đáo và quản lý trẻ em, học sinh trong dịp nghỉ hè.
Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu 5 bài học kinh nghiệm từ đường dây 500kV mạch 3

Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu 5 bài học kinh nghiệm từ đường dây 500kV mạch 3

Chiều ngày 22/6, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã đi kiểm tra, động viên lực lượng thi công dự án đường 500 kV mạch 3 Quảng Trạch - Phố Nối.
Thủ tướng Chính phủ kiểm tra tiến độ trạm biến áp 500kV Thanh Hoá

Thủ tướng Chính phủ kiểm tra tiến độ trạm biến áp 500kV Thanh Hoá

Chiều 22/6, tại Thanh Hoá, Thủ tướng Chính phủ và đoàn công tác đã tới kiểm tra tiến độ trạm biến áp 500kV Thanh Hoá thuộc đường dây 500kV mạch 3
Thủ tướng dự Hội nghị thường niên các nhà tiên phong lần thứ 15 của WEF và làm việc tại Trung Quốc

Thủ tướng dự Hội nghị thường niên các nhà tiên phong lần thứ 15 của WEF và làm việc tại Trung Quốc

Thủ tướng Phạm Minh Chính sẽ dự Hội nghị thường niên các nhà tiên phong lần thứ 15 của WEF và làm việc tại Trung Quốc từ ngày 24-27/6/2024.
Thượng tọa Thích Chân Quang, Đại đức Thích Nhuận Đức bị cấm thuyết giảng: Thuyết pháp không thể tùy tiện

Thượng tọa Thích Chân Quang, Đại đức Thích Nhuận Đức bị cấm thuyết giảng: Thuyết pháp không thể tùy tiện

Giáo hội Phật giáo Việt Nam vừa có thông báo kỷ luật Thượng toạ Thích Chân Quang bằng việc không được thuyết giảng dưới mọi hình thức trong thời gian 2 năm.
Lời cảm ơn của Báo Công Thương nhân kỷ niệm 99 năm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam

Lời cảm ơn của Báo Công Thương nhân kỷ niệm 99 năm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam

Báo Công Thương trân trọng cảm ơn sự quan tâm, tin tưởng của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Bộ Công Thương, các cơ quan, đơn vị và bạn đọc cả nước....
Báo Công Thương được trao Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XVIII

Báo Công Thương được trao Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XVIII

Tối 21/6, tại Hà Nội, diễn ra Lễ trao Giải Báo chí Quốc gia lần thứ XVIII - năm 2023, đúng dịp kỷ niệm 99 năm Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam.
Cần thiết rút ngắn thời hạn tố tụng với người chưa thành niên bằng 1/2 người lớn

Cần thiết rút ngắn thời hạn tố tụng với người chưa thành niên bằng 1/2 người lớn

Dự thảo Luật Tư pháp người chưa thành niên đã quy định là thời hạn tố tụng của trẻ em chỉ bằng một nửa thời hạn tố tụng của người lớn.
Phó Thủ tướng: Tuyệt đối không lơ là, chủ quan trong tổ chức kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2024

Phó Thủ tướng: Tuyệt đối không lơ là, chủ quan trong tổ chức kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2024

Phó Thủ tướng Lê Thành Long yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tuyệt đối không lơ là, chủ quan trong tổ chức kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2024.
Ban Chấp hành Trung ương Đảng đồng ý để ông Đinh Tiến Dũng thôi giữ chức Ủy viên Bộ Chính trị

Ban Chấp hành Trung ương Đảng đồng ý để ông Đinh Tiến Dũng thôi giữ chức Ủy viên Bộ Chính trị

Ban Chấp hành Trung ương Đảng đồng ý để ông Đinh Tiến Dũng thôi giữ chức vụ Ủy viên Bộ Chính trị, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII.
Bộ Công Thương chỉ đạo cương quyết xử lý nghiêm vi phạm về an toàn điện

Bộ Công Thương chỉ đạo cương quyết xử lý nghiêm vi phạm về an toàn điện

Bộ Công Thương chỉ đạo cương quyết xử lý nghiêm các vi phạm về an toàn điện, đặc biệt tại các khu vực mật độ dân cao, chung cư cao tầng, chung cư mini, nhà trọ.
Ra mắt cuốn sách của Tổng Bí thư về xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam

Ra mắt cuốn sách của Tổng Bí thư về xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam

Chiều ngày 21/6 đã diễn ra Lễ ra mắt cuốn sách "Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc" của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động