Trung Quốc mở rộng giới hạn tài chính tiêu dùng
Việc nhiều hãng ô tô tại Trung Quốc đồng loạt kéo dài thời hạn vay mua xe lên 7-8 năm cho thấy áp lực ngày càng rõ rệt từ thị trường tiêu dùng suy yếu. Khi doanh số bán xe mới tăng chậm, cạnh tranh giữa các thương hiệu gia tăng và các chương trình hỗ trợ của nhà nước bị thu hẹp, tài chính tiêu dùng đang trở thành một trong những công cụ quan trọng nhất để duy trì sức mua.
Theo ghi nhận của Reuters, liên doanh Dongfeng Nissan cùng hàng loạt thương hiệu như Xpeng, Xiaomi, Geely đã triển khai các gói vay dài hạn với lãi suất thấp. Một số chương trình thậm chí không yêu cầu trả trước, hướng tới việc hạ thấp rào cản gia nhập đối với người mua xe lần đầu. Điểm nổi bật của các gói vay này nằm ở cách tiếp cận người tiêu dùng. Thay vì nhấn mạnh giá bán hay tổng chi phí, các hãng tập trung vào mức trả góp hằng ngày.

Các hãng xe Trung Quốc nới thời gian trả góp để kích cầu thị trường. Ảnh minh họa
Với gói vay 8 năm của Dongfeng Nissan, khách hàng mua mẫu Sylphy Classic chỉ phải chi khoảng 27 Nhân dân tệ mỗi ngày, tương đương chi phí cho một ly cà phê. Cách truyền thông này giúp khoản mua xe, vốn là quyết định tài chính lớn, được “chia nhỏ” thành một khoản chi tiêu quen thuộc, dễ chấp nhận hơn về mặt tâm lý.
Trước đó, Tesla đã đi đầu khi giới thiệu gói vay 7 năm tại Trung Quốc từ tháng 1/2026. Động thái này nhanh chóng tạo ra hiệu ứng lan tỏa trên thị trường, buộc các đối thủ phải điều chỉnh chính sách bán hàng để giữ sức cạnh tranh. Các gói ưu đãi dành cho Model 3 và Model Y, kéo dài đến hết tháng 2, tiếp tục duy trì điều kiện không cần trả trước với thời hạn vay lên tới năm năm.
Về mặt quy định, các khoản vay mua ô tô tại Trung Quốc trước đây bị giới hạn ở mức tối đa năm năm. Đến năm 2025, cơ quan quản lý tài chính đã nới lỏng khung pháp lý, cho phép thời hạn vay tiêu dùng kéo dài tới hơn 7 năm nhằm hỗ trợ nhu cầu mua sắm trong nước. Việc xuất hiện các gói vay tám năm vì thế đặt ra câu hỏi về mức độ linh hoạt của chính sách và cách các hãng xe vận dụng khoảng trống quy định để kích cầu.
Dù còn nhiều tranh luận, thực tế thị trường cho thấy các nhà sản xuất sẵn sàng thử nghiệm những mô hình bán hàng mới để duy trì sản lượng và dòng tiền. Khi triển vọng doanh số không còn chắc chắn như trước, việc mở rộng thời hạn vay được xem là lựa chọn ít tốn kém hơn so với cắt giảm giá bán trực tiếp.
Tín hiệu cho xu hướng tài chính toàn cầu của ngành ô tô
Từ câu chuyện tại Trung Quốc, có thể thấy việc kéo dài thời hạn vay mua xe không chỉ là giải pháp tình thế, mà có khả năng trở thành xu hướng phổ biến tại nhiều thị trường khác. Giá xe trên toàn cầu đang chịu áp lực tăng do chi phí công nghệ, pin, tiêu chuẩn môi trường và yêu cầu chuyển đổi sang xe điện. Khi giá bán vượt xa tốc độ tăng thu nhập, bài toán chi trả của người tiêu dùng trở thành rào cản lớn nhất đối với tăng trưởng ngành.
Trong nhiều năm, các hãng ô tô chủ yếu cạnh tranh bằng ưu đãi tiền mặt, giảm giá hoặc hỗ trợ lãi suất. Tuy nhiên, dư địa cho các biện pháp này ngày càng thu hẹp khi biên lợi nhuận bị bào mòn. Việc kéo dài thời gian trả nợ giúp giữ mức thanh toán hàng tháng ở ngưỡng chấp nhận được, ngay cả khi giá xe tiếp tục tăng.
Tại Mỹ và một số nước châu Âu, thời hạn vay mua ô tô sáu đến 7 năm đã trở nên quen thuộc, đặc biệt đối với xe điện và xe cỡ lớn. Điều khác biệt là cách tiếp cận của các hãng tại Trung Quốc mang tính quyết liệt hơn, kết hợp thời hạn vay dài, lãi suất thấp và thông điệp tiếp thị hướng mạnh vào chi phí sử dụng hằng ngày. Nếu mô hình này chứng minh được hiệu quả, nhiều hãng xe toàn cầu có thể áp dụng tại những thị trường có sức mua yếu hoặc thu nhập trung bình.
Dẫu vậy, xu hướng này cũng đi kèm rủi ro. Thời hạn vay càng dài, khả năng người mua rơi vào tình trạng giá trị xe thấp hơn dư nợ còn lại càng cao, nhất là khi khấu hao diễn ra nhanh trong những năm đầu sử dụng. Điều này làm gia tăng rủi ro tín dụng cho các tổ chức tài chính và có thể gây áp lực lên hệ thống ngân hàng nếu kinh tế tăng trưởng chậm lại.
Về phía cơ quan quản lý, việc cho phép kéo dài thời hạn vay mua xe đòi hỏi sự cân nhắc kỹ lưỡng giữa mục tiêu kích thích tiêu dùng và yêu cầu bảo đảm an toàn tài chính. Trường hợp các gói vay vượt khung quy định hiện hành cho thấy chính sách có thể tiếp tục được điều chỉnh khi áp lực tăng trưởng đủ lớn.
Ngành ô tô toàn cầu đang bước vào giai đoạn chuyển đổi sâu rộng, không chỉ về công nghệ mà còn về cách tiếp cận người tiêu dùng. Khi sản xuất không còn là thách thức lớn nhất, khả năng giúp khách hàng mua được xe mới trở thành yếu tố quyết định. Kéo dài thời hạn vay mua xe, từ thử nghiệm tại Trung Quốc, nhiều khả năng sẽ được nhiều hãng xe trên thế giới coi là một trong những công cụ chủ đạo để duy trì tăng trưởng trong những năm tới.




