Hội nghị Hội đồng Cộng đồng Kinh tế ASEAN lần thứ 28

Ngày 14/11, Hội nghị Hội đồng Cộng đồng Kinh tế ASEAN lần thứ 28 (AECC 28) đã diễn ra tại Manila, Philippines, dưới sự chủ trì của bà Cristina A. Roque, Bộ trưởng Bộ Thương mại và Công nghiệp Philippines, nước Chủ tịch ASEAN năm 2026. Đoàn đại biểu Việt Nam tham dự Hội nghị do Thứ trưởng Bộ Công Thương Lương Hoàng Thái làm Trưởng đoàn, cùng đại diện các đơn vị của Bộ gồm Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Thương mại đa biên, Cục Năng lượng - Dầu khí.

Hội nghị diễn ra trong bối cảnh kinh tế khu vực và thế giới tiếp tục đối mặt với nhiều yếu tố bất định, bao gồm những diễn biến căng thẳng địa chính trị, phân tán địa kinh tế, thay đổi trong chính sách thương mại và đầu tư toàn cầu, cùng những rủi ro đứt gãy đối với chuỗi cung ứng.

Mặc dù vậy, kinh tế ASEAN tiếp tục cho thấy khả năng chống chịu tích cực, với mức tăng trưởng 4,9% trong năm 2025 và dự kiến đạt 4,7% trong năm 2026. Thương mại hàng hóa của ASEAN năm 2025 tăng 13,7%, đạt 4,4 nghìn tỷ USD; dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài vào khu vực tăng 10,1%, đạt 245,7 tỷ USD. Năm 2026 là năm đầu tiên thực hiện Kế hoạch chiến lược của Cộng đồng Kinh tế ASEAN giai đoạn 2026-2030, mục tiêu phấn đấu đưa ASEAN trở thành nền kinh tế lớn thứ 4 thế giới vào năm 2030.

Tại Hội nghị, các Bộ trưởng tập trung trao đổi các nội dung chủ yếu như tình hình kinh tế toàn cầu, những thách thức và tác động đối với khu vực, đặc biệt là các vấn đề về an ninh năng lượng, an ninh lương thực và khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng khu vực trong bối cảnh địa chính trị biến động; cập nhật tình hình triển khai các mục tiêu ưu tiên kinh tế (PED) của năm Chủ tịch ASEAN 2026 của Philippines; tình hình triển khai Kế hoạch Chiến lược AEC 2026-2030 năm đầu tiên.

Cùng với đó, trao đổi về tình hình triển khai các chương trình nghị sự bền vững và chuyển đổi số của ASEAN, đặc biệt là Chiến lược Trung hòa Carbon ASEAN và Nghiên cứu khả thi Hiệp định Khung Kinh tế Xanh ASEAN (GEFA) và công tác chuẩn bị cho Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 sẽ diễn ra từ ngày 15 đến 17 tháng 11 năm 2026.

Ngoài ra, các Bộ trưởng cũng dành thời gian rà soát nội dung và hoàn thiện Báo cáo của Hội đồng AECC 28 trình lên Lãnh đạo ASEAN tại Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 và ghi nhận kết quả hoàn thành Kế hoạch tổng thể AEC 2025, tiến độ gia nhập các Hiệp định Kinh tế ASEAN của Timor-Leste.

Hội nghị ghi nhận một số kết quả quan trọng như Lễ ký Hiệp định Khung Kinh tế Số ASEAN (DEFA). Việc hoàn tất đàm phán và ký Hiệp định DEFA sẽ giúp ASEAN định hình tương lai kinh tế số khu vực, tăng cường vị trí của ASEAN là một trung tâm dẫn dắt tăng trưởng số, đổi mới sáng tạo và đầu tư, góp phần tạo nền tảng cho một thị trường số ASEAN hội nhập, cạnh tranh và tin cậy hơn, đồng thời tạo điều kiện để doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, tham gia sâu hơn vào nền kinh tế số khu vực.

Cũng trong khuôn khổ hội nghị, các Bộ trưởng đã ký Biên bản ghi nhớ về Hợp tác giữa ASEAN và Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) để củng cố cam kết hỗ trợ kỹ thuật, tài trợ nguồn lực cho hạ tầng xanh, kết nối lưới điện khu vực ASEAN (APG) và nâng cao năng lực ứng phó với rủi ro kinh tế; hoan nghênh hoàn thành cơ bản đàm phán Hiệp định Thương mại tự do ASEAN - Canada, đánh dấu cột mốc quan trọng trong hợp tác kinh tế giữa ASEAN với một đối tác quan trọng tại khu vực Bắc Mỹ, giúp mở rộng thị trường mới, kết nối chuỗi giá trị hai bên bờ Thái Bình Dương và gia tăng cơ hội thương mại và đầu tư cho doanh nghiệp.

Ngoài ra, Hội nghị đã thông qua để tiếp tục trình lên Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 các văn kiện: (i) Báo cáo của Hội đồng Cộng đồng Kinh tế ASEAN 28; (ii) Tuyên bố của các Nhà Lãnh đạo ASEAN về Quản lý thương mại chiến lược; (iii) Tuyên bố của các Nhà Lãnh đạo ASEAN về Di chuyển xuyên biên giới của nhân tài số; (iv) Tuyên bố ASEAN về Khoáng sản thiết yếu nhằm tăng cường khả năng chống chịu của khu vực và tăng trưởng bền vững; (v) Tuyên bố của các Nhà Lãnh đạo ASEAN về Thúc đẩy tăng trưởng MSME dựa trên trí tuệ nhân tạo; (vi) Tuyên bố của các Nhà Lãnh đạo ASEAN về tăng cường hợp tác ASEAN trong phát triển doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa; (vii) Tuyên bố về Thúc đẩy hợp tác khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực không gian.

Các Bộ trưởng cũng ghi nhận Báo cáo Triển vọng Năng lượng ASEAN lần thứ 9, Tuyên bố của Bộ trưởng Nông nghiệp và Ngư nghiệp ASEAN về nông nghiệp tái tạo; Kế hoạch hành động ASEAN về Trí tuệ nhân tạo trong y tế; Khung quy hoạch khu vực về phát triển Lưới điện ASEAN (APG) và Hướng dẫn pháp lý về cáp điện ngầm dưới biển.

Tham dự Hội nghị, Đoàn đại biểu Việt Nam đã thể hiện vai trò chủ động, tích cực với nhiều ý kiến đóng góp thiết thực như chia sẻ về những giải pháp chủ động, hiệu quả của Chính phủ Việt Nam nhằm ứng phó với các cú sốc bên ngoài, duy trì tăng trưởng kinh tế, đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô và an sinh xã hội.

Đoàn Việt Nam nhấn mạnh tầm quan trọng của duy trì đoàn kết nội khối, sự phối hợp chính sách liên ngành và vai trò trung tâm của ASEAN trong ứng phó với các thách thức xuyên biên giới. Việt Nam cho rằng yêu cầu này ngày càng trở nên quan trọng trước những rủi ro liên quan đến năng lượng, lương thực, chuỗi cung ứng cũng như những thay đổi nhanh chóng trong chính sách thương mại và đầu tư toàn cầu.

Phía Việt Nam cũng ủng hộ đồng thuận của ASEAN trong việc thông qua các văn kiện trình Lãnh đạo Cấp cao và cam kết tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Philippines, Ban Thư ký ASEAN và các nước thành viên để hoàn thiện mục tiêu ưu tiên kinh tế còn lại. Hội nghị AECC 28 đã kết thúc tốt đẹp sau thời gian làm việc khẩn trương và hiệu quả. Thành công của Hội nghị tạo tiền đề vững chắc cho trao đổi tại Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 49 và các Hội nghị Cấp cao liên quan sẽ diễn ra từ ngày 15 đến 17 tháng 11 năm 2026 tại Philippines.