Tin Khu Vực
Đòn bẩy để hàng Việt Nam tiếp cận sâu vào UAE
Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện Việt Nam - UAE (CEPA) được hai bên ký kết ngày 28/10/2024 và chính thức có hiệu lực từ ngày 3/2/2026, đánh dấu mốc quan trọng trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam.
CEPA là hiệp định thương mại tự do đầu tiên giữa Việt Nam và một quốc gia thuộc khu vực Vùng Vịnh, mở ra cơ hội để hàng hóa, dịch vụ và doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận sâu rộng hơn thị trường Trung Đông, Bắc Phi cũng như nhiều thị trường tiềm năng khác.
Chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương, Bí thư thứ nhất, Phụ trách Thương vụ Việt Nam tại UAE Trương Xuân Trung cho rằng, UAE là trung tâm thương mại và logistics, có thể là “bệ phóng” để doanh nghiệp Việt Nam không chỉ vào UAE mà qua UAE đến Trung Đông, châu Phi, châu Âu... Thông qua CEPA, doanh nghiệp Việt Nam có thể đẩy mạnh hợp tác với UAE trong các lĩnh vực: năng lượng tái tạo, nông nghiệp bền vững, logistics...
Đáng chú ý, sau một thời gian CEPA có hiệu lực, tỷ lệ doanh nghiệp biết đến và tận dụng các ưu đãi từ Hiệp định ngày càng tăng. Tín hiệu này được thể hiện qua những diễn biến trong thương mại song phương Việt Nam - UAE thời gian qua.
Hiệp định CEPA đang tạo ra đòn bẩy lớn cho hàng hóa Việt Nam tiếp cận thị trường UAE.
Theo số liệu từ Thương vụ Việt Nam tại UAE, 6 tháng đầu năm 2026, tổng kim ngạch thương mại hai chiều Việt Nam - UAE ước đạt trên 3,157 tỷ USD, tăng nhẹ 0,2% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, kim ngạch xuất khẩu ước đạt 2,392 tỷ USD, giảm 16,4%; nhập khẩu ước đạt 765 triệu USD, tăng mạnh 166,3%. Việt Nam ghi nhận mức thặng dư thương mại gần 1,63 tỷ USD với UAE.
Ông Trương Xuân Trung cho rằng, Hiệp định CEPA đang tạo ra đòn bẩy lớn cho hàng hóa Việt Nam tiếp cận thị trường UAE. Với nhóm nông sản, thực phẩm, việc thuế suất về 0% ngay lập tức giúp hàng Việt có lợi thế giá ít nhất 5% so với các đối thủ chưa có FTA. Thị trường cũng có nhu cầu đối với nông sản chế biến sâu, đóng gói, có thời hạn bảo quản dài như hạt khô tẩm vị, trái cây sấy, thực phẩm đóng hộp.
Đối với thủy sản, đặc biệt là tôm và cá tra, UAE đang đa dạng hóa nguồn cung. Tôm chân trắng Việt Nam được các chuỗi siêu thị như Lulu, Carrefour ưu tiên. Bên cạnh đó, nhu cầu phục hồi hạ tầng và các dự án đô thị thông minh tại Abu Dhabi mở ra cơ hội cho sản phẩm sơn công nghiệp, sơn chịu nhiệt đạt chuẩn ECAS. Với hàng tiêu dùng và điện tử, giày dép, may mặc Việt Nam có cơ hội mở rộng phân khúc trung cấp khi hàng hóa từ một số khu vực xung đột gặp khó khăn trong vận chuyển.
Đảm bảo đầy đủ chứng nhận sản phẩm Halal
Đáng chú ý, ông Trương Xuân Trung cho rằng, hiện nay, cộng đồng doanh nghiệp tại nhiều tỉnh, thành phố đã và đang nỗ lực tận dụng những thuế quan ưu đãi từ CEPA để đẩy mạnh xuất khẩu, chinh phục thị trường Trung Đông.
Thành phố Hải Phòng là một ví dụ điển hình. Năm 2025, theo kết quả công bố của Bộ Công Thương về Bộ chỉ số đánh giá kết quả thực thi các hiệp định thương mại tự do tại các địa phương năm 2025 (FTA Index 2025), điểm FTA Index trung bình cả nước là 21,66 điểm; Hải Phòng đạt 35,62/40 điểm, đứng đầu 34 tỉnh, thành phố và là địa phương duy nhất được xếp hạng “Rất tốt”. Đây cũng là thành phố dẫn đầu 2 trong 4 chỉ số thành phần, gồm tiếp cận thông tin về các FTA với 9,85 điểm và thực thi quy định pháp lý theo FTA với 9,4 điểm.
Kết quả này cho thấy năng lực thực thi cam kết hội nhập và hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại của thành phố đã được nâng cao đáng kể.
CEPA có ý nghĩa đặc biệt quan trọng khi TP. Hải Phòng là trung tâm công nghiệp, thương mại, dịch vụ, logistics và cảng biển quốc tế của khu vực phía Bắc.
Tại Hội nghị chuyên đề: “CEPA - Cơ hội và thách thức đối với cộng đồng doanh nghiệp tiếp cận thị trường Halal”, diễn ra tại Hải Phòng vừa qua, Phó Giám đốc Sở Công Thương Lê Ngọc Lân cho biết, TP. Hải Phòng là trung tâm công nghiệp, thương mại, dịch vụ, logistics và cảng biển quốc tế của cả miền Bắc, thành phố hiện duy trì quan hệ thương mại với hơn 130 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới; kim ngạch xuất khẩu năm 2025 đạt hơn 50 tỷ USD và nhập khẩu hơn 41 tỷ USD.
Những năm qua, khả năng tận dụng thuế quan ưu đãi từ các hiệp định thương mại tự do, trong đó có Hiệp định CEPA đã được nâng lên đáng kể. Phó Giám đốc Sở Lê Ngọc Lân cho rằng, CEPA có ý nghĩa đặc biệt quan trọng khi thành phố là trung tâm công nghiệp, thương mại, dịch vụ, logistics và cảng biển quốc tế của khu vực phía Bắc, hiện duy trì quan hệ thương mại với hơn 130 quốc gia và vùng lãnh thổ.
“Năm 2025, kim ngạch xuất khẩu của thành phố ước đạt trên 50 tỷ USD, nhập khẩu đạt trên 41 tỷ USD. Trong bối cảnh các thị trường truyền thống ngày càng cạnh tranh, CEPA được kỳ vọng sẽ mở ra không gian phát triển mới, góp phần đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng chống chịu của doanh nghiệp trước những biến động của thương mại toàn cầu”, Phó Giám đốc Sở Công Thương chia sẻ.
Số liệu mới nhất của Sở Công Thương Hải Phòng cũng cho biết, kim ngạch xuất khẩu ước đạt 43,876 tỷ USD, tăng 12,7%, bằng 84,4% kế hoạch năm; kim ngạch nhập khẩu đạt 35,299 tỷ USD, tăng 17,7%, bằng khoảng 84,9% kế hoạch; cán cân thương mại xuất siêu khoảng 8,577 tỷ USD.
Cũng theo ông Lê Ngọc Lân, Hải Phòng là một trong những trung tâm công nghiệp, thương mại của cả nước, với thế mạnh về sản xuất dệt may, da giày, thực phẩm, đồ uống... trong khi đó, thông qua UAE, doanh nghiệp Việt Nam có thể đẩy mạnh xuất khẩu các sản phẩm nông nghiệp bền vững, trong đó có các sản phẩm hahal.
Phó Giám đốc Sở Lê Ngọc Lân cho rằng, thị trường Halal hiện không chỉ giới hạn trong lĩnh vực thực phẩm dành cho cộng đồng Hồi giáo mà đã phát triển thành một hệ sinh thái kinh tế toàn cầu với quy mô hàng nghìn tỷ USD, bao gồm nhiều lĩnh vực như thực phẩm, đồ uống, mỹ phẩm, dược phẩm, du lịch, logistics và các ngành dịch vụ khác.
Đây là thị trường có tốc độ tăng trưởng cao nhưng cũng đặt ra những yêu cầu nghiêm ngặt về tiêu chuẩn sản phẩm, quy trình sản xuất, chứng nhận Halal, truy xuất nguồn gốc và hiểu biết về văn hóa kinh doanh. Vì vậy, để tận dụng hiệu quả cơ hội từ CEPA cũng như tiếp cận thành công thị trường Halal, doanh nghiệp Hải Phòng cần có sự chuẩn bị bài bản, dài hạn và chủ động nâng cao năng lực cạnh tranh.
Thời gian tới, để tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp Hải Phòng tận dụng ưu đãi từ các FTA, trong đó có ưu đãi thuế quan từ Hiệp định CEPA, Sở Công Thương Hải Phòng sẽ tiếp tục đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp thông qua việc tăng cường cung cấp thông tin thị trường, phổ biến các cam kết hội nhập kinh tế quốc tế, hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do, đẩy mạnh xúc tiến thương mại, kết nối giao thương và mở rộng thị trường xuất khẩu.
Đồng thời mong muốn cộng đồng doanh nghiệp Hải Phòng chủ động đổi mới sáng tạo, nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế, mạnh dạn tiếp cận những thị trường mới, trong đó có thị trường Halal, nhằm nâng cao vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu.
Đưa ra khuyến nghị cho cộng đồng doanh nghiệp xuất khẩu sản phẩm Halal sang UAE của Hải Phòng nói riêng và cả nước nói chung, ông Trương Xuân Trung nhấn mạnh, chứng nhận Halal là yêu cầu bắt buộc cho phần lớn thực phẩm, đồ uống, và một số sản phẩm mỹ phẩm thâm nhập vào thị trường UAE.
Cùng với đó, tiêu chuẩn Emirates Standardization and Metrology Authority (ESMA) là cơ quan quản lý tiêu chuẩn kỹ thuật của UAE, quy định các tiêu chuẩn chất lượng và an toàn cho nhiều loại hàng hóa (ví dụ: điện tử, đồ chơi, vật liệu xây dựng). Chính vì vậy, doanh nghiệp xuất khẩu đặc biệt lưu ý đến vấn đề này.
Cũng theo Thương vụ Việt Nam tại UAE, Hiệp định CEPA đang mở ra cơ hội lớn cho các tỉnh, thành phố; trong đó có TP. Hải Phòng cũng nhiều đô thị lớn của cả nước. Cùng với các lĩnh vực như năng lượng tái tạo, nông nghiệp bền vững, logistics thì các nhóm ngành hàng như: Nông sản và thực phẩm, thủy sản, sơn và chất phủ, hàng tiêu dùng và điện tử... cũng rộng dư địa phát triển.
Trong đó, Hải Phòng là trung tâm công nghiệp, thương mại, dịch vụ lớn của cả nước, có thế mạnh về sản xuất, xuất khẩu hàng dệt may, giày dép… “Tại thị trường UAE, giày dép và may mặc Việt Nam có cơ hội chiếm lĩnh phân khúc trung cấp khi hàng hóa từ các khu vực xung đột khác gặp khó khăn trong vận chuyển”, ông Trương Xuân Trung cho hay.
Dù vậy, theo thương vụ, cơ hội luôn đi cùng thách thức, tại thị trường UAE, các doanh nghiệp Việt Nam sẽ phải cạnh tranh với các đối thủ cạnh tranh lớn tại UAE như Ấn Độ, Nam Phi, Ai Cập… do các nước này có lợi thế về khoảng cách địa lý và chi phí vận chuyển thấp.
Hiệp định CEPA giữa Việt Nam và UAE có hiệu lực từ 3/2/2026 đang là đòn bẩy lớn nhất từ trước đến nay cho thương mại hai nước. Nhóm mặt hàng nông sản và thực phẩm có nhiều lợi thế. Ưu đãi thuế khi thuế suất về 0% ngay lập tức giúp hàng Việt có lợi thế giá ít nhất 5% so với các đối thủ chưa có FTA với UAE. UAE là thị trường đang có nhu cầu đối với các mặt hàng nông sản chế biến sâu, đóng gói có thời hạn bảo quản dài (hạt khô tẩm vị, trái cây sấy, thực phẩm đóng hộp).