Gần 60 năm cho một cuộc trở về
Sáng ngày 14/10, tại Công viên văn hóa Lê Thị Riêng, Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Quân khu 7, Đảng bộ, Chính quyền, Lực lượng vũ trang và Nhân dân TP. Hồ Chí Minh tổ chức Lễ truy điệu 731 bộ hài cốt liệt sĩ của cán bộ, chiến sĩ đã anh dũng chiến đấu hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968 về an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ TP. Hồ Chí Minh.
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cùng nhiều đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước tham dự buổi lễ.
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng và nguyên Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết di chuyển giá khiêng hài cốt liệt sĩ lên xe để đến Nghĩa trang liệt sĩ TP. Hồ Chí Minh.
Trong không khí trang nghiêm và xúc động, ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 Thành phố đã đọc lời điếu tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ được quy tập tại Công viên Lê Thị Riêng.
Theo ông Nguyễn Mạnh Cường, thực hiện chỉ đạo của Ban Chỉ đạo Quốc gia, Ban Chỉ đạo Quân khu 7 cùng Ban Chỉ đạo TP. Hồ Chí Minh đã tích cực, chủ động kết nối các nguồn tư liệu, tìm kiếm nhân chứng, tổ chức khảo sát, xác minh, đưa trang thiết bị hiện đại vào thăm dò, đào tìm và quy tập hài cốt liệt sĩ đã hy sinh. Trong thời gian từ ngày 23/6 đến ngày 5/10/2026, Đội K74 và các lực lượng đã tìm kiếm, quy tập được 731 bộ hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng.
Ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh, Trưởng Ban Chỉ đạo về tìm kiếm quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ TP. Hồ Chí Minh đọc lời điếu tại buổi lễ.
Chiến dịch "500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ" vẫn sẽ tiếp tục không ngừng nghỉ theo chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư – Chủ tịch nước Tô Lâm: "Mở rộng rà soát toàn bộ các địa điểm có thể có hài cốt liệt sĩ trên địa bàn, không chỉ ở Công viên Lê Thị Riêng mà cả những khu vực từng diễn ra các trận đánh ác liệt trong thời kỳ kháng chiến".
"Gần 60 năm cho một cuộc trở về! Các anh, chị - những chiến sĩ Giải phóng quân, Biệt động thành, những người hoạt động cách mạng kiên trung đã không kịp nhìn thấy ngày đất nước thống nhất, đã phải nằm lại giữa lòng đô thị Sài Gòn; âm thầm chứng nhân cho những thăng trầm và chuyển mình đi lên của TP. Hồ Chí Minh. Ký ức Mậu Thân của các anh chị vùi sâu trong khu đất nghĩa trang đô thành năm nào; nay được muôn triệu trái tim, trí tuệ và tâm sức hướng về, khơi dậy tâm thức lịch sử bi hùng và làm ấm lên mảnh đất Công viên Lê Thị Riêng. Nơi đây, những bàn tay chiến sĩ trẻ, bác sĩ cựu binh ngày ngày tỉ mẩn, nhẹ khẽ gạt lớp đất lẫn vào xương, ráp mối, định hình hài cốt. Do điều kiện chiến tranh ác liệt và lớp bụi thời gian kéo dài, phần lớn hài cốt của các liệt sĩ đợt này, chúng tôi chưa xác định được tên, tuổi, quê quán; song dù quê quán ở đâu, kính xin hương hồn các liệt sĩ hãy xem quê hương TP. Hồ Chí Minh là nơi đất lành để các anh, các chị yên nghỉ", ông Nguyễn Mạnh Cường phát biểu.
Không khí trang nghiêm bao trùm khu vực bên ngoài Công viên văn hóa Lê Thị Riêng trong buổi sáng Lễ truy điệu, tiễn đưa các liệt sĩ.
Tổ quốc đời đời ghi nhớ công ơn
Cùng những di vật ít ỏi mà các liệt sĩ để lại, phần lớn hài cốt đã hòa vào cỏ cây, quyện vào hồn thiêng sông núi. Những mẫu sinh phẩm còn lại, cùng với công tác thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định được danh tính đang được thực hiện trên toàn quốc để phân tích mẫu, lưu trữ tại ngân hàng gen quốc gia. Chúng ta hy vọng tìm được thân nhân, mang lại niềm an ủi, xoa dịu phần nào những mất mát, đau thương cho các gia đình liệt sĩ. Mặc dù có rất nhiều khó khăn phía trước, nhưng chúng ta sẽ không bỏ qua bất kỳ cơ hội hay phương pháp nào để tiếp tục hành trình tìm kiếm đồng đội đã hy sinh.
Người dân tập trung dọc tuyến đường đoàn xe đưa hài cốt liệt sĩ đi qua, lặng lẽ dõi theo hành trình trở về nơi an nghỉ của liệt sĩ...
"Sau buổi lễ hôm nay, các anh, các chị sẽ được yên nghỉ bên cạnh đồng chí, đồng đội và trong tình thương yêu vô hạn của những người đang sống. Với tất cả lòng thành kính và lòng biết ơn sâu sắc, chúng ta cùng cầu mong cho anh linh các liệt sĩ, những người con bất tử của dân tộc được yên nghỉ bình an trong cõi vĩnh hằng. Tổ quốc và Nhân dân đời đời ghi nhớ công ơn của các anh hùng liệt sĩ.
Đảng bộ, Lực lượng vũ trang Quân khu 7, Đảng bộ, Chính quyền, lực lượng vũ trang và Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh nguyện tuyệt đối trung thành với mục tiêu, lý tưởng của Đảng, kế thừa xứng đáng sự nghiệp cách mạng vẻ vang mà các anh hùng liệt sĩ đã chuyển giao", Phó Chủ tịch UBND TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Mạnh Cường khẳng định.
Trên tay mỗi người là những cành hoa trắng, biểu tượng của lòng thành kính trong buổi tiễn đưa các liệt sĩ về Nghĩa trang Liệt sĩ TP. Hồ Chí Minh.
Bên ngoài Công viên văn hóa Lê Thị Riêng, đông đảo người dân TP. Hồ Chí Minh cũng tập trung từ sớm, thành kính chờ tiễn đưa các liệt sĩ về nơi an nghỉ. Trên tay nhiều người là những cành hoa cúc trắng, thay lời tri ân gửi đến những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Dọc tuyến đường đoàn xe dự kiến đi qua, người dân lặng lẽ dõi theo, dành những phút giây tưởng niệm trong không khí trang nghiêm, xúc động. Sự hiện diện của đông đảo người dân là minh chứng cho đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, cho lòng biết ơn của thế hệ hôm nay đối với những người đã ngã xuống vì đất nước.
Công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Công viên Văn hóa Lê Thị Riêng được triển khai trong khuôn khổ Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947-27/7/2027).
Việc tìm kiếm được triển khai trên cơ sở thực hiện Thông báo kết luận của Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà tại hội thảo về xác minh thông tin liệt sĩ, mộ liệt sĩ thuộc các đơn vị hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, được chôn cất tại khu vực Nghĩa trang Đô Thành trước đây, nay là Công viên Lê Thị Riêng, phường Hòa Hưng, TP. Hồ Chí Minh.