Đổi mới sáng tạo: Yếu tố sống còn của doanh nghiệp nông nghiệp

Nền kinh tế nước ta đang hội nhập sâu vào nền kinh tế toàn cầu, tích cực tham gia vào quá trình tự do hóa thương mại khu vực và thế giới thì việc các doanh nghiệp (DN) đẩy mạnh đổi mới sáng tạo (ĐMST) và áp dụng công nghệ cao vào sản xuất, nâng cao năng lực cạnh tranh được coi là yếu tố sống còn.

ảnh minh họa

Đây là chia sẻ của ông Ngô Tiến Dũng, Tổng thư ký Hiệp hội các DN ứng dụng công nghệ cao trong nông nghiệp (ATE) tại Hội thảo “Hỗ trợ ĐMST cho các DN nông nghiệp” diễn ra sáng nay (17/12), tại Hà Nội. Hội thảo do Hệ thống DN BK -  Holdings thuộc Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, ATE, các Quỹ hỗ trợ phát triển ĐMST và Tổ chức phát triển Hà Lan phối hợp tổ chức.

Theo khảo sát của Dự án Vườn ươm Sáng tạo Việt Nam (V2I) do BK - Holdings thực hiện, các DN vừa và nhỏ trong khu vực nông nghiệp nông thôn đã bắt đầu chuyển dịch từ sản xuất nguyên liệu thô sang chế biến mang lại giá trị gia tăng cao nhằm mục tiêu xuất khẩu sang các thị trường phát triển. Mặc dù vậy, theo đánh giá của TS. Nguyễn Trung Dũng - Tổng giám đốc của BH - Holdings, việc tiếp cận với các công nghệ mới áp dụng trong quá trình chế biến và sản xuất những sản phẩm chất lượng cao vẫn còn tồn tại nhiều vướng mắc, chưa tính đến sự khan hiếm của các nghiên cứu thị trường và khó khăn của DN khi tiếp cận nguồn vốn cho việc chuyển giao công nghệ tại Việt Nam và tiếp cận thị trường quốc tế.

Đồng thời, rất nhiều DN chưa sẵn sàng cho việc đầu tư và hướng tới thị trường quốc tế, thiếu khả năng và chuyên môn để tiếp thu hiệu quả và hưởng lợi từ các cải tiến công nghệ và trong hầu hết các trường hợp, không có khả năng tiếp cận thông tin liên quan ở thị trường quốc tế. Mặt khác, việc tiếp cận của các DN vừa và nhỏ đến các dịch vụ tư vấn ĐMST vẫn còn hạn chế, chất lượng của các dịch vụ này cũng không được đảm bảo. Điều này chứng tỏ thị trường vẫn còn thiếu một khối lượng lớn các phương thức để cải thiện việc phổ biến các sáng kiến và ứng dụng.

Hiện có nhiều chương trình tại Việt Nam nhằm hỗ trợ đổi mới về khoa học công nghệ như Chương trình Đối tác ĐMST (IPP), Dự án Đẩy mạnh ĐMST thông qua nghiên cứu khoa học và công nghệ (FIRST), Dự án ĐMST hướng tới người có thu nhập thấp (VIIP) và Trung tâm Sáng tạo Khí hậu Việt (VCIC), đã tài trợ khoảng 190 triệu USD cho các hoạt động ĐMST tại Việt Nam. Dự án V2I nhằm hỗ trợ thúc đẩy nghiên cứu chuỗi giá trị thực phẩm tại đồng bằng sông Hồng, hỗ trợ các DN tiếp cận các công nghệ mới nhằm nâng cao giá trị gia tăng trong quá trình chế biến… Từ tháng 8/2015, Dự án V2I của BK-Holdings được IPP tài trợ hoạt động cung cấp các dịch vụ hỗ trợ cho DN trong lĩnh vực nông nghiệp.

Theo các chuyên gia, ĐMST là việc cần phải làm đối với tất cả các DN, đặc biệt là các DN nông nghiệp. DN cần mạnh dạn mở rộng hợp tác với các nhà nghiên cứu để phát triển sản phẩm; đẩy mạnh chuyển giao công nghệ; đào tạo đội ngũ nhân viên; hoàn thiện hồ sơ pháp lý và quảng bá sản phẩm ra thị trường… Tuy nhiên, ĐMST trong DN đòi hỏi nhiều điều kiện, trong đó điều kiện về tài chính và năng lực của đội ngũ chuyên gia tư vấn vô cùng quan trọng. Ngoài ra, cần có sự quan tâm và tạo điều kiện đồng bộ từ các cấp, ngành và đặc biệt là sự nỗ lực học hỏi, rút kinh nghiệm của bản thân mỗi DN.

Nguyễn Hạnh