Đại hội XIV và thông điệp Việt Nam tự tin, tự cường

Nền tảng để Việt Nam bứt phá

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng diễn ra trong bối cảnh thế giới biến động sâu sắc và nước ta đứng trước ngưỡng cửa của kỷ nguyên phát triển đột phá, mạnh mẽ.

Chủ đề của Đại hội là: "Dưới lá cờ vẻ vang của Đảng, chung sức, đồng lòng quyết tâm thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030; tự cường, tự tin, tiến mạnh trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, vì hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội".

Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, PGS.TS Nguyễn Mạnh Hà - nguyên Viện trưởng Viện Lịch sử Đảng cho rằng, nhìn lại chặng đường phát triển vừa qua có thể thấy Việt Nam đã có sự chuẩn bị tương đối đầy đủ cả về thế và lực để bước vào một giai đoạn phát triển mới với tầm vóc cao hơn.

Về thế của đất nước, Việt Nam ngày càng phát triển vững mạnh với uy tín và vị thế quốc tế không ngừng được nâng cao. Đại hội XIII từng khẳng định chưa bao giờ đất nước ta có được cơ đồ tiềm lực vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay. Nhận thức đó tiếp tục được củng cố tại Đại hội XIV khi những thành quả phát triển kinh tế xã hội trong những năm qua đã tạo dựng một nền tảng ngày càng vững chắc cho quá trình phát triển dài hạn của quốc gia.

Song song với thế là lực. Đảng ta đã kiên trì một bài học lớn mang tính xuyên suốt là kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại qua đó từng bước xây dựng tiềm lực quốc gia ngày càng vững chắc.

Nếu như năm 1986 quy mô GDP của Việt Nam mới đạt khoảng 26,2 tỷ USD với thu nhập bình quân đầu người khoảng 402 USD thì đến hết năm 2025 GDP đã đạt khoảng 514 tỷ USD và thu nhập bình quân đầu người vượt mốc 5.000 USD. "Những con số này phản ánh rõ nét sự gia tăng mạnh mẽ của nội lực nền kinh tế sau 40 năm Đổi mới", ông nói.

Theo PGS.TS Nguyễn Mạnh Hà, không dừng ở các chỉ tiêu kinh tế, thời gian qua Đảng và Nhà nước còn tập trung hoàn thiện hệ thống thể chế thông qua việc ban hành nhiều nghị quyết quan trọng nhằm chuẩn bị cho quá trình chuyển mình trong giai đoạn phát triển mới. Cùng với đó là việc tinh gọn bộ máy, sắp xếp lại đơn vị hành chính theo hướng gọn hơn hiệu quả hơn, giảm chồng chéo và lãng phí... qua đó nâng cao năng lực quản trị quốc gia.

Từ những nền tảng đó, PGS.TS Nguyễn Mạnh Hà cho rằng, việc Đảng đưa cụm từ "tự tin" vào chủ đề Đại hội XIV không phải là một sự lựa chọn mang tính cảm xúc mà là sự khẳng định có cơ sở về thế và lực đã được tích lũy. Sự tự tin này vừa là thông điệp gửi tới toàn Đảng, toàn dân nhằm củng cố niềm tin vào con đường phát triển đã lựa chọn; đồng thời cũng là lời khẳng định với cộng đồng quốc tế rằng Việt Nam đã sẵn sàng hội nhập sâu rộng hơn, đóng góp chủ động, có trách nhiệm vào các vấn đề chung của khu vực và thế giới.

Sức mạnh cộng hưởng

Đồng quan điểm, PGS.TS Trần Đình Thiên - nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách của Thủ tướng cho rằng, để làm rõ cơ sở của tinh thần "tự tin" được nêu trong Văn kiện Đại hội XIV cần nhìn nhận một cách hệ thống từ nhận thức đến hành động, từ kết quả thực tiễn đến nền tảng xã hội.

Trước hết, theo ông tự tin phải bắt đầu từ sự hiểu biết. Tin vào mình trước hết là tin vào năng lực nhận thức của chính mình. Đường lối của Đảng không thể hình thành từ cảm tính mà phải được xây dựng trên nền tảng hiểu biết đầy đủ, đúng đắn về bản thân đất nước, về thế giới, về các mối quan hệ đang vận động. Yếu tố đó thể hiện rất rõ khi Việt Nam đã có đủ thời gian, đủ trải nghiệm, đủ "va đập" để nhận diện đúng thời cuộc và xác định tương đối rõ vị thế của mình trong bối cảnh thế giới biến động.

Cũng theo PGS.TS Trần Đình Thiên, năng lực hành động thực tiễn của Việt Nam hiện nay đã khác trước rất nhiều. Nhiều việc từng được xem là không thể đã trở thành hiện thực. Việc triển khai các dự án lớn,  tổ chức ứng phó và vượt qua đại dịch Covid-19, duy trì sản xuất ổn định kinh tế trong bối cảnh đứt gãy chuỗi cung ứng toàn cầu đã cho thấy năng lực tổ chức điều hành của Đảng đã được kiểm chứng trong những điều kiện khắc nghiệt nhất.

"Chính những gì đã làm được tạo nên sự tự tin có cơ sở chứ không phải là sự lạc quan mang tính khẩu hiệu", vị chuyên gia cho hay.

Bên cạnh đó, kết quả thực tiễn đạt được cũng là nền tảng quan trọng của tinh thần tự tin. Theo ông, thế giới ngày càng tin cậy và đánh giá cao Việt Nam như một trường hợp khác biệt tích cực trong một bối cảnh toàn cầu nhiều bất ổn. Sự ghi nhận đó phản ánh một quỹ đạo phát triển đáng trân trọng dù không đồng nghĩa với tự mãn. Ngược lại, việc nhận diện đúng các kết quả đạt được giúp Việt Nam định hình rõ hơn con đường phát triển trong giai đoạn tới.

"Cuối cùng, yếu tố có ý nghĩa quyết định nằm ở lòng tin giữa Đảng và Nhân dân. Sự gắn kết giữa năng lực lãnh đạo của Đảng với lòng tin của nhân dân không còn là khẳng định mang tính định hướng mà đã trở thành thực tế sinh động tạo nên sức mạnh dân tộc đủ khả năng vượt qua những thách thức lớn", PGS.TS Trần Đình Thiên khẳng định.

Qua 40 năm đổi mới, dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, đất nước ta đã đạt được những thành tựu to lớn trong phát triển kinh tế, xã hội và thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa, đưa Việt Nam từ một trong những quốc gia có nền kinh tế lạc hậu, phụ thuộc vào viện trợ, trở thành quốc gia có thu nhập trung bình, hội nhập sâu rộng với khu vực và thế giới, đời sống của người dân ngày càng được cải thiện, vị thế và uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế ngày càng được nâng cao.