Đà Nẵng: Đưa di sản trở thành nguồn lực cho đổi mới sáng tạo

Chiều 14/5, tại phường Hội An, Sở Khoa học và Công nghệ TP. Đà Nẵng tổ chức Hội thảo “Từ di sản đến sáng tạo - Hành trình kiến tạo tương lai”, nhằm tìm kiếm các cơ chế, chính sách mới thúc đẩy hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với văn hóa bản địa, du lịch và công nghệ.

Di sản trở thành nguồn lực cho đổi mới sáng tạo

Hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo của Đà Nẵng thời gian qua đã hình thành được mạng lưới liên kết giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp, nhà đầu tư và cộng đồng startup. Tuy nhiên, khoảng trống dễ nhận thấy là các sản phẩm khởi nghiệp gắn với văn hóa, du lịch, bản sắc địa phương vẫn loay hoay trong bài toán thị trường, phân phối và năng lực cạnh tranh.

Nói cách khác, di sản hiện diện rất rõ trong không gian phát triển của thành phố, nhưng lại chưa thực sự đi vào cấu trúc sản phẩm khởi nghiệp.

Theo ông Lê Sơn Phong, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TP. Đà Nẵng, di sản không chỉ là giá trị cần gìn giữ mà còn là nguồn cảm hứng, chất liệu để hình thành các ý tưởng sáng tạo và mô hình kinh doanh mới.

“Việc kết hợp hài hòa giữa bảo tồn và phát huy giá trị di sản gắn với đổi mới sáng tạo sẽ mở ra nhiều cơ hội cho cộng đồng khởi nghiệp, góp phần phát triển kinh tế - xã hội theo hướng bền vững”, ông Phong nhấn mạnh.

Các tham luận của các đại biểu tại hội thảo cũng xoay quanh định hướng đưa Hội An từ di sản văn hóa tiến đến mô hình đô thị sáng tạo; đổi mới đào tạo nhân lực du lịch - khách sạn xanh bằng AI.

Ông Trần Thanh Hải, Trưởng phòng Văn hoá xã hội phường Hội An cho rằng thời gian đến cần đầu tư phát triển hạ tầng và xây dựng ít nhất một "Không gian sáng tạo Hội An" làm trung tâm kết nối đổi mới, nơi tổ chức triển lãm, thử nghiệm mô hình, giới thiệu sản phẩm sáng tạo.

Không gian này cần được tích hợp công nghệ số hiện đại, trở thành "trái tim" của hệ sinh thái sáng tạo địa phương.

Thí điểm cơ chế, chính sách thúc đẩy đổi mới sáng tạo

Tại hội thảo, ông Võ Đức Anh, Phó Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Đà Nẵng đã đề xuất thí điểm một số cơ chế, chính sách nhằm thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của thành phố theo hướng linh hoạt và hội nhập quốc tế.

Theo ông Võ Đức Anh, Đà Nẵng đang hạn chế những cơ chế để doanh nghiệp và startup vươn ra thị trường quốc tế, tham gia kết nối đầu tư, triển lãm công nghệ, xúc tiến thương mại.

Trong bối cảnh Đà Nẵng trở thành điểm đến hấp dẫn của cộng đồng Digital Nomads, lực lượng lao động tri thức có kỹ năng công nghệ và mạng lưới toàn cầu, ông Võ Đức Anh đề xuất ban hành cơ chế thị thực lưu trú đến 1 năm đối với nhóm tài năng “du mục số” để thu hút, giữ chân và khai thác hiệu quả nguồn lực tri thức quốc tế cho hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo của thành phố.

Mặc khác, thí điểm sàn giao dịch cổ phần/vốn cho startup để giải quyết bài toán “khát vốn” của những startup tại khu vực miền Trung; triển khai mô hình “Doanh nghiệp một người” với 100% đăng ký trực tuyến, đặc biệt là việc khai thác tài sản công hình thành các không gian đổi mới sáng tạo tại xã, phường.

Đây được xem là “điểm chạm” để sản phẩm OCOP, tài nguyên bản địa tiếp cận chuyên gia, nhà đầu tư, thay vì chỉ tồn tại dưới dạng sản phẩm du lịch thuần túy.

Từ thực tiễn địa phương, các cơ sở du lịch và làng nghề cũng tham gia kiến nghị tháo gỡ khó khăn tại những điểm như: Rừng dừa Bảy Mẫu, Làng mộc Kim Bồng, Làng gốm Thanh Hà… Nhiều cơ sở mong muốn địa phương sớm hình thành không gian trình diễn, quảng bá và kết nối chung để các làng nghề có điều kiện giới thiệu sản phẩm, tổ chức biểu diễn và thu hút khách du lịch trải nghiệm.

Phó Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng Hồ Quang Bửu yêu cầu các địa phương chủ động đồng hành cùng cơ sở, doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn, đưa tinh thần “từ di sản đến sáng tạo” vào thực tiễn.

Phía thành phố cũng sẽ giao các sở, ngành nghiên cứu tham mưu cơ chế thí điểm về không gian sáng tạo, thu hút nhân lực chất lượng cao và hỗ trợ khởi nghiệp gắn với tài nguyên bản địa.

Đà Nẵng đang sở hữu lợi thế lớn về tài nguyên văn hóa, làng nghề truyền thống và hệ sinh thái du lịch. Để chuyển hóa các giá trị này thành sản phẩm sáng tạo có sức cạnh tranh, cần có cơ chế hỗ trợ đủ mạnh về vốn, không gian sáng tạo, kết nối thị trường và chuyển đổi số.