Đồng hành cùng đồng bào phát triển kinh tế
Những ngày đầu tháng 4/2026, nhóm phóng viên Báo Công Thương đã có chuyến công tác tới xã Lý Quốc (tỉnh Cao Bằng), nơi có Đồn Biên phòng Cửa khẩu Lý Vạn (Bộ đội Biên phòng tỉnh Cao Bằng) đóng quân. Đây là đơn vị quản lý hơn 33 km đường biên với 68 cột mốc, ngày đêm thực hiện “sứ mệnh kép”: vừa bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ, vừa đồng hành cùng nhân dân phát triển kinh tế - xã hội.
Là một xã có địa hình đồi núi, cơ cấu dân cư đa dạng với các dân tộc Kinh, Tày, Nùng, Mông, Dao, Xơ Đăng, Sán Chay, Thái, Mường, Cơ Ho, La Chí, trong đó dân tộc Tày, Nùng chiếm tới 99%. Giai đoạn trước, đồng bào dân tộc nơi đây chỉ biết đến trồng sắn, trồng ngô, quanh năm vất vả, tình trạng người dân vi phạm pháp luật còn nhiều. Đến năm 2015, khi bắt đầu triển khai Chương trình "Xây dựng Nông thôn mới", Đồn Biên phòng Cửa khẩu Lý Vạn đã triển khai phong trào “Bộ đội Biên phòng chung sức xây dựng nông thôn mới”, đơn vị đã chủ động tham mưu, tham gia thực hiện các tiêu chí, trọng tâm là tiêu chí số 19 về quốc phòng và an ninh.
Kết quả sau thời gian triển khai, đơn vị đã tổ chức tuần tra, bảo vệ biên giới 1.189 lần với 6.680 lượt cán bộ, chiến sĩ tham gia; đồng thời chủ trì, phối hợp bắt giữ, xử lý 86 vụ với 150 đối tượng vi phạm pháp luật...

Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Cửa khẩu Lý Vạn giúp đồng bào thu hoạch lúa ngoài đồng. Ảnh: Đồn Biên phòng Cửa khẩu Lý Vạn
Không chỉ dừng lại ở đó, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Cửa khẩu Lý Vạn còn tích cực hỗ trợ địa phương phát triển kinh tế - xã hội: tham gia làm 830 mét đường nội đồng, đường dân sinh trong 18 buổi với 144 lượt người; giúp dân khắc phục thiên tai 55 lần với 375 lượt cán bộ, chiến sĩ; hỗ trợ sản xuất, thu hoạch 212 buổi với 1.600 lượt tham gia; phối hợp ngành y tế khám sức khỏe cho 322 lượt người dân trong 5 đợt, cấp phát thuốc miễn phí trị giá trên 20 triệu đồng.
Chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương, Trung tá Nguyễn Duy Đông, Chính trị viên Đồn Biên phòng Cửa khẩu Lý Vạn cho biết: "Dưới sự chỉ đạo sát sao của Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Cao Bằng, cùng sự phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương và các lực lượng chức năng, trong 10 năm (2015 - 2025) Đồn Biên phòng Cửa khẩu Lý Vạn đã triển khai rất tốt các mô hình, chương trình, phong trào Bộ đội Biên phòng tham gia, giúp đồng báo dân tộc phát triển kinh tế. Điển hình có mô hình “Thắp sáng vùng biên” với gần 100 bóng đèn năng lượng mặt trời được lắp đặt tại các xóm đã giúp người dân đi lại thuận tiện hơn vào ban đêm, góp phần hạn chế tệ nạn xã hội, bảo đảm an ninh trật tự ngay từ cơ sở".

Gần 100 chiếc đèn năng lượng mặt trời được cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Cửa khẩu Lý Vạn lắp đặt khắp các thôn, xóm, đường tuần tra biên giới. Ảnh: Lê Hà
Về nhiệm vụ trong thời gian tới, Trung tá Nguyễn Duy Đông cho biết, đơn vị sẽ tiếp tục duy trì thường xuyên các hoạt động tuần tra, kiểm soát, đấu tranh ngăn chặn xuất nhập cảnh trái phép, phòng, chống buôn lậu, vận chuyển hàng hóa trái phép qua biên giới; kiểm soát chặt tình hình công dân tự trở về qua các đường mòn; đấu tranh với các loại tội phạm, đặc biệt là tội phạm ma túy, qua đó góp phần giữ vững ổn định chính trị, bảo đảm an ninh trật tự khu vực biên giới.
Vượt khó nơi biên cương, giữ vững hiệu quả các mô hình phát triển
Theo Trung tá Nguyễn Duy Đông, thực tế cho thấy đời sống của một bộ phận người dân trên địa bàn vẫn còn nhiều khó khăn, tỷ lệ hộ nghèo và cận nghèo chiếm tới 30,3%. Đây cũng là một trong những lý do để mỗi cán bộ, chiến sĩ luôn xác định, cùng với nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền, việc đồng hành cùng nhân dân phát triển kinh tế - xã hội là giải pháp căn cơ, lâu dài để ổn định địa bàn.
Những năm qua, nhiều mô hình, chương trình thiết thực đã được triển khai, từng bước nâng cao đời sống người dân. Mô hình “Con nuôi đồn Biên phòng” từ năm 2016 đến nay đã nhận nuôi 4 em học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, với tổng kinh phí hỗ trợ hơn 120 triệu đồng, giúp các em yên tâm học tập, trưởng thành. Cùng với đó, Chương trình “Nâng bước em tới trường” đã hỗ trợ 15 học sinh nghèo, với mức 500.000 đồng mỗi tháng, tổng kinh phí hơn 200 triệu đồng, góp phần giúp nhiều em tiếp tục đến trường, trong đó đã có em theo học tại Học viện Biên phòng.
Không chỉ tập trung vào giáo dục, các mô hình dân sinh cũng được triển khai sát với nhu cầu thực tế của người dân. Mô hình “Tay kéo Biên phòng” mang đến những buổi cắt tóc miễn phí cho người già, trẻ em; mô hình “Giúp dân di dời gia súc ra khỏi gầm sàn nhà ở” với hàng chục buổi tuyên truyền, hàng trăm lượt cán bộ, chiến sĩ tham gia cùng nguồn kinh phí vận động hơn 100 triệu đồng đã giúp nhiều hộ dân thay đổi tập quán sinh hoạt, cải thiện môi trường sống.
Trong công tác dân vận, mô hình “Đảng viên phụ trách hộ gia đình ở khu vực biên giới” tiếp tục phát huy hiệu quả khi 28 đảng viên trực tiếp theo dõi, hỗ trợ 130 hộ dân, tập trung vào các hộ nghèo, gia đình chính sách. Việc “cầm tay chỉ việc”, hướng dẫn phát triển kinh tế, tuyên truyền pháp luật đã giúp nhiều hộ dân từng bước ổn định cuộc sống, nâng cao nhận thức.

Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Cửa khẩu Lý Vạn giúp Nhân dân xây nhà, xóa nhà tạm. Ảnh: Lê Hà
Song song với đó, các chương trình an sinh xã hội như “Xuân Biên phòng ấm lòng dân bản”, “Biên cương - Đêm hội trăng rằm”, “Đồng hành cùng phụ nữ biên cương” được duy trì thường xuyên, góp phần chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho người dân vùng biên.

Hưởng ứng Chương trình "Tháng ba biên giới" Chi đoàn Đồn BPCK Lý Vạn tham gia phối hợp với các Chi đoàn bạn phát cỏ, làm vệ sinh khu vực cột mốc. Ảnh: Lê Hà
Không chỉ dừng lại ở hỗ trợ dân sinh, việc xây dựng thế trận biên phòng toàn dân cũng được chú trọng. Tại địa bàn xã Lý Quốc, 8 tổ tự quản đường biên với 642 hộ dân tham gia cùng 22 tổ tự quản an ninh trật tự đã phát huy hiệu quả, trở thành lực lượng nòng cốt trong bảo vệ chủ quyền, giữ gìn bình yên thôn bản.
Chia sẻ thêm về vai trò của người dân, Trung tá Nguyễn Duy Đông nhấn mạnh: “Khi đời sống được nâng lên, người dân không chỉ yên tâm bám đất, bám bản mà còn tích cực tham gia cùng lực lượng chức năng trong bảo vệ chủ quyền, giữ gìn an ninh trật tự. Mỗi người dân thực sự trở thành một ‘cột mốc sống’, góp phần xây dựng thế trận biên phòng toàn dân ngày càng vững chắc”.
Có thể thấy, từ việc quyết liệt đấu tranh phòng, chống buôn lậu đến kiên trì triển khai các mô hình phát triển kinh tế - xã hội, Đồn Biên phòng Cửa khẩu Lý Vạn đang từng bước tạo chuyển biến toàn diện trên địa bàn. Những nỗ lực đó không chỉ góp phần giữ vững an ninh biên giới mà còn xây dựng vùng biên ngày càng ổn định, phát triển bền vững.



