“Cai” khí đốt Nga, châu Âu trả giá đắt?

Nga dù hứng chịu các lệnh cấm vận nhưng vẫn xuất khẩu được một lượng lớn khí đốt cho châu Âu.
Triển vọng “mờ mịt” của thỏa thuận khí đốt Nga - Ukraine Nhu cầu khí đốt ở châu Á tăng kỷ lục do thời tiết nắng nóng Việt Nam nhập khẩu khí đốt hóa lỏng của Qatar tăng mạnh

Theo tờ Le Monde, do cố gắng giảm phụ thuộc vào nguồn khí đốt của Nga, châu Âu đã phải mua năng lượng với giá rất cao từ Mỹ hoặc Trung Quốc. Châu lục này có nguy cơ thất bại trong công cuộc tái công nghiệp hóa và phát triển công nghệ sạch.

Không thể nói châu Âu không nhận thức được vấn đề. Vào các năm 2006, 2009 và 2014, Moscow đã từng ngắt nguồn cung khí đốt do tranh chấp với chính quyền Ukraine, khiến Ủy ban châu Âu (EC) đã từng khẳng định vào năm 2014 là đã “nhận thức sâu sắc” về vấn đề đáng lo ngại này. Cùng lúc, EC cũng đã chuẩn bị một chiến lược về an ninh năng lượng nhưng trên thực tế “không dùng vào việc gì”.

Kết quả là 27 quốc gia thành viên tiếp tục nhập khẩu khí đốt Nga, vốn rất dồi dào và rất rẻ. Điều này đã giúp ích rất nhiều cho khả năng cạnh tranh của ngành công nghiệp Đức. Việc chiến sự Nga-Ukraine nổ ra và sau đó khóa van các đường ống Nord Stream và Yamal đã khiến mọi thứ thay đổi hoàn toàn.

Tiếp tục nhập khẩu khí đốt Nga

Các nước châu Âu tiếp tục nhập khẩu khí đốt của Nga, bởi Moscow chỉ khóa van các đường ống Nord Stream và Yamal, chứ không động chạm gì đến các tuyến khác. Đường ống Brotherhood (đi qua Ukraine, cung cấp cho Áo và Hungary) và Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ (đi qua Thổ Nhĩ Kỳ, hướng đến Bulgaria) vẫn tiếp tục phục vụ EU.

“Cai” khí đốt Nga, châu Âu trả giá đắt?
Lần đầu tiên sau hai năm, Nga lại vượt qua Mỹ để trở thành nhà cung cấp khí đốt lớn nhất cho châu Âu - Ảnh: AP

Nhưng trên hết, EU đã tăng cường các giao dịch mua khí hóa lỏng (LNG) của Nga. Theo một báo cáo công bố vào tháng 4 của Cơ quan hợp tác điều tiết năng lượng châu Âu, lượng LNG nhập khẩu bằng đường biển vào EU năm 2021 đạt 13,5 tỷ m3, trong khi năm 2023 lên tới gần 18 tỷ m3. Chỉ riêng Pháp đã chiếm 29% trong tổng lượng nhập khẩu này, đưa đất nước hình lục lăng trở thành điểm đến thứ hai của khí đốt Nga tại châu Âu sau Tây Ban Nha (37%).

Thực tế châu Âu đã không hoàn toàn thoát khỏi khí đốt của Nga. Về tổng thể, cho dù một quốc gia như Áo vẫn phụ thuộc nặng nề vào nguồn cung từ Moscow, tuy nhiên toàn bộ EU đã thực sự cắt giảm đáng kể sự phụ thuộc vào nguồn cung này. Năm 2023, Nga chỉ còn cung cấp cho EU gần 43 tỷ m3 khí đốt - chiếm 15 % tổng lượng nhập khẩu của EU - giảm mạnh so với mức hơn 155 tỷ m3 (chiếm 45 % tổng lượng nhập khẩu khí đốt) vào năm 2021.

Đa dạng hóa nguồn cung

Để bù đắp cho sự sụt giảm nguồn cung khí đốt Nga, các nước châu Âu buộc phải tìm kiếm các nhà cung cấp khác. Do đó, khối lượng LNG nhập khẩu từ Mỹ đã tăng gấp 3 lần trong giai đoạn 2021 - 2023. Mỹ hiện là nhà cung cấp LNG lớn nhất và là nhà cung cấp khí đốt thứ hai cho châu Âu (sau Na Uy, song trước Nga, Algeria và Qatar).

Những quốc gia trên chắc chắn đã giúp EU tránh được tình trạng gián đoạn nguồn cung, nhưng họ đã không dành cho châu Âu bất kỳ ưu đãi nào. Với việc hướng các hợp đồng dài hạn sang đối tác Mỹ, các nước châu Âu đã tạo ra một sự phụ thuộc mới mà nhiều người quan ngại về những hậu quả tiềm tàng trong trường hợp ông Donald Trump trở lại Nhà Trắng.

Cuối cùng, các hiệp hội bảo vệ môi trường lấy làm tiếc về việc thay thế năng lượng hóa thạch (khí đốt truyền thống) bằng một loại năng lượng hóa thạch khác (ở dạng hóa lỏng). Đặc biệt là khi loại hàng hóa này thậm chí còn gây hại cho trái đất hơn do có nguồn gốc từ khí đá phiến, được sản xuất tại Mỹ bằng phương pháp phân rã thủy lực - một phương pháp bị cấm ở Pháp từ năm 2011.

Đẩy mạnh sử dụng điện mặt trời, điện gió và thủy điện

Trong cuộc khủng hoảng nghiêm trọng hiện nay, các nước châu Âu đã đẩy mạnh sử dụng năng lượng tái tạo. Tỷ trọng điện mặt trời, điện gió và thủy điện cũng tăng lên trong tiêu thụ năng lượng của các nước. Theo Cơ quan thống kê châu Âu (Eurostat), tỷ trọng này đã đạt 23% vào năm 2022 so với mức 21,9% vào năm 2021. Theo khuôn khổ “Thỏa thuận Xanh”, với tham vọng trung hòa carbon vào năm 2050, EU đã đặt mục tiêu nâng tỷ trọng năng lượng tái tạo lên 42,5% vào năm 2030.

Theo tổ chức tư vấn Ember của Anh, trong lĩnh vực sản xuất điện của châu Âu, tỷ trọng năng lượng tái tạo đã tăng lên 44% vào năm 2023. Ngược lại, khí đốt đang giảm dần (chiếm 16,8%), và điện gió lần đầu tiên vượt qua ngưỡng này, trong khi tỷ trọng than đá cũng sụt giảm (chiếm 12,3%). Năm 2023, “lần đầu tiên EU có thể sản xuất nhiều năng lượng từ tua bin gió hơn từ khí đốt”.

Tuy nhiên, dù mang lại lợi ích to lớn về môi trường, nhưng việc đẩy mạnh sử dụng năng lượng tái tạo cũng gây ra những sự phụ thuộc mới.

Năng lượng hạt nhân

Hai tuần trước khi chiến sự tại Ukraine bùng nổ, Tổng thống Emmanuel Macron cho biết, Pháp có ý định khởi động xây dựng “ít nhất 6 lò phản ứng hạt nhân mới”. Với ông Macron, cuộc xung đột của Nga đã cho ông những lập luận mới để đề cập đến bối cảnh năng lượng châu Âu. Trong nhiều tháng, Pháp đã tích cực đấu tranh với Đức để năng lượng nguyên tử có thể được hưởng những ưu đãi tương tự như năng lượng tái tạo. Nhìn chung, Pháp còn muốn nhiều hơn nữa đối với năng lượng nguyên tử.

“Cai” khí đốt Nga, châu Âu trả giá đắt?
Tháng 5/2024, nguồn cung khí tự nhiên và LNG từ Nga chiếm tới 15% tổng lượng nhập khẩu của các nước châu Âu, trong khi LNG của Mỹ chiếm 14% nguồn cung cho thị trường. Ảnh: Pixabay

Trong bài phát biểu lần thứ hai tại Sorbonne vào tháng 4/2024, Tổng thống Macron đã kêu gọi các nước thành viên EU “đảm trách xây dựng châu Âu nguyên tử”. Paris có ý định thúc đẩy mục tiêu bằng cách dựa vào “liên minh hạt nhân” quy tụ 11 quốc gia xung quanh Pháp, trong đó có 5 quốc gia có lò phản ứng do Liên Xô thiết kế (Bulgaria, Cộng hòa Séc, Hungary, Phần Lan và Slovakia). Chống lại liên minh này là một nhóm không chính thức khác - “Những người bạn của năng lượng tái tạo” - tập hợp 13 quốc gia, trong đó có Đức, Áo và Luxembourg, không có ý định để kế hoạch của Pháp trở thành hiện thực.

Năng lượng nguyên tử vẫn là nguồn điện năng hàng đầu của EU (22,9% vào năm 2023), mặc dù 3 lò phản ứng cuối cùng của Đức đã đóng cửa vào tháng 4/2023.

Thị trường khí đốt ổn định

Sau đợt tăng vọt trước chiến sự do nhu cầu toàn cầu tăng mạnh, giá khí đốt đã bắt đầu giảm trở lại. Trong quý I năm nay, 1 MWh được giao dịch với giá dưới 30 Euro trên thị trường bán buôn Hà Lan. Mức giá này thấp hơn 10 lần so với thời kỳ đỉnh điểm của cuộc khủng hoảng vào mùa Hè năm 2022.

Theo một nghiên cứu được Viện Kinh tế năng lượng và phân tích tài chính có trụ sở tại Washington công bố, nếu không tính đến yếu tố nhiệt độ ôn hòa bất thường, “mức tiêu thụ khí đốt ở châu Âu (gồm EU, Anh, Na Uy và Thổ Nhĩ Kỳ) đã giảm xuống mức thấp nhất trong 10 năm”, xuống còn 452 tỷ m3 vào năm 2023 từ mức 472 tỷ m3 vào năm 2014.

Mặc dù đã giữ được sự ổn định về giá cả và tránh được việc phân bổ hạn mức, nhưng châu Âu vẫn phải trả giá rất đắt cho năng lượng.

Thanh Bình
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: Giá khí đốt

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Thúc đẩy kết nối các nền kinh tế, nâng cao tự cường của khu vực ASEAN

Thúc đẩy kết nối các nền kinh tế, nâng cao tự cường của khu vực ASEAN

Ngày 25/7/2024, tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia ở Thủ đô Viêng-chăn, Lào đã diễn ra Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 57.
Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 25/7/2024: Nga

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 25/7/2024: Nga ''hốt trọn'' căn cứ lính đánh thuê nước ngoài ở Kharkov

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 25/7/2024: Nga 'hốt trọn' căn cứ lính đánh thuê nước ngoài ở Kharkov; Ukraine sẽ sớm không còn lính chiến trong thời gian tới?
Chiến sự Nga-Ukraine 25/7/2024: Lý do Ukraine không sử dụng F-16 gần tiền tuyến; Mỹ duy trì liên minh ủng hộ Kiev

Chiến sự Nga-Ukraine 25/7/2024: Lý do Ukraine không sử dụng F-16 gần tiền tuyến; Mỹ duy trì liên minh ủng hộ Kiev

Thông tin chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 25/7/2024: Lý do Ukraine không sử dụng F-16 gần tiền tuyến; Mỹ duy trì liên minh ủng hộ Kiev.
Ukraine tung video bắn hạ

Ukraine tung video bắn hạ 'chim sắt' SU-25 Nga

Ukraine công bố đoạn video 2 máy bay chiến đấu Su-25 của Nga đã bị bắn rơi gần thành phố Pokrovsk, vùng Donetsk.
Chiến sự Nga-Ukraine sáng 25/7: Sĩ quan phương Tây thiệt mạng; Ukraine bắn rơi ‘chim sắt’ Su-25

Chiến sự Nga-Ukraine sáng 25/7: Sĩ quan phương Tây thiệt mạng; Ukraine bắn rơi ‘chim sắt’ Su-25

Lực lượng Nga đã sử dụng tên lửa Iskander dội hỏa lực vào các căn cứ của Ukraine, đợt tập kích đã khiến cho 50 chuyên gia cấp cao nước ngoài thiệt mạng.

Tin cùng chuyên mục

Nga tăng cường tập trận tên lửa đạn đạo liên lục địa

Nga tăng cường tập trận tên lửa đạn đạo liên lục địa 'con trai quỷ satan' RS-24 Yars

Ngày 23/7, binh sĩ Nga đang tiến hành các cuộc tập trận liên quan đến bệ phóng tên lửa hạt nhân di động RS-24 Yars, vốn được mệnh danh là 'con trai quỷ satan'.
Tuyên bố chung của các lãnh đạo cấp cao ASEAN về việc Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng từ trần

Tuyên bố chung của các lãnh đạo cấp cao ASEAN về việc Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng từ trần

Ngày 24/7/2024, lãnh đạo cấp cao các nước ASEAN ra Tuyên bố chung chia buồn về việc Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng từ trần, thể hiện tinh thần đoàn kết của ASEAN sát cánh cùng Việt Nam trước tổn thất và đau thương to lớn này.
Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 24/7/2024: Nga và Ukraine có thể khởi đầu đàm phán tại Olympic ở Paris?

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 24/7/2024: Nga và Ukraine có thể khởi đầu đàm phán tại Olympic ở Paris?

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 24/7/2024: Nga và Ukraine có thể khởi đầu đàm phán tại Olympic ở Paris? khi nhiều dấu hiệu cho thấy Kiev đang yếu thế.
Nga sẽ đáp trả nếu EU chuyển 1,4 tỷ Euro hỗ trợ quân sự Ukraine

Nga sẽ đáp trả nếu EU chuyển 1,4 tỷ Euro hỗ trợ quân sự Ukraine

Điện Kremlin gọi việc EU sử dụng lợi nhuận từ các tài sản đóng băng của Nga cho viện trợ quân sự Ukraine là hành vi "trộm cắp" và sẽ có hành động pháp lý.
Nga phô diễn sức mạnh với

Nga phô diễn sức mạnh với 'con trai quỷ satan'; Tổng thống Ukraine ra tuyên bố bất ngờ về đàm phán

Nga phô diễn sức mạnh với "con trai quỷ satan"; Tổng thống Ukraine ra tuyên bố bất ngờ về đàm phán... là những tin nóng thế giới đáng chú ý ngày 24/7.
Quá trình hội nhập kinh tế quốc tế có đóng góp rất lớn của hệ thống Thương vụ

Quá trình hội nhập kinh tế quốc tế có đóng góp rất lớn của hệ thống Thương vụ

Việt Nam đã hội nhập sâu rộng vào thị trường toàn cầu trong đó có đóng góp rất lớn từ hệ thống các cơ quan Thương vụ của Bộ Công Thương.
Chiến sự Nga-Ukraine ngày 24/7/2024: Cựu Tổng tư lệnh Ukraine ‘đá xoáy’ NATO; Kiev giảm huy động tù nhân tham chiến

Chiến sự Nga-Ukraine ngày 24/7/2024: Cựu Tổng tư lệnh Ukraine ‘đá xoáy’ NATO; Kiev giảm huy động tù nhân tham chiến

Thông tin chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 24/7/2024: Kiev giảm huy động tù nhân tham chiến; cựu Tổng tư lệnh Ukraine ‘đá xoáy’ NATO.
Liên minh châu Âu với những thách thức mới thời hậu bầu cử Nghị viện

Liên minh châu Âu với những thách thức mới thời hậu bầu cử Nghị viện

Kết quả cuộc bầu cử Nghị viện châu Âu (EP) năm 2024 cho thấy viễn cảnh chính trị của liên minh này sẽ có những thay đổi đáng kể trong ít nhất 5 năm tới.
Giám đốc Mật vụ Mỹ từ chức sau vụ ám sát ông Donald Trump

Giám đốc Mật vụ Mỹ từ chức sau vụ ám sát ông Donald Trump

Giám đốc Cơ quan Mật vụ Mỹ, bà Kimberly Cheatle đã từ chức, thừa nhận thất bại khi không ngăn chặn được vụ mưu sát ông Donald Trump tại cuộc vận động tranh cử.
Chiến sự Nga - Ukraine sáng 24/7: UAV

Chiến sự Nga - Ukraine sáng 24/7: UAV ''khiêu khích'' bán đảo Crimea, Nga phá hủy hạ tầng năng lượng Ukraine

UAV Ukraine tấn công một phà tại cảng Kavkaz, bán đảo Crimea gây hỏa hoạn và thương vong; Nga thực hiện cuộc không kích vào cơ sở năng lượng Ukraine.
Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 23/7/2024: Ukraine không thể giữ được tiền tuyến; Patriot không bảo vệ được Kharkov

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 23/7/2024: Ukraine không thể giữ được tiền tuyến; Patriot không bảo vệ được Kharkov

Chiến sự Nga-Ukraine hôm nay 23/7/2024: Ukraine không thể giữ được tiền tuyến; Patriot không bảo vệ được Kharkov khi các nguồn lực hậu cần của AFU cạn kiệt.
Vụ ám sát hụt ông Donald Trump: Cơ quan Mật vụ Mỹ thừa nhận thất bại

Vụ ám sát hụt ông Donald Trump: Cơ quan Mật vụ Mỹ thừa nhận thất bại

Bà Kimberly Cheatle giải trình, việc không ngăn chặn được vụ ám sát ông Trump ngày 13/7 "là thất bại đáng kể nhất" của Cơ quan Mật vụ Mỹ trong nhiều thập kỷ.
Điểm tin nóng thế giới ngày 23/7: Máy bay Nga chạm trán

Điểm tin nóng thế giới ngày 23/7: Máy bay Nga chạm trán 'pháo đài bay B52'; Ukraine trên bờ vực phá sản

Ngày 22/7, Mỹ đã điều động 2 máy bay đến căn cứ Không quân Mihail Kogalniceanu của Romania; Ukraine kịp thời thoả thuận 'thoát cảnh vỡ nợ' trước bờ vực phá sản.
IEA: Nhu cầu điện của thế giới tăng mạnh nhất trong năm nay!

IEA: Nhu cầu điện của thế giới tăng mạnh nhất trong năm nay!

Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA) dự báo, nhu cầu điện của thế giới vào năm 2024 sẽ tăng với tốc độ nhanh nhất trong nhiều năm.
Đại hội đồng WTO ủng hộ sớm bắt đầu lựa chọn Tổng Giám đốc WTO

Đại hội đồng WTO ủng hộ sớm bắt đầu lựa chọn Tổng Giám đốc WTO

Tại cuộc họp Đại hội đồng WTO, các thành viên đã lên tiếng ủng hộ đề xuất của Nhóm Châu Phi về việc bắt đầu sớm quá trình lựa chọn Tổng Giám đốc WTO.
Chiến sự Nga-Ukraine ngày 23/7/2024: Chi phí vượt biên trái phép ở Ukraine tăng; Bulgaria gửi cho Ukraine đạn dược dư thừa

Chiến sự Nga-Ukraine ngày 23/7/2024: Chi phí vượt biên trái phép ở Ukraine tăng; Bulgaria gửi cho Ukraine đạn dược dư thừa

Thông tin chiến sự Nga-Ukraine hôm nay ngày 23/7/2024: Chi phí vượt biên trái phép ở Ukraine tăng mạnh; Bulgaria gửi cho Ukraine đạn dược dư thừa.
Kinh hoàng trăn ăn thịt người khổng lồ

Kinh hoàng trăn ăn thịt người khổng lồ 'tắm nắng' trên sông

Đang đi thuyền trên sông, một người đàn ông bất ngờ bắt gặp cảnh tượng 'nổi da gà' khi trước mắt là một con trăn khổng lồ đang nằm phơi nắng trên cành cây khô.
Ngoại trưởng Mỹ Blinken sẽ sang Việt Nam tham dự Lễ tang Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng

Ngoại trưởng Mỹ Blinken sẽ sang Việt Nam tham dự Lễ tang Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng

Theo thông báo từ Bộ Ngoại giao Mỹ ngày 22/7, Ngoại trưởng Antony Blinken sẽ đến Việt Nam để tham dự lễ tang của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng.
Chiến sự Nga-Ukraine sáng 23/7: Ukraine

Chiến sự Nga-Ukraine sáng 23/7: Ukraine ''mở đường máu'' tháo lui ồ ạt; Nhà máy lọc dầu Nga nổ tung

Lực lượng Nga đang mở chiến thuật mới, vây siết khu vực New York và Gorlivka. Các chuyên gia quân sự nhận định rằng, Nga đang mở nồi hầm mới tại khu vực này.
Ấn Độ với Chương trình nghiên cứu chế tạo tên lửa

Ấn Độ với Chương trình nghiên cứu chế tạo tên lửa

Ấn Độ là một trong những quốc gia hàng đầu thế giới về lĩnh vực nghiên cứu chế tạo tên lửa với các chủng loại tên lửa đạn đạo và tên lửa hành trình tiên tiến
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động