Bộ chỉ tiêu thống kê: Đo lường đóng góp của công nghiệp văn hóa với nền kinh tế

Việc xây dựng Bộ chỉ tiêu thống kê về đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế nhằm đáp ứng nhu cầu sáng tạo, hưởng thụ, tiêu dùng văn hóa.

Thực hiện Nghị quyết số 30/NQ-CP ngày 24/02/2026 của Chính phủ ban hành Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành, địa phương triển khai xây dựng Dự thảo Bộ chỉ tiêu thống kê về đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế.

Bộ chỉ tiêu thống kê bao quát 10 nhóm ngành công nghiệp văn hóa. Ảnh: Nam Nguyễn

Bộ chỉ tiêu thống kê bao quát 10 nhóm ngành công nghiệp văn hóa. Ảnh: Nam Nguyễn

Xác định thực trạng, tiềm năng, cơ hội

Theo dự thảo, cơ sở pháp lý để thực hiện Bộ chỉ tiêu thống kê dựa trên: Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hoá Việt Nam (Nghị quyết số 80-NQ/TW), tại Phần III Nhiệm vụ, giải pháp, mục số 2 là: Hoàn thiện thể chế tạo đột phá chiến lược, khơi thông nguồn lực phát triển văn hóa, trong đó có nhiệm vụ xây dựng, ban hành và tổ chức thực hiện Bộ chỉ số thống kê về đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế theo chuẩn mực quốc tế.

Cùng với đó, theo Kết luận số 18-KL/TW ngày 02/04/2026 của Ban Chấp hành Trung ương về Kế hoạch phát triển kinh tế- xã hội, tài chính quốc gia và vay, trả nợ công, đầu tư công trung hạn 5 năm 2026-2030 gắn với thực hiện mục tiêu phấn đấu tăng trưởng “2 con số”, tại Phụ lục 3, Những nhiệm vụ trọng tâm năm 2026 để thực hiện mục tiêu tăng trưởng “2 con số”, cụ thể nhóm V - Nhóm nhiệm vụ về xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, đồng bộ trên nền tảng hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam có nhiệm vụ: Xây dựng Bộ chỉ số thống kê đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế.

Nghị quyết số 30/NQ-CP ngày 24/02/2026 của Chính phủ ban hành Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, tại mục 2, phần II: Hoàn thiện thể chế tạo đột phá chiến lược, khơi thông nguồn lực phát triển văn hóa, có nhiệm vụ số 8: Xây dựng, ban hành Bộ chỉ số thống kê về đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế. Quyết định số 2486/QĐ-TTg ngày 14/11/2025 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Về cơ sở thực tiễn, Dự thảo nêu, Bộ chỉ tiêu thống kê là căn cứ để các cơ quan, đơn vị ở trung ương và địa phương xác định thực trạng, tiềm năng, cơ hội nhằm đề xuất những cơ chế, chính sách phù hợp trong sản xuất các sản phẩm, cung ứng dịch vụ văn hóa đa dạng, chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu sáng tạo, hưởng thụ, tiêu dùng văn hóa của người dân trong nước và xuất khẩu. Căn cứ vào Bộ chỉ tiêu thống kê, các cơ quan, đơn vị thực hiện được chức năng thống kê về các ngành, lĩnh vực của mình; hệ thống hóa được toàn bộ cơ sở dữ liệu phục vụ thu thập dữ liệu chuyên môn trong công tác quản lý nhà nước, lập báo cáo thống kê về tình hình phát triển các ngành công nghiệp văn hóa theo chế độ thống kê.

Ngoài ra, theo Dự thảo, hiện hệ thống các văn bản hướng dẫn công tác thống kê liên quan đến các ngành công nghiệp văn hóa hiện gồm: Thông tư số 11/2021/TT-BVHTTDL ngày 06/01/2021 của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch quy định Hệ thống chỉ tiêu thống kê ngành văn hóa, thể thao và du lịch; Thông tư số 17/2021/TT-BVHTTDL ngày 28/12/2021 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch quy định chế độ báo cáo thống kê của Bộ VHTTDL; Thông tư 16/2022/TT-BVHTTDL ngày 22/12/2022 của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, thể thao và Du lịch quy định chế độ báo cáo thống kê. Theo đó, hệ thống chỉ tiêu thống kê quốc gia chưa có các chỉ tiêu thống kê tập trung đến các ngành công nghiệp văn hóa, đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế.

Từ cơ sở pháp lý và cơ sở thực tiễn nêu trên, theo Dự thảo, để thực hiện nhiệm vụ đánh giá mức độ đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế cần thiết ban hành Quyết định ban hành Bộ chỉ tiêu thống kê về đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế.

Theo dõi, đánh giá đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa

Mục tiêu của việc ban hành Bộ chỉ tiêu thống kê về đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế nhằm: Hình thành công cụ thống kê, theo dõi và đánh giá đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế; giúp nhận diện rõ về quy mô phát triển của từng ngành công nghiệp văn hóa; năng lực hạ tầng, cơ sở kỹ thuật và chủ thể tham gia thị trường; sản phẩm, dịch vụ và mức độ phát triển thị trường; doanh thu, giá trị tăng thêm, việc làm và thu nhập của người lao động; mức độ ứng dụng công nghệ hiện đại, công nghệ số và chuyển đổi số trong các ngành công nghiệp văn hóa; là cơ sở phục vụ công tác quản lý nhà nước về công nghiệp văn hóa; hoạch định chính sách phát triển ngành; theo dõi, đánh giá kết quả thực hiện phát triển công nghiệp văn hóa; xây dựng cơ sở dữ liệu thống nhất về đóng góp kinh tế của khu vực công nghiệp văn hóa.

Bộ chỉ tiêu thống kê bao quát 10 nhóm ngành công nghiệp văn hóa, gồm: Điện ảnh; Mỹ thuật, nhiếp ảnh và triển lãm; Nghệ thuật biểu diễn; Phần mềm và trò chơi giải trí; Quảng cáo; Thủ công mỹ nghệ; Du lịch văn hóa; Thiết kế sáng tạo (Thời trang; Kiến trúc; Thiết kế); Truyền hình và phát thanh; Xuất bản.

Dự thảo Bộ chỉ tiêu thống kê về đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế, bao gồm hai phần: Danh mục chỉ tiêu thống kê và Nội dung chỉ tiêu thống kê. Bộ chỉ tiêu được xây dựng theo hệ thống chỉ tiêu thống kê chuyên ngành, do vậy điều chỉnh tên gọi từ "Bộ chỉ số" thành "Bộ chỉ tiêu" để phù hợp với quy định của Luật Thống kê.

Bộ chỉ tiêu thống kê về đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế là hệ thống chỉ tiêu thống kê bộ, ngành và là hệ thống chỉ tiêu thống kê liên quan đến nhiều ngành, nhiều lĩnh vực, nhiều địa phương, nhiều vùng do bộ, ngành được giao phụ trách, do vậy Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, cơ quan chủ trì xây dựng là cơ quan đầu mối và các bộ, ngành có liên quan và địa phương phối hợp triển khai Bộ chỉ tiêu thống kê sau khi được phê duyệt.

Bộ chỉ tiêu thống kê về đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế là bộ chỉ tiêu thống kê liên quan đến nhiều ngành, nhiều lĩnh vực, liên kết vùng nhằm cung cấp số liệu đánh giá đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế. Vì vậy, được áp dụng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân cung cấp thông tin thống kê, sản xuất thông tin thống kê và sử dụng thông tin thống kê về đóng góp của các ngành công nghiệp văn hóa đối với phát triển kinh tế.

Bộ chỉ tiêu dự kiến gồm 46 chỉ tiêu; các chỉ tiêu được chia thành 6 nhóm: Đóng góp kinh tế: 9 chỉ tiêu; lao động và nguồn nhân lực sáng tạo: 5 chỉ tiêu; sản phẩm và thị trường công nghiệp văn hóa: 20 chỉ tiêu; chuyển đổi số và sở hữu trí tuệ: 4 chỉ tiêu; thương mại hóa: 03 chỉ tiêu; nguồn lực và năng lực phát triển: 9 chỉ tiêu.

Bảo Thoa

Có thể bạn quan tâm