Bavar-373: Trụ cột lá chắn phòng không nhiều tầng của Iran

Theo Army Recognition, Bavar-373 là hệ thống tên lửa phòng không tầm xa do Iran nghiên cứu, phát triển và sản xuất trong nước. Bavar-373 được thiết kế nhằm bảo vệ không phận chiến lược của Iran, tạo lá chắn phòng không tầm xa đủ sức đối phó với các mối đe dọa hiện đại từ trên không. Bavar-373 được ra mắt vào tháng 8/2019 và hiện đang phục vụ trong lực lượng vũ trang Iran. Đây là một tổ hợp tên lửa phòng thủ được đánh giá sánh ngang với hệ thống tên lửa S-300 của Nga.

Hệ thống này có nhiệm vụ đánh chặn toàn diện các mối đe dọa từ trên không, từ máy bay chiến đấu, UAV, tên lửa hành trình cho tới các mục tiêu có đặc tính tàng hình. Đồng thời, Bavar-373 giữ vai trò nòng cốt trong việc bảo vệ các cơ sở hạt nhân, mục tiêu quân sự và hạ tầng trọng yếu, qua đó củng cố năng lực phòng thủ tổng thể và tăng cường sức răn đe chiến lược của Iran.

Về cấu hình, một tổ hợp Bavar-373 tiêu chuẩn gồm bệ phóng thẳng đứng, 2 radar đảm nhiệm chức năng phát hiện và dẫn bắn, cũng như các loại tên lửa dòng Sayyad-4 cùng trung tâm chỉ huy điều khiển. Ngoài ra, hệ thống còn được tích hợp các cảm biến quang điện, camera và mạng liên kết dữ liệu, nhằm hỗ trợ phát hiện sớm và theo dõi chính xác mục tiêu. Radar của tổ hợp được thiết kế có khả năng chống chế áp điện tử, chịu được tác động của bom điện từ, đồng thời có thể phát hiện và đối phó với tên lửa chống bức xạ.

Bavar-373 sử dụng 3 loại tên lửa khác nhau để xử lý mục tiêu ở các độ cao khác nhau, cho phép hệ thống phát hiện tới khoảng 100 mục tiêu, theo dõi đồng thời 60 mục tiêu và tấn công cùng lúc 6 mục tiêu. Đáng chú ý, tổ hợp có thể khai hỏa tên lửa Sayyad-4B do Iran sản xuất, phiên bản nâng cấp của Sayyad-4. Đây là tên lửa đánh chặn hai tầng, sử dụng nhiên liệu rắn, được thiết kế để tiêu diệt các mục tiêu trên không ở cự ly lên tới khoảng 300 km, qua đó mở rộng đáng kể vùng bảo vệ và hiệu quả tác chiến của hệ thống.

Bavar-373 không được Iran phát triển theo cách chia tách thành nhiều phiên bản đặt tên riêng biệt, mà đi theo lộ trình nâng cấp liên tục trên cùng một nền tảng, tập trung cải tiến dần các cấu phần cốt lõi như tên lửa, radar và hệ thống chỉ huy, điều khiển.

Cách tiếp cận trên cho thấy Iran không chỉ chú trọng nâng cấp phần cứng đơn lẻ, mà hướng tới xây dựng một hệ thống phòng không đồng bộ, linh hoạt, phù hợp với điều kiện cấm vận và học thuyết phòng thủ bất đối xứng, trong đó Bavar-373 là trụ cột chiến lược.

Theo giới chuyên gia, Bavar-373 không chỉ đơn thuần là một tổ hợp vũ khí, mà là minh chứng cho năng lực tự chủ công nghệ phòng không chiến lược, cho phép Iran xây dựng một lớp phòng thủ tầm xa độc lập, giảm mạnh sự phụ thuộc vào vũ khí nhập khẩu.

Ở góc độ tác chiến, Bavar-373 nổi bật nhờ sự kết hợp giữa tên lửa tầm xa dòng Sayyad-4B với hệ thống radar mảng pha chủ động, giúp mở rộng tầm phát hiện, theo dõi và đánh chặn nhiều mục tiêu cùng lúc.

Việc tích hợp sâu vào mạng phòng không nhiều tầng càng làm gia tăng giá trị của hệ thống, biến Bavar-373 thành xương sống của lưới phòng không chiến lược Iran, đóng vai trò quan trọng, buộc đối phương phải cân nhắc kỹ lưỡng chi phí và rủi ro trong mọi kịch bản tấn công đường không.

Mời bạn đọc vào chuyên mục Công nghiệp quốc phòng để xem các tin, bài liên quan.