Mở không gian phát triển bằng tư duy quy hoạch mới
Hiện nay, tỉnh Cà Mau đang tiến hành điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050. Điều chỉnh Quy hoạch tỉnh lần này xác lập lại cấu trúc phát triển dài hạn. Trên nền tảng Quy hoạch tổng thể quốc gia và Quy hoạch vùng Đồng bằng sông Cửu Long, Cà Mau lựa chọn chuyển dịch sang tăng trưởng chiều sâu, lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh làm động lực.

Sau hợp nhất, Cà Mau bước vào giai đoạn phát triển mới với vị thế chiến lược và không gian kinh tế rộng mở. Ảnh: Internet
Thông điệp xuyên suốt là phát triển nhanh nhưng không đánh đổi môi trường; tăng trưởng kinh tế song hành với bảo vệ hệ sinh thái và bảo đảm quốc phòng an ninh. Tầm nhìn đến năm 2050 đặt mục tiêu đưa Cà Mau trở thành trung tâm kinh tế biển, năng lượng sạch, năng lượng mới, công nghiệp chế biến sâu có năng lực cạnh tranh quốc tế, tạo vị thế mới cho tỉnh địa đầu cực Nam Tổ quốc.
Quy hoạch mới cũng đặt con người, thể chế và môi trường vào trung tâm. Đó là nền tảng để mở rộng không gian phát triển, thu hút đầu tư chiến lược và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Từ tư duy khai thác tiềm năng sang kiến tạo giá trị, Cà Mau đang tái cấu trúc mô hình tăng trưởng theo hướng xanh, hiện đại và bền vững.
“Kiềng ba chân” tạo thế tăng trưởng bền vững
Với hơn 310 km bờ biển và vùng đặc quyền kinh tế trên 120.000 km², Cà Mau là một trong bốn ngư trường trọng điểm của cả nước. Hơn 5.200 tàu cá với tổng công suất trên 800.000 CV đang hoạt động, tạo sinh kế cho hàng chục nghìn lao động ven biển. Kinh tế biển vì thế không chỉ là lợi thế địa lý, mà là trụ cột an sinh và xuất khẩu.

Cà Mau đang định hình trở thành trung tâm công nghiệp chế biến sâu. Ảnh: Báo Cà Mau
Công nghiệp chế biến thủy sản đã vươn lên quy mô hàng đầu cả nước với 89 nhà máy, công suất thiết kế gần 580.000 tấn/năm. Sản phẩm có mặt tại hơn 60 quốc gia và vùng lãnh thổ, kim ngạch xuất khẩu thủy sản duy trì trên 2 tỷ USD mỗi năm. Chuỗi liên kết khai thác - nuôi trồng - chế biến - xuất khẩu ngày càng hoàn chỉnh, tạo nền tảng giá trị gia tăng thay vì xuất khẩu thô.
Hạ tầng nghề cá được củng cố với 6 cảng cá, trong đó Sông Đốc, Rạch Gốc và Gành Hào được chỉ định xác nhận nguồn gốc thủy sản khai thác bước đi quan trọng trong lộ trình gỡ “thẻ vàng” IUU. Phát triển đi đôi với bảo tồn khi tỉnh đặt mục tiêu đến năm 2030 nâng diện tích khu bảo tồn biển lên 53.600 ha, phục hồi hệ sinh thái và bảo đảm sinh kế lâu dài cho cộng đồng ngư dân.

Cánh đồng điện gió Tân Thuận. Ảnh: Lê Minh
Song song với kinh tế biển, năng lượng tái tạo đang mở ra một trục tăng trưởng mới. Với tốc độ gió trung bình 6,5–7 m/s và hơn 2.500 giờ nắng mỗi năm, Cà Mau hội tụ điều kiện thuận lợi để phát triển điện gió, điện mặt trời và điện sinh khối. Hiện 16 nhà máy điện gió đã vận hành thương mại với tổng công suất gần 900 MW, từng bước hình thành hành lang năng lượng sạch ven biển.
Theo quy hoạch điện lực quốc gia, đến năm 2030 địa bàn tỉnh dự kiến có 34 dự án điện gió với tổng công suất hơn 2.300 MW. Tỉnh đồng thời trình đề án xuất khẩu điện đến năm 2040 với mục tiêu đạt khoảng 5.000 MW công suất xuất khẩu, khẳng định tham vọng trở thành điểm trung chuyển năng lượng xanh của khu vực.
Đáng chú ý, Cà Mau định hướng phát triển các khu công nghiệp gắn với nguồn năng lượng tái tạo, thúc đẩy sản xuất hydrogen và amoniac xanh phục vụ xuất khẩu. Đây không chỉ là bước đi đón đầu xu thế chuyển dịch năng lượng toàn cầu, mà còn mở rộng dư địa công nghiệp hóa theo hướng phát thải thấp.
Ba trụ cột – kinh tế biển, năng lượng sạch và công nghiệp chế biến đang tạo nên thế “kiềng ba chân” vững chắc cho Cà Mau. Khi khai thác tài nguyên gắn với bảo tồn, phát triển năng lượng gắn với chuyển đổi xanh và chế biến gắn với nâng cao giá trị, cấu trúc tăng trưởng mới của tỉnh dần hình thành rõ nét.
Cà Mau đang từng bước định vị mình là trung tâm kinh tế biển và năng lượng tái tạo của vùng, đóng góp ngày càng lớn vào mục tiêu phát triển bền vững của quốc gia đến năm 2050.




