Việt Nam - Trung Quốc thúc đẩy hợp tác thương mại, logistics

Thương mại Việt Nam - Quảng Tây duy trì tăng trưởng tích cực

Chiều 29/5, tại Trụ sở Bộ Công Thương (phường Sài Gòn, TP. Hồ Chí Minh), Bộ Công Thương Việt Nam phối hợp với Chính quyền Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây (Trung Quốc) tổ chức Hội nghị tổng kết Kế hoạch hành động giai đoạn 2024 - 2026 triển khai Bản ghi nhớ tăng cường hợp tác kinh tế trong lĩnh vực thương mại giữa hai bên. Hội nghị do Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng và bà Lô Tân Ninh - Phó Chủ tịch Chính quyền nhân dân Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây đồng chủ trì.

Tham dự hội nghị có lãnh đạo nhiều đơn vị thuộc Bộ Công Thương như Vụ Phát triển thị trường nước ngoài, Cục Xuất nhập khẩu, Cục Công nghiệp, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, Cục Xúc tiến thương mại cùng đại diện Sở Công Thương các tỉnh Cao Bằng, Lạng Sơn, Quảng Ninh và Trường Đại học Công Thương TP. Hồ Chí Minh.

Về phía Quảng Tây (Trung Quốc) có đại diện Chính quyền nhân dân Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây, Tổng Lãnh sự quán Trung Quốc tại TP. Hồ Chí Minh cùng nhiều cơ quan, tổ chức hoạt động trong lĩnh vực thương mại, đầu tư, phát triển công nghiệp và logistics.

Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng đánh giá cao sự phối hợp tích cực, kịp thời của phía Quảng Tây trong công tác chuẩn bị và tổ chức hội nghị. Theo Thứ trưởng, ngoài việc thống nhất Danh mục nhiệm vụ trọng tâm năm 2026, hai bên còn đạt được Thỏa thuận hợp tác đào tạo trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) giữa Trường Đại học Công Thương TP. Hồ Chí Minh và Học viện Thương mại quốc tế Quảng Tây.

Thứ trưởng nhấn mạnh Quảng Tây luôn giữ vai trò quan trọng trong hợp tác kinh tế, thương mại giữa Việt Nam và Trung Quốc. Bộ Công Thương Việt Nam luôn coi trọng quan hệ phối hợp với Chính quyền Quảng Tây và xem đây là một trong những địa phương có quan hệ hợp tác mật thiết, truyền thống nhất với Bộ Công Thương.

Theo Thứ trưởng Phan Thị Thắng, hội nghị lần này không chỉ nhằm tổng kết kết quả triển khai Kế hoạch hành động giai đoạn 2024 - 2026 mà còn là dịp để hai bên thẳng thắn nhìn nhận những tồn tại, khó khăn, từ đó đề ra giải pháp phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả hợp tác trong thời gian tới.

Tại hội nghị, đại diện Vụ Phát triển thị trường nước ngoài (Bộ Công Thương) và Sở Thương mại Quảng Tây đã trình bày báo cáo tổng kết Kế hoạch hành động giai đoạn 2024 - 2026, đánh giá kết quả hợp tác nổi bật, những tồn tại cần khắc phục và định hướng phối hợp trong giai đoạn tiếp theo.

Ông Tô Ngọc Sơn - Phó Vụ trưởng Vụ Phát triển thị trường nước ngoài - cho biết, quy mô thương mại Việt Nam - Quảng Tây tiếp tục tăng trưởng tích cực. Tính đến hết năm 2025, Việt Nam đã 26 năm liên tiếp là đối tác thương mại lớn nhất của Quảng Tây. Theo số liệu Hải quan Trung Quốc, năm 2025 kim ngạch thương mại song phương đạt 43,5 tỷ USD, tăng 4,77%; riêng 4 tháng đầu năm 2026 đạt 14,4 tỷ USD, tăng 3,13% so với cùng kỳ.

Hoạt động thông quan tại các cửa khẩu, lối mở tiếp tục được duy trì ổn định nhờ nhiều giải pháp tạo thuận lợi như kéo dài thời gian thông quan, tăng giờ làm việc, thí điểm thông quan cuối tuần và triển khai phương tiện không người lái. Nhờ đó, xuất nhập khẩu qua biên giới diễn ra thông suốt, hạn chế ùn tắc trong các giai đoạn cao điểm nông sản.

Nhiều hạ tầng cửa khẩu tiếp tục được mở mới, nâng cấp như đường chuyên dụng Tân Thanh - Pò Chài, lối thông quan Cốc Nam - Lũng Nghịu, nâng cấp cửa khẩu Chi Ma - Ái Điểm, Tà Lùng - Thủy Khẩu và mở cửa khẩu Lý Vạn - Thạc Long. Công tác xây dựng cửa khẩu thông minh tại Lạng Sơn và Quảng Ninh cũng đạt nhiều tiến triển tích cực.

Bên cạnh đó, hai bên đẩy mạnh các hoạt động xúc tiến thương mại, đầu tư, kết nối doanh nghiệp và hợp tác thương mại điện tử thông qua nhiều hội chợ, diễn đàn và hoạt động trong khuôn khổ Hội chợ Trung Quốc - ASEAN (CAEXPO).

Tuy nhiên, ông Tô Ngọc Sơn cũng cho rằng tốc độ tăng trưởng thương mại giữa hai bên đang có dấu hiệu chậm lại. Việc khai thác hạ tầng cửa khẩu chưa tương xứng với tiềm năng, đặc biệt tại khu vực Móng Cái - Đông Hưng. Đồng thời, hoạt động xúc tiến thương mại cần tiếp tục đổi mới theo hướng đa dạng mô hình kết nối, kết hợp B2B và B2C nhằm nâng cao hiệu quả thực chất cho doanh nghiệp.

Theo ông Tô Ngọc Sơn, trong thời gian tới, hai bên cần tiếp tục làm sâu sắc hợp tác kinh tế - thương mại theo hướng thực chất, hiệu quả và bền vững hơn, lấy thuận lợi hóa thương mại và kết nối chuỗi cung ứng làm trọng tâm. Đồng thời, nâng cao hiệu quả khai thác hạ tầng cửa khẩu, thúc đẩy cửa khẩu thông minh và đổi mới xúc tiến thương mại để tạo dư địa tăng trưởng mới cho hợp tác Việt Nam - Quảng Tây.

Quảng Tây đề xuất thúc đẩy cửa khẩu thông minh, hợp tác AI

Phát biểu tại hội nghị, bà Lô Tân Ninh - Phó Chủ tịch Chính quyền nhân dân Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây - nêu nhiều nội dung phía Trung Quốc đặc biệt quan tâm trong hợp tác kinh tế, thương mại với Việt Nam thời gian tới.

Trong đó, Quảng Tây đề xuất hai bên cùng thúc đẩy xây dựng Khu hợp tác kinh tế qua biên giới Đông Hưng (Trung Quốc) - Móng Cái (Việt Nam); phối hợp sớm thành lập tổ công tác quy hoạch, xây dựng dự án phía Việt Nam đối với cửa khẩu thông minh Hữu Nghị Quan - Hữu Nghị, Pò Chài - Tân Thanh; tiếp tục thúc đẩy hợp tác ngành nghề qua biên giới và phối hợp tổ chức tốt Hội chợ Trung Quốc - ASEAN lần thứ 23.

Bên cạnh đó, phía Quảng Tây cũng đề nghị Việt Nam nghiên cứu các giải pháp đẩy nhanh chứng nhận đối với xe điện nguyên chiếc, linh kiện xe điện và phối hợp triển khai kế hoạch hành động giai đoạn 3 năm tiếp theo.

Phản hồi các đề xuất của phía Quảng Tây, Thứ trưởng Phan Thị Thắng khẳng định Việt Nam luôn coi trọng hợp tác kinh tế qua biên giới với Trung Quốc. Đối với Khu hợp tác kinh tế qua biên giới, Thứ trưởng nhấn mạnh đây là nội dung được lãnh đạo cấp cao hai nước đặc biệt quan tâm và tiếp tục được đưa vào Tuyên bố chung Việt Nam - Trung Quốc năm 2026.

Theo Thứ trưởng, Bộ Công Thương Việt Nam đã hoàn tất việc thành lập Nhóm công tác phía Việt Nam và nhiều lần đôn đốc phía Trung Quốc sớm hoàn tất thủ tục tương ứng để khởi động đàm phán Thỏa thuận cấp Chính phủ về xây dựng Khu hợp tác kinh tế qua biên giới trong năm 2026.

Đối với mô hình cửa khẩu thông minh, phía Việt Nam đã triển khai nhiều dự án hạ tầng tại Lạng Sơn và đề nghị Quảng Tây tiếp tục phối hợp để sớm kết nối liên thông, nâng cao hiệu quả thông quan. Bộ Công Thương cũng hoan nghênh lời mời tham dự CAEXPO lần thứ 23, đồng thời đề nghị phía Quảng Tây hỗ trợ mở rộng diện tích trưng bày, tạo thuận lợi thông quan hàng hóa và tăng cường quảng bá cho doanh nghiệp Việt Nam.

Ngoài ra, Thứ trưởng Phan Thị Thắng đề nghị Quảng Tây tăng cường hợp tác liên kết điện, thúc đẩy doanh nghiệp đầu tư vào các dự án AI, chế biến sâu nông sản tại Việt Nam, đồng thời sớm triển khai Nhóm công tác hợp tác thương mại điện tử giữa hai bên.

Hướng tới hợp tác thực chất, bền vững và chiều sâu hơn

Phản hồi các đề xuất từ Bộ Công Thương Việt Nam, bà Lô Tân Ninh đánh giá cao những đề xuất hợp tác từ phía Việt Nam, đồng thời khẳng định các nội dung được trao đổi đều là những vấn đề quan trọng trong quan hệ hợp tác kinh tế, thương mại giữa Việt Nam và Trung Quốc.

Theo bà Lô Tân Ninh, Quảng Tây luôn coi trọng thúc đẩy xây dựng khu hợp tác kinh tế xuyên biên giới, triển khai các bản ghi nhớ về chuỗi công nghiệp, chuỗi cung ứng và chuỗi cung ứng nông sản bền vững. Thời gian tới, Quảng Tây sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Bộ Công Thương Việt Nam để thúc đẩy triển khai thực chất các nội dung hợp tác này.

Phó Chủ tịch Quảng Tây cho biết, Quảng Tây luôn ưu tiên bảo đảm thông quan ổn định, kéo dài thời gian làm thủ tục, xây dựng cửa khẩu thông minh và nghiên cứu cơ chế thông quan 24/24 giờ nhằm nâng cao năng lực logistics, giảm ùn tắc hàng hóa. Hai bên cũng đang thúc đẩy cơ chế hợp tác khẩn cấp đối với nhóm hàng điện tử, linh kiện qua cặp cửa khẩu Hữu Nghị - Hữu Nghị Quan.

Đối với thương mại nông sản, phía Quảng Tây đã tích cực phối hợp thúc đẩy mở cửa thị trường cho nhiều mặt hàng của Việt Nam như mít, chanh dây, dừa tươi và thạch đen. Năm 2025, Quảng Tây nhập khẩu sầu riêng Việt Nam đạt 4,68 tỷ Nhân dân tệ, thanh long đạt 1,89 tỷ Nhân dân tệ.

Ngoài ra, Quảng Tây cũng khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực “Công nghiệp + AI”, đồng thời thúc đẩy thương mại điện tử xuyên biên giới, hỗ trợ doanh nghiệp hai bên mở rộng thị trường và tăng cường kết nối chuỗi cung ứng.

Tại hội nghị, đại diện các tỉnh biên giới phía Bắc của Việt Nam như Cao Bằng, Lạng Sơn, Quảng Ninh cùng đại diện các địa phương Quảng Tây cũng đã đề xuất nhiều nội dung nhằm thúc đẩy hợp tác thực chất trong thời gian tới.

Phát biểu kết thúc hội nghị, Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng cảm ơn các ý kiến trao đổi của bà Lô Tân Ninh cùng đại diện các địa phương Quảng Tây, đồng thời đánh giá đây là những nội dung quan trọng nhằm cụ thể hóa chỉ đạo của lãnh đạo cấp cao hai nước trong thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại Việt Nam - Trung Quốc.

Theo Thứ trưởng, trên cơ sở các nội dung đã được trao đổi tại hội nghị, Bộ Công Thương sẽ giao các đơn vị chức năng phối hợp với các bộ, ngành và địa phương liên quan tích cực triển khai trong thời gian tới.

“Hội nghị đã diễn ra hiệu quả với nhiều nội dung quan trọng được hai bên thống nhất. Tôi tin tưởng quan hệ hợp tác kinh tế, thương mại giữa Việt Nam và Quảng Tây sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ, trở thành hình mẫu trong quan hệ hợp tác giữa Việt Nam với các địa phương của Trung Quốc”, Thứ trưởng Phan Thị Thắng nhấn mạnh